Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2023/12591 E. 2024/248 K.

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi SAYISI : 2022/887 E., 2022/880 K. SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU İTİRAZ HAKEM HEYETİ SAYISI : KIT-2022/837 DAVACILAR : 1-..., 2-... vekilleri Avukat ... DAVA TARİHİ : 23.11.2017 HÜKÜM/KARAR : Davanın Kısmen Kabulü SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ SAYISI : K-2018/25966

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davalı vekilinin itirazının kabulü ile başvurunun reddine karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyetince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacılar vekili dava dilekçesinde; davacıların murisi olan...'ın Orman İşletme Şefliğinde damgaladığı tomrukları traktöre bağlayarak ormanın içindeki düzlük alana çıkardıklarını, 05.09.2009 tarihinde traktörün arkasına tomruk bağladıklarını, traktörün devrilmesi ile desteğin vefat ettiğini, olay tarihinde traktörün sigorta poliçesi olmadığını ve davacı mirasçıların destekten yoksun kaldıklarını, belirsiz alacak davası olarak ikame ettikleri davada şimdilik desteğin eşi olan davacı ... için 1.000,00 TL, desteğin oğlu olan ... için şimdilik 1.000,00 TL destek tazminatının davalıya başvuru tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir. Davacılar vekili dava değerinin 19.02.2018 tarihinde 50.000,00 TL olarak artırmıştır. Davacılar vekili dava değerini 12.04.2018 tarihinde 119.258,37 TL olarak artırdıklarını beyan etmiştir.

II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı nedeni ile davanın reddi gerektiğini, alacaklı ve borçlu sıfatlarının birleştiğini, hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen zararlar nedeni ile talepte bulunulamayacağını , kusur oranlarının belirlenmesi gerektiğini, SGK'nın ödediği tazminatın olması halinde tazminattan düşülmesi gerektiğini, sorumluluklarının teminat limiti ve kusur oranı ile sınırlı olduğunu, temerrüte düşmediklerini, avans faizi istenemeyeceğini, vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacıların desteklerinin vefat etmesi nedeni ile tazminat talebinde bulundukları, olayda uzamış ceza zamanaşımı süresinin 15 yıl olduğu bu nedenle taleplerin zamanaşımına uğramadığı, desteğin tam kusurlu olsa dahi desteğinden yoksun kalan davacıların tam kusurlu olma halinden etkilenmeyeceği zira davacıların üçüncü kişi konumunda bulunduğu, savcılığın 2009/570 soruşturma, 2009/333 sayılı Kovuşturmaya Yer Olmadığına ilişkin kararında müteveffa dışında olayda kusuru olan kimsenin olmadığının belirtildiği, aktüeryal hesaplamanın yapılması amacıyla dosyanın bilirkişiye verildiği teminat limiti de dikkate alınarak, davacı ... için 110.018,82 TL, davacı ... için 9.239,55 TL olmak üzere toplam 119.258,37 TL hesaplama yapıldığı, davacılar vekilinin 16.02.2018 tarihli dilekçesinde taleplerini 50.000,00 TL olarak ıslah ettiği, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 176/2 maddesi uyarınca davada sadece bir kez ıslah yoluna başvurulacağından 13.04.2018 tarihli ıslah dilekçesinin dikkate alınmadığı, bu nedenle toplam talep edilen miktar için 45.000,00 TL davacı eş, 5.000,00 TL davacı çocuk için verilmesi gerektiği gerekçesi ile talebin kabulüne, ... için 45.000,00 TL, davacı ... için 5.000,00 TL destek tazminatının 13.11.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ A. İtiraz Yoluna Başvuranlar Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri Davalı vekili; taleplerin zamanaşımına uğradığını, tek taraflı ve desteğin tam kusurlu olduğu kazada sorumlulukları olmadığını, vekalet ücretinin hatalı olduğunu belirterek karara itiraz etmiştir.

B. Gerekçe ve Sonuç İtiraz Hakem Heyetinin 19.06.2018 tarihli ve 2018/İHK- 5035 Karar sayılı kararıyla; desteğin kendi kusuru ile olayın gerçekleştiği, davacıların davalıdan bu nedenle talepte bulunamayacakları gerekçesiyle davalı vekilinin itirazının kabulü ile taleplerin reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A. Bozma Kararı İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur. Dairenin 24.11.2021 tarih 2021/6051 Esas, 2021/9094 Karar sayılı ilamı ile; "1. Davacı ... hakkında verilen hükme ilişkin davacı vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde; 5684 sayılı Sigortacılık Yasasının 30/12 maddesi gereği sigorta tahkim komisyonlarının 40.000,00 TL'yi geçmeyen kararları kesindir. Kesin olan kararların temyiz istemleri hakkında mahkemece bir karar verilebileceği gibi, 1.6.1990 gün 3/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca Yargıtay’ca da temyiz isteminin reddine karar verilebilir. Bu durumda, davacı aleyhine reddedilen tazminat miktarı 40.000,00 TL'lik kesinlik sınırının altında olduğundan karar kesin niteliktedir. Bu sebeple davacı ... yönünden temyiz isteminin miktar itibariyle reddine karar vermek gerekmiştir. 2. Davacı ... hakkında verilen hükme ilişkin davacı vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde; Dava, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir. Türk Ticaret Kanunu’nun 1425. maddesine göre sigorta poliçesi genel ve varsa özel şartları içerir. Yeni Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Genel şartlar C.10. maddesi ile 12.08.2003 tarihli ve 25197 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları yürürlükten kaldırılmıştır. Yeni genel şartlar C.11 maddesine göre genel şartlar yürürlük tarihi olan 01.06.2015 tarihinden sonra akdedilmiş sözleşmelere uygulanacaktır. Somut olayda, davacı taraf, desteğinin sevk ve idaresindeki aracıyla tam kusurlu olarak yapmış olduğu trafik kazası sonucunda ölmesi ve kaza tarihinde aracın trafik sigortası bulunmaması nedeniyle davalı ... Hesabından destekten yoksun kalma tazminatı talebinde bulunmuştur. Davaya konu trafik kazası sürücü desteğin tam kusuru nedeniyle 05.09.2009 tarihinde meydana gelmiştir. ZMMS yeni genel şartları ise 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe girmiştir. İtiraz Hakem Heyetince hükme esas alınan Hukuk Genel Kurulu'nun 2017-17/1315 E, 2017/1239 K sayılı kararı da Yeni Genel Şartların yürürlüğe girmesinden sonra genel şartlarda belirlenen düzenlemelere göre verilmiştir. Kaza tarihi itibari ile aracın zorunlu mali sorumluluk sigortası olmaması nedeniyle ... tarafından kaza tarihindeki zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçe limitleri dahilinde işletenin üçüncü kişilere vermiş olduğu zararı karşılanacaktır. Bu durumda davalının sorumluluğunun kapsamı,kaza tarihi itibariyle 01.06.2015 tarihinden önce yürürlükte olan 12.08.2003 tarihli ve 25197 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları’na göre belirlenecektir. Bu halde; İtiraz Hakem Heyetince, davacı ...'ın davalı ... Hesabından destek tazminatı talep etme hakkı bulunduğu gözetilmeden, yanılgılı değerlendirme ile yazılı gerekçeyle başvurunun reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir. 3-Bozma neden ve şekline göre, davacı ... vekilinin vekalet ücretine ilişkin temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir." gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. İtiraz Hakem Heyetince Bozmaya Uyularak Verilen Karar İtiraz Hakem Heyetinin tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; Yargıtay 4 Hukuk Dairesinin 2021/6051 Esas, 2021/9094 Karar sayılı kararı ile davacının temyizinin kabul edilerek, davacı ...'ın temyizi yönünden temyiz isteminin miktardan reddine, davacı ...'ın ise destek tazminatı isteme hakkı bulunduğu yönünde verilen karar uyarınca bozma kararına uyulduğu ve bozma kapsamında hüküm kurulduğu gerekçesi ile davacı ... yönünden 45.000,00 TL tazminatın 13.11.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, davacı ... yönünden bozma kararı gereği başvurunun reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri Davalı vekili temyiz dilekçesinde; sürücünün kusurlu olması nedeni ile davacıların tazminat alamayacağını, kusur oranlarının belirlenmesi gerektiğini, SGK'nın ödemesi var ise tenzilini talep ettiklerini, teminat limiti kadar sorumlu olduklarını, temerrüte düşmediklerini, faiz türünün hatalı olduğunu, hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1.8 teknik faiz yöntemi ile yapılması, vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; sigortasız aracın karıştığı 05.09.2009 tarihli trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle ölenin desteğinden yoksun kalanların destekten yoksun kalma tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 53 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85,89,90,91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi ve Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16 ıncı maddesinin on üçüncü fıkrası, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 17 inci maddesi, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları, ... Yönetmeliği 9/b maddesi

3. Değerlendirme Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı, davalının 13.11.2017 tarihinde temerrüte düşmüş olduğu, yasal faize hükmedildiği, maktu vekalet ücreti verildiği, hükmedilen miktarın teminat limitini aşmadığı, anlaşılmakla davalı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davalı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalıya yükletilmesine,

Dosyanın İtiraz Hakem Heyetine iletilmek üzere mahkemeye gönderilmesine,

10.01.2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi.