İlk Derece Mahkemesi 2025/794 E. 2026/1008 K.

T.C. İSTANBUL ASLİYE 2.TİCARET MAHKEMESİ

DOSYA NO : 2025/794 KARAR NO : 2026/1008

DAVA : İTİRAZIN İPTALİ (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 04.11.2025 KARAR TARİHİ : 02.11.2026

Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında görülen İTİRAZIN İPTALİ davasının mahkememizde yapılan yargılaması sonunda: GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... işletmesinin davacı şirket tarafından yürütüldüğünü, davalı- Borçlu'ya ait ...plakalı araç ile 12.11.2024 - 10.01.2025 tarihleri arasında ücret ödenmeksizin birden gazla ihlalli geçiş yapıldığını, geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30. maddesinin 7. Fıkrası gereğince, ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkânı verildiğini, bu süre içerisinde ödenme yapılmaması üzerine, ... 21. İcra Müdürlüğü'nün...sayılı dosyası üzerinden alacağının tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığını, davalının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun bir şekilde takip borcuna itiraz ettiğini, takibin durduğunu, arabuluculuk başvurularının olumsuz sonuçlandığını belirterek itirazının iptali ile takibin devamına, davalının itirazının kötü niyetli ve alacağın likit olması sebebiyle asgari % 20 oranında icra inkâr ve kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı davaya cevap vermemiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME: Dava; ticari hizmet satım ilişkisine dayalı borcun (Otoyol Geçiş Ücretleri) ödenmemesi üzerine alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir. Davalı davaya cevap vermediğinden taraflar arasında üzerinde uzlaşılan bir husus bulunmamaktadır. Çözümlenmesi gereken sorun, davalının dava dilekçesinde belirtilen araçla otoyol hizmetinden faydalanıp faydalanmadığı, faydalanmış ise ihlalli geçişlerin, dolayısıyla davacının alacağının bulunup bulunmadığı, var ise miktarının ne olduğu noktasında toplanmaktadır. Tarafların iddia ve savunmaları, dosyaya sundukları deliller, icra dosyası ile tüm dosya kapsamı ile beraber alınan bilirkişi raporları ve yapılan yargılama sonunda; Hak Düşürücü Süre Yönünden; İtirazın iptali davalarının 2004 sayılı İİK’nın 67/1. fıkrası gereğince Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. Davacının ... 21. İcra Müdürlüğünün ...sayılı dosyası ile 17.06.2025 tarihinde, davalı aleyhine, 11.237,50.-TL asıl alacak, 2.256,74.-TL ticari faiz, 451,36.-TL KDV olmak üzere toplam 13.945,60.-TL üzerinden ilamsız icra takibi başlattığı, (...) ödeme emrinin borçlu/davalıya 25.06.2025 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun 01.07.2025 tarihinde hiçbir borcu olmadığını, borcun tamamına ve faize itiraz ettiğini belirterek takibi durdurduğu, davacının da 04.11.2025 tarihinde 13.945,60.-TL toplam alacak üzerinden 1 yıllık yasal hak düşürücü süre içinde huzurdaki itirazın iptali davasını açtığı anlaşılmaktadır. Mahkememizce alınan 07.10.2026 tarihli bilirkişi raporunda özetle; (1) Karayollarına ait tüm otoyollar ile 40463465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollarda 6001 sayılı kanunda belirtilen şekilde geçiş ücretlerinin tahsil edildiği, 6001 Sayılı Kanun’da ve işletme protokolünde hiçbir şekilde ihlalli geçiş gerçekleştiren araç sahiplerine SMS, E-posta, ihtarname veya herhangi bir şekilde bildirim yapma yükümlülüğü ile ilgili düzenlemenin bulunmadığı, (2) Davalının HGS/OGS cihazında yeterli bakiye varken geçiş anında değişik sebeplerden ücret alınmadığını cihazın uyarı sinyali vermesi sonucunda 15 gün içerisinde yanlışlığı giderecek yeterli süresi olduğu ve davalının değişik kanallardan sahipliğindeki araçların plakalarını sorgulayarak borç durumunu öğrenebileceğik, HGS/OGS cihazını doğru bir şekilde kullanmak çalışır vaziyette tutmak cihazlara bağlı hesaplarını her zaman müsait olarak tutma sorumluluğunda olduğu, (3) 3095 Sayılı Katma Değer vergisi Kanununun 24. Maddesinin c bendine faiz alacağı KDV matrahları arasında gösterildiğinden ve yaygın Yargıtay kararlarındada aynı yönde içtihatlar olduğundan davacının, davalidan icra yoluyla tahsil edeceği faiz alacaklarından KDV tahakkuk ettirmeye ve talep etmeye hakkı olduğu, (4) Dava dosya içerisinde yer alan ve davacı verkili tarafından dava dosyasına delil liste ekinde ve tarafımıza mail ekinde sunulan rapor ekinde yer verilen “...” ve dava dosyasında yer alana “ARAÇ GEÇİS GÖRÜNTÜLERİ” ve “...” bilgilerinden görüldüğü üzere davalı ...ŞTİ adına kayıtlı ait ... plakalı 1 adet araçlarla ile davacı ait şirket otoyolundan 12.11.2024 - 10.01.2025 tarihleri tarihleri arasında 78 KEZ ihlalli geçiş yapıldığı, yapılan ihlalli geçişler ile ilgili olarak ödeme olmadığından dolayı İhlalli geçiş tarihinden sonra davacı firma tarafından her bir geçiş için gün içerisinde yapılan provizyon sorguların yapıldığı, (5) Davacı tarafından her bir geçiş için AYRI AYRI yapılan provizyon sorguların görüldüğü üzere PROVİZYON RED NEDENİ olarak “İPTAL ÜRÜN”, “SA-ETİKETSİZ GEÇİŞ” açıklama ile provizyon sorgularının yapıldığı, gün gün ... KEZ bakiye sorgulamasının yapıldığı ve geçiş ücretleri geçiş tarihinden itibaren 15 gün içerisinde tahsil edilemeli olduğundan 4 katı tutarında ceza miktarı eklendiği, (6) Dava dosyası ve uyup üzerinden dava dosyasına gönderilen kayıtlar incelenmiş olup davaya konu olan ... plakalı araçla ile ilgili olarak davacı ait şirket otoyolundan 12.11.2024 - 10.01.2025 tarihleri arasında 78 KEZ ihlalli geçiş ile ilgili olarak dava konusu geçiş ücretlerinin ödediğini gösterir “EKSTRE ÖDEME” kayıtlarına rastlanılmadığı, dava konusu ödenmemiş kalan ihlalli geçiş ücretinin ödenmesi gereken dört katı cezalı tutarının 2.247,50 TL (Geçiş Ücreti) x 4 (Katı ceza)=8.990,00TL (Ceza Miktarı)+ 2.247,50TL (Geçiş Ücreti)= Toplam 11.237,50TL BORÇLU olduğu, (7-) Davacı tarafın 17.06.2025 Takip Tarihi itibariyle, taraf ... 21. İcra Dairesi ...E. Sayılı dosyasında Davalıdan, taraflar tacir olup 3095 sayılı Yasanın 2. Maddesi gözetilerek T.C.Merkez Bankasına yayımlanan Avans İşlemlerine Uygulanacak Faiz oranı nispetinde Faiz ve Gider Vergisi isteyebileceğini tespit olunduğu, Dava konusu ...plakalı araç ile 12.11.2024 - 10.01.2025 tarihleri arasında ihlali geçiş yapılan 78 adet GECİŞ ÜCRETİNİN ÖDENMEYEN 4 KAT Cezası, temerrüt faizi ve %20 KDV Miktarının raporun 11.sayfasında tabloda belirtildiği, takip tarihi itibariyle toplam 13.909,09TL alacak hesaplandığı, takip talebinde ise davacı tarafından 13.945,60.-TL alacak talep edildiği, toplam 36,51TL olan fazla talebin yerinde olmadığı, davacının, 17.06.2025 Takip Tarihinden itibaren borç tamamen ödeninceye kadar davalıdan % 11.237,50TL Alacak üzerinde (TCMB tarafından deklere edilen değişen oranlarda) %44,25 Avans Faizi ve KDV talep edebileceği yönünde görüş bildirilmiştir. Davacının 3996 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun hükümlerine göre ... işletme hakkı sahibidir. İşletme hakkı sahibi davacı şirketin sorumluluğundaki, köprü ve otoyollardan geçişlerin, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30.maddesinin 5.fıkrası kapsamında ücretlendirildiği ve aynı düzenleme kapsamında ücret ödemeksizin yapılan geçişlerde; 25.05.2018 tarih ve 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 Sayılı Kanunun 18.maddesi ile 6001 Sayılı Kanunun 30.maddesinin 1. ve 5. fıkralarında yer alan "on" ibareleri "dört" şeklinde değiştirildiği, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30. maddesinin 7. fikrasının “Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz" hükmünü haiz olduğu, anılan madde gereği otoyol ve köprüden çıkış yapılan tarihi izleyen 15 gün içinde ödeme yapılması durumunda, 6001 sayılı Kanunun 30.maddesinin 7. fıkrasına göre ceza uygulaması yapılmadığı, ceza uygulama süresinin 15 günlük süre hitamında başlatıldığı anlaşılmaktır. Bilirkişi raporunda da işaret edildiği üzere; Davacının işletme hakkına sahip olduğu otoyolunda, ücret ödemeksizin geçişler yaptığı belirtilen... plakalı aracın, davalı şirket adına kayıtlı olduğu tescil bilgilerinden anlaşılmıştır. Davacı şirketin 4046, 3465 ve 3996 sayılı Kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı ve 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30/5.maddesi kapsamında ücretlendirilen Karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araçlar için, 6001 sayılı Kanunun 30/7.maddesinin ihlalli geçiş tarihini izleyen 15 günlük sürede ceza uygulaması yapılmadığı, ancak 15 günlük süre hitamında, geçiş ücretleri ile gecikme ceza tutarının, 25.05.2018 tarihinde yürürlüğe giren 7144 sayılı Kanunun 18. inci maddesi ile 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30/5.maddesinde yapılan değişiklik nedeniyle, 10 katından 4 katına indirildiği ve dolayısıyla da davacının, ödenmeyen geçiş ücretlerinden dolayı izah edilen mevzuattan kaynaklanan 4 kat ceza talep etme hakkı bulunduğu ve hesaplamanın bu şekilde yapıldığı anlaşılmıştır. İcra takibinde 11.237,50.-TL asıl alacak, 2.256,74.-TL ticari faiz, 451,36.-TL KDV olmak üzere toplam 13.945,60.-TL talep edilmiş, dava da bu miktar üzerinden açılmıştır. Davalıya ait 34 FUF 443 Plakalı aracın 12.11.2024 - 10.01.2025 tarihleri arasında ihalli 78 adet geçişi bulunduğu, geçiş ücretinin 2.247,50.-TL x 4 katı idari para cezası 8.990,00.-TL + 2.247,50.-TL olmak üzere toplam borcun 11.237,50.-TL olduğu, 2.226,32.-TL ticari faiz, 445,26.-TL Faize uygulanan KDV olmak üzere 13.909,09.-TL talep edilebileceği bilirkişi tarafından hesaplanarak bulunmuştur. Aradaki farkın faiz hesabından kaynaklandığı anlaşılmaktadır. Yapılan hesaplamada bir hata gözlenmediğinden bilirkişi raporuna itibar edilerek hükme esas alınmıştır. Bilindiği üzere, araçta hem OGS hem de HGS bulunmasına rağmen hesapta para bulunsa bile OGS/HGS hesabı bulunan bankadan veya PTT şubesinden olumlu cevap gelmemesi halinde gişede bulunan görevliye nakit veya kredi kartı ile ödeme yapılabilmektedir. Ancak çoğu zaman bu durum fark edilememektedir. Hesabında veya kartında bakiyesi olduğundan emin olan kişiler, ücretin çekildiği düşüncesi ve rahatlığı ile cezalı duruma düşebilmektedirler. Davacı şirketin internet sitesinin incelenmesinde bilirkişinin de tespit ettiği üzere, davacı şirkete ... internet adresinden ulaşılabilmektedir. Sitede, bütün uyarcı bilgilendirmelerin yapıldığı ve ihlalli sorgulamaların, plaka, vergi numarası ve TCKN numaraları üzerinden yapılabildiği, ihlalli geçiş varsa öğrenilebildiği, ve online ödeme yapılabildiği görülmektedir. Davalı tacirdir. TTK.nun 18/2.maddesi gereğince, her tacirin, ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmesi gerekir. Teknik nedenlerden dolayı HGS veya OGS bakiyelerinin müsait olmamasına rağmen davacı işletmenin geçiş ücretlerini tahsil edememesinin sorumluluğu davacıya yüklenemez. Zira davalı taraf bu ödeme sistemine ilişkin hizmeti bankadan ve PTT'den almaktadır. Bu hizmetin verilmesindeki aksamaların sorumluluğu da davacıya ait değildir. Zira davalı taraf bu ödeme sistemine ilişkin veri hizmetini bankadan ve PTT'den almaktadır. Davalı ile söz konusu kurumlar anlaşma yapmaktadırlar ancak bu veriler davacı kuruma sağlıklı iletilememektedir. Veya geçiş anında davacı sistemlerinde bir aksaklık bu veri akışını bir an için engellemektedir. Veya o an yaşanan fiziki nedenler veri aktarımını engellemiştir. Örnekleri çoğaltmak mümkündür. Ancak bu hizmetin verilmesindeki aksamalar davacıya yüklenemez. Davacının tamamen kendine ait bir ödeme sistemi bulunmamaktadır. Ödemeleri HGS/OGS sistemlerinden almaktadır. Sistem izin verirse geçiş ücretini almakta, izin vermez ise alamamaktadır. Burada tam olarak bir inisiyatifi olduğu söylenemez. Kaldı ki basiretli bir tacir gibi davranması gereken davalının belirli periyotlarla davacının internet sitesinden geçiş ücretlerinin ödenip ödenmediğini kontrol ederek cezalı duruma düşmeme imkanı vardır. Bu ihmalin sorumluluğu da davacıya yüklenemez. Yasal düzenlemelerde geçişlere ilişkin hizmet bedelinin takibi sürecinin yükümlülüğünün davacı şirkete yüklenmediği, bu yönde bir ihtarname, bildirim, SMS veya elektronik yollarla bildirim vb. yükümlülüğü yüklenmemiştir. Hizmet alan kişilerin bu yöndeki şikayetleri bilindiğinden, otoyol işleticisi şirketlerin ödeme sürecine ilişkin otoyolda levhalar koymak suretiyle yolcuları bilgilendirmeye çalıştığı bilinmektedir. Bu nedenle yasal düzenlemeler karşısında otoyol geçiş hizmeti alanların (en azından tacirlerin) bu süreci kendilerinin takip etmesi gerekmektedir. İstanbul BAM 17.HD. ...E. ... K.sayılı kararında "Davacının, ücret ödemeden geçiş yaptığını bilmekte olup OGS/HGS kartlarından para çekilmemesi halinde geçiş ücretini ödemek zorunda olduğu, ayrıca provizyon alınamaması karşısında HGS bakiyesinin yeterli olduğuna yönelik itirazların, banka ile yapılan sözleşmenin tarafı olmayan davalı şirket yönünden kabul edilemeyeceği, bu nedenle istinaf başvurusunda ileri sürülen kayıtların celbinin de sonuca bir etkisinin olmayacağı anlaşılmakla Mahkemece tesis edilen karar isabetli olduğundan davacının istinaf başvurusu yerinde görülmemiştir." demektedir Her ne kadar; 01/07/2022 tarih ve 7417 sayılı yasanın 53.maddesi ile 6001 sayılı yasanın 30/5.maddesine ekleme yapılarak "...bu maddenin yedinci fıkrasına tabi olmak üzere ödemesiz geçiş tarihini izleyen kırk beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlerden, ödemekle yükümlü oldukları geçiş ücreti ile birlikte bu ücretin bir katı ceza tahsil edilir. Ödemesiz geçiş tarihini izleyen kırk beşinci günden sonra ise geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte dört katı tutarında ceza, araç sahibine ücret toplama sistemlerinde tanımlı olan bilgiler doğrultusunda, en az on beş gün önceden kısa mesaj, e-posta, ihbarname, e-devlet bildirimi vb. yöntemlerinden en az biriyle bilgi verilir. Bu tutar genel hükümlere göre tahsil edilir." hükmü hükmü getirilmiştir. Buna göre davacı firmanın ceza uygulaması yapmadan önce hizmet alan tarafa ihlalli geçiş yaptığını bildirmek zorundadır. Ancak bildirim yapılmaz ise yaptırımının ne olacağı yasada öngörülmemiştir. Tebligatların bila infaz dönmesi durumunda da ne olacağı sorusu cevapsız bırakılmıştır. Düzenleme ile yasa koyucu hizmet alan kişilere bilgi verilmesini istemektedir. Bu bilgi de ihlalli geçişten 45 gün sonra ve 4 kat cezanın uygulandığına yöneliktir. Diğer bir anlatımla yasa koyucu, işletene icra takibine başlamadan önce hizmet alan şahıslara bilgi (ceza uygulanmış haliyle) verilmesini öngörmekte ama bilgi verilmez ise bunun sonuçlarının ve yaptırımının ne olacağını söylememektedir. Bu nedenle, hizmeti alan kişi ve firmaların üzerindeki sorumluluğun (yukarıda işaret edildiği üzere) devam ettiğini söylemek mümkündür. Takibe konu alacak likit (belirlenebilir) olduğundan alacak miktarı üzerinden davalının haksız itirazı nedeniyle takdiren % 20 oranında icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur. H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan gerekçelerle; Davanın KISMEN KABULÜNE, Davacının ... 21. İcra Müdürlügünün ... sayılı dosyası ile davalı/borçlu aleyhine başlattığı icra takibine İTİRAZIN KISMEN İPTALİNE, Takibin 11.237,50.-TL asıl alacak, 2.226,32.-TL işlemiş faiz, 445,26.-TL KDV olmak üzere toplam 13.909,09.-TL üzerinden takip tarihindeki koşullarla aynen DEVAMINA, Fazlaya ilişkin taleplerin REDDİNE, Asıl alacağa takip tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine ilişkin Kanunun 2. Maddesine göre takip tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi ve faiz üzerinden KDV UYGULANMASINA, İcra takibine yapılan itiraz haksız olduğundan ve likit (belirlenebilir) hüküm altına alınan alacak (13.909,09.-TL) üzerinden % 20 hesabıyla 2.781,81.-TL İcra inkar tazminatının davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE, 1-Alınması gereken karar ve ilam harcı 952,62-TL olup, peşin alınan 615,40-TL harçtan mahsubu ile bakiye 337,22-TL harcın DAVALIDAN ALINARAK HAZİNEYE İRAT KAYDINA, Davacı tarafından yatırılan 615,40-TL başvuru harcı, 615,40-TL peşin harç toplamı 1.230,80-TL harcın DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA ÖDENMESİNE, 2-Davacı tarafından yapılan posta ve tebligat masrafı 662,50-TL, bilirkişi ücreti 12.000,00-TL'den oluşan 12.662,50-TL yargılama giderinin davanın kabul/red oranına göre hesaplanan 12.629,34-TL'sinin DAVALIDAN ALINARAK DAVCIYA ÖDENMESİNE, BAKİYESİNİN DAVACI ÜZERİNDE BIRAKILMASINA, 3-Davalı tarafça yapılan yargılama gideri bulunmadığından BU HUSUSTA DEĞERLENDİRMEYE YER OLMADIĞINA, 4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükteki AAÜT gereğince hesap ve takdir olunan (kabul olan dava değeri üzerinden) 13.945,60-TL vekâlet ücretinin DAVALIDAN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE, 5-Taraflarca yatırılan gider avansından yargılama sırasında yapılan masraflar ile karar tebliğ giderlerinden geriye kalan avansın karar kesinleştiğinde YATIRAN TARAFA İADESİNE, 6-Dava şartı arabuluculuk sürecinde Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 4.600,00-TL arabuluculuk ücretinin; A) 4.587,95-TL'sinin DAVALIDAN ALINARAK, B) 12,05-TL'sinin DAVACIDAN ALINARAK HAZİNEYE İRAT KAYDINA, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, HMK.nun 341/2.maddesi gereğince, kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 02/11/2026

Katip ¸e-imzalıdır

Hakim ¸e-imzalıdır