Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/310 E. 2025/11958 K.

MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi SAYISI : 2022/3315 Esas, 2024/1986 Karar KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Geyve 1. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2022/201 Esas, 2022/402 Karar

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın davacı idare adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Sakarya ili, .... ilçesi, .... Mahallesi 150 ada 8 parsel sayılı taşınmazda kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın müvekkili idare adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Kıymet Takdir Komisyonu tarafından tespit edilen bedelin oldukça düşük olduğunu, dava konusu taşınmazın belirtilen kısmına irtifak kamulaştırması değil, mülkiyet kamulaştırması yapıldığını, kamulaştırma amacı gözetildiğinde, müvekkilinin kamulaştırılan kısımda mülkiyet hakkının ortadan kalkacağını, dava konusu taşınmazın "arsa" vasfında olduğunu, belediye sınırlarının içerisinde kaldığını, belediye hizmetlerinden faydalandığını, etrafında meskun alan bulunduğunu, .....'ne de yakın olup sulamalı tarım yönteminin uygulanmasına elverişli olduğunu, açıklanan nedenlerle, mezkur delillerin toplanmasının akabinde yapılacak keşif neticesinde, müvekkiline ait taşınmazın "arsa" olarak değerinin belirlenmesini ve bu şekilde belirlenecek kamulaştırma bedelinin müvekkile ödenmesini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın davacı idare adına tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; hükmün infazında tereddüt yaşanmaması için 2-b maddesine "150 ada 8 parselde kayıtlı taşınmazın" ifadesinin eklenmesi gerektiğini, taşınmazın tarla vasfında olduğunu, belirlenen bedel gerçek değerin çok üstünde olup hükme esas alınan raporların hukuka aykırı olduğunu, dava konusu taşınmazın ve emsal taşınmazın karşılaştırılmasında ve oranlamasında verilerin gerçeği yansıtmadığını, irtifak hesaplamasında kullanılan algoritmanın hatalı olduğunu, müdürlükleri lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesinin hukuka aykırı olduğunu ileri sürülerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesinde, taşınmazın tamamının yüzölçümü, geometrik durumu ve su boru hattı güzergahı olduğu dikkate alınarak değer düşüklüğü oranı belirtilmek suretiyle irtifak hakkı karşılığı bedeli ile hidrant yeri bedelinin tespit edilmesinde ve davacı idare lehine vekalet ücretine hükmedilememesinde bir isabetsizlik görülmediğinden davacı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, ... olarak davacı idare ile davalı tapu maliki arasındaki kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. İlk Derece Mahkemesinin karar tarihinden sonra 28.07.2022 tarihinde dava konusu taşınmazın dava dışı....'ye devredildiği anlaşılmıştır. 2942 sayılı Kanun'un 14/5 maddesi "İdare tarafından, bu Kanun hükümlerine göre tespit olunan malike ve zilyede karşı açılan davaların görülmesi sırasında, taşınmaz malın gerçek malikinin başka bir şahıs olduğu anlaşıldığı takdirde, davaya bu gerçek malik, tapu malikinin daha önce öldüğü sabit olursa mirasçıları da dahil edilmek suretiyle devam olunur." şeklinde düzenlenmiş olup yeni malik davaya dahil edilip taraf teşkili sağlandıktan sonra sonucuna göre karar verilmesi gerekir.

3. Kabule göre dava konusu taşınmazın ada ve parsel numarası değiştiği hâlde, infazda tereddüt oluşturacak şekilde eski parsel numarası üzerinden hüküm kurulması bozmayı gerektirir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; 1.Davacı idare vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına,

2.Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3. İlk Derece Mahkemesinin kararının BOZULMASINA,

4. Bozma sebep ve gerekçesine göre sair hususların şimdilik incelenmesine yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

29.09.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.