Yargıtay · 5. Hukuk Dairesi
Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/15580 E. 2026/8330 K.
- Mahkeme
- Yargıtay
- Daire
- 5. Hukuk Dairesi
- Esas No
- 2025/15580
- Karar No
- 2026/8330
- Karar Tarihi
MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 39. Hukuk Dairesi SAYISI : 2025/1249 Esas, 2025/1566 Karar KARAR : Kabul/Ret
Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin davada verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne, asli müdahil tarafından açılan davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare ve asli müdahil vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA 1. Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 1 51... parsel sayılı taşınmaza davalı idarece fiili el atma olgusu gerçekleşecek şekilde kamulaştırmasız el atıldığından bahisle taşınmazın bedelinin davalı idareden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
2. Asli müdahil dava dilekçesinde özetle; ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 1 51... parsel sayılı taşınmazda ... ve ...’nin paydaş olduklarını, işbu maliklerin toplam 2/5 paylarının gaip oldukları tespit edilerek, hisselerine isabet eden kamulaştırmasız el atma bedelinin taraflarına ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin 30.06.2021 tarihli ve 2016/315 Esas, 2021/419 Karar sayılı kararıyla davanın ve asli müdahil tarafından açılan davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar ve davalı idare vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin 20.09.2023 tarihli ve 2021/1947 Esas, 2023/1485 Karar sayılı kararı ile kamulaştırmasız el atılan arsa niteliğindeki taşınmaza mahallinde yapılan keşif sonucu emsal karşılaştırması yapılarak değer biçen, usul ve kanuna uygun olarak düzenlenen bilirkişi raporuna göre el atma bedelinin davalı idareden tahsiline karar verilmesi doğru olduğu gibi taşınmazların bilirkişi raporunda belirlenen niteliğine göre bedelinin uygun olduğu; ancak terkine ilişkin hatalı hüküm kurulmuş olması, davacıların hisselerine isabet eden kamulaştırmasız el atma bedeli olan toplamına dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması, dava dosyasında da tespit edildiği üzere dava konusu taşınmaza 1983 yılı öncesi el atıldığından maktu harca hükmedilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde nispi olarak belirlenmesi doğru olmadığından, davalı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın ve asli müdahil tarafından açılmış bulunan davanın kabulüne karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A. Bozma Kararı 1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; dava konusu taşınmazın maliklerinden ... ve ... yönünden alınmış bir gaiplik kararı bulunmadığı gibi malikler hissselerinin de asli müdahil davacı ... Genel Müdürlüğü adına tescil edilmemiş olduğu anlaşılmış olup, ... Genel Müdürlüğünce dava açılabilmesi için, gaiplik konusunda usulüne uygun ayrı bir dava açılıp karar alınması ve akabinde de ... v+... paylarının asli müdahil adına tapuda tescil edilmesi gerekmekte olup, işbu nedenlere asli müdahil tarafından açılan davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde kabulüne karar verilmesi, taşınmazın parsel numarası 19 olduğu hâlde, hüküm fıkrasında 119 olarak belirtilmesi, asli müdahilin açtığı davanın kabulüne karar verildiği hâlde, taşınmazın bedeline hükmedilen kısmının, pay oranında yol olarak terkinine karar verilmemesi, vekilin davacı ...’dan alınmış vekâletnamesi denetime olanak verecek şekilde dosyaya getirtilmeden eksik inceleme hüküm kurulması ve davacılar paylarının, taşınmazın fiilen el atılan ve bedeline hükmedilen 1.512,46 m²lik bölüm yönünden iptali ile yol olarak terkinine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde taşınmazın tamamındaki davacılar paylarının iptali ile yol olarak terkinine karar verilmesi hatalı olduğundan Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar Bölge Adliye Mahkemesi ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile uyulan bozma kararı doğrultusunda davanın kabulüne, asli müdahil tarafından açılan davanın reddine karar verilmiştir.
VI. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare ve asli müdahil vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri 1. Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; uzlaşma şartının yerine getirilmediğini, idari yargının görevli olduğunu, bilirkişi raporunun hatalı olduğunu, taraflarınca taşınmaza el atılmadığını, tarafların tek başına dava açamayacaklarını, belirlenen bedelin çok yüksek olduğunu, süre aşımı ve hak düşürücü süre nedeniyle davanın reddi gerektiğini ileri sürmüştür.
2. Asli müdahil vekili temyiz dilekçesinde özetle; müdahale talebinde bulunulurken gaiplik ilanı yapılması ve hisselerin vakıf malı olduğunun tespiti ile bedelin ödenmesinin talep edilmiş olduğunu, ayrıca taviz bedeline hükmedilmediğini, yüzde 10 oranındaki taviz bedelinin taraflarına ödenmesi gerektiğini ilei sürmüştür.
C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, kamulaştırmasız el atılan taşınmazın değerinin biçilmesi ve bedelinin idareden tahsili istemine ilişkindir.
2. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun ( 6100 sayılı Kanun ) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Asli müdahil vekili tarafından taviz bedeline hükmolunması hususu temyiz sebebi yapılmışsa da, bozma öncesi kararda taviz bedelinin hüküm altına alınmadığı ve asli müdahil tarafından hükmün temyiz edilmediği, bu nedenle davalı idarenin usuli kazanılmış hakkı gözetildiğinde, işbu sebebe dayalı temyiz isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.
3. Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozma ile kesinleşen ve karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkan bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VII. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davalı idare ve asli müdahil vekillerinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan Bölge Adliye Mahkemesi kararının ONANMASINA,
Davalı idare ve asli müdahilden peşin alınan temyiz harçlarının Hazineye irat kaydedilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
05.05.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.