İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2024/317 E. 2025/144 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2024/317
Karar No
2025/144
Karar Tarihi

T.C. ... 3. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/317 Esas - 2025/144 TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR VERMEYE YETKİLİ T.C. ... 3. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2024/317 KARAR NO : 2025/144

DAVA : Marka ile ilgili Kurum kararının iptali, marka hükümsüzlüğü. DAVA TARİHİ : 25/07/2024 KARAR TARİHİ : 22/04/2025 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 22/05/2025

TALEP: Davacı vekili 25/07/2024 harç tarihli dava dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarıyla özetle: Müvekkili şirketin 2013/60855, 2018/18599, 2018/18606, 2018/18610, 2018/18616, 2022/059991, 2022/059992 sayılı "...", "...", "... x", "... index", "... indeks", "eti ... pro", "eti ..." ibareli markaların sahibi olduğunu, davalı şirketin bu markalar ile karıştırma ihtimali bulunacak derecede benzer nitelikteki "massfit" ibaresini marka olarak tescil ettirmek üzere davalı TÜRKPATENT’e başvuruda bulunduğunu, 2022/138233 kod numarası alan başvurunun, Resmi Marka Bülteninde ilanı üzerine müvekkili tarafından Markalar Dairesi Başkanlığına itirazda bulunulduğunu, ancak itirazın yerinde görülmeyerek reddedildiğini, bu red kararın yeniden incelenmesi talebinin de nihai olarak Türk Patent ve Marka Kurumu Yeniden İnceleme Değerlendirme Kurulu (YİDK) tarafından reddine karar verildiğini, ancak söz konusu kararın yerinde olmadığını, zira; ...” markasının bilgilenmiş tüketici tarafından müvekkili şirket ile özgülendiğini, markanın okunuşu ve görsel olarak zihinde bıraktığı algının “...” ve “...” kelimelerinin ayrı ayrı oluştuğu yönünde olduğunu, Türkçe'mizde vurgunun sonda olduğunu, davalının markasındaki minimal farklılıklar, gerek görsel gerekse işitsel unsurlar temelinde markaların ayırt edilebilmesini sağlayacak nitelik ve yeterlilikte olmadığını, ... markasının ardışık markası veya ürün serisine ait yeni bir ürün izlenimi verdiğini, ...” ibaresi Türkçede “kütle” anlamına geldiğini ve davaya konu markada müvekkile ait ... markasını işaret eder bir konumda olduğunu, marka başvurusunun kapsamında 05. sınıftaki “Tıbbi ve veterinerlik amaçlı kullanıma uygun diyetetik maddeler;insan ve hayvanlar için diyet takviyeleri, gıda (besin) takviyeleri; zayıflama amaçlı tıbbi müstahzarlar; bebek mamaları; tıbbi amaçlı bitkiler ve tıbbi amaçlı bitkisel içecekler.” ve 30. sınıftaki emtialarının olduğunu, müvekkilin tescilli markaları kapsamında yer alan 05. ve 30. sınıf malları arasında, özellikle birbirini tamamlama ve bir arada kullanılma ilişkisinden kaynaklanan bir benzerlik olduğunu ileri sürerek, 2024-M-8203 sayılı kararının iptaline ve dava konusu markanın tescili halinde hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP: Davalı TÜRKPATENT vekili cevap dilekçesinde özetle: “massfit” ibareli marka başvurusu ile itiraza gerekçe olarak gösterilen markaların, tescil edilen mal veya hizmet sınıfları yönünden, aralarında benzerlik veya karıştırılma ihtimalinin olmadığını, davalı marka başvurusunun beyaz zemin üzerine siyah renk kullanılarak oluşturulduğunu, tescil başvurusu incelendiğinde tescil edildiği mal veya hizmet sınıfında markanın kendine özgü ve ayırt edici bir algı oluşturduğu, tanınmışlığı ispata yeterli ve geçerli deliller sunulmadığından bu iddianın kabulünün mümkün olmadığı savunarak, davanın reddini istemiştir. Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacı markasını tanınmış statüsünde olmadığını, ... ibaresini içeren çok fazla marka tescilinin olduğunu, ... ibaresinin dilimizde çok sık kullanıldığını, Eti Gıda'nın ayırt edici niteliği düşük olan ... kelimesinin üçüncü kişiler tarafından ufak değişikliklerle kullanılmasına katlanma zorunluluğu bulunduğunu, MassFit” ibaresinin bir kelime grubunu oluşturarak sağlıklı kas kazanımı, kaslı vücut, kas ve vücut çalışmasını çağrıştıran tamamen yeni bir anlam kazandırdığını, görsel olarak benzerliklerinin bulunmadığı birbirlerinden tamamen ayrı ve farklı olduklarını, markalar arasında iltibas dahil karıştırılma ihtimalinin bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

MUHAKEME: HMK kapsamında "Yazılı Yargılama Usulü " uygulanmıştır.

UYUŞMAZLIĞIN TESPİTİ VE DİĞER HUSUSLAR Dava; 6769 sayılı SMK'nın 6/1, 6/5, 6/9'a dayalı taraf markalarının benzediği iddiası temelinde; davalı başvurusu olan 2022/138233 sayılı marka başvurusu ile ilgili olarak TÜRKPATENT YİDK tarafından alınan 2024-M-8203 sayılı kararın iptali ve hükümsüzlük istemlerine ilişkindir. Davanın açılmasıyla birlikte, tarafların karşılıklı dilekçeleri tebliğ olmuş, sundukları deliller toplanmış, dava konusu başvuruya ilişkin bilgi ve belgeler TÜRKPATENT'ten celp edilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, hak düşürücü süre bakımından eksiklikler bulunmadığı tespit edilmiş, taraflar sulhe teşvik edilmiş, arabulucuya gitme hakları hatırlatılmış, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmuş, 06/08/2015 tarihli ve 29437 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 201/2 nci maddesi hükmü de gözetilerek, taraflara yargılamanın geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş, sözlü olarak iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, UYGULANACAK HÜKÜMLER ve GEREKÇE Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davalı şirketin 2022/138233 başvuru sayılı markası ile davacı tarafın itiraz mesnedi markaları arasında SMK 6/1 maddesine göre iltibas koşulları oluşup oluşmadığı, marka başvurusuna yönelik itiraz sürecinde itiraz mesnedi davacı markaları açısından, SMK 6/5 maddesine göre markalarının tanınmışlığı iddiasının, SMK 6/9 maddesine göre de davalı başvurusunun kötü niyetli yapıldığı iddialarının alınan YİDK kararına ve hükümsüzlüğe etki edip etmeyeceği, TÜRKPATENT'in 2024-M-8203 sayılı YİDK kararının iptalinin ve davalı markasının da hükümsüzlüğünün gerekip gerekmediği noktasında olduğu anlaşılmıştır. İptali istenen YİDK kararının davacıya 10/06/2024 tarihinde tebliğ edildiği, 25/07/2024 tarihinde açılan davanın, 5000 sayılı Patent ve Marka Vekilliği ile Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun'un 15/c maddesinde belirlenen iki aylık hak düşürücü süre içerisinde olduğu anlaşılmış ve işin esasına geçilmiştir.

İDARİ AŞAMANIN ÖZETİ 2022/138233 başvuru sayılı markanın dosya örneği incelendiğinde; davalı 21.09.2022 tarihinde 05 ve 30. sınıf mallarda MassFit” markasının tescili için başvuru yapmıştır. Başvuru 12.10.2022 tarih ve 406 sayılı Resmi Marka Bülteninde yayımlanmıştır. İşbu ilana davacı muteriz tarafından 2013 60855, 2018 18599, 2018 18606, 2018 18610, 2018 18616 2022/059991, 2022 059992 numaralı markalara dayanılarak SMK 6/1 ve 6/5 maddelerine göre başvurunun reddine karar verilmesi talep edilmiştir. Başvuru sahibi karşı görüş sunmuştur. İtirazları inceleyen MDB 11.08.2023 tarihli kararında markaları benzer görmeyerek ve tanınmışlık iddiasını haklı bulmayarak itirazın reddine karar vermiştir. MDB kararına karşı davacı muteriz aynı/benzer gerekçelerle itirazın yeniden incelenmesini talep etttiği, bu itirazın da TÜRKPATENT YİDK'in huzurda dava konusu edilen kararı ile nihai olarak reddedildiği anlaşılmıştır.

TÜRKPATENT YİDK'in 2024-M-8203 sayılı kararında; "2022/138233 başvuru numaralı "massfit" ibareli başvurunun ilanına yapılmış olan itirazın reddi yönündeki Markalar Dairesi Başkanlığı kararına karşı, başvurunun 2013 60855, 2018 18599, 2018 18606, 2018 18610, 2018 18616, 2022/059991, 2022 059992 sayılı "...", "...", "... x", "... index", "... indeks", "eti ... pro", "eti ..." ibareli markalar ile karıştırılma ihtimali ve tanınmışlık gerekçesiyle 6769 s. SMK'nın 6 ncı maddesi uyarınca reddedilmesi talebiyle yapılan itiraz incelenmiştir. ... Markaların düşük ayırt edici niteliği haiz unsurlarının ortak olduğu durumlarda işaret benzerliği incelemesinde ortak olmayan unsurlar ve genel izlenim dikkate alınır. Diğer bir ifadeyle, markalar düşük düzeyde ayırt ediciliği olan bir unsuru paylaşıyorsa, karıştırılma ihtimali değerlendirmesinde örtüşmeyen bileşenlerin markaların genel izlenimi üzerindeki etkisine odaklanılacaktır. Bu değerlendirme ortak olmayan unsurların benzerliğinin ve ayırt edici niteliğinin araştırılması şeklinde olacaktır. Örtüşmeyen bileşenlerin benzerlikleri/farklılıkları ve ayırt edicilikleri ele alınacaktır. Karşılaştırılan işaretlerde, düşük seviyede ayırt ediciliği olan bir unsurun ortak olarak yer alması, karıştırılma ihtimalini azaltıcı yönde etki eden bir husustur. Yapılan inceleme sonucunda, işbu başvuru ile itiraza gerekçe olarak gösterilen markaların bütün olarak bıraktıkları izlenim itibariyle, ilişkilendirme ihtimali de dahil olmak üzere karıştırmaya yol açabilecek derecede benzer olmadığı değerlendirildiğinden, başvuru ile itiraza mesnet markalar arasında ilişkilendirme/karıştırılma ihtimali bulunmadığı anlaşılmıştır. 6769 s. SMK md. 6/5 "Tescil edilmiş veya tescil başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın, Türkiye'de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hallerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusu, haklı bir sebebe dayanma hali saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir." hükmünü amirdir. 6769 s. SMK'nın 6/5 maddesi gereğince bir başvurunun reddedilebilmesi için, itiraza mesnet markanın ülkemizde tanınmış bir marka haline geldiğinin kanıtlanması ve bu tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanması, markanın itibarına zarar verilmesi veya söz konusu markanın ayırt edici karakterinin zedelenmesi tehlikesinin doğabileceğinin ortaya konulması gerekmektedir. Dolayısıyla, bir markanın sektöründe belirli bir bilinirliğe sahip olması, aynı ya da benzer başka bir markanın farklı mallar üzerinde tesciline engel oluşturabilmesi için yeterli olmayıp, aynı zamanda yukarıda belirtilen şartların oluşması gerekmektedir. Önceki markanın sahibi fiili ve mevcut zararı göstermek zorunda olmasa da, markasının tanınmışlığından haksız yarar sağlanacağına ya da markasının itibarına zarar verileceğine ya da markasının ayırt edici karakterinin zedeleneceğine ilişkin olarak gelecekteki (markanın tescil edilmesi veya kullanılması halinde) riske dair farazi (varsayımsal) olmayan ve aksi ispat edilmedikçe iddiayı ispata yeterli ve geçerli olan deliller ileri sürmek zorundadır. Buradan hareketle, itiraz sahibi yukarıda sayılan durumların, olayların olağan akışı içinde öngörülebilir olması bakımından gerçekleşmesi muhtemel olduğunu ortaya koymak durumundadır. Muterizin md. 6/5 gerekçeli itirazı, karıştırılma ihtimaline ilişkin yukarıda yapılan değerlendirme ve sunulan bilgi ve belgeler ışığında incelenmiş ve yerinde bulunmamıştır. Belirtilen gerekçeler ile itirazın reddi gerekmiştir. KARAR İtirazın reddedilmesine oybirliği ile karar verilmiştir." şeklinde ifade edilmiştir.

Taraf markaları tescil kapsamları ve işaretsel yönden karşılaştırıldığında; Davalı Başvuru Markası "massfit" (2022/138233) 05 / 30. sınıflar

Davacı Markaları "...", "...", "... x", "... index", "... indeks", "eti ... pro", "eti ..." (2013/60855, 2018/18599, 2018/18606, 2018/18610, 2018/18616, 2022/059991, 2022/059992) 05 / 29 / 30 / 32. sınıflar

Mahkememizce uzman bilirkişi heyetinden alınan 21/03/2025 havale tarihli raporda özetle; "Davalının başvuru markası ile davacının hem YİDK İptali hem de Hükümsüzlük talebine konu 2018 18599, 2018 18606, 2018 18610, 2018 18616 ve 2022 059992 tescil numaralı ile YİDK iptali talebi yönünden 2022/059991 başvuru numaralı mesnet markaları arasında çekişme konusu 30. Sınıftaki “Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler. Makarnalar, mantılar, erişteler. Pastacılık ve fırıncılık mamulleri, tatlılar: Ekmek, simit, poğaça, pide, sandviç, katmer, börek, yaş pasta, baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar, puding, muhallebi, kazandibi, sütlaç, keşkül. Bal, arı sütü, propolis. Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. Mayalar, kabartma tozları. Her türlü un, irmikler, nişastalar. Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri. Çaylar, buzlu çaylar. Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler. Sakızlar. Dondurmalar, yenilebilir buzlar. Tuz. Hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler, patlamış mısır, yulaf ezmeleri, mısır cipsleri, kahvaltılık hububat ürünleri, işlemden geçirilmiş buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç. Pekmez” ve 05. Sınıftaki ““Tıbbi ve veterinerlik amaçlı kullanıma uygun diyetetik maddeler; insan ve hayvanlar için diyet takviyeleri, gıda (besin) takviyeleri; zayıflama amaçlı tıbbi müstahzarlar; bebek mamaları; tıbbi amaçlı bitkiler ve tıbbi amaçlı bitkisel içecekler” emtialar bakımından marka ve işaretleri arasında ilişkilendirme dahil karıştırılma ihtimalinin mevcut olmadığı; Davacının sunmuş olduğu deliller incelendiğinde markaları taraf marka işaretleri arasında karıştırılma/benzerlik ihtimalinin bulunmadığı ve davalı markasının davacı markasını sulandırılması için gerekli şartların oluşmadığı sağlanmadığı kanaatine varılmakla, bu hususun nihai anlamda hukuki bir tespitin varlığını gerektirdiğinden tanınmışlık iddiasının takdirinin Sayın Mahkemeye ait olduğu, Davalının 2021 110073 ve 2007 13377 markalarından kaynaklı kazanılmış hakkının varlığından söz edilemeyeceği" ifade edilmiştir.

Davacı vekilinin, yeni heyetten rapor ya da ek rapor alınması talebi HMK 30 uncu madde kapsamında değerlendirilerek, sunulan rapor denetlenebilir, içeriği de ihtisas mahkemesi hakimliğince olumlu veya olumsuz değerlendirilebilir kabul edilerek, usul ekonomisi ilkesi göz önüne alınarak talebin kabulü halinde yargılama gereksiz uzayacağından, reddedilmiştir.

TARAF MARKALARI ARASINDA İLTİBAS TEHLİKESİNİN/ KARIŞTIRILMA İHTİMALİNİN OLUŞUP OLUŞMADIĞI HUSUSUNDA DEĞERLENDİRME 1.6769 SAYILI SMK 6/1 MADDESİ YÖNÜNDEN YAPILAN DEĞERLENDİRMELER A) Emtiaların Sınıfsal Benzerliği Yönünden Değerlendirme Dava konusu "massfit" ibareli ve 2022/138233 başvuru numaralı davalı başvurusunun 05, 30'uncu sınıflardaki kapsamı aşağıdaki gibidir: "05: İnsan ve hayvan sağlığı için ilaçlar, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal ürünler, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal radyoaktif maddeler, ilaç ihtiva eden kozmetikler. Tıbbi ve veterinerlik amaçlı kullanıma uygun diyetetik maddeler; insan ve hayvanlar için diyet takviyeleri, gıda (besin) takviyeleri; zayıflama amaçlı tıbbi müstahzarlar; bebek mamaları; tıbbi amaçlı bitkiler ve tıbbi amaçlı bitkisel içecekler. Diş hekimliği için ürünler (aletler/cihazlar hariç) : diş dolgu maddeleri, diş kalıbı alma maddeleri, protez ve yapay diş yapıştırma ve tamir maddeleri. Hijyen sağlayıcı ürünler: pedler, tamponlar, tıbbi amaçlı yakılar, pansuman malzemeleri, kağıt ve tekstilden mamul çocuklar, yetişkinler ve evcil hayvanlar için bezler. Zararlı böcek, zararlı bitki, zararlı mantar ve kemirgenleri yok edici maddeler. İnsan ve hayvanlar için olanlar hariç deodorantlar, havayı temizleyici ve kötü kokuları giderici maddeler. Dezenfektanlar, antiseptikler (mikrop öldürücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar, ilaçlı sabunlar, dezenfekte edici sabunlar, antibakteriyel el losyonları. "30: Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler. Makarnalar, mantılar, erişteler. Pastacılık ve fırıncılık mamulleri, tatlılar: Ekmek, simit, poğaça, pide, sandviç, katmer, börek, yaş pasta, baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar, puding, muhallebi, kazandibi, sütlaç, keşkül. Bal, arı sütü, propolis. Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. Mayalar, kabartma tozları. Her türlü un, irmikler, nişastalar. Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri. Çaylar, buzlu çaylar. Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler. Sakızlar. Dondurmalar, yenilebilir buzlar. Tuz. Hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler, patlamış mısır, yulaf ezmeleri, mısır cipsleri, kahvaltılık hububat ürünleri, işlemden geçirilmiş buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç. Pekmez" İtiraza ve hükümsüzlüğe dayanak 2013/60855, 2018/18599, 2018/18606, 2018/18610, 2018/18616, 2022/059991, 2022/059992 sayılı davacı markalarının kapsamında ise 05 / 29 / 30 / 32. sınıflardaki bir kısım mal ve hizmetlerin yer aldığı gözlenmektedir. Bu kapsamda başvuru kapsamında bulunan 30. Sınıfta yer alan “Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler. Makarnalar, mantılar, erişteler. Pastacılık ve fırıncılık mamulleri, tatlılar: Ekmek, simit, poğaça, pide, sandviç, katmer, börek, yaş pasta, baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar, puding, muhallebi, kazandibi, sütlaç, keşkül. Bal, arı sütü, propolis. Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. Mayalar, kabartma tozları. Her türlü un, irmikler, nişastalar. Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri. Çaylar, buzlu çaylar. Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler. Sakızlar. Dondurmalar, yenilebilir buzlar. Tuz. Hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler, patlamış mısır, yulaf ezmeleri, mısır cipsleri, kahvaltılık hububat ürünleri, işlemden geçirilmiş buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç. Pekmez” emtialarının davacının itirazına dayanak markalarından 2018 18599, 2018 18606, 2018 18610, 2018 18616 ve 2022 059992 tescil numaralı markaları kapsamındaki 30. Sınıf malları ile aynı, aynı tür olduğu; ayrıca davalının başvurusunda yer alan 05. Sınıftaki “Tıbbi ve veterinerlik amaçlı kullanıma uygun diyetetik maddeler; insan ve hayvanlar için diyet takviyeleri, gıda (besin) takviyeleri; zayıflama amaçlı tıbbi müstahzarlar; bebek mamaları; tıbbi amaçlı bitkiler ve tıbbi amaçlı bitkisel içecekler” ile davacının 2022 059992 tescil numaralı markasında yer alan 05. Sınıftaki mallarla aynı, aynı tür olduğu tespit edilmiştir.

Hedef Tüketici Kesimi Değerlendirmesi Markalar arasındaki karıştırılma ihtimalinin tespitinde kural olarak ortalama tüketiciler dikkate alınacak olup; doktrinde kabul edilen kritere göre malın hitap ettiği makul düzeyde bilgi ve dikkate sahip tüketicilerin tamamının ya da büyük bir bölümünün karışıklık yaşaması değil, bu tüketicilerin bir kısmının karışıklık yaşama ihtimali bulunması, benzerlik ve iltibas bulunduğunun kabulü için yeterli bulunmaktadır. Yukarıdaki hususlar dâhilinde somut olayda, davalının başvurusunda 29,30 ve 32. Sınıf malları paketli gıda ürünlerine yönelik olup her yaştan her meslekten tüketiciye hitap edecektir. Dolayısıyla malların alıcıları ortalama düzeyde dikkat ve özene sahip kimseler olabilecektir. Bununla birlikte 05. sınıfta benzer görülen mallar açısından söz konusu emtiaların ilgili tüketici kitlelerinin özen ve dikkat düzeyi nispeten yüksek kişiler olacağı, bu sınıfta yer alan ve doğrudan ilaç niteliğinde olmamakla birlikte kişi sağlığını doğrudan ilgilendirir nitelikteki malların, normal gıda ürünleri olarak da kabul edilmelerinin mümkün olmaması nedeniyle ilgili tüketicilerin de bu durumun farkında olacağı değerlendirilmiştir.

B.Marka İşaretlerinin Görsel/İşitsel ve Kavramsal Benzerliği Yönünden Değerlendirme İşaretlerin benzer olup olmadığı kapsamında; önceki markanın ayırt edicilik düzeyi, tescil kapsamındaki mal/hizmetler yönünden tanımlayıcılığı ve bu nedenle zayıflığı ya da kullanımla sonradan yüksek ayırt edicilik veya tanınmışlık kazanıp kazanmadığı önemli birer faktördür. Ayrıca değerlendirme yapılırken, işaretler parçalara ayrılmadan ve bütüncül olarak değerlendirilmeli, ancak markayı oluşturan baskın ya da ayırt edici unsurlar akılda tutulmalıdır. Görsel, sescil ve kavramsal benzerlik ya da farkların, markanın genel izleniminde bıraktığı etki esas alınmalıdır. Görsel benzerlik açısından davalının başvurusuna konu ibare "massfit" şeklinde standart yazı karakteri ile “...” ve “...” ibarelerinin birleşiminde oluşturulmuştur. Davacının 2018 18599 tescil numaralı "..." ibareli markasının siyah çerçeve içerisinde sarı renkle ve ilk harfi büyük olacak şekilde ... ibaresinden oluştuğu, 2018 18610 tescil numaralı "fitx" ibareli markanın ise yine aynı şekilde siyah çerçeve ve sarı renkle yazılmış ... ibaresinin yanında farklı yazı karakteri ile yazılmış ve pembe renkli “X” ibaresinden oluştuğu, 2018 18610 tescil numaralı "... index" ile 2018 18616 tescil numaralı "fitindeks" ibareli markalarının önceki markalarla aynı şekilde ... ibaresinin yazıldığı, 2018 18610 tescil numaralı markanın hemen altına “F” harfinin biraz daha iç kısmına denk gelecek şekilde konumlandırılmış pembe renkle ve farklı yazı karakteri ile yazılmış “Indeks” ibaresinin yer aldığı, 2018 18616 tescil numaralı markada ise hemen altına bu sefer “F” harfinin başladığı yere gelecek şekilde pembe renkle ve ilk harfi büyük olacak şekilde “İndeks” ibaresinin konumlandırıldığı görülmüş; diğer 2022 059992 numaralı, 2013 60855 tescil numaralı ve YİDK iptali talebi yönünden incelenen 2022/059991 başvuru numaralı markaların ise düz yazı şeklinde herhangi bir ek şekil unsuru içermeden oluşturulduğu görülmüştür. Özellikle davacının farklı renk ve yazı karakteri ile oluşturduğu bir kısım markalar da dikkate alındığında taraf markalarının bir bütün olarak incelendiğinde ilk kelimelerinin farklı olması, ... ibaresi dışında farklı unsurlar içermesi karşısında görsel olarak benzerlik ihtiva etmediği değerlendirilmiştir. İşitsel benzerlik açısından davalı markası “mes-...” şeklinde hecelenerek telaffuz edilirken davacının mesnet markaları ise; ...”, “...- İKS”, “... İN-DEKS” ve “ E-Tİ – ...” şeklinde telaffuz edilecektir. Davalının başvurusunda vurgunun “...” ibaresinde toplandığı akabinde gelen “...” ibaresinin “...” ibaresinin yanında kulakta daha zayıf bir tını olarak kaldığı değerlendirilmiştir. Davacının mesnet markalarında ise “...” ibaresi başta yer almakla birlikte bir kısmında ise “ETİ” kelimesi sonrasında konumlandırılmıştır. Dolayısıyla sadece “...” ortak kelimesinden kaynaklı çok düşük düzeyde benzerliğin olabilecek ise de; taraf markalarının ilk sesleri, ilk heceleri de dikkate alınarak yapılan incelemede markaların kulakta bıraktıkları ses, tınıların birbirinden farklı olduğu markalardaki vurgunun farklı seslere sahip ibarelerde olduğu, bu kapsamda tüketici zihninde bıraktığı ses ve izin farklı olduğu değerlendirilmiştir. Kavramsal benzerlik açısından taraf markalarında çekişme konusu ortak “...” unsurudur. ... ibaresi ... (I)isim, Arapça fitne; Birini başkasına karşı kışkırtma; ... (II) İngilizce ... 1. sıfat: Uygun vücut ölçülerine sahip olan (kimse). 2. isim, argo: ödeşme. 3. isim, argo Bir şeye razı olma anlamlarına gelmektedir. Türk Dil Kurumu’nun sözlüğünde de görüldüğü üzere “...” kelimesinin aynı zamanda İngilizce ’den dilimize yerleşmiş anlamı itibariyle “uygun vücut ölçülerine sahip olan kimse” anlamına geldiği görülmüştür. ... ibaresi esasen “beden ve fizik olarak zinde, sağlıklı” anlamlarına gelen bir sözcük olarak bilindiği değerlendirilmiştir. Taraf markalarında yer alan ortak “...” ibaresinin, uyuşmazlık konusu sınıflar açısından, fiziksel olarak iyiye, sağlıklıya, diyet özelliği olduğuna işaret ettiği, bu ürünleri tüketen tüketicilerin daha sağlıklı besleneceği, daha uygun vücut ölçülerine sahip olacağı yönünde bir imaj yarattığı değerlendirilmiştir. Zira ... ibaresinin doğrudan doğruya bu emtia gruplarını niteleyen, özellik bildiren bir sözcük olmasa dahi; günümüzde sağlıklı ve diyet ağırlıklı ürünlerle beslenmenin yaygınlaşması, insanların sağlıklı beslenerek daha ... bir görünüme sahip olmak istemeleri sonucu “... gıda ürünleri” yaygınlaşarak artık her markette buna ilişkin bir reyon bulunmaktadır. Google arama motoruna “... yiyecekler” yazıldığında dahi “...” ibareli ürünlerin yanı sıra, “kilo aldırmayan yiyecek listesi, ... kalmanı sağlayacak beslenme taktikleri” başlıklı siteler, Youtube sayfasında “... yemek” başlığında yer alan yemek tarifleri, ... yemek alan adlı siteler ve dergi kapaklarında yer alan “... yiyecekler dosyası” başlıklı haberler, antigluten.com.tr adresine girildiğinde ise ayrı bir başlık altında “... ürünler” sekmesinin olduğu hatta sitenin ana sayfasında “Sağlıklı ... gıda ürünleri yanında, yoğun efor harcayan sporcuların enerji ve protein ihtiyaçları için geliştirdiği özel ... diyet ürünleri de üretmektedir.” şeklinde açıklamaya yer verildiği ve buna benzer pek çok ... ibaresini gıda ürünleri ile bağdaştıran sonuçların olduğu görülmüştür. Nitekim aşağıda belirtilen emsal ...11. Hukuk Dairesi kararlarında "..." ibareli marka hakkında verilen kararlar şöyledir; ...11. HUKUK DAİRESİ (H.D.)'nin 17/12/2024 tarihli ve 2024/5124 E. 2024/9121 K. sayılı ilamında; "... Bölge Adliye Mahkemesince bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde; davacının itirazına mesnet markalarındaki "..." ibaresinin ayırt ediciliğinin düşük olduğu, "BITE TO FIT" ibaresinden oluşan dava konusu başvuru ile davacının "..." ibareli markaları arasında görsel, işitsel ve anlamsal olarak ortalama tüketicileri iltibas düşürecek derecede bir benzerlik bulunmadığı, dava konusu YİDK kararının iptali koşullarının oluşmadığı,..." Dairece değerlendirilmekle BAM kararının onanmasına karar verilmiştir. ...11. H.D.'nin 03/12/2024 tarihli ve 2024/782 E., 2024/8592 K. sayılı ilamında; Bölge Adliye Mahkemesince; “PESTOLU ... SEZAR” ibareli başvuru ile davacının itirazına mesnet "..." asıl unsurlu markalar arasında 6769 sayılı SMK'nın 6/1 maddesi anlamında ortalama alıcılar nezdinde görsel, işitsel ve anlamsal olarak bıraktıkları genel izlenim itibariyle ilişkilendirilme ihtimalini de içerecek şekilde iltibas tehlikesinin olmadığı, zira dava konusu başvurunun asli unsurunun "..." ibaresi olmadığı, bu ibarenin öne çıkarılmadığı, "..." ibaresinin sağlıklı, zinde, formda, uygun, vs. anlamlarına geldiği ve gıda maddeleri yönünden ayırt ediciliğinin düşük düzeyde olduğu, buna göre taraf markaları arasında emtia benzerliği şartının gerçekleştiği uyuşmazlık konusu gıda malları ve hizmetleri yönünden tescili istenen dava konusu başvuruya yeterli ayırt ediciliğin sağlandığı anlaşılmakla istinaf başvurusunun esas yönünden reddine karar verilmiş karar davacı vekilince temyiz edilmiş ve belirtilen BAM kararı Dairece onanmıştır. ...11. H.D.'nin 12/02/2024 tarihli ve 2023/3128 E. 2024/ 966 K. sayılı ilamında; Bölge Adliye Mahkemesi'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu başvurunun “FİTBACK .. be healthy” ibaresinden oluştuğu, Türkçe'de bu ibarenin bilinen bir anlamının olmadığı, davacının itirazına gerekçe markalardaki “...” ibaresinin, sağlıklı, zinde, formda, uygun, vs. anlamlarına geldiği ve gıda maddeleri yönünden ayırt ediciliğinin düşük düzeyde olduğu, dolayısıyla koruma düzeyinin de düşük tutulması gerektiği, buna göre dava konusu başvuru ile davacının itirazına mesnet markalar arasında karıştırılma ihtimalinin bulunmadığı, dava konusu YİDK kararının iptali ve davalı Şirket markasının hükümsüzlüğü koşullarının oluşmadığının anlaşıldığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş ve Dairece hüküm onanmıştır.

...11. H.D.'nin 07/02/2024 tarihli ve 2023/3136 E. 2024/5420 K. sayılı ilamında; 6769 Sayılı Kanun'un 6. maddesinin birinci fıkrası anlamında ortalama alıcılar nezdinde görsel, işitse ve anlamsal olarak bıraktıkları genel izlenim itibariyle ilişkilendirilme ihtimalini de içerecek şekilde iltibas tehlikesinin olmadığı, zira dava konusu başvuruda davacı markasının asli unsurunu oluşturan "... ibaresinin öne çıkartılmadığı, bir bütün olarak "Fitto Cio" ibaresine asli unsur olarak yer verildiği, "..." ibaresinin sağlıklı, zinde, formda, uygun, vs. anlamlarına geldiği ve gıda maddeleri yönünden ayırt ediciliğinin düşük düzeyde olduğu, buna göre uyuşmazlık konusu gıda malları yönünden tescili istenen dava konusu başvuruya yeterli ayırt ediciliğin sağlandığının kabulü gerektiği, marka işaretleri benzer olmadığından, davacının itirazına mesnet markalarının tanınmış olup olmadığının tartışılmasının sonuca etkili bulunmadığı, dava konusu marka başvurusunun kötü niyetli yapıldığının da ispat edilemediği gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş ve belirtilen karar Dairece onanmıştır. ...11. H.D.'nin 03/07/2024 tarihli ve 2023/2941 E. 2024/5535 K. sayılı ilamında; “dava konusu "S&S natural ..." ibareli başvuru ile davacının itirazına mesnet "..." ibareli markaları arasında SMK'nın 6/1. Maddesi anlamında iltibas tehlikesi olmadığı, zira tertip tarzı itibariyle dava konusu başvurunun asli unsurunu "S&S" ibaresinin oluşturduğu, başvuruda geri planda kalan ve tali unsur olarak yer verilen "natural ..." ibarelerinin, markanın üzerinde kullanılacağı malların özelliklerine işaret ettiği, bu itibarla markalar arasında iltibas tehlikesinin bulunmadığı, kaldı ki ...11. Hukuk Dairesinin 26.09.2022 tarih, 2021/1685 E. ve 2022/6319 K. sayılı bozma ilamında da vurgulandığı üzere davacının itirazına mesnet markalarındaki "..." ibaresinin, sağlıklı, zinde, formda, uygun anlamlarına geldiği ve dava konusu başvurunun kapsamında yer alan gıda maddeleri yönünden ayırt ediciliğinin düşük düzeyde olduğu, dava konusu başvurunun açıklanan nedenlerle davacının seri markalarından biri olarak da algılanmayacağı, dava konusu başvurunun kötü niyetli yapıldığının da ispat edilemediği anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine karar verilmiş ve belirtilen BAM kararı Dairece onanmıştır. ...11. H.D.'nin 03/06/2024 tarihli ve 2023/1650 E. 2024/4594 K. sayılı ilamında ise; davalı şirketin "HİSSFİT" ibareli davaya konu markasına ilişkin olarak, başvurunun kapsamındaki 30. sınıf malların davacının itiraza mesnet markalarının kapsamında aynı/aynı tür olarak yer aldığı, taraf markalarında "..." ibaresinin ortak olarak yer almakta olduğu, ancak dosya arasında bulunan bilirkişi kurulu raporunda da belirtildiği gibi, söz konusu ibarenin kullanımının yaygınlaşması ile birlikte ayırt ediciliğinin zayıfladığı, zayıf marka seçenlerin bu markanın farklı unsurlarla kullanımına katlanmak mecburiyetinde oldukları, her ne kadar daha önce Dairelerince ...11. Hukuk Dairesinin 21.06.2022 tarih ve 2021/3086 E., 2022/5098 K. sayılı ilamında, "FİTİXİR" ibaresinin, 31.03.2022 tarih ve 2020/7712 E., 2022/2681 K. sayılı ilamında "ACTİFİT" ibaresinin, 02.03.2022 tarih ve 2020/7012 E., 2022/1426 K. sayılı ilamında "LETBEFİT" ibaresinin davacı tarafa ait "..." esas unsurlu markalarla benzer bulunduğu dikkate alınarak, istikrar kazanan bu kararlar karşısında "..." ibaresinin ayırt ediciliğinin zayıf olduğu yönündeki ilk derece mahkeme kararları yerinde bulunmamış ise de, ...11. Hukuk Dairesinin 26.09.2022 tarih ve 2021/1685 E., 2022/6319 K. sayılı ilamında, 2016/30012 numaralı “FİTBACK be healthy” ibareli marka başvurusuna itirazın reddine dair YİDK kararının iptali ve zinde olma kavramları yer aldığından özellikle zayıflama amaçlı diyet ürünleri başta olmak üzere sağlıklı beslenmeye yönelik diyetetik amaçlı farmasötik ve nutrasötik ürünlerde, sportif ve sağlıklı yaşam merkezi hizmetlerinde ve hatta yiyecek – içecek hizmetleri sektöründe dahi anılan ibarenin, tüketiciye mesaj verme kaygısı ile kullanılan ve ayırt ediciliği zayıf olan bir ibare olduğu, bu ibarenin anılan sektörlerde ticaret hayatında birbirlerinin sınırlarını ihlal etmediği müddetçe herkesçe kullanılabilir, orijinal olmayan, yaratılmamış, yaygın kullanımı bulunan bir sözcük unsuru olduğu açıktır. Bu hali ile “...” ibaresinin, uyuşmazlık konusu sınıflar açısından, bir vasfı ya da karakteristik özelliği tasvir etmediği ve fakat söz konusu ayırt ediciliğin görece düşük düzeyde kaldığı değerlendirilmiş ve BAM Dairesinin istinaf başvurusunun esastan reddine dair kararı, Dairece onanmıştır.

2.SMK 6/5 UYARINCA TANINMIŞLIK HUSUSUNDA YAPILAN DEĞERLENDİRME 6769 s. SMK 6/5 maddesinin uygulanabilmesi için bir markanın tanınmışlığının tek başına yeterli olmadığı, dava konusu edilen markanın ayırt edicilik karakterini zedelemesi, tanınmış markanın itibarına zarar vermesi veya tanınmışlığından haksız yarar sağlanması ihtimallerinden birinin gerçekleşmesinin gerekli olduğu, davalı başvurusunun davacıya ait markanın sahip olduğu imaj ve prestijden faydalanma amacı taşıdığına yönelik somut bir kanaat oluşmadığı, sonuç olarak taraf markaları SMK 6/1 kapsamında zaten benzer görülmediğinden davalıya ait markanın tescilinin 6769 s. SMK 6/5 hükmünde belirtilen koşulların oluşmasına yol açmayacağı ve dava konusu başvuru bakımından 6769 s. SMK 6/5 maddesinin uygulanamayacağı kanaatine ulaşılmıştır.

3. KÖTÜ NİYET HUSUSUNDA (SMK 6/9) YAPILAN DEĞERLENDİRME Somut olayda, davalı şirket tarafından yapılan marka başvurusunun kötü niyetli olduğuna ilişkin somut veriler dosya kapsamında bulunmamakta ve markanın kullanılış amacı ve fonksiyonlarına aykırı bir şekilde, davacı veya iyiniyetli üçüncü kişileri baskı altında tutma, onlara şantaj yapma veya engelleme amacına ilişkin herhangi bir olgu ve olay söz konusu olmadığından ve sonuç olarak taraf markaları SMK 6/1 kapsamında zaten benzer görülmediğinden, SMK 6/9 şartlarının oluşmadığı değerlendirilmiştir.

4. HÜKÜMSÜZLÜK TALEBİ YÖNÜNDEN YAPILAN DEĞERLENDİRME Taraf markalarının benzer olmaması ve 6769 sayılı SMK’nın 6/5, 6/9 bendi koşullarının mevcut olmaması nedeniyle hükümsüzlük şartlarının oluşmadığı kanaatine varılmıştır.

5. DAVALININ MÜKTESEP HAK SAVUNMASI HAKKINDA DEĞERLENDİRME ...11. Hukuk Dairesi, 19.08.2008 gün ve 7547 E. 10251 K. sayılı ve 14.11.2008 gün ve 11505 E., 12839 K. sayılı kararlarında kazanılmış hak teşkil eden önceki markaların tespiti yönünden bazı kıstaslar getirmiştir. Buna göre bir kazanılmış haktan söz edilebilmesi için; ✓Kazanılmış hak teşkil eden markanın tescilli olarak uzun süre kullanılması, bir başka deyişle kullanım ve tescilinin taraflar arasında artık çekişme konusu olmaktan çıkmış olması, kabullenilmesi, ✓Bu markaya dayalı olarak yapılan başvurunun da, kazanılmış hak teşkil eden markanın asli unsuru muhafaza edilerek, işletme ile bağlantısı ve tüketici nezdinde yarattığı izlenim korunmak suretiyle oluşturulması (zira, önceki markanın asli unsuru dahi değişmiş ise, bu artık yeni bir marka olacağından önceki markanın zaman içindeki değişikliklere uyarlanması için yapılmış bir başvuru olduğu gibi kabul edilemez), ✓Sonraki başvurunun, önceki markanın kapsadığı mal/hizmet ile aynı veya aynı tür emtiaları/hizmetleri içermesi, kapsamını genişletme yoluna gitmemesi, ✓Son olarak da, müktesep hak iddialarına mesnet alınan markanın fiilen kullanılıyor olduğunun ispat edilmiş olması, Şartlarının tamamının bulunması aranmaktadır. Ayrıca, müktesep hakka ilişkin ilkeler uygulanırken, başvuru sahibinin, son başvurusuna konu işaretin, davalı veya bir başkasına ait tescilli markalara yanaşmaması ve onlarla iltibas oluşturma çabasına girmemesi gerekir. Yani; önceki tarihte tescilli olan markaların serisi niteliğindeki bir ibarenin marka olarak tescil olunabilmesi için, aynı veya benzer olarak başkası adına tescil olunmuş marka ile yakınlaşma ve benzeştirme amacı taşımaması, bir başka deyişle haksız rekabet ve iltibas tehlikesine yol açılmaması gerekir (...11.HD.’nin 11.04.2016 tarih E.2015/9050 K. 2016/3902 sayılı kararı). Nitekim, Yargıtay’ın bu husustaki diğer bir emsal kararında (...11.HD.’nin 07.07.2009 tarih E.2007/13744 K. 2009/8377 sayılı kararı) da; “.....başlangıçta karşı çıkılmaması nedeniyle farklı kişiler adına tescil edilmiş mükerrer markaların varlığı halinde, işaretler arasında benzeştirme, yakınlaştırma (iltibas tehlikesi) amacını taşımayan sonraki tarihli seri markaların da tescili mümkün olacaktır. Bir işletme ile özdeşleşmiş temel markaların zaman içindeki değişiklik ve gelişmelere uyum sağlaması ve temel vasfını koruyarak seri markalar yoluyla kendini yenilemesi ve bir anlamda çoğalması zorunlu ve gerekli olabilir...” hususlarına hükmedilmiştir. Somut olayda; davalının müktesep hakkına dayandırdığı markaları 2021/110073 ve 2007/13377 sayılı markalarıdır. 2021/110073 sayılı bahse konu markanın esas unsurunun “ ... lokma” ibaresi olduğu, markanın asli unsurunun farklılaştığı” değerlendirilmiştir. 2007/13377 sayılı bahse konu markanın esas unsurunun “carnifit” ibaresi olduğu, markanın asli unsurunun farklılaştığı” değerlendirilmiştir. Neticeten başvurudaki ... ibaresinin önceki markalarda yer almadığı, bir bütün olarak önceki markaların asıl unsurlarının bambaşka kelimelerden oluştuğu, salt ... ibaresinin bulunmasının markanın asli unsurunu muhafaza etmeye yeterli olmadığı, davalının müktesep hakka dayanak markalarının asli unsurunun dava konusu markadan farklı olduğu, başvuru markasının bu markalardan uzaklaşarak oluşturulduğu anlaşılmakla, işbu markaların müktesep hak teşkil etmeyeceği değerlendirilmiştir.

Taraflarca sunulan belgeler ile tüm deliller incelenmiş, alınan rapor, emsal yüksek yargı kararları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek, dava konusu YİDK kararının yerinde olduğu ve hükümsüzlük koşullarının oluşmadığı kanaatine varılmış ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: 1-Davanın REDDİNE, 2-Alınması gereken 615,40 TL harçtan peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile 187,80 TL bakiye karar harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 3-Davalılar kendisini vekille temsil ettirdiği için AAÜT uyarınca 40.000,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, 4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına, 5-Tarafların yatırdıkları gider avanslarından kalan tutarın HMK 333/1 uyarınca karar kesinleştiğinde iade işlemi yapılmak üzere tebliğden itibaren 15 gün içinde, banka hesap numarası bildirildiğinde hesaba aktarılmasına, aksi halde ...aracılığı ile adreste ödemeli olarak gönderilmesine, Dair verilen karar, taraf vekillerinin yüzüne karşı 6100 sayılı HMK'nun 341. ile 345. Maddelerine göre tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Kanun Yoluna dilekçe ile başvurulabileceğine yönelik karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 22/04/2025

Atıf: İlk Derece Mahkemesi, E. 2024/317, K. 2025/144, T. 22.04.2025, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2024-317-e-2025-144-k-98403b1bb471