İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2023/855 E. 2026/27 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2023/855
Karar No
2026/27
Karar Tarihi

T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ T.C. ANKARA GEREKÇELİ KARAR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/855 Esas KARAR NO : 2026/27

...

DAVA : Menfi Tespit (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 03/08/2017 KARAR TARİHİ : 21/01/2026 KARAR Y.TARİHİ : 28/01/2026 Mahkememizce verilen 07/10/2021 tarih ve...., sayılı kararı ile kaldırılarak Mahkememizin iş bu esasına kaydedilen Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda, İDDİA : Davacı vekili dava dilekçesinde;.... tarafından ihalesi yapılan ".... Restorasyon İşi"nin davacı şirket tarafından üstlenildiğini, davalı şirket ile de "mekanik tesisat işleri" olarak adlandırılan imalatların yapılması için 01.08.2014 tarihli sözleşme imzalandığını, sözleşme çerçevesinde davalı yanca yapıldığı iddia edilen imalat ve işlerin bedelinin fazladan ödendiğini, imalatı yapılmadığı halde davalı tarafından düzenlenen fatura bedellerinin avans şeklinde fazladan ödendiğini, davalı ile yapılan sözleşme gereği düzenlenen hakedişlerde hatalı imalat olması ve bu hatalı imalatın muhatap idare tarafından onaylanmaması durumunda söz konusu onaylanmayan imalat bedelinin hak edişten düşüleceğinin sözleşmede kararlaştırıldığını, hatalı imalat ve onaylanmayan hak edişlerin düzeltilmesi ve bu doğrultuda mahsuba ilişkin hesaplamaların yapılması gerekirken davalı tarafça şimdiye kadar bu hesaplama ve işlemlerin yapılmadığını, idarece yapılan kabullerde onaylanmayan, kırılan ve arıza veren imalat kalemlerinin davalının sorumluluğunda bulunduğunu, davalı tarafından yapılmayan imalatların davacı şirket tarafından yapıldığını, davalı yanca temin edilemeyen ve kısaca nostaljik görünümlü radyatör olarak adlandırılan malzemenin, davacı firma tarafından satın alınarak davalı yana teslim edildiğini, en büyük alacak kalemini oluşturan ve bu alacağa dayanak oluşturan 10.02.2017 tarih ve 121.800,78 TL bedelli fatura ve hak edişten düşülmediğini, buna ilişkin bir ödemenin yapılmadığını, faturanın da iade edildiğini, davalı tarafın davacı şirkete borçlu olmasına rağmen alacaklı olduğu iddiasıyla .... esas sayılı dosyası ile takip başlattığını, takibe ilişkin ödeme emrinin davacı firmanın fiilen kullanmadığı adresine yapıldığını, bu nedenle haberdar olunamaması sebebiyle takibe süresinde itiraz edilemediğini, söz konusu takipten haberdar olunduktan sonra gecikmiş itiraz yoluna başvurularak ... esas sayısı davacının açıldığını, yapılan yargılama neticesinde davalarının reddine karar verildiğini, davalı tarafın sözleşmeye aykırı davrandığı gibi alacaklı olduğu iddiasıyla takip başlattığını belirterek, davanın kabulüne davacının, davalı yana borçlu olmadığının tespitine, davalının %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. SAVUNMA : Davalı vekili cevap dilekçesinde; taraflar arasında imzalanan sözleşme kapsamında imalata başlayan davalı şirket ile davacı şirket arasında hazırlanan 15.12.2014 tarihli 1. Taşeron Hakedişine göre davalının yaptığı imalatlar nedeniyle hak kazandığı tutarın 537.594,94.TL olduğun belirlendiğini, davalının aynı miktarlı 17.12.2014 tarihli faturayı kestiğini, sözleşmede hüküm bulunmamasına rağmen davacı şirketin, %10 oranında teminat kesintisi yapılarak ödeme yapılacağından bahisle Taşeron Hakedişi Kapağının "Taşerona Ödenecek Miktar" kısmını 490.602,38.TL olarak revize ettiğini, imalatlara devam ederek işi tamamlayan davalı şirketin, hakedişten sonra yaptığı işlerin karşılığı olan 131.560.TL'lik alacağı yönünden 30.06.2015 tarihli ve aynı miktarlı faturayı düzenleyerek davacı şirkete tebliğ ettiğini, davalı şirketin yaptığı imalatlar dahil işin tamamının teslim edildiğini ve aynı tarihte işin geçici kabulünün yapıldığını, sözleşme kapsamında davalı şirket tarafından düzenlenen 2 fatura toplamı ve yapılan işten dolayı davalı şirketin alacağının 669.154,94.TL'ye ulaştığını, davalı şirketin alacağı olan 669.154,94.TL'sine karşılık olarak davacı şirketçe kıymetli evrak ve banka havalesi yoluyla olmak üzere 12.02.2016 tarihine kadar toplam 598.000.00 TL ödendiğini, bakiye 71.154,20.TL tutarındaki alacağının ödenmediğini, uyuşmazlık nedeniyle işin kesin kabulünün yapılamadığını, ödeme yapılmaması üzerine taraflarınca davacı şirket aleyhine takip başlatıldığını, ödeme emrinin 06.02.2017 tarihinde davacı şirkete tebliğini, davacı şirketin, 10.02.2017 tarihli ve 121.800,78.TL tutarındaki iade faturasını 22.02.2017 tarihinde davalı şirkete tebliğ ettirdiğini, davalının yaptığı imalatlardan dolayı hak kazandığı 669.154,94.TL bakiye alacak için icra takibi başlatılmasından yaklaşık 1 ay sonra davacı şirketçe iade faturası kesilerek davalı şirket alacağının ödenmemesinin amaçlandığını, iade faturasının noterlik aracılığıyla 27.02.2017 tarihli ihtarname ile birlikte davacı şirkete iade edildiğini, imalatta kullanılan nostaljik radyatörlerin davacı şirketçe alındığı ve bedelinin de davacı şirketçe ödendiğinin gerçeği yansıtmadığını, radyatörlere ilişkin olarak davalı şirketçe hakedişe herhangi bir ödeme alınmadığı ve davalı şirketin nostaljik radyatörler ile ilgili olarak davacı şirketten herhangi bir talepte bulunmadığını belirterek, haksız davanın reddine, kötüniyet tazminatına karar verilmesini talep etmiştir. YARGILAMA VE GEREKÇE : Dava, taraflar arasında imzalanan eser sözleşmesi nedeniyle davalı tarafından başlatılan icra takibi nedeniyle davacının borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir. Mahkememizce 07/10/2021 tarih ve....sayılı kararı ile, "davanın Kabulü ile, ... Takip sayılı dosyasından dolayı davacının davalı tarafa borçlu olmadığının tespitine, davacı tarafın kötüniyet tazminatı talebinin reddine, dair karar verildiği davalı tarafça istinaf edilmesi üzerine ... Sayılı İlamı ile "..Dosya kapsamından taraflar arasında iki adet hakediş düzenlendiği ve nostaljik görünümlü radyatörlerin 2 nolu hakedişe girdiğinin belirtildiği anlaşılmış ise de, davalı vekili nostaljik görünümlü radyatör bedellerinin kendisine ödenmediğini savunmuş olmakla bu kapsamda bu hakediş göre yapılan ödeme konusunda dosyada denetime elverişli bir inceleme yapılmadığı anlaşılmıştır. Bu kapsamda mahkemesince sözleşme konusu işe ilişkin düzenlendiği anlaşılan iki adet hakedişe ilişkin yapılan imalatların niteliği ve bunların (malzeme ve işçilik) sözleşme ve ekindeki birim fiyatlarla toplam imalat miktarının belirlenmesi, hakedişlerle belirlenen bu hakediş alacağının KDV ilavesi ile uygulanması gereken KDV tevkifatı düşülerek, taşeronun sözleşme gereği talep edebileceği toplam alacağının belirlenmesi, bu miktardan davalının da kabulünde olduğu üzere sözleşme gereği davalının alması gereken nostaljik görünümlü radyatörlerin davacı tarafça alındığı belirtilmiş olmakla, radyatörlere ilişkin davacının belirttiği miktar aşılmadan, bu kapsamda sunulan fatura da denetlenerek radyatörlere ilişkin malzeme bedeli ve nakliye bedelinin mahsubuyla, davalının talep edebileceği hakediş bedelinin belirlenmesi, tarafların ticari defterlerindeki ödeme miktarları dikkate alınarak, ispat edilen ödeme miktarının mahsubu ile sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, belirtilen ilkelere uygun düzenlenip düzenlenmediği denetlenemeyen kök ve ek ile 2.bilirkişi raporuna göre karar verilmesi doğru olmamıştır. Yukarıda açıklanan hususlar da dikkate alınarak, taraf beyanları ve dosya kapsamına göre, konusunda uzman yeni bir bilirkişi heyetinden bilirkişi raporu alınarak bir karar verilmesi gerektiğinden, davacı vekilinin tüm istinaf nedenleri incelenmeksizin, davalı vekilinin sair istinaf nedenleri incelenmeksizin; davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne," gerekçeleri ile Mahkememiz kararın kaldırılmasına karar verildiği anlaşılmıştır. .... olduğu, 71.254,20 TL asıl alacak yönünden 09/01/2017 tarihinde takip başlatıldığı anlaşılmıştır. Taraflar arasında 01/08/2014 tarihli sözleşme 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 470 ve devamında düzenlenen eser sözleşmesi olup, davacı yüklenici, davalı ise taşerondur. Eser sözleşmelerinde kural olarak, işin tamamlanarak teslim edildiğinin ispatı yükleniciye, iş bedelinin ödendiğinin ispatı ise iş sahibine düşer. "Sözleşmenin Konusu ve Kapsamı Başlıklı" 2. maddesinde ....tarafından ihale edilen “Kilis Eski Hükümet Konağı Restorasyon İşi” ihalesi şartnamesi ve işveren ile idare arasında yapılan sözleşme ve ekleri kapsamında, projelerinde ve şartnamelerinde belirtilen mekanik tesisat işlerinin ihale dosyası, şartnameleri, sözleşme idare ve işverenin istediği biçimde ve nitelikte fen, sanat kurallarına ve tekniğe uygun olarak malzeme ve işçilik dahil yapımı, onarımı, montajı, demontajı, nakliye, temizlik, yatay ve düşey taşıma, saha içi taşınması tüm işçilik ve imalatta kullanacağı tüm alet edevat ve demirbaşları temin ederek ekli listede belirtilen imalatların ve çıkacak ek imalatların yapılmasını, gerekli mekanik sistem ile ilgili revize proje değişikliklerinin ve ataşmanlarının çizilmesi, yeni projelerin ve ataşmanların çizilmesini, idareye ve işverene onaylatılmasını, imalatta kullanılacak malzeme onaylarının usulüne uygun yazılı olarak alınması için gerekli evrakları hazırlayıp onayı alınacak işverene hak edişinin yapılıp idare hakkedişine ön hazırlık haline getirilmesini tüm iş ve işlemlerle imalatları belirlenen sürede idareye ve iş verene çalışır durumda teslimini, kabul aşamasında iş verenle birlikte hazır bulunarak kabul işlemleri ile ilgili sorumluluğundaki imalatlar ile ilgili her türlü teknik desteği vermek bozuk, eksik ve kabul edilmeyen imalatlarının bakımının tamamlanmasını, düzeltilmesini, gerekirse yeniden yapılması ve garantisi ile idarece kabul hazır hale getirilmesini, projeler imalat olurları, malzeme olurları, kabulleri hak hak edişlerin işverenle birlikte idareye onaylatılmasını, teslime hazır hale getirilmesini, tüm iş ve işlemlerle imalatları, belirlenen sürede, idareye ve işverene çalışır durumda teslimini, kabullerinin yapılmasını, bozuk ve eksik imalatların bakımını ve yeniden yapılmasını ve garantisi kapsamaktadır." hükmü düzenlenmiştir. Sözleşmenin 4.maddesinde, "Birim fiyat sözleşmesi olduğu taraflarca düzenlenen ve idarece onaylanan hak edişlere göre faturanın kesilip tahsil edileceği, KDV tevkifatın taşeron tarafından ödeneceği kararlaştırılmış olup, sözleşme kapsamında birim fiyatlara dayalı olmakla yapılan işin bedelinin belirleneceği, belirlenen bu bedele KDV ilavesi ile KDV tevkifatı için kabul edilen kesinti uygulanmak suretiyle taşeronun talep edebileceği bedelin hesaplanması gerekir." hükmü yer almaktadır. Davacı tarafından düzenlenen davalı itirazlarına konu taraflar arasında bakiye farkına neden olan 10.12.2017 Tarih, 03647 nolu 121.800,78.-TL bedelli faturanın incelenmesinde; taraflar arasında 01.08.2014 tarihinde imzalanan Sözleşmenin 4/e maddesinde, "İşveren tarafından yaptırılan imalatların bedelleri ile işveren tarafından alınıp yükleniciye teslim edilen malzemelerin/imalatlarının bedeli, yükleniciye yapılacak ödemelerden düşülecektir. Bu imalatların bedeli yükleniciye yapılmış ödemeler olarak değerlendirilecektir. şeklinde olduğu görülmüştür. Davadışı .... alınan ve davalı şirket adına 10.12.2017 tarihli 03647 numaralı 121.800,78.-TL tutarında düzenlenen faturalarda yer alan aynı malzemeleri içerdiği tespit edilmiştir. Davalı itirazlarına konu, taraflar arasında bakiye farkına neden olan 10.12.2017 tarihli ... nolu 121.800,78.-TL tutarındaki fatura konu mal/hizmetlerin alış faturası: dava dışı, .... tarafından, davacı adına KDV dahil 120.030,78.-TL tutarında "nostaljik görünümlü radyatör malzeme" açıklamasıyla faturanın fatura konusu malzemelerin 09.12.2014 tarih, ... nolu sevk irsaliyesi ile ...plakalı araçla, sürücü Hidayet Yaşa tarafından belirtilen adrese malzemelerin taşındığı, bu husuların 09.12.2014 tarihli 777838 nolu sevk irsaliyesinde yazılı olduğu, yine belirtilen alış faturası ve bu fatura bedeline ilişkin yapılan ödemelerin davacı ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, davacı tarafından ... konulu fatura bedelin 1.500,00.-TL nakliye bedeli eklenmek suretiyle davalı şirket adına 10.12.2017 tarihli 03647 nolu, 121.800,78.-TL tutarında faturanın düzenlendiği fatura konusu “....Hakediş nolu hakediş belgesinde yazılı olduğu görülmüştür. Taraflar arasındaki eser sözleşmesi uyarınca taraflarca düzenlenen defterlerde yer alan kayıtlar da incelenerek, hakediş tutanakları, fatura, ödeme belgeleri de ayrıntılı açıklanarak ve değerlendirilerek, taraf iddiaları, daha önce alınan bilirkişi raporları ve itirazları ile Bölge Adliye Mahkemesi kararında belirtilen husus gözönüne alınarak davacının takip tarihi itibariyle davalıdan alacaklı olup olmadığı ve miktarı konusunda makine mühendisi, mali müşavir ve borçlar hukuku alanında uzman bilirkişi heyetinden alınan 18/01/2025 tarihli raporda; davacı, ....2014,2015,2016 ve 2017 yılları ticari defterlerinin 6102 sayılı TTK'nun 64/3 maddesinde ifade edilen kanuni şartlara uygun olarak tutulduğu, davalı, ....ılı TTK'nun 64/3 maddesinde ifade edilen kanuni şartlara uygun olarak tutulduğu, davalı şirketin hak edişler toplam tutarı olan 669.154,94.-TL, davacı şirketin 598.000,00.-TL tutarındaki ödemeleri ile davalı adına düzenlenen 10.12.2017/3647 tarih no.lu fatura konusu 121.800,78.-TL radyatör malzeme bedeli esas alınmak suretiyle hesaplama yapıldığında; davacı şirketin (598.000,00+121.800,78=719.800,78) 719.800,78-669.154,9=50.645,84.-TL tutarında alacak bakiyesinin oluşacağı bildirilmiştir. İtirazlar üzerine davalı vekilince düzenlenen faturalar içinde "nostaljik görünümlü radyotör bedelinin" olup olmadığı açık değerlendirilerek ek rapor alınmış olup, alınan 13/10/2025 tarihli ek raporda; kök ve ek raporlarda belirtilen; davacı, ....;2014,2015,2016 ve 2017 taraf ticari defterlerinin 6102 sayılı TTK'nun 64/3 maddesinde ifade edilen kanuni şartlara uygun olarak tutulduğu, davalı şirketin hakedişler toplam tutarı olan 669.154,94.-TL, Davacı Şirketin 598.000,00.-TL tutarındaki ödemeleri ile davalı adına düzenlenen 10.12.2017/3647 tarih nolu fatura konusu 121.800,78.-TL radyatör malzeme bedeli esas alınmak suretiyle hesaplama yapıldığında; Davacı şirketin (598.000+121.800,78=719.800,78) 719.800,78-669.154,94=50.645,84.-TL tutarında alacak bakiyesinin oluşacağı görüş ve kanaatlerinde herhangi bir değişiklik bulunmadığı, davalı tarafça düzenlenen faturaların “hakediş bedeli ve kilis eski hükümet konağı restorasyon mekanik işleri" açıklamalarıyla fatura edildiği; dolayısıyla; hakedişlere istinaden fatura bedelleri düzenlendiği ve söz konusu hakedişlerde de nostaljik radyatörlerin belirtildiği dikkate alındığında; nihai ve hukuki takdiri Sayın Hakimliğiniz takdirlerinde olmakla birlikte kök ve ek raporda da açık açık belirtildiği üzere; düzenlenen faturalar içinde başkaca malzemeler de bulunmamakla birlikte, düzenlenen faturalar içinde nostaljik görünümlü radyatör bedelinin de olmadığı bildirilmiştir. Toplanan kanıtlar birlikte değerlendirildiğinde, .... tarafından ihalesi yapılan “....kapsamında 01.08.2014 tarihli sözleşme ile mekanik tesisat işinin davacı tarafından üstlenildiği, sözleşme çerçevesinde davalı yanca yapıldığı iddia edilen imalat ve işlerin bedelinin fazladan ödendiği, sözleşme gereği davalı yan tarafından yapılacak imalatların hatalı olması halinde, davalının hesabından kesileceğinin düzenlendiği, davalı yanca temin edilemeyen nostaljik görünümlü radyatör olarak adlandırılan malzemenin, davacı firma tarafından satın alınıp davalı yana teslim edildiği, anılan malzemeye istinaden kesilen 10.02.2017 tarih ve 121.800,78-TL bedelli faturanın davalı tarafça iade edildiği, davalı yanın borçlu olduğu halde alacaklı olduğu iddiasıyla ... Sayılı dosyası ile başlattığı takibin haksız olduğu iddiası ile eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır. Toplanan kanıtlar, alınan bilirkişi raporları ve ....kararı uyarınca yapılan değerledirmede; taraflar arasında hesap yönünden uyuşmazlık yaratan farkın nostaljik görünümlü radyatör bedeli olan 121.800,78 TL'dir. Davacı tarafından alındığı konusunda uyuşmazlık bulunmayan radyatörler 2 hak edişte yer almaktadır. Davalı yan radyatör bedellerinin hak ediş bedeli olarak faturalara dahil edilmediğini savunmuş ise de, sunulan faturalar ve bilirkişi incelemesine göre fatura kalemlerinde açıklama bulunmamakla, davacı tarafından alındığı sabit olan radyatör bedelinin hak edişten düşülmek suretiyle davalının bakiye hak ediş alacağı olup olmadığı belirlenmelidir. Bu kapsamda davacı iş sahibinin yapılan hesaplamaya göre alacağı olan 50.646,68 TL kısmından dolayı borçlu olmadığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine, kötü niyet tazminatı isteminin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM : 1-Davanın kısmen kabulüne Davacının .... sayılı icra dosyasında yapılan takip nedeniyle davalıya alacağın 50.646,68 TL kısmından dolayı borçlu olmadığının tespitine Fazlaya ilişkin istemin reddine Kötü niyet tazminatı isteminin reddine, 2.Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3, 13 maddeleri gereğince hesaplanan takdiren 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalı tarafdan alınarak davacı tarafa ödenmesine, 2.b.Reddedilen kısım yönünden davalı kendini vekille temsil ettirdiğinden hesaplanan 20.507,32 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 3-a.Davacı tarafından yapılan 16.000,00 TL Bilirkişi ücreti, 490,20 TL posta ve müzekkere masrafı olmak üzere toplam 16.490,20 TL'den kabul ve red oranına göre hesaplanan 11.737,57 TL'sinin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 3.b. Davalı tarafından yapılan 1.500,00 TL Bilirkişi ücreti, 162,10 TL istinaf kanun yoluna başvuru harcı 4,60 TL vekalet harcı masrafı olmak üzere toplam 1.666,70 TL yargılama giderinden kabul ve red oranına göre hesaplanan 480,36 TL'sinin davacı taraftan alınarak davalı tarafa verilmesine, kalan kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,

4-Arta kalan gider avansının karar kesinleştiğinde YATIRANA İADESİNE, 5-.Alınması gerekli 3.459,69 TL harçtan peşin alınan 1.216,85 TL ve ilk kararla tamamlatınan 3.650,52 TL harcın düşümü ile fazla alınan 1.407,78 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine, 6.b.Davacı tarafından dava açılırken ödenen 1.216,85 TL peşin harç,220,70 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı, 4,60 TL vekalet harcı ve 31,40 TL başvurma harcının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, Dair davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, yapılan inceleme sonucunda HMK 345. maddesi gereğince kararın tebliği tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde kararı veren....ya da buraya gönderilmek üzere istinaf edenin bulunduğu yer İlk Derece Mahkemesine verilecek dilekçe ile .... yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 21/01/2026

Katip ... e-imzalı

Hakim ... e-imzalı

Atıf: İlk Derece Mahkemesi, E. 2023/855, K. 2026/27, T. 21.01.2026, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2023-855-e-2026-27-k-4a444ba8ee22