Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2024/780 E. 2024/12105 K.

MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi SAYISI : 2022/3533 E., 2022/3650 K. HÜKÜM/KARAR Asıl davanın kabulüne, Birleşen Davada Karar Ver. Yer Olmadığına İstinaf Talebinin Kabulüne Yeni Hüküm Kurulmasına İLK DERECE MAHKEMESİ : İzmir 14. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2016/53 E- 2017/426 K

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; , süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ...’dan alacaklı olduğunu, davalı borçlu aleyhine İzmir 17. İcra Müdürlüğü’nün ... sayılı dosya ile takip yapıldığını, davalı borçlunun acz halinde olduğunun tespit edildiğini, davalı borçlunun adına kayıtlı İzmir İli, .... İlçesi, ... Mah. 9097 ada, 1 parselde kain B Blok 43 nolu taşınmazın davalı ...’ya ondan da davalı ...’ya devredildiğinin tespit edildiğini beyan ederek davalılar arasındaki tasarrufun iptalini talep ve dava etmiştir. Birleşen dosyanın davacısı; davalı ...’dan alacaklı olduğunu, davalı borçlu aleyhine İzmir 4. İcra Müdürlüğü’nün ... sayılı dosya ile takip yapıldığını, davalı borçlunun acz halinde olduğunu, adına kayıtlı gayrımenkulün davalı ...’ye ondan da dava dışı ...’ya devredildiğinin tespit edildiğini beyan ederek, davalı ...’nun tasarruf tarihindeki gerçek değeri üzerinden tazminat ile sorumlu tutulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. II. CEVAP Davalılar davanın reddini savunmuştur. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI VE YARGILAMA SÜRECİ 1.İlk derece mahkemesince; asıl davada; dava konusu taşınmaz 07.05.2015 tarihinde davalı ...'ya satılmış bulunduğundan İİK.'nun 283/2 maddesi gereğince İzmir 17. İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasındaki alacak ve ferileriyle sınırlı kalmak kaydıyla ve mükerrer tahsilata yol açmayacak şekilde devir tarihindeki bedeli olan 460.000,00-TL'yi geçmemek üzere bu bedelin davalı ...'dan; 691,19 TL'nin (Bursa 19 İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosya ile taşınmaz satılmış bulunup arta kalan miktar) davalı ...'dan alınarak davacı ...'a verilmesine, birleşen davada: dava konusu taşınmazın davalı ... tarafından 07.05.2015 tarihinde dava dışı ...'ya satılmış bulunduğundan İİK.'nun 283/2 maddesi gereğince İzmir 4. İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasındaki alacak ve ferileriyle sınırlı kalmak kaydıyla devir tarihindeki bedeli olan 460.000,00 TL'yi geçmemek üzere bu bedelin davalı ...'dan alınarak davacı TEB'na verilmesine karar verilmiştir. 2.Karar davalı ... tarafından istinaf edilmiş, mahkemece verilen ek karar ile istinaf dilekçesinin süresinde olmadığı gerekçesi ile istinaf talebinin reddine karar verilmiştir. 3.İstinaf talebinin reddine dair karar davalı ... vekili tarafından istinaf edilmiştir. İzmir Bölge Adliye Mahkemesinin 5. Hukuk Dairesinin 22.05.2019 gün, 2018/1498 E- 2019/741 K sayılı ilamı ile istinaf talebinin reddine karar verilmiş karar davalı ... tarafından temyiz edilmiştir. 4. Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 02.06.2021 gün, 2021/ 1162 E- 2021/2269 K sayılı ilamı ile ... vekilinin temyiz başvurusunun kabulüne, istinaf başvurusunun süresinde olduğuna, dosyanın istinaf incelemesi yapılmak üzere bölge adliye mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir. 5.Bölge Adliye Mahkemesinin 07.10.2021 gün, 2021/2152 E- 2021/2529 K sayılı ilamı ile yapılan istinaf incelemesi neticesinde; davalı-3.kişi ...'nun, davalı-borçlu ...'nun baldızı olduğu, evlilik birliği boşanma ile bitmiş olsa bile İİK'nın 280/1 maddesinde vücut bulan emarenin gerçekleşmiş olduğu, davalı-4.kişi (asıl davada dahili davalı) ...'nın ... Metal Ltd şirketi yetkilisi olup, aynı iş kolunda yer alan borçlu ... Metal Ltd şirketi ile ticari ilişkilerinin olduğu, mizan kayıtlarında da bu ilişkinin görüldüğü, bu hali ile de İİK'nın 280/1 madde koşullarının oluştuğu, dolayısıyla davanın açılmasına davalıların sebebiyet verdiği , dava konusu taşınmaz için, başka bir alacaklının (.... bankası) başlattığı ve Bursa 19.İcra Müdürlüğünün .... sayılı dosyasında yürütülen ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takibe konu edildiği ve İzmir 3.İcra Müdürlüğünün ... Talimat dosyasında yapılan ihale ile satıldığı, yani dava konusu taşınmazın cebri icra satışına konu olduğu, ihale sonrasında ilgili dosya borcunun karşılanması akabinde 691,19-TL'nin tapu malikine ödenmek üzere bakiye kaldığı, bu tür davalarda dava konusu mal borçlunun borcu nedeniyle davalı üçüncü kişinin (veya 4.kişi) elinden çıkmış ise üçüncü kişi (veya 4.kişi) cebri icra sonucu yapılan satıştan elinde artı bir para kalır ise o miktar ile sorumlu olacağı, somut olayda borçlunun borcu nedeniyle yapılan satış sonucu, asıl davanın dahili davalısı olan 4.kişi konumundaki davalı ...'nın mamelekinde sadece 691,19-TL'nin kaldığı, sorumluluğunun bu miktar ile sınırlı olduğu, Birleşen davada ise, 4.kişi davaya dahil edilmeyip talep bedele dönüştürülmüş olup, davalı 3. kişinin mamelekine giren bir para olmadığı cebri satıştan sonra bu davalıya kalan para olmaması nedeniyle dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekirken yazılı şekilde davanın bedele dönüştüğünden bahisle kabule ilişkin hüküm kurulmasının doğru olmadığı, birleşen davanın konusuz kaldığı, dava konusuz kalmasaydı nasıl sonuçlanacak ise, yani kimin haklı olduğu değerlendirilerek vekalet ücreti ve yargılama giderinden sorumlu olan tarafın belirlenmesi gerektiği, gerekçesi ile; asıl dava açısından; davanın kabulü İİK.nun 277 vd. maddeleri gereğince, İzmir ili, ... ilçesi, ... mah. 9097 ada, 1 parselde kain B-Blok 43 nolu bağımsız bölümün, davalı- borçlu ... tarafından davalı-3.kişi ... ve onun tarafından da dahili davalı-4.kişi ...'ya satışı ile ilgili tasarrufun iptali ile, iptale konu taşınmazın Bursa 19. İcra Müdürlüğünün .... sayılı dosyasında yürütülen takip neticesinde, İzmir 3. İcra Müdürlüğünün .... Talimat sayılı dosyasında satışı yapıldığı anlaşıldığından alacaklıya ödenecek paradan arta kalan 691,19-TL ile ilgili olarak Bursa 19. İcra Müdürlüğünün .... sayılı dosyasındaki alacağını tahsil edebilmesi için davacının cebri icra işlemlerine devam etmesine, Birleşen dava açısından; dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. 6.Davalı ... vekili kararı temyiz etmiştir. 7. Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 23.06.2022 gün, 2022/1355 E- 2022/9349 K sayılı ilamı ile "dava konusu gayrımenkulün davalılar arasındaki satış işlemine ilişkin tasarrufun iptali ile davacı alacaklıya İzmir 17. İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı dosyasındaki alacak ve fer'irleriyle sınırlı olarak haciz ve satış yetkisi verilmesine karar verilmesi gerekirken kararda sadece tasarrufun iptaline karar verilip dava dışı alacaklının takip dosyası üzerinden cebri icra yetkisi verilmesi doğru görülmemiştir. Birleşen dosya yönünden; davalı ... davalı borçlunun durumunu bilen ve bilmesi gereken kişidir. Dava konusu gayrımenkul kaydında yer alan ipotek ile beraber yine davalı borçlunun durumunu bilen kişi olan ...'ya devredilmiştir. Dava konusu gayrımenkul davalı ... elindeyken dava dışı alacaklı tarafından cebri icraya konu edildiğinden ve Mustafa elinde de ihale bedelinden artan 691,19 TL kaldığının anlaşılmasına göre; davalı ...'nun da dava konusu gayrımenkulü elden çıkardığı tarihteki gerçek değeri geçmemek ve tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile 691,19 TL'den sorumlu tutulmasına karar verilmesi gerekirken birleşen dava yönünden karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmesi doğru görülmemiştir." gerekçesi ile bozulmasına, dosyanın BAM a gönderilmesine karar verilmiştir. 8.İzmir Bölge Adliye Mahkemesinin 08.12.2022 gün, 2022/3533 E- 2022/ 3650 K sayılı ilamı ile "Davanın kabulü, İİK.nun 277 vd. maddeleri gereğince, İzmir ili, .... ilçesi, ... Mah. 9097 ada, 1 parselde kain B-Blok 43 nolu bağımsız bölümün, davalı-borçlu ... tarafından davalı-3.kişi ... ve onun tarafından da dahili davalı-4.kişi ...'ya satışı ile ilgili tasarrufların iptali ile; dava konusu taşınmazın borçlu davalının başka bir alacaklısı tarafından yürütülen takip neticesinde (Bursa 19. İcra Müdürlüğünün .... sayılı dosyası) İzmir 3. İcra Müdürlüğünün ... Talimat sayılı dosyasında satışının yapıldığı, yani cebri icra ile elden çıktığı anlaşıldığından, alacaklıya ödenecek paradan arta kalan 691,19-TL'nin İzmir 17.İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasındaki alacak ve ferileri ile sınırlı olmak ve tahsilde tekerrür olmamak üzere davalı ...'dan tahsiline, birleşen dava açısından davanın kabulü, İİK.nun 277 vd. maddeleri gereğince, izmir ili, ... ilçesi, ... Mah. 9097 ada, 1 parselde kain b-blok 43 nolu bağımsız bölümün, davalı- borçlu ... tarafından davalı-3.kişi ...'ya satışı ile ilgili tasarrufların iptali ile; dava konusu taşınmazın davalı-3.kişi tarafından dava dışı 4.kişiye satıldığı, davacı tarafın talebinin bedele yönelik olduğu dikkate alınarak, taşınmazın davalı-3.kişinin elinden çıkarıldığı tarihteki değeri olan 460.000,00-TL'nin (691,19-TL'lik kısmında tahsilde tekerrür olmamak üzere) İzmir 4.İcra Müdürlüğünün.... sayılı takip dosyasındaki alacak ve ferileri ile sınırlı olmak üzere davalı-3.kişi ...'dan tahsiline, karar verilmiştir. IV. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir. B. Temyiz Sebepleri Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; asıl davanın dayanağı olan icra dosyasının tahsilatla infaz edildiğini, birleşen dava yönünden ise bozma ilamına uyulmadığını, "tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla 691,19 TL den sorumlu tutulmasına karar verilmesi gerekirken" şeklinde bozma kararı verilmiş olmasına rağmen, bozmaya aykırı şekilde müvekkilin İzmir 4.İcra Müdürlüğü ... sayılı dosyasındaki alacak ve ferileri ile sınırlı olmak üzere 460.000,00 TL den sorumlu tutulmasının hatalı olduğunu, birleşen dava yönünden müvekkil en fazla 691,19 TL den sorumlu tutulabilecekken, bu hususun göz ardı edilip müvekkilin 460.000,00 TL ile sorumlu tutulmasının hukuka aykırı olduğunu beyan ederek kararın bozulması talep edilmiştir. C.Değerlendirme ve Gerekçe 1.Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, asıl dava yönünden icra dosyası infazen kapatılmışsa da , haklılık durumuna göre davacı lehine yargılama masraflarına hükmedilmiş ve sonucu itibari ile kararın doğru verilmiş olmasına göre davalı ... vekilinin aşağıdaki bent dışındaki sair temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir. 2.Dava İİK'nun 277 ve devamı maddelerine dayalı olarak açılan tasarrufun iptali davasına ilişkindir. Bozma ilamında "elden çıkardığı tarihteki gerçek değeri geçmemek ve tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile 691,19 TL'den sorumlu tutulmasına" karar verilmesi gerektiği belirtilmişse de mahkemece "taşınmazın davalı-3.kişinin elinden çıkarıldığı tarihteki değeri olan 460.000,00-TL'nin (691,19-TL'lik kısmında tahsilde tekerrür olmamak üzere) İzmir 4.İcra Müdürlüğünün 2016/14801 sayılı dosyasındaki alacak ve ferileri ile sınırlı olmak üzere davalı-3.kişi ...'dan tahsiline, " karar verilmiş ve bu suretle bozma ilamına uyulmamıştır. Buna göre davalı 3. kişininde 691,19 TL den sorumlu tutulmasına karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı ... vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalı ...'ya iadesine, HMK nun 373/2 hükmü gereğince; dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,04.12.2024 tarihinde oybirlliği ile karar verildi.