İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2026/1238 E. 2026/1028 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2026/1238
- Karar No
- 2026/1028
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2026/1238 Esas KARAR NO : 2026/1028
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 10/12/2025 KARAR TARİHİ : 16/10/2026
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı Vekilinin Mahkememize Tevzi Edilen Dava Dilekçesinde Özetle; Müvekkil şirket ile davalı şirket arasında ticari bir ilişki mevcut olduğunu, müvekkil tarafından davalıya satılan ve teslim edilen yapı malzemeleri karşılığında faturalar düzenlendiğini, müvekkil şirketin ticari ilişkinin gereği olan edimlerini eksiksiz yerine getirdiğini, davalının fatura bedellerini ödemediğini ve temerrüde düştüğünü, alacağın tahsili amacıyla davalı aleyhine .... İcra Müdürlüğü’nün 2025/... E. sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durdurulduğunu, alacağın ticari defter ve kayıtlar ile sabit olduğunu, davalının taşınır ve taşınmaz mallarına ve üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarına duruşmasız ve teminatsız ihtiyati haciz konulmasını, davanın kabulü ile icra takibine yapılan itirazın iptaliyle takibin devamını, asıl alacağın %20 sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini arz ve talep etmiştir. Davalı Vekilinin cevap dilekçesinde özetle; Davacının müvekkil hakkında .... İcra Müdürlüğü'nün 2025/... Esas sayılı dosyasında icra takibi başlattığını, davalı müvekkilin borca itiraz etmesi sonucunda işbu davayı ikame ettiğini, davacının ikame etmiş olduğu dava ile müvekkilden alacaklı olduğunu iddia etiğini, davacının iddiasının hukuki temelden yoksun olduğunu, zira davalı müvekkilin davacıya bu miktarda borcu bulunmadığını, tarafların ticari defter ve kayıtları incelendiğinde davacının alacak talebinin hukuki temelden yoksun olduğu, talep edilen miktarda alacaklı olmadığı görüleceğini, davanın reddiyle birlikte yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya bırakılmasını arz ve talep etmiştir. DELİLLER: Davacı vekili tarafından mahkememize sunulan faturalar, ticari defterler ve belgeler, .... İcra Dairesinin 2025/... Esas sayılı dosyası, ... Vergi Dairesine yazılan müzekkere cevabı, ... Vergi Dairesine yazılan müzekkere cevabı, bilirkişi incelemesi, arabuluculuk son tutanağı, tüm dosya kapsamında toplanan deliller. Bilirkişinin 10/06/2026 Tarihli Raporunda Özetle; Dava konusunun, davacının davalı ile ticari ilişkisinden doğan 1.532.042,32 TL tutarındaki alacağın tahsili amacı ile yürüttüğü takibe davalı firma tarafından yapılan itirazın iptali talebinden ibaret olduğu, davacı firmanın 2025 yılına ait Ticari defter kayıtları ile dava dosyasına ibraz etmiş olduğu cari hesap ekstresine göre, davalı firma ... Ltd. Şti’nin davacı firmaya aralarındaki en son ticari işlem tarihi olan 29.05.2025 tarihi itibarıyla 1.532.042,32 TL borcunun göründüğü, davacı firmanın defter kayıtları ve dava dosyasına ibraz ettiği cari hesap ekstrelerine göre davacının davalı adına düzenlemiş olduğu ve dava konusu borcun doğmasına neden olan faturanın e-fatura olduğu, davacı firmanın ticari defterlerini ibraz ettiği, Mahkemece belirlenen inceleme gün ve saatinde davalı tarafın ticari defterleri ibraz edilmediğinden ayrıca dava dosyasının tetkikinde yerinde inceleme talebinin de bulunmadığı anlaşıldığından davalının ticari defterlerinin incelenmesinin mümkün olmadığı, dava dosyasının tetkikinde, Dava konusu faturaların içeriğine faturanın tebliğ tarihinden itibaren 8 gün içinde davalı tarafça itiraz edildiğine ilişkin herhangi bir belge ve bilgiye rastlanılmadığı, davacı ve davalı firmanın bağlı bulunduğu vergi dairesi müdürlükleri tarafından gönderilen cevabı yazıların tetkikinde, 2025 yılı içinde davacı firma tarafından davalı firma adına düzenlenen faturaların 38 adet belge KDV hariç 2.454.408,95 TL olarak davacı firmanın BS formunda, davalı firmanın BA formunda yer aldığının görüldüğü, Davacı firmanın BS formlarında yer alan belge adedi ve belge toplam tutarları ile davalı firmanın BA formlarında yer alan belge adedi ve belge toplamları arasında mutabakat bulunduğu görüş ve kanaatine varılmıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Dava, Taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında davacı tarafından faturaya dayalı olarak .... İcra Müdürlüğünün 2025/... esas sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın iptali takibin devamı ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir. .... İcra Müdürlüğü'nün 2025/... Esas Sayılı İcra Dosyasının İncelemesinde; davacı/alacaklı tarafından davalı/borçlu aleyhine 1.532.042,33- TL asıl alacak olmak üzere toplam 1.532.042,33-TL borcun ödenmesi amacıyla icra takibi başlatıldığı, borçluya çıkartılan ödeme emrinin tebliğ edildiği, borçlunun icra takibine itiraz ettiği, takibin durdurulmasına karar verildiği, davanın İcra İflas Kanunu'nun (İİK) 67. maddesinde düzenlenen bir yıllık hakdüşürücü süre içinde açıldığı görülmüştür. Davalı vekili icra dosyasına yapmış olduğu itirazında; müvekkilleri şirketin alacaklı görünen tarafa herhangi bir borcunun olmadığını, bu nedenle takibe, borca, uygulanan faize ve borcun tüm ferilerine itiraz ettiklerini beyan etmiştir. Mahkememizce tüm deliller toplanmış, alanında uzman bilirkişiden rapor alınmış, bilirkişi raporunun hüküm kurmaya ve denetime elverişli olduğu anlaşılmış olup, hükme esas alınmıştır. İncelenen tüm dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, icra dosyası, bilirkişi raporu içeriğine göre; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) hükümlerine göre: Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK 222/1). Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK 222/2). Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması ve defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği ise üçüncü fıkrada düzenlenmiştir. Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur (HMK 222/4) Taraflar, kendilerinin veya karşı tarafın delil olarak dayandıkları ve ellerinde bulunan tüm belgeleri mahkemeye ibraz etmek zorundadırlar. Elektronik belgeler ise belgenin çıktısı alınarak ve talep edildiğinde incelemeye elverişli şekilde elektronik ortama kaydedilerek mahkemeye ibraz edilir (HMK 219/1). Ticari defterler gibi devamlı kullanılan belgelerin sadece ilgili kısımlarının onaylı örnekleri mahkemeye ibraz edilebilir (HMK 219/2). İbrazı istenen belgenin, ileri sürülen hususun ispatı için zorunlu ve bu isteğin kanuna uygun olduğuna mahkemece kanaat getirildiği ve karşı taraf da bu belgenin elinde olduğunu ikrar ettiği veya ileri sürülen talep üzerine sükut ettiği yahut belgenin var olduğu resmî bir kayıtla anlaşıldığı veya başka bir belgede ikrar olunduğu takdirde, mahkeme bu belgenin ibrazı için kesin bir süre verir (HMK 220/1). Belgeyi ibraz etmesine karar verilen taraf, kendisine verilen sürede belgeyi ibraz etmez ve aynı sürede, delilleriyle birlikte ibraz etmemesi hakkında kabul edilebilir bir mazeret göstermez ya da belgenin elinde bulunduğunu inkâr eder ve teklif edilen yemini kabul veya icra etmezse, mahkeme, duruma göre belgenin içeriği konusunda diğer tarafın beyanını kabul edebilir (HMK 220/3). Bu kurallar birlikte değerlendirildiğinde ticari davalarda yani iki tarafın tacir olduğu ve dava konusunun ticari işletmeleri ile ilgili olduğu davalarda ticari defterler ile sözleşme ilişkisinin veya alacak miktarının ispatı mümkündür. Ticari defterler kesin delillerdendir. Yasada delil vasfı taşıdığı takdirde aksinin yazılı veya kesin delillerle ispatı gerektiği düzenlenmiş olduğundan, yasanın ticari defterleri kesin delil olarak düzenlediği açıkça anlaşılmaktadır. Ticari defterler kesin delillerden ise de ancak HMK'nın 222. maddedeki koşullar çerçevesinde ispat aracı olabilir. Ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması gerekir. Bir taraf kendi defterlerine delil olarak dayanmış ise karşı tarafın ticari defterlerine dayanılmamış olsa da karşı taraf defterlerinin incelenmesi zorunludur. Çünkü tarafın ticari defterleri yasada belirtildiği üzere karşı tarafın ticari defterleri ile uyumlu olduğu takdirde lehine delil olabilecektir. Karşı taraf defterleri incelenmediği takdirde dayanan tarafın kendi defterindeki kayıtların lehe delil olması mümkün değildir. Davacının da bu durumu bilerek ticari defterlere delil olarak dayandığı ve karşı tarafın ticari defterlerinin de incelenmesini istediği kabul edilmelidir. Aksinin kabulü halinde davacının ticari defterleri tek başına delil niteliği taşımadığından dayanılan böyle bir delilin incelenmesine gerek de olmayacaktır. Karşı taraf ticari defterlerini sunar ise birlikte incelenip değerlendirildiğinden delil olup olmadığı sonucuna göre değerlendirilebilecektir. Karşı taraf ticari defterlerini sunmadığı takdirde ise bu davranışı ile kendi ticari defterlerinin davacı defterleri ile uyumlu olup olmadığının incelenmesine engel olduğundan, engel olduğu sonucun varlığını kabul etmiş sayılmalıdır. Tacir olup ticari defter tutmak zorunda olan taraf, ticari defterleri bulunmadığını ileri süremeyeceğinden verilen kesin süreye rağmen ibraz etmediği takdirde, belgenin elinde olmadığına dair yemin etmesine gerek olmaksızın HMK'nın 220/3. maddesi gereğince sunmaktan kaçındığı belgelerdeki (ticari defterlerindeki) kayıtların, karşı taraf defterindeki kayıtlara uygunluğunu mahkeme kabul edebilir. Aksinin kabulü durumunda; karşı tarafın ticari defterlerini sunmaması halinde sunan tarafın muntazam tutulmuş ticari defterlerinin lehe delil olarak kabul edilemeyeceği şeklinde bir sonuç ortaya çıkar ki bu ticari defterleri ve karşı taraf elinde olduğu ileri sürülen belgeleri delil olarak kabul edip sunulmaması halinde sonuçlarını belirleyen HMK'daki açık düzenlemelere aykırı bir yorum olacaktır". (Yargıtay 15.H.D. 2016/2310 Esas, 2017/2537 Karar sayılı kararı) Somut olayda; eldeki davanın mahiyeti gereği mahkememizce tarafların dayandıkları ticari defterlerin incelenmesine ilişkin ara karar kurulduğu ve ancak belirlenen gün ve saatte davalı tarafın ticari defterlerini incelenmek üzere ibraz etmediği, davalı ticari defter ve kayıtlarını ibrazdan kaçınmış olup ticari defterlere delil olarak dayanan davacının usulüne uygun ve alacağın kaynağını oluşturan kayıtları içeren ticari defterlerinin lehine delil teşkil ettiği, davalının faturalara itiraz ettiğine dair belge bulunmadığı, incelenen ticari defterlerine göre davacının, davalıdan 1.532.042,32 TL alacaklı olduğu anlaşılmış olup, ticari defter ve kayıtların kesin delil olarak kabul edildiği hususu göz önüne alındığında, dava konusu edilen alacak yönünden davalı tarafın defter ve belge ibraz etmeyerek HMK m. 222/3 hükmü gereği davacı tarafın defterlerinde yer alan kayıtları kabul etmiş sayılması gerekeceği sonuç ve kanaati ile davanın kabulüne dair karar vermek gerekmiştir. Dava, İİK.nun 67. maddesi uyarınca açılan itirazın iptali davası olup, icra takibi faturadan kaynaklanan alacağın tahsiline yönelik olduğu, bu durumda açılan itirazın iptali davasında hüküm altına alınan alacak bilinebilir, bir başka deyişle likit olduğundan hükmedilen miktaın % 20'si oranında İİK.nun 67. maddesi uyarınca davacı yararına tazminata hükmedilmesine karar verilerek davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Ayrıntılı Açıklandığı Üzere; 1-Davanın KABULÜ ile, davalının .... İcra Müdürlüğünün 2025/... esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazı iptali ile takibin aynı koşullar ile devamına, 2-Hükmedilen dava konusu asıl alacağın %20'si üzerinden hesap edilen 306.408,46 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 3-Alınması gereken 104.653,81-TL harcın, peşin alınan 18.503,25-TL harçtan mahsubu ile bakiye 86.150,56-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 4-Davacı tarafından yatırılan 615,40-TL başvurma harcının ve 18.503,25-TL peşin harç olmak üzere toplam 19.118,65-TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere, bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 11.040,00-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince 232.485,93-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, 7-6325 sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca Hazine tarafından karşılanan zorunlu arabuluculuk gideri olan 4.600,00-TL'nin davalıdan tahsil edilerek davacıya verilmesine 8-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde resen ilgilisine iadesine, Dair, 6100 sayılı HMK'nun 342 ve 345.maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar taraf vekillerinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı.
Katip ... Hakim ... e-imza e-imza