İlk Derece Mahkemesi 2024/804 E. 2026/199 K.

T.C. ............... 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/804 Esas - 2026/199 TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN T.C. ............... 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2024/804 Esas KARAR NO : 2026/199

................... ........................... .................................. ....................................... ............................................... .......................................................

DAVA TARİHİ : 23/03/2024 KARAR TARİHİ : 01/04/2026 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 02/04/2026 Mahkememizde görülmekte olan Tapu İptali Ve Tescil (Satış Vaadi Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirket ile müvekkili şirket arasında yapılan... 14.Noterliği 22/07/2022 tarih 21236 Yevmiye Numaralı satış vaadi sözleşmesi kapsamında davalı şirketin yapacağı ödemeler kapsamında davaya konu ............... İli ............. İlçesi ............ Mah. 4401 Ada 3 Parselde kaim kargir bina vasıflı taşınmaz üzerindeki 40/100 hak ve hisselerinin tamamı davalı adına tapuda devir ve tescilinin talep edildiğini, yapılan bu tescil işlemleri sonrasında davalı şirketten satış vaadi sözleşmesinde belirtilen ödemeleri yapması istenmişse de bu ödemeler gerek sözleşmede kararlaştırılan şekilde gerekse de bu sözleşmede belirlenen şartların dışında herhangi bir şekilde gerçekleştirilmediğini, davalı şirket taraflarca varılan anlaşma gereğince müvekkili şirketin bu taşınmaz karşılığından 12.500.000,00 TL ödemeyi taahhüt ettiğini, fakat ağustos 2023'te devir edilen bu taşınmaza ilişkin yapılması gereken ödemeler bir türlü gerçekleşmediğini, şirket yetkilileri ile yapılan görüşmeler kapsamında davalı şirket ödeme sorumluluğunu yerine getireceğini beyan ve taahhüt etmişse de hali hazırda bu sorumluluğunu yerine getirmediğini, bu haliyle davalı şirket varılan anlaşmaya riayet etmediğini, yükümlülüğü altındaki ödemeleri gerçekleştirmediğini, anlaşmaya aykırı davranan davalı şirket taşınmaz kendisine devir edildiği için haksız ve hukuka aykırı bir menfaat elde ettiğini, hukuka ve sözleşmeye aykırılık sebebiyle müvekkili şirkete ait olan taşınmazın tekrar müvekkili şirket uhdesine dönmesi gerektiğini, belirtilerek davanın kabulüne, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesi ile, taraflar arasında... 14. Noterliği'nin 22/07/2022 tarih, 21236 yevmiye numaralı Satış Vaadi Sözleşmesi olduğunu, Sözleşme uyarınca, davalı müvekkili şirketçe ödeme ediminin yerine getirilmediğini, ancak ............... ili, ............. ilçesi, ............ Mah. 4401 ada, 3 parselde kain, kargir bina vasıflı taşınmazın tescilinin davalı müvekkil şirket üzerine yapıldığını, tapuda oluşan tescilin iptali ile davaya konu taşınmazın davacı şirket adına tescilini talep edildiğini, davacının talep sonucuna tamamen muvafakat ettiklerini, kabul beyanı kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğurduğundan, davaya son veren taraf işlemlerinden olduğundan, Mahkememiz tarafından gerekli işlemlerin yürütülmesini, müvekkili şirket aleyhine, vekalet ücretine ve yargılama giderlerine hükmedilmemesini talep etmiştir. GEREKÇE: Dava, taraflar arasında akdedilen düzenleme şeklinde taşınmaz satış vaadi sözleşmesinden kaynaklanan tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir. Somut olayda; taraf şirketler arasında İstanbul ............... 14. Noterliği 22/07/2022 tarih 21236 Yevmiye Numaralı düzenleme şeklinde satış vaadi sözleşmesi imzalandığı, davaya konu ............... İli ............. İlçesi Anafartal................e kain kargir bina vasıflı taşınmaz üzerindeki 40/100 hak ve hisselerinin tamamının davacı tarafından davalı tarafa satışının gerçekleştirilerek davalı adına tapuda devir ve tescil edildiği, yapılan bu tescil işlemleri sonrasında, davacı tarafından; davalı şirketin sözleşme uyarınca ödeme edimini gerçekleştirilmediği ve satış bedelini ödenmediği gerekçesiyle eldeki tapu iptali ve tescili konulu iş bu davanın açıldığı anlaşılmıştır. Davalı tarafından yasal süresi içinde sunulan cevap dilekçesinde özetle; 6100 sayılı HMK'nın 308.maddesi hükümlerine göre açılan davayı kabul ettiklerini, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir. ............... İli ............. İlçesi Tapu Müdürlüğünden alınan 25/03/2024 tarihli yazı ve ekinde yer alan tapu kayıtları incelendiğinde; davayı konu ............... İli Altın..................e kain kargir bina vasıflı taşınmazın 60/100 oranındaki hissesinin dava dışı ....................A.Ş firmasına, kalan 40/100 (2/5) oranındaki hissesinin ise davalı .............. ve Matbaacılık Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi adına kayıtlı olduğu anlaşılmaktadır. Bilindiği üzere 6100 sayılı HMK'nın 308.maddesine göre; kabul, davacının talep sonucuna, davalının kısmen veya tamamen muvafakat etmesidir. Kabul, ancak tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebilecekleri davalarda hüküm doğurur. 309.maddesi hükmüne göre ise; kabul, dilekçeyle veya yargılama sırasında sözlü olarak yapılır. Kabulün hüküm ifade etmesi, karşı tarafın ve mahkemenin muvafakatine bağlı değildir. Kısmen kabulde, kabul edilen kısmın, dilekçede yahut tutanakta açıkça gösterilmesi gerekir. Kabul, kayıtsız ve şartsız olmalıdır. 310.maddesine göre; kabul, hüküm kesinleşinceye kadar her zaman yapılabilir. 311.maddesine göre ise; kabul, kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğurur. Aynı Kanunun "Feragat ve kabul hâlinde yargılama giderleri" başlıklı 312.maddesinde ise; "Feragat veya kabul beyanında bulunan taraf, davada aleyhine hüküm verilmiş gibi yargılama giderlerini ödemeye mahkûm edilir. Feragat ve kabul, talep sonucunun sadece bir kısmına ilişkin ise yargılama giderlerine mahkûmiyet, ona göre belirlenir. (2) Davalı, davanın açılmasına kendi hâl ve davranışıyla sebebiyet vermemiş ve yargılamanın ilk duruşmasında da davacının talep sonucunu kabul etmiş ise yargılama giderlerini ödemeye mahkûm edilmez." hükümlerini içermektedir. Diğer yandan, 492 sayılı Harçlar Kanunu hükümlerine göre; yargı işlemlerinden bu kanuna bağlı (1) sayılı tarifede yazılı olanları, yargı harçlarına tabidir (2. md.). Yargı harçları (1) sayılı tarifede yazılı işlemlerden değer ölçüsüne göre nispî esas üzerinden, işlemin nev'i ve mahiyetine göre maktu esas üzerinden alınır (15. md.). Noksan tespit edilen değerler hakkında 30'uncu madde hükmü uygulanır (16/4. md.). Yargı harçları (1) sayılı tarifede yazılı nispetler üzerinden alınır (21. md.). Harçlar Kanunu 28. maddeye göre (1) sayılı tarifede yazılı nispi karar ve ilam harcının 1/4'ü peşin alınır (28. md.). Yargılama sırasında tespit olunan değerin, dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa, yalnız o oturum için yargılamaya devam olunur, takip eden oturuma kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilam harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunmaz. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 150. maddesinde gösterilen süre içinde dosyanın işleme konulması noksan olan harcın ödenmesine bağlıdır (30. md.). Yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemler yapılmaz (32. md.). HMK 120/1. maddeye göre de davacı, yargılama harçlarını mahkeme veznesine yatırmak zorundadır. (Yargıtay 15. Hukuk Dairesi, 2020/1033 Esas, 2020/3253 Karar). Davanın tapu iptali ve tescil talebine ilişkin olması nedeniyle, davaya konu taşınmaz üzerinde harita mühendisi ve inşaat mühendisi/gayrimenkul değerleme uzmanı bilirkişi aracılığı ile keşif yapılarak, taşınmazın dava tarihi itibariyle değeri 81.600.000,00 TL olarak belirlenmiş, belirlenen bu miktar üzerinden 492 sayılı Harçlar Kanunu hükümlerine göre dava açılırken alınması gereken binde 68,31'in 1/4'ü oranında peşin nispi harç (1.393.506,93 TL) davacı tarafa tamamlattırılmıştır. Somut olayda; davacı taraf dava dilekçesinde özetle, davaya konu taşınmazın davalı adına olun mevcut tapu kaydının iptali ile davacı adına tapuya kayıt ve tesciline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

Davalı vekili ise cevap dilekçesinde; davayı kabul ettiklerini, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir. Yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; davacı tarafından açılan tapu iptali ve tescil davasının davalı tarafından cevap dilekçesi ile kabul edildiği, kabulün ne şekilde yapılacağı ve hükümlerinin HMK'nın 308 vd. maddelerinde açıklandığı, kabul beyanının davayı sona erdiren taraf işlemi olduğu, kabulün hüküm ifade etmesinin karşı tarafın ve mahkemenin muvafakatine bağlı olmadığı, kabulün kayıtsız ve şartsız olması gerektiği, davacının dava dilekçesinde yargılama gideri ve vekalet ücreti talebinin olmadığı, davalı tarafça davanın dava dilekçesindeki mevcut talep bakımından tamamen kabul edildiği sonuç ve kanaatine varılarak, davanın kabul nedeniyle kabulü ile dava konusu taşınmazın davalı adına olan 2/5 oranındaki hissesinin mevcut tapu kaydının iptali ile üzerindeki tüm takyidatları ile birlikte davacı adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş, ancak dava dilekçesinde talep olmaması nedeniyle davacı lehine yargılama gideri ve vekalet ücreti takdir edilmemiştir. Diğer yandan, ilk celsede kabul vuku bulduğundan, 492 sayılı Harçlar Kanununun 22.maddesin "Davayı kabul veya sulh, muhakemenin ilk celsesinde vuku bulursa, karar ve ilam harcının üçte biri, daha sonra olursa üçte ikisi alınır." hükmü gereğince, dava değeri üzerinden 1/3 oranında peşin nispi harç alınmıştır.

HÜKÜM: Açıklanan nedenlerle; 1-Davanın kabul nedeniyle KABULÜ ile; davaya konu ............... ili ............. ilçesi ............ Mah. 4401 ada 3 parsel sayılı taşınmazın 2/5 (40/100) oranındaki davalı .............. ve Matbaacılık Sanayi Ticaret Ltd. Şti. adına olan hissesinin mevcut tapu kaydının iptali ile (üzerindeki tüm takyidatları ile birlikte) davacı ............... Pazarlama ve Dış Ticaret A.Ş. adına tapuya KAYIT VE TESCİLİNE, 2-Dava dilekçesinde talep bulunmadığından davacı taraf lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 3-Dava dilekçesinde talep bulunmadığından davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-492 sayılı Harçlar Kanununun 22.maddesine göre 1/3 oranında alınması gereken 1.858.032,00 TL harçtan; dava açılırken alınan 427,60 TL peşin nispi harç ile 1.393.506,93 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 1.393.934,53 TL'nin mahsubu ile bakiye 464.097,47 TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde ............... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 01/04/2026