Yargıtay · 5. Hukuk Dairesi
Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2026/1865 E. 2026/11375 K.
- Mahkeme
- Yargıtay
- Daire
- 5. Hukuk Dairesi
- Esas No
- 2026/1865
- Karar No
- 2026/11375
- Karar Tarihi
MAHKEMESİ : Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi SAYISI : 2025/2329 Esas, 2025/1908 Karar KARAR : Yeniden esas hakkında verilen karar İLK DERECE MAHKEMESİ : Espiye 1. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2022/257 Esas, 2023/256 Karar
Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince, İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın yeniden görülmesi için dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, gerekli şartları taşıdığı anlaşılan temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu Girusun ili, Yağlıdere ilçesi, ... Mahallesi 1 86... parsel sayılı taşınmaza davalı idare tarafından kamulaştırmasız el atıldığından bahisle belirlenecek bedelin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı idareden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri 1. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; eksik bedele hükmedildiğini, dava konusu taşınmaz ile emsal taşınmazın karşılaştırılmasında hataya düşüldüğünü, dava konusu taşınmaza çok yakın olan taşınmazlara daha yüksek bedel tespiti yapıldığını, dava konusu taşınmazda meydana gelecek değer düşüklüğünün %47,58 alınmasının usul ve kanunlara aykırı olduğunu, taşınmazda meydana gelecek düşüklüğünün asgari %95,16 kabul edilmesi ve buna göre hesaplama yapılması gerektiğini, uygulanan faiz oranının düşük olduğunu, asıl alacağa, yargılama giderine ve vekâlet ücretine ÜFE oranında faiz uygulanması, bu talep yerinde görülmezse TÜFE oranında faiz uygulanmasına karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.
2. Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın arsa kabul edilmesinin doğru olmadığını, taşınmazın fındık bahçesi olarak kullanıldığını, bu nedenle net gelir metoduna göre değerinin belirlenmesi gerektiğini, emsal seçiminin ve incelemesinin hatalı yapıldığını, tespit edilen bedelin yüksek olduğunu, dava konusu taşınmaz üzerinde muhdesatın da hesaplanması ve düzenleme ortaklık payı kesintisi yapılmamasının hatalı olduğunu, taşınmazların üzerinde takyidat varsa hükmedilen bedele yansıtılması gerektiğini, tazminat miktarının yüksek olduğunu, değer düşüklüğünün fazla alınması suretiyle fazla kamulaştırma bedeli belirlendiğini ileri sürmüştür.
C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile arsa niteliğindeki taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesinin 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) değerlendirmeye ilişkin hükümlerine aykırılık teşkil etmediği, dava konusu taşınmazın konum ve niteliğine göre belirlenen bedelin adil ve hakkaniyete uygun olduğu, davacı vekili belirlenen kamulaştırmasız el atma tazminatına yüksek enflasyon gözetilerek üretici fiyat endeksi (ÜFE) ya da tüketici fiyat endeksi (TÜFE) oranında faiz uygulanmasını talep etmiş ise de, bu yönde hüküm kurulmasının yasal bir dayanağı bulunmadığından talebin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı; ancak davanın kısmi dava olarak açıldığı bu nedenle aynı davada taraflar ancak bir kez ıslah yoluna başvurabileceği, buna göre, davacı tarafça 19.04.2021 tarihli dilekçe ile ıslah yoluna başvurulmuş olup, ıslah dilekçesinde taşınmazın üzerinde bulunan ağaçlar için yapılan hesaplama dışlanmış, yapıya ilişkin fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak dava değeri 30.086,21 TL'ye çıkarılmış, bu şekilde ıslah hakkının tükendiği, bu nedenle kaldırma kararından sonra sunulan 14.03.2023 tarihli bedel artırım dilekçesi hukuken bir sonuç doğurmayacağından hatalı değerlendirme yapılarak 139.048,00 TL tazminatın davalı kurumdan tahsiline karar verilmesi ve 04.11.1983 tarihinden sonra fiilen el atılan taşınmazlar yönünden, kamulaştırmasız el atma nedeniyle açılan davalarda mahkeme ve icra harçları ile her türlü vekâlet ücretinin nispi olarak uygulanması gerektiğinden mahkemece maktu harca hükmedilmesi yerinde olmadığı gibi, ayrıca dava konusu taşınmazın üzerindeki 3A sınıfı yapının bedeli hesaplanırken dava tarihindeki resmi birim fiyatı 980 TL/m² iken raporda hatalı olarak 960 TL/m² kullanılmış olup, yapı bedeli % 25 aşınma payı düşüldüğünde 525 m² x 980 TL x 0,75 = 385.875 TL olarak hesaplanması gerektiği, hükme esas alınan ek raporda zemin bedeli 336,82 m² x 589,65 TL= 198.605,91 TL olarak hesaplanmış olup; etkilenme oranı % 50 kabul edildiğinde değer düşüklüğü 320,53 m² / 336,82 m² x 0,50 = 0,4758 bulunacağı, taşınmazın toplam bedeli (198.605,91 TL + 385.875 TL = 584.480,91 TL) değer düşüklüğü oranı ile (0,4758) çarpıldığında ise toplam irtifak karşılığı 278.096 TL olup, davacının taşınmazdaki payı 1/2 olduğundan, davacının payına düşen tazminat miktarı ise 139.048 TL olarak hesaplandığı ancak, davacı ıslah dilekçesi ile dava değerini 30.086,21 TL olarak belirlediğinden taleple bağlı kalınarak hüküm kurulması gerektiğinden taraf vekillerinin istinaf başvuruların kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri 1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiş, davanın belirsiz alacak davası olduğunu ileri sürerek temyiz yoluna başvurmuştur.
2. Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek temyiz yoluna başvurmuştur.
C. Gerekçe 1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Arsa niteliğindeki taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesinde ve tespit edilen bedelin davacı tarafa ödenmesine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.
3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Taraflardan peşin alınan temyiz harçlarının Hazineye irat kaydedilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
17.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.