İlk Derece Mahkemesi 2026/1056 E. 2026/872 K.

T.C. İSTANBUL 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2026/1056 Esas KARAR NO : 2026/872

DAVA : Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan), İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan Semenin Tenzili) DAVA TARİHİ : 16/10/2025 KARAR TARİHİ : 12/10/2026

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan), İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan Semenin Tenzili) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirket ...Ltd. Şti. tarafından ticari bir işlem kapsamında alıcı ... adına düzenlenen 08.09.2025 keşide tarihli, 677.631,36 TL bedelli ve ... numaralı çekin kargo yoluyla gönderildiği sırada paketin açılmış olması nedeniyle müvekkil şirketin rızası dışında elden çıktığının tespit edildiğini, çekin hiçbir zaman alıcıya ulaşmadığını ve yetkisiz üçüncü kişilerin eline geçtiğini, bu durumun kambiyo hukukundaki irade ve güven ilkesini ortadan kaldırdığını, çekin tedavüle sokulmasının hukuki geçerliliğini hükümsüz kıldığını, müvekkil şirket tarafından ... Cumhuriyet Başsavcılığı’na nezdinde ... Soruşturma numarasıyla suç duyurusunda bulunulduğunu ve ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... E. sayılı dosyası üzerinden çek iptali davası açıldığını, davalı ...Şirketi tarafından söz konusu çekin ... İcra Müdürlüğü’nün ...E. sayılı dosyası üzerinden kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla icra takibine konu edildiğini, çek üzerindeki ciro silsilesinde yer alan...'nın imzanın kendisine ait olmadığını beyan ederek ... Cumhuriyet Başsavcılığı’nın... Soruşturma sayılı dosyası kapsamında sahtecilik şikayetinde bulunduğunu, ciro zincirinin sahte imzalarla oluşturulduğunu, müvekkil şirketin davalı ile herhangi bir ticari ilişkisinin bulunmadığını, ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin... E. sayılı dosyasında menfi tespit davası açıldığını, ... Bankası Cumhuriyet ... Şubesi tarafından 10.10.2025 tarihli resmi yazıyla çekin bankaya ibraz edilmediğinin bildirildiğini, çekin kambiyo senedi vasfını yitirdiğini, müvekkil şirketin mülkiyet hakkının korunması gerektiğini, telafisi güç zararların önlenmesi adına ... İcra Müdürlüğü ... E. sayılı icra dosyasındaki takibin yargılama sonuna kadar tedbiren durdurulmasını, çekin müvekkil şirkete ait olduğunun tespitini, davalıdan istirdadını, çek bedelinin tahsil edilmiş olması halinde en yüksek ticari avans faiziyle birlikte müvekkile ödenmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; ... sayılı dosyada dava dilekçesi ve tensip zaptının müvekkil şirkete tebliğ edildiğini, davacı tarafın dava konusu çekin müvekkil şirkete ait olduğunun tespitini ve istirdadını talep ettiğini, davacının iddialarının haksız ve hukuki mesnetten yoksun olduğunu, davanın öncelikle usulden reddinin gerektiğini, alacak kalemlerinin İş Kanunu hükümlerine göre beş yıllık zamanaşımına tabi olduğunu, zamanaşımı def’i ileri sürdüklerini, dava dilekçesinin 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 119. maddesinde yer alan vakıaların açık özetlerini içermediğini, davacı yanın iddialarını genişletmesine muvafakat etmediklerini, dilekçede iddia edilen vakıaların hangi delillerle ispat edileceğinin belirtilmediğini, hukuki sebeplerin açıkça yazılmadığını, bu eksikliklerin süre verilerek giderilebilecek nitelikte olmadığını, davacı tarafın tüm delillerini usulüne uygun sunmadığını, Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 318. maddesine aykırı hareket edildiğini, sunulmayan delillere karşı beyan ve itiraz haklarını saklı tuttuklarını, davacının iddialarının somut bir gerekçeye dayanmadığını, sorumluluğun davacı tarafta olduğunu, dosyadaki belgelerle davanın haksızlığının sabit olduğunu, usule ilişkin itirazların kabul edilmemesi halinde davanın esastan reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir. DELİLLER VE GEREKÇE; Dava, TTK’nın 792. maddesi uyarınca çek istirdatı istemine ilişkindir Dosyaya sunulan belge ve kayıtlarla birlikte dosya mali müşavir bilirkişisine tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen raporda özetle;"Davacı ... Ltd. Şti.’nin incelenen 2025 yılı Ticari Defter Kayıtlarında davayla ilgili Davacı ... Şti. ile dava dışı .... LTD. ŞTİ ve ... arasında ticari ilişkin tespit edildiğini, Davacı ... Ltd. Şti.’ ’nin incelenen 2025 yılı Ticari Defter Kayıtlarında davayla ilgili Davacı ... Ltd. Şti ile dava dış... (...) , ..., ... ve Davalı ... Şirketi arasında ticari ilişki tespit edilmediğini, Davalı ... A. Ş.’ nin incelenen 2025 yılı ticari defter kayıtlarında davayla ilgili Davalı .... A. Ş. ile dava dışı ...arasında ticari ilişki tespit edildiğini, Davalı ...A. Ş.’ nin incelenen 2025 yılı ticari defter kayıtlarında davayla ilgili Davalı .... A. Ş. ile dava dışı ...(...) , ... Tic. Ltd. Şti. ve Davacı ...Ltd. Şti arasında ticari ilişki tespit edilmediğini, Davalı ...A. Ş. tarafından sunulan ticari defter kayıtlarına göre; Davacı tarafından İstirdadı istenen ... BANKASI A.Ş. ... ŞUBESİ Çek Sıra No: CI ..., 08.09.2025 Keşide Tarihli, 677.631,36 TL bedelli Çek Daval... San. A. Ş. tarafından 09.07.2025 tarihinde dava dışı Necmeddin ... tan tahsil edildiğini," şeklinde tespit ve rapor edilmiştir. Bilirkişi raporunun denetime ve hükme esas almaya elverişli olduğu görülmüştür. Çek üzerindeki ciro silsilesi şeklen tam olup, davalının yetkili hamil olduğu anlaşılmaktadır. Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790. maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür. Bu madde hükmüne göre, davalının çeki edinme nedenini kanıtlama yükümlülüğü yoktur. Davalının çekin rıza dışında elden çıktığını bilmesi veya bilebilecek durumda olması gerekir. Çekin rızası dışı elden çıkması halinde ispat yükü, çekin yetkili hamili olduğunu ve rızası hilafına elinden çıktığını ileri süren davacıya ait olup, davacının iddiasını kesin ve inandırıcı delillerle kanıtlaması gerekmektedir. Çekte ciranta cirosu sahte olsa bile, davalı, kendisinden önceki ciroların sıhhatini araştırma yükümlülüğü altında değildir. Davalının bu sahteliği bilerek ya da ağır kusuruyla çeki iktisap ettiğinin kanıtlanması gerekir. Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Dava, istirdat talebine ilişkin olup Mahkememizce alınan bilirkişi raporu ve dosya kapsamı itibariyle davalının kendinden önceki ciranta ile ticari ilişkisi bulunduğu, CBS dosyasında davalının şüpheli sıfatı bulunmadığı anlaşılmıştır. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi'nin 2017/656 esas, 2017/913 karar sayılı içtihadında da belirtildiği üzere çeklerin davacının elinden rızası hilafına çıktığı benimsense bile, TTK'nın 792. maddesi gereğince davalının çekleri kötüniyetli olarak ele geçirdiğini veya ağır kusurunun bulunduğunu, davacının ispat etmesi gerekmektedir. Dosya kapsamında, davalının çekleri kötüniyetli olarak ele geçirdiği veya ağır kusurunun bulunduğuna dair delil sunulamadığından davalının iyiniyetli olduğunun kabulü gerekir. Yargıtay içtihatları da aynı doğrultudadır. (Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin Esas No:...- Karar No:... Karar Tarihi. 23.12.2014 ) Bu nedenlerle davalının kötüniyetli ve çeki iktisabında ağır kusurlu olduğu davacı tarafça ispatlanamadığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın REDDİNE, 2-Harçlar Kanunu'na göre belirlenen 732,00TL ilam harcından peşin alınan 12.265,40 TL harçtan mahsubu ile bakiye 11.533,40 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, 3-6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa göre alınan 4.600,00 TL arabulucu ücretinin davacıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına, 4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 107.644,70TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine, 6-HMK’nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra artan avansın taraflara iadesine, Dair,davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar verildi 12/10/2026

Katip ✍e-imzalıdır

Hakim ✍e-imzalıdır