Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/15384 E. 2026/2939 K.

MAHKEMESİ : Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/3191 Esas, 2025/1659 Karar KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2022/229 Esas, 2023/452 Karar

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazlar bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı ... adına asaleten, ... adına vekaleten dava dilekçesinde özetle; müvekkillerine ait dava konusu Çanakkale ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 1 26... ve 219 parsel sayılı taşınmazlara kamulaştırmasız el atılması nedeniyle taşınmazların bedelinin davalı idareden yasal faiziyle birlikte tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın süresinde açılmadığını, bu nedenle davanın reddinin gerektiğini, 20.05.1977 tarihli ve 1977/99 sayılı kamu yararı kararına istinaden kamulaştırma işlemlerinin usulüne uygun olarak tamamlanmış olduğunu, davaya konu parsellerin 1977 yılında Mülga 6830 sayılı İstimlak Kanunu hükümleri uyarınca kamulaştırılmış olduğunu, bu haliyle mülkiyetin tescilden önce kazanılmış olduğunu, kıymet takdir komisyonunca tespit edilen kamulaştırma bedellerinin yatırıldığını ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşınmazların kamulaştırma işlemlerinin tamamlandığını, bedelin ödendiğini, davacılar tarafından daha önceden açılan ve uzlaşma başvurusu yapılmaması nedeniyle reddedilen davada objektif değer artışının %200 uygulandığını, belirlenen metrekare birim fiyatının yüksek olduğunu, münavebe ürünlerinin hatalı seçildiğini, üretim giderlerinin düşük alındığını, arta kalan kısım için değer azalışı verilmesinin hatalı olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmazlara, davalı idare tarafından kamulaştırma işlemleri yapılmaksızın fiilen el atıldığı, 1977 yılında başlanılan kamulaştırma işlemlerinin ise tapu kütüğünde itirazlar bulunduğundan tamamlanamadığı, davalı idarenin dosyaya sunduğu 15.08.2022 tarihli müzekkere cevabından anlaşıldığı, dava konusu taşınmazlara davalı idare tarafından kamulaştırma işlemleri tamamlanmaksızın el atıldığının kabulünde bir isabetsizlik görülmediği, kamulaştırmasız el atma nedeniyle fiilen el atılan taşınmazların bedeline hükmedilmesinin yerinde olduğu, taşınmazların net geliri esas alınarak değer biçilmesi, yöre koşullarına uygun münavebe ürünleri seçilmek suretiyle dava tarihinde geçerli olan resmî veri listesi esas alınıp, taşınmazların bulunduğu yer İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü verilerinde belirtilen masraflarla ekonomik tarım yapılamayacağı değerlendirilip üretim masraflarının brüt gelirin 1/3'ü oranında alınması, dava konusu taşınmazların niteliği ve konumuna göre % 4 kapitalizasyon faizi ile makul oranda objektif değer artırıcı unsur oranı uygulanması, 14 parsel sayılı taşınmazın el atılan kısmı dışında kalan kısımlarında makul oranda değer azalışı uygulanmasının yerinde olduğu gerekçesi ile davalı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, davacı tapu malikleri ile davalı idare arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazlar bedelinin tahsili hususundadır.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre, usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davalı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Davalı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 23.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.