İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2024/314 E. 2025/429 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2024/314
Karar No
2025/429
Karar Tarihi

T.C. ... 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ T.C. TÜRK MİLLETİ ADINA ... GEREKÇELİ KARAR 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/314 Esas KARAR NO : 2025/429

HAKİM : ... ... KATİP : ... ...

DAVACI : ... - ... ... VEKİLLERİ : Av. .... Av. .... DAVALI : 1- ... - ... VEKİLİ : Av. ... - DAVALI : 2- ... - ... VEKİLİ : Av. ... - DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 08/11/2016 KARAR TARİHİ : 28/05/2025 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 28/05/2025 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dilekçesinde özetle, davalıların ... 32. İcra Müdürlüğü’nün 2016/19144 Esas sayılı icra takibinde borca ve yetkiye haksız olarak itiraz ettiklerini, takip konusu borcun dayanağının,... Başkanlığı tarafından açılan 2015/33356 Kayıt no’lu ihalenin, davalıların kusuru nedeniyle feshedilmesi nedeniyle müvekkilinin uğradığı müspet zararı (mahrum kalınan kazanç kaybı) ile işbu ihale sebebiyle yapılan tüm masraflar olduğunu, davalılara ürünlerin derhal teslimi için müvekkili tarafından önce ... 40.Noterliği’nin 25/08/2015 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin gönderildiğini, ihtarname davalılarca tebliğ alınmasına rağmen cevap verilmediği gibi, teslimatın da gerçekleşmediğini, davalıların sözleşmeye aykırı davranışları sebebiyle müvekkilinin de İdareye karşı olan yükümlülüklerini yerine getiremediğini, İdare ile müvekkili arasında yapılan sözleşmeye göre malların teslimi tarihi 23/08/2015 olmasına, cezalı sürenin ise 02/10/2015 tarihinde dolmasına karşın, davalılar tarafından süresinde veya cezalı sürede üretim yapılmadığından İdareye teslimat yapılamadığını, feshe bağlı olarak da ihaleye katılım için sunulan 4.700,00 TL tutarındaki kesin teminat mektubunun İdare tarafından irat kaydedildiğini, 1 yıl süreyle kamu ihalelerine katılma yasağı verildiğini, ayrıca idarenin bu malların temini için yeniden ihaleye çıkması ve daha yüksek fiyattan bir başka firmadan temin etmesi nedeniyle İdarenin aradaki farka ilişkin 38.253,60 TL menfi zararını ve diğer tüm masraflarını müvekkilinden tahsil ettiğini, davalılar sözleşmeye konu edimi yerine getirmeyerek borca aykırı davranmış olup; bu nedenle müvekkilinin uğradığı zararları gidermek zorunda olduklarını, sözleşme konusu edimin, teknik hususlar içermekte olup, davalıların kendilerine gönderilen sözleşme ve teknik şartnameye uygun mal üretip teslim etme borcu altına girdiklerini, üretim için istenilen kumaşın tutturulamadığı belirtilerek üretim yapmayacaklarının bildirilmesinin açıkça sözleşmeye aykırı olduğunu, taraflar arasındaki sözleşmeye göre davalıların müşterek ve müteselsil olarak zarardan sorumlu olduklarını belirterek; davalıların ... 32. İcra Müdürlüğü’nün 2016/19144 Esas sayılı icra takibine, borca ve yetkiye yaptıkları itirazın iptalini, haksız itiraz sebebiyle borçluların her biri yönünden %20’den az olmamak üzere icra inkar tazminatı takdirini talep etmiştir. Davalılardan ... ... ..... Ltd.Şti. vekili; davacının davalı ... ... ... firması aracılığı ile müvekkiline ulaştığını, müvekkilinin ürünü teknik şartnamenin 2.2.1 kısmında bulunan materyali tutmadığından yapamayacağını bildirmesi üzerine, bu hususları içeren bir yazı yazılmasının istendiğini, bunun üzerine müvekkilinin de test raporları ile birlikte 27/07/2015 tarihli “Termal ...” konulu yazı ile istenilen bilgileri gönderdiğini, müvekkiline davacı tarafından bahsedilen sözleşmeyi imzalaması için teklifte bulunulduğunu, ancak müvekkili şirket yetkilisinin sözleşme ile ihale konusu sözleşmenin yaptırımlarına ilişkin böyle bir sorumluluk alamayacağını bildirerek imzalamaktan imtina ettiğini, sözleşmeyi imzalamadığı için sözleşmedeki yetki şartının da geçerli olmadığını, genel yetki kurallarına göre müvekkilinin adresi Bakırköy Adliyesi sınırları içinde olduğundan söz konusu takibin yetkili icra müdürlüğünde başlatılmadığını, davanın yetkili ve görevli mahkemede açılmadığını, davacının mevcut bir zararı var ise de bu hususta müvekkili firmanın bir kusuru bulunmadığını belirterek; davanın reddini ve davacı aleyhine %20 tazminat takdirini savunmuştur. Davalılardan ... ... ... Gıda İnş. Teks. Ür. San. Tic. Ltd. Şti. temsilcisi; tarafları ile diğer davalı ve davacı arasında bağıtlanmış geçerli bir sözleşme olmadığını, geçersiz bir sözleşmenin içeriğinde yer alan yetki şartının da geçersiz olduğunu, bu nedenle yetkili icra daire ve mahkemelerinin İstanbul/Bakırköy icra daireleri ve mahkemeleri olduğunu, İİK’nın 61. maddesi kapsamında, açılan dava icra takibinin içerik ve tutarıyla sınırlı olup, davacının bunun dışındaki talep ve beyanlarının reddi gerektiğini, davacının bir kamu ihalesine katılarak idareyle sözleşme imzaladığını iddia ettiğini, sonuçlarından ise davalı 3.kişileri sorumlu tutmaya çalıştığını, açıklanan nitelikte bir ihaleye girmelerinin ve bu kapsamda idareyle herhangi bir sözleşme yapmalarının söz konusu olmadığını, bu gibi durumlarda, genel ve özel kanun hükümleri ile bu kapsamdaki sözleşmelerin niteliği gereği, aracı veya alt üretici kullanılmasının mümkün olmadığını, varsa aksi yöndeki alt sözleşmelerin şekil şartı, kanuna aykırılık ve daha birçok açıdan geçersiz olduğunu, kaldı ki, TBK’nın 97. maddesi uyarınca, karşılıklı borç yükleyen bir sözleşmenin fesih isteminde bulunan tarafın, kendi borcunu ifa etmiş ya da ifasını önermiş olması gerektiğini, somut olayda, davacıyla bir sözleşme taslağı çalışması yapılıp burada işe başlamadan önce davacı tarafından aracı (veya üretici) firmaya 10.000 TL ödeme yapılması öngörüldüğünü, bu ödeme yapılmadığı için de üretici tarafından sözleşme imzalanmadığını, keza dava dilekçesinde dahi ne taraflarına ne de üreticiye, davacı tarafından bu yönde yapılmış bir ödeme bilgisi olmadığını, ortada bir sözleşme olmadığı gibi olduğu varsayılsa dahi işe başlama bedeli ödenmediğinden, karşı taraftan ifa isteminde bulunulamayacağını, dava dilekçesinden anlaşılabildiği kadarıyla, alt üretici olan diğer davalının, 27/07/2015 tarihinde davacıya geri bildirimde bulunduğunu, terditli olarak sözleşmenin kurulması ya da kurulmaması yönünde beyanda bulunduğunu, davacının seçim hakkını sözleşme kurulmamasından yana kullandığını kabul ve ikrar etmesi nedeniyle talep ve dava hakkı bulunmadığını, yine söz konusu 27/07/2015 tarihli bildirim üzerine, davacının ihale şartlarını yerine getirebilecek, en azından zararın büyümesini engelleyecek zaman ve imkânı bulunduğunu, bunu kullanmayıp zarar ettiğinden bahisle 3.kişilere rücu etmeye çalışmasının dürüstlük kuralına ve işin özelliğine aykırı olduğunu, davanın müteselsil sorumluluğa dayalı alacak istemine ilişkin olup, müteselsil sorumluluk için, aynı tarafta en az iki borçlu olması gerektiğini, oysa delil olarak sunulan taslak sözleşmede, diğer davalının (üreticinin) imzası bulunmayıp, salt bu nedenle davanın reddi gerektiğini, ayrıca üretici imzası bulunmayan bir sözleşmenin ifasının, taraf ve konu açısından imkansız olacağını, “.....Şti.” den taraflarına gönderilen, ancak aynı şirkete iade edilen 10.000,00 TL tutarın, davacı Ünzile İncekara ile bir alakası olmadığını, bu çerçevede, gerçek kişi olan davacının, taslak sözleşmenin yürürlüğe girme şartı olan 10.000,00 TL ödemeyi yapmadığını, dolayısıyla sözleşmenin yürürlüğe girmediğini, ortada geçerli bir sözleşme olduğu varsayılsa bile, kendi edimini yerine getirmeyen davacının TBK’nın 97. maddesi kapsamında karşı taraftan ifa isteminde bulunma hakkı olmayacağını, dava dışı.... da böyle bir hakkı olmadığını, zira ne davaya ne de söz konusu sözleşme taslağına taraf olmadığını, gönderilen havale dekontuna tek taraflı iradesiyle yazdığı açıklamanın hukuki bir bağlayıcılığı olmayacağını, zaten bu açıklama taraflarınca kabul edilmediği için, paranın aynen kendilerine iade edildiğini belirterek; davanın reddini,%20 kötüniyet tazminatı takdirini talep etmiştir. DELİLLER VE GEREKÇE Dava; sözleşmeden kaynaklanan itirazın iptali davasına ilişkindir. Dava 1 yıllık hak düşürücü süre içinde açılmıştır. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu "Madde 67 - (Değişik madde: 18/02/1965 - 538/37 md.) (Değişik fıkra: 17/07/2003 - 4949 S.K./15. md.) Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. (Değişik fıkra: 09/11/1988 - 3494/1 md.) Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın (Değişik ibare:02/07/2012-6352 S.K./11.md.) yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir. İtiraz eden veli, vasi veya mirasçı ise, borçlu hakkında tazminat hükmolunması kötü niyetin sübutuna bağlıdır. Birinci fıkrada yazılı itirazın iptali süresini geçiren alacaklının umumi hükümler dairesinde alacağını dava etmek hakkı saklıdır." hükümlerini haizdir. Menfi zarar, sözleşmenin feshi ile alacaklının uğramış olduğu (fiili) zarardır. fiili zarar sözleşmenin kurulması için yapılan giderler; noter masrafı, harç parası, pul, seyahat ücreti ve sair harcamalardır. Mahkememizden verilen 01.10.2020 tarih, 217/449 Esas, 2020/473 Karar sayılı ilam ... BAM 27. Hukuk Dairesinin 2023/1138 Esas, 2024/258 Karar sayılı ilamı ile kaldırılarak yeniden görülmesi için Mahkememize gönderilmiş, Mahkememizde 2024/314 Esasına kaydı yapılmıştır. BAM kararında, Mahkemece; bu tarihlerden sonra davacı yüklenicinin dava dışı iş sahibi idareye karşı 25/05/2015 tarihli sözleşme ile üstlendiği termal ... teminine ilişkin ediminin ifası için makul süresi olup olmadığı araştırılarak, dava dışı iş sahibi idarece sözleşmenin feshedilmesinde, taraflar arasındaki sözleşme kapsamında tarafların kusur durumları değerlendirilerek ve davalı ... ....Ltd. Şti. tarafından sözleşmenin imzalanmadığı, bu nedenle sözleşmenin tarafı olmadığı da gözetilmek suretiyle; taraf iddia ve savunmaları birlikte değerlendirilerek icra takibine konu her bir alacak kalemi hakkında konusunda uzman bilirkişi heyetinden Mahkeme denetimine uygun rapor almak, bu rapora itiraz olunması halinde ek raporla itirazlar karşılanarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve hatalı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır., şeklinde değerlendirme yapılmıştır. BAM kararı doğrultusunda eksiklikler giderilmiş, bilirkişiden rapor alınmış, raporda, Mahkeme tarafından davacının, ... ... ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti'nin işi yapamayacağını öğrendiği 27/07/2015 tarihinden itibaren belirtilen ürünleri temin etmek için sözleşmenin 9.1. Maddesine göre 2 yıl 9 ay 28 gün süresinin olduğu, süre olarak yaklaşık 2 ay gecikmesinin bulunduğu kalan sürede başka firmalardan termal çorapları temin etme imkanı bulunduğu halde, bu sürede bir işlem yapmayıp sözleşmenin feshinde haksız olduğu kanaat oluşması halinde, davacının sözleşmenin feshine kendisi sebebiyet vermiş olduğundan alacak kalemlerinden davalıların sorumlu olmadığı sonucuna ulaşılacağı,

Mahkeme tarafından, "sözleşmenin 10.3.1 maddesine göre ise 90 gün olarak esas alınırsa kalan süre 30 gün" piyasadan temin edilmesini mümkün olmadığı bu nedenle davacının idare ile yaptığı sözleşmenin feshinde haklı olduğu kanaatine varılması halinde sözleşmenin feshine kendisi sebebiyet vermemiş olduğundan alacağının oluşabileceği sonucuna varılabileceği,

... ... ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. ile davacı arasındaicap kabul anlamında sözlü ya da yazılı bir anlaşma yapıldığına dair dosya kapsamında bir delile rastlanmadığı, bu konu T.C. ... Bölge Mahkemesi 27.Hukuk Dairesinin 29.03.2024 tarih, 2023/1138 E. ve 2024/258 K. Sayılı kaldırma kararında "Davalı ... ... Ltd. Şti. Tarafından sözleşmenin imzalanmadığı bu nedenle sözleşmenin tarafı olmadığı da gözetilmek suretiyle" şeklinde açıkça vurgu yapıldığından bu davalı yönünden pasif husumet olup olmadığı hususunun mahkemenin taktirinde olduğu, şeklinde değerlendirme yapılmıştır.

Davacı ile davalı ... ... ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. Arasında sözleşme taslağı hazırlandığı, fakat sözleşmenin davalı ... ... ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. Firması yetkilileri tarafından imzalanmadığı, bu haliyle sözleşmenin ... ... yönünden yürürlüğe girmediği anlaşılmıştır. Bu nedenle BAM kaldırma kararı doğrultusunda ... ... yönünden husumet yokluğundan davanın reddi gerekmiştir. Diğer davalı ... ... Ltd. Şti. Yönünden dava konusu sözleşme imzalanmış, isnenilen nitelikteki ürünlerin üretimi, temini konusunda anlaşılmıştır. Davalı firma tarafından davacı ile imzaladığı sözlemenin 10.3.1. Maddesinde belirtilen 90 günlük sürenin 60 gününde çorapların üretilemediği, termal çorapların üretilmemesi nedeniyle davacının zarara uğradığı sabittir. Kalan 30 günlük sürede ihalede belirtilen termal çorapların başka bir firmadan üretilip temin edilmesi mümkün değildir. Davacının haklı sebeple ihaleyi feshettiği anlaşılmıştır. Davacıya ihale şartlarını yerine getirmemesi nedeniyle 38.000.TL idari para cezası uygulanmıştır. Ayrıca sözleşmeden kaynaklı masrafların da ödenmesi gerekmektedir. Bu haliyle açık ve ayrıntılı bilirkişi raporu hükme esas alınarak davacının davalı ... ... yönünden açtığı davanın kısmen kabulü gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. İcra inkar tazminatı alacağın yargılamayı gerektirdiği likit olmadığından reddi gerekmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere; 1-Davanın ... ... ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. Yönünden husumet yokluğu sebebiyle reddine, 2-... ... ... Gıda İnş. Teks. Ürünleri San. Ve Tic. Ltd. Şti. Yönünden KISMEN KABULÜNE, ... 32. İcra Müdürlüğünün 2016/19144 Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın kısmen iptaline, Takibin 52.673,28 TL asıl alacak üzerinden devamına, Asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına, Fazlaya ilişkin talebin reddine, İcra inkar tazminatının yargılamayı gerektirdiğinden reddine, 3-Kabul edilen 52.673,28 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 3.598,11 TL karar ve ilam harcından 657,00 TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 2.941,11 TL harcın davalı ... ... ... Gıda İnş. Teks. Ürünleri San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak hazineye gelir kaydına, 4-Davacı tarafından yatırılan 29,30 TL başvuru harcı, 657,00 TL peşin harç olmak üzere toplam 686,30 TL harcın davalı ... ... ... Gıda İnş. Teks. Ürünleri San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacının karşıladığı 1.331,85 TL tebligat gideri, 10.600,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 11.931,85 TL yargılama giderinin, kabul / talep oranına göre hesaplanan 11.553,47 TL'sinin davalı ... ... ... Gıda İnş. Teks. Ürünleri San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine, geri kalan 378,38 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 52.673,28 TL üzerinden takdir edilen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 7-Davalı ... ... ... Gıda İnş. Teks. Ürünleri San. Ve Tic. Ltd. Şti. kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen 1.725,08 TL üzerinden takdir edilen 1.725,08 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 8-Davalı ... ... ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen 54.398,36 TL üzerinden takdir edilen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... ... ... San. Ve Tic. Ltd. Şti.'ye verilmesine, 9-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemeleri'nde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 28/05/2025

Katip ... E-imzalıdır

Hakim ... E-imzalıdır

Atıf: İlk Derece Mahkemesi, E. 2024/314, K. 2025/429, T. 28.05.2025, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2024-314-e-2025-429-k-0daa36d3177f