İlk Derece Mahkemesi 2024/817 E. 2026/149 K.

T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/817 KARAR NO : 2026/149

DAVA : Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 07/11/2024 KARAR TARİHİ : 12/02/2026

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı, tarafından müvekkili aleyhine-----İcra Müdürlüğü'nün -----. sayılı icra takibi başlatıldığını, işbu takibin müvekkilinin banka hesaplarına bloke konulması sonucu e-devlet üzerinden yaptıkları araştırmayla haberdar olduklarını ve dosyada 158.730,00 TL borçlu gözüktüklerini, taraflarınca -----. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ----- sayılı dosyasıyla arabuluculuk ve menfi tespit ile istirdat davası açılıncaya kadar takibin durdurulması yönünde ihtiyati tedbir kararı aldıklarını, işbu dosyaya 25.630,00 TL teminat yatırdıklarını, ayrıca icra dosyasına da dosya borcu teminat miktarı açıklamasıyla 158.730,00 TL de teminat olarak yatırdıklarını, söz konusu icra takibinin cari hesap ilişkisine dayalı olarak başlatıldığını, davacının ticari kayıtları incelendiğinde davacının karşı tarafa borçlu olmadığı aksine alacaklı olarak gözüktüğünün ortaya çıkacağını, davalı şirkete 19.08.2024 tarihinde 225.234,04 TL bedelli iade faturası kesilmiş olup sözkonusu fatura davalı tarafından kendilerine -----.Noterliği kanalı ile iade edildiğini, davacı tarafından 30.09.2024 tarih ve 100.000,00 TL bedelli çekin ödenmesi ile birlikte davalı firmadan 100.000,00 TL alacaklı olduğunu, dolayısı ile takip miktarı kadar davacının davalı şirkete borcu bulunmadığını, iade faturasının konusu olan mallar davacı tarafından teslim alınmadığını belirterek, icra dosyasındaki teminat olarak hali hazırda yatırılmış olan paranın işbu dava sonuçlanıncaya kadar ilave bir teminat olmaksızın mahkemeniz dosyası için teminat olarak kabulüne ve bu paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini, davanın kabulü ile müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespiti ile takibin iptalini, kötü niyetli bir şekilde müvekkili aleyhine icra takibi başlatan davalının asıl alacağın %20'sinden az olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ile davalı arasında cari hesap ilişkisine dayalı ticari ilişki sürdürürüldüğünü, cari hesap ilişkisi kapsamında teslim edilen mallara ilişkin faturalar düzenlendiğini ve davacıya iletildiğini, faturalarında davalı ticari defterlerine işlendiğini, söz konusu faturalara tekabül eden borç ödenmediği için ----İcra Müdürlüğü'nün ----. Sayılı dosyadan icra takibi başlatıldığını ve takibin kesinleştiğini, sonrasında davacı tarafından alınan ihtiyati tedbir kararı kapsamında dosyaya yatırılan paranın taraflarına ödenmemesi için ihtiyati tedbir kararı aldığını, davacının tüm iddialarının asılsız olduğunu, davalı faturalara konu malları teslim aldığını ve ödemesini gerçekleştirmediğini, davacının davalıya göndermiş olduğu ----- nolu iade faturasına taraflarınca süresinde ----Noterliğinin 26.08.2024 tarih ve ------ yevmiye numaralı ihtarnamesi ile itiraz edildiğini, dolayısıyla ortada kabul edilmiş iade faturası bulunmadığından dolayı bu husustaki ispat yükünün hali hazırda davacıda olduğunu, dosya kapsamında da iade edildiği iddiasını destekler herhangi bir delil bulunmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini, haksız ve kötüniyetli olarak alınan ihtiyati tedbir kararı sebebiyle alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE: Dava, hukuki niteliği itibariyle; İİK m.72/III hükmü kapsamında açılan menfi tespit davasıdır.Dava basit yargılama usulüne tabi olup, yöntemine uygun olarak oluşturulan tensip zabtı uyarınca yargılamaya başlanmış, ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık noktaları kapsamında tahkikata geçilerek deliler toplanmak suretiyle tahkikat bitirilmiş ve yargılama sonuçlandırılmıştır. Taraflarca delil olarak dayanılan, icra dosyası, ---.Asliye Ticaret Mahkemesinin ----- sayılı dosyası celp edilmiş ve sunulan diğer deliller ile birlikte incelenmiştir. ------- sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davalı tarafından davacı aleyhine 128.137,79 TL alacağın tahsili için başlatılan ilamsız icra takibi olduğu anlaşılmıştır. Delil olarak ticari defter ve kayıtlara dayanılması ve belirlenen uyuşmazlık noktalarının incelenmesi teknik değerlendirme gerektirdiğinden dosya mali müşavir bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi ------ tarafından sunulan 01/07/2025 tarihli bilirkişi raporu içeriği denetime elverişli görülerek hükme esas alınmıştır. Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davacının davalıya cari hesaba işlenen faturalar dayanak edilmek suretiyle başlatılan icra takibine konu borçtan borçlu olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır. Tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında yazılı olmayan satış sözleşmesi kapsamında ticari ilişki kurulduğu, davacının alıcı, davalının ise satıcı olduğu, tarafların incelenen 2024 yılı ticari defter ve kayıtlarının HMK m.222 hükmü kapsamında sahibi lehine delil vasfını haiz olduğu, davacının defterlerine göre 19/08/2024 tarihi itibariyle 100.000,00 TL davalıdan alacaklı olduğu, davalı tarafın ticari defter kayıtlarına göre 19/08/2024 tarihi itibariyle davacı taraftan 128.137,79 TL alacaklı olduğu, tarafların ticari defter kayıtlarındaki 228.137,79 TL (128.137,794+100.000,00-) tutarındaki uyumsuzluğun, davalının defterlerinde kayıtlı olan 18/08/2024 tarihli ----- seri no.lu 2.903,75 TL tutarlı faturanın davacı tarafın defterlerinde kayıtlı olmamasından ve davacı tarafın defterlerinde kayıtlı olan 19/08/2024 tarihli ------ seri nolu 225.234,04 TL tutarlı iade faturasının davalı tarafın defterlerinde kayıtlı olmamasından kaynaklandığı, davacı tarafın defterlerinde kayıtlı olmayan 18/08/2024 tarihli ------- seri no.lu 2.903,75 TL tutarlı e-faturanın, ticari fatura senaryosuna göre düzenlendiği, GİB portalı üzerinden davacı tarafa faturanın teslim edildiği, toplanan deliller arasında davacının ilgili faturaya TTK m.21/II hükmü kapsamında 8 günlük itiraz süresi içerisinde sistem üzerinden reddedildiği veya TTTK m.18/3 hükmünde belirtilen yöntemler ile itiraz edildiğini gösterir bir delil sunulmadığı, davalı tarafın defterlerinde kayıtlı olmayan 19/08/2024 tarihli ------- seri no.lu 225.234,04 TL tutarlı e-faturanın "Temel Fatura” olarak düzenlendiği ve GİB portali üzerinden davalı tarafa faturaların teslim edildiği, davalının ilgili faturaya süresi içerisinde ----- Noterliği 26/08/2024 tarihli ------ yevmiye numaralı ihtarname ile itiraz ettiği, davacı tarafın 19/08/2024 tarihli ------ seri no.lu 225.234,04 TL tutarlı iade faturası davalının 25/04/2024 tarihinden 11/08/2024 tarihine kadar olan toplam 12 adet 225.234,04 TL tutarlı e-faturalarına karşılık düzenlendiği dikkatte alındığında 11 adette toplam 214.265,44 TL tutarlı e-faturanın yasal 8 günlük itiraz süresinden sonra iade edildiği, 11/08/2024 tarihli ------ seri nolu 10.968,60 TL tutarlı e.faturanın yasal 8 günlük itiraz süresi içerisinde iade edildiği, bu hususun TMK m.6 ve HMK m.190 hükmü kapsamında ispat hukuku açısından önemli olduğu, yerleşik içtihatlar uyarınca satış sözleşmesine konu cari hesap ile ilgili uyuşmazlıklarda satıcının alacaklı olduğu hususu ile birlikte malı teslim ettiğini de ispat etmesi gerektiği, davalı alacaklı tarafından düzenlenen faturaların davacı alıcı tarafından önce defterlere işlendiği ve 11 adette toplam 214.265,44 TL tutarındaki tutarın yasal süre geçtikten sonra iade faturasına konu edildiği böylece bu tutarda malın teslim edilmediğini ispat yükünün davacı borçluya geçtiği ancak bu hususta bir delilin sunulmadığı, 10.968,60 TL tutarlı fatura yönünden ise iade faturasının yasal süre içerisinde keşide edildiği ve malı teslim ettiğini ispat yükünün davalı satıcı uhdesinde olduğu ncak davalı satıcının da bu hususta bir delil sunamadığı bu miktardaki alacak yönünden davacının davalıya borçlu olmadığı, aynı şekilde davacı tarafın defterlerinde kayıtlı olmayan ancak GIB portalı üzerinden davacı tarafa teslim edilen 18/08/2024 tarihli ----- seri no.lu 2.903,75 TL tutarlı faturaya davacı tarafından iade /iptal işlemine tabi tutulduğuna dair dosya kapsamında dayanak belge bulunmadığından, davacının 2.903,75 TL tutarlı e-fatura yönünden borçlu olduğu bu kapsamda davacının takibe konu 10.968,60 TL yönünden davalıya borçlu olmadığı ancak bakiye 117.169,19 TL yönünden borçlu olduğu anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne, mahkememizce İİK m.72/III hükmü kapsamında tedbir kararı verilmiş olması sebebiyle reddedilen miktarın % 20'si oranında takdir edilen tazminatın davacıdan alınarak davalıya verilmesine ancak davalının takibinde kötüniyetli olduğunu ispat eder bir delilin sunulmamış olması sebebiyle de davacının tazminat isteminin reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın kısmen kabulü ile ---- İcra Müdürlüğü'nün ----- sayılı dosyasına konu borcun 10.968,60 TL'sinden davacının borçlu olmadığının tespitine fazlaya ilişkin istemin reddine, 2-Kabul edilen miktar yönünden davalının kötüniyetli olduğuna daire dosyaya yansıyan bir delil bulunmaması sebebiyle davacının kötüniyet tazminatı isteminin reddine, 3-Reddedilen miktar yönünden takdiren %20'si oranında hesaplanan 23.433,84 TL kötüniyet tazminatının davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 4-Alınması gereken 749,27 TL karar ve ilam harcından peşin ödenen 2.188,28 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.439,01 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, 5-Davacı tarafça yapılmış, 427,60 TL başvurma harcı, 749,27 TL peşin harç olarak toplam 1.176,87 TL harç gideri ile tebligat, müzekkere ve bilirkişi ücreti olarak 8.278,00 TL masraf olmak üzere toplam 9.454,87 TL yargılama giderinden kabul edilen kısma isabet eden 809,33 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6-Kabul edilen miktar üzerinden avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca 10.968,60 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 7-Red edilen miktar üzerinden avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 8-Taraflarca yatırılmış gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, 9-Davadan önce gidilen arabuluculukta devletçe karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 308,16 TL'sinin davalıdan, 3.291,84 TL'sinin de davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, bu nedenle bu miktar yönünden de harç gibi tahsil müzekkeresi hazırlanmasına,Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.