İlk Derece Mahkemesi 2026/502 E. 2026/611 K.

T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2026/502 Esas KARAR NO : 2026/611

DAVA : Zayi Belgesi Verilmesi DAVA TARİHİ : 08/06/2026 KARAR TARİHİ : 09/06/2026 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 09/06/2026

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil davacı şirketin; ... ... Şubesi (şube Kodu ...) Nezdinde Bulunan; ... Müşteri No'lu, ... Hesap No'lu ... Nolu Çek kaybolduğunun, bu durum, müvekkil davacı yeni çek koçanı teslim almak için anılan banka şubesine gittiğinde; bankanın, geçmişe dönük olarak teslimi yapılmayan bir çekin varlığından bahsetmesi ile fark edildiğinin, bu sebeple; yukarıda nosu verilen çek, kötü niyetli 3. kişilerin eline geçmesi ve bu vesileyle ileride telafisi imkansız zararların doğabilmesi ihtimaline binaen; öncelikle anılan çekin ivedilikle tedbiren ödeme yasağı konulmasını, akabinde de yine anılan çekin iptalini talep ve dava etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE; Dava ; TTK'nın 818/1-s maddesi atfıyla aynı yasanın 757 ve takip eden maddelerine göre açılan zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkin çekişmesiz yargı işidir. Türk Ticaret Kanunu'nun 818(1).s maddesi delaleti ile çekler bakımından iptal davaları açısından uygulanması gerekli TTK.'nın 759/2. maddesi uyarınca iptal isteminde bulunan kişi çek elinde iken zayi olduğuna dair inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak, çekin bir suretini ibraz etmek yahut da çekin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür. İptal davası açılabilmesinin ilk koşulu, çekin zayi olmasıdır. Çekin zayi olması demek, hak sahibinin isteği dışında elden çıkması nedeniyle ibrazının mümkün olmamasıdır. İptal davasının ikinci koşulu, çekte yer alan hakkın halen mevcut olmasıdır. Eğer hak, bir ödeme ile ortadan kalkmışsa, artık çekin iptaline gerek kalmaz. İptal davasının üçüncü koşulu, iptal talebinde bulunanın hak sahibi olmasıdır. Başka bir anlatımla,kıymetli evrakın yitirilmesi nedeniyle iptalinin dava edilebilmesi için, davacının çekin kaybolduğu veya bunun öğrenildiği anda çekteki hakkın alacaklısı sıfatını taşıması gerekir. Zayi nedeniyle iptal davası açılabilmesinin dördüncü koşulu çek zilyetliğinin yeniden iktisabının mümkün olmamasıdır. Başka bir deyişle,çekin yitirilmesinin geçici değil devamlı olması gerekir. İptal davası açılabilmesinin beşinci ve son koşulu ise iptali dava edilen çekin kıymetli evrak niteliğini taşımasıdır. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde:Her ne kadar davacı mahkememize açmış olduğu dava ile dava dilekçesinde belirttiği çeklerin iptalini talep etmiş ise de; dava dilekçesi ve dilekçe ekinde sunulan belgelerden açıkça anlaşıldığı üzere davacının iptali talep edilen çekin keşidecisi diğer bir ifadeyle hesap sahibi olduğunun anlaşıldığı, davacının meşru hamil ( alacaklı ) sıfatının bulunmadığı, oysa kıymetli evrak kaybından kaynaklanan hasımsız iptal davası açma hakkının alacaklı sıfatını taşıyan meşru hamile ait bulunduğu, TTK 780. maddesinde öngörülen unsurları taşımadığından kambiyo senedi niteliğini taşımayacağı, çeklerin ancak meşru hamil tarafından çek iptalinin talep edilebileceği, keşideci konumunda olacak davacının çek iptalini isteyemeyeceği anlaşılmakla; davanın hasımsız olduğu da gözetilerek usulden reddine tensiben karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-DAVANIN REDDİNE, 2-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 732,00-TL harç peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına, 3-Kullanılmayan gider avansının HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra davacıya İADESİNE, 4-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince davacının talebi halinde gerekçeli kararın taraflara TEBLİĞİNE, Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/06/2026

Başkan .. ¸e-imzalıdır Üye ...... ¸e-imzalıdır Üye .... ¸e-imzalıdır Katip ..... ¸e-imzalıdır