İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2019/908 E. 2019/908 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2019/908
Karar No
2019/908
Karar Tarihi

T.C. ADANA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2019/908 Esas - 2024/8 TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C. ADANA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2019/908 KARAR NO : 2024/8

HAKİM : ... KATİP : ...

DAVACI : ... VEKİLİ : ... DAVALI : ... VEKİLİ : ... DAVA : Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 10/12/2019 KARAR TARİHİ : 12/01/2024 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : ... Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı şirket arasında akaryakıt bayilik sözleşmesi imzalanmış olup bu sözleşme doğrultusunda 08/02/2016 tarihli ek protokol imzalandığını, davalının sözleşme hükümlerine aykırı hareket ederek müvekkiline belirlenen fiyattan daha yüksek bedelle mal sattığını, davalının sözleşme hükümlerine aykırı hareket etmesi sebebi ile Hatay 4.Noterliğinin 19/06/2019 tarihli ihtarname ile sözleşmenin feshedildiğini, sözleşmenin feshi ile davalı tarafın Adana 4.Noterliğinin ... yevmiye numaralı ve 17/07/2019 tarihli ihtarname ile sözleşmenin feshinden kaynaklanan zararını talep ettiğini, bahsi geçen ihtara Hatay 3.Noterliğinin ... yevmiye numaralı ve 25/07/2019 tarihli ihtarname ile cevap verildiğini, davalının haksız ve yersiz talepleri kabul etmediğini bildirdiğini, davalı şirketin açıkça sözleşmeye aykırı davrandığını, müvekkili şirkete sözleşme ile belirlenen bedelden daha yüksek bedel ile mal sattığını, bu hususta davalı tarafa Hatay 6.Noterliğinin ... yevmiye numaralı ve 26/06/2019 tarihli ihtarname keşide edildiğini, aynı zamanda fazla alınan bedelin faizi ile birlikte müvekkiline iadesi hususunda arabuluculuğa başvuru yaptıklarını ancak anlaşmanın sağlanamadığından bahisle davalarının kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 50.000 TL nin ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkile verilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin, davacının iddiasının aksine sözleşmede belirlenen fiyata uygun olarak mal sattığını, davacının iddia ettiği hususların yasal dayanaktan yoksun, somut bir delile dayanmayan ve tamamen soyut iddialardan ibaret olduğunu, davacının iddia etiği gibi müvekkili şirket tarafından malın yüksek bedelle satıldığı kabul edilse dahi davacının ihtirazı kayıt koyması gerektiğini, önceki dönemde alım taahhütlerine rıza gösteren, ödemeleri ihtirazı kayıt koymadan yapan tarafın alacağından vazgeçmiş sayıldığını, hiçbir ihtirazı kayıt ileri sürmeyen davacının sözleşmenin sona ermesinden sonra fazla yapılan ödemeleri talep etmesinin TMK nın 2.maddesine aykırı olup davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, davalının dilekçesine aksine müvekkili ile yapmış olduğu sözleşmenin 5.maddesine göre bayiye satılacak olan her türlü ürünün fiyat ve ödemelerinin müvekkili şirket ... tarafından belirleneceğini, müvekkilinin akdedilen 08/02/2016 tarihli bayilik sözleşmesine aykırı davrandığı iddiasının mesnetsiz ve anlamsız olduğunu, müvekkili şirketin davacı ile yapılan sözleşmeye uygun hareket etmiş olmasına karşın davacı şirketin sözleşmeyi haksız feshederek müvekkili şirketi zarara uğrattığından bahisle davacının davasının reddine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER; ... Akaryakıt Nak...Ltd. Şti'ne, ... Rafineleri A.Ş'ne, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanlığı'na. ... Petrol Ürünleri Tic Taş LTD ŞTİ'ne, ... Anonim Ortaklığı Genel Müdürlüğü'ne yazılan müzekkere cevapları dosya arasına alınmış, tarafların ticari defter ve kayıtları dosya arasına sunulmuş, davalı şirketin fatura listesi ile davacı şirketin fiyat listesi celp edilmiş, bilirkişi kurulundan rapor ve ek rapor alınmıştır. Dava dosyasına ilişik 2019/... sayılı Arabuluculuk Bürosu dosyasının incelenmesinde dava şartı arabuluculuk başvuru dosyasından 1.320,00 TL tutar üzerinden sarf kararının düzenlendiği, sürecin görüşme sonucu anlaşmama ile sonuçlandığı tespit edilmiştir. Taraflara ticari defterlerini ibraz etmeleri için kesin süre verilerek kesin süre içerisinde ibraz etmedikleri takdirde bu delile dayanmaktan vazgeçmiş sayılacakları ihtar edilmiş, davalı tarafından süresinde ticari defterler sunulmuş, davacı tarafından ise 17/12/2020 ve 23/12/2020 tarihli dilekçeler ile alış fatura listesi ile miktarlı fatura alış kalem detay excel raporları ve alışın yapıldığı anda peşin ödenen faturaları listesi ile bunlara ait banka ödeme dekontları, vadeli ödenen fatura listeleri ile banka ödeme dekontlarının, cari hesap listeleri ve muavin defter sunulmuştur. Mahkememizce dosya tespit edilen uyuşmazlık konusunda rapor düzenlenmek üzere hesap uzmanı Prof.Dr. ... Makine Mühendisi ... ve mali müşavir ... 'e tevdi edilmiş, bilirkişi kurulu tarafından ön rapor sunulduğu, ön rapor doğrultusunda eksik hususlar tamamlanarak dosyanın rapor düzenlenmek üzere önceki bilirkişi kuruluna tevdi edildiği, bilirkişi kurulu tarafından sunulan 14/01/2022 tarihli raporda; davalı taraf defterlerinin Maliye Bakanlığı ile Gümrük ve Ticaret Bakanlığınca müştereken çıkarılan 1 Sıra nolu Elektronik Defter Genel Tebliği gereğince davacı e-defter kapsamında olup, ilgili dönemlere ilişkin e-defter ve berat dosyasının oluşturulma ve berat dosyalarının GİB sistemine yüklenme süresinde yüklendiğini, bu defterlerin VUK nun 215. Ve 219.maddelerinde belirtilen kayıt nizamına göre ve genel kabul görmüş muhasebe standartları, muhasebe sistemi uygulama genel tebliğ hükümlerine uygun olarak tutulduğu ve sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, taraflar arasındaki ticari ilişkinin taraflarca imzalanmış bayilik sözleşmesine dayalı olarak gerçekleştiği, davacı tarafça davalının sözleşme hükümlerine uymadığı iddia edilerek bayilik sözleşmesini tek taraflı feshettiğini, davalı tarafın davacı tarafa düzenlediği faturaların münderecatının karşı davacının herhangi bir itirazına rastlanmadığından TTK nın 21.maddesinde yer alan "Bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır." hükmünün değerlendirilmesi ve takdirinin mahkemeye ait olduğunu, davalının sözleşmede belirtilen petrol ürünlerini yüksek fiyatla satarak müvekkilinin zarara uğrattığı iddia edilerek huzurdaki davanın açılmış olduğunu, ancak düzenlenen faturalardaki fiyatlar ile enerji piyasası fiyatları birlikte karşılaştırmalı olarak değerlendirildiğinde tanzim edilen faturalarda kabul edilen birim akaryakıt fiyatları ile enerji piyasası düzenleme kurumu tarafından belirlenen fiyatların sözleşmede kabul edilen çerçeve aralığında kaldığını, bu bağlamda davalının davacıya yüksek fiyatla petrol ürünü satmadığı ve davacının herhangi bir zararının olmadığının anlaşıldığı belirtilmiştir. Mahkememizce ... fiyat listesi celp edilmiş olup, davacının itirazlarının değerlendirilmesi için dosya önceki makine mühendisi ve mali müşavir bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi kurulu tarafından sunulan 30/07/2023 tarihli raporda; dosyaya gelen ... Petrol Rafineleri A.Ş firmasının 08/02/2016-10/12/2019 tarihleri arasındaki fiyat listesinin incelendiğini, ... A.Ş nin birim fiyatlarının da doğası gereği kök ve ek raporda tespit edilen birim fiyatlar ile virgülden sonraki beşinci basamağa kadar aynı olduğunu, sadece beşinci basamakta nüans değişiklikler olduğunu ve anlaşmaya aykırı bir fiyatlandırmanın bulunmadığı belirtilmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, taraflar arasında imzalanan 08/02/2016 tarihli sözleşmeden kaynaklanan alacak davasıdır. Taraflar arasında 08/02/2016 tarihinde 5 yıllık "akaryakıt bayilik sözleşmesi" imzalanmıştır. Taraflar arasındaki protokol dosya kapsamına göre akaryakıt ürünü yönünden davacının keşide ettiği Hatay 4. Noterliği'nin 19/06/2019 tarihli ihtarnamesine kadar ihtilafsız uygulanmıştır. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu(TTK)'nun 21/2. Maddesine göre; "Bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır." Bilirkişi raporuna göre, dosya kapsamı itibariyle davacının ihtarname tarihine kadar herhangi bir itiraz veya ihtirazi kayıt ileri sürmeden davacının faturaları ödediği anlaşılmaktadır. Fatura düzenlenebilmesi için taraflar arasında bir akdi ilişkinin bulunması gereklidir. Bunun yanı sıra fatura tacirler arasında ifaya yönelik bir ispat aracı kabul edilmekte ve faturada yer alması olağan sayılan malın cinsi veya yapılan işin adedi, türü ve bedeli gibi fatura mündericatından sayılan hususlar yönünden düzenleyen lehine, adına fatura düzenlenen aleyhine karine teşkil etmektedir. Ancak bu karinenin aksi elbetteki her türlü delil ile ispatlanabilir. Davacı tarafça sözleşmenin akit tarihi olan 08/02/2016 tarihinden, ihtar tarihi 19/06/2019 tarihine kadar davalının sözleşmeye aykırı hareket ederek davacıya belirlenen fiyattan daha yüksek bedelle akaryakıt sattığından bahisle fazla alınan paranın ticari faizi ile birlikte iadesi talep edilmektedir. Ancak davacı taraf sözleşme tarihinden davalıya keşide ettiği 19/06/2019 tarihli ihtarnameye kadar davalının düzenlediği faturalara itiraz etmediği gibi bu faturaları çekincesiz olarak davalıya ödemiştir. Davalı tarafından, satış karşılığında kesilen faturalardan, sözleşmede kararlaştırılan birim fiyattan yüksek bedel uygulanarak fazla tahsilat yapıldığı iddia edilmiş ise de, dosyaya alınan bilirkişi kök ve ek raporunda düzenlenen faturalardaki fiyatlar ile enerji piyasası fiyatları birlikte karşılaştırmalı olarak değerlendirildiğinde tanzim edilen faturalarda kabul edilen birim akaryakıt fiyatları ile enerji piyasası düzenleme kurumu tarafından belirlenen fiyatların sözleşmede kabul edilen çerçeve aralığında kaldığını, bu bağlamda davalının davacıya yüksek fiyatla petrol ürünü satmadığı ve davacının herhangi bir zararının olmadığının belirtilmiştir. Kaldı ki davacı bu faturaları ihtirazi kayıt koymadan davalıya ödemiştir. TTK 21/2 maddesi uyarınca , faturalara 8 gün içerisinde itiraz edilmediği takdirde faturadaki gösterilen birim fiyat kabul edilmiş sayılır. Davacı fatura içeriğine itiraz etmeyip ödeme yaptığından, davalıdan fazla ödemenin iadesini isteyemez. ( Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 27/04/2016 Tarih 2015/10737 Esas ve 2016/7621 Karar sayılı ilamı).

Mahkememizce toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı itibarıyla değerlendirme yapıldığında; somut olayda taraflar arasında 08/02/2016 tarihinde 5 yıllık "akaryakıt bayilik sözleşmesi" imzalandığı, taraflar arasındaki protokolün dosya kapsamına göre akaryakıt ürünü yönünden davacının keşide ettiği Hatay 4. Noterliği'nin 19/06/2019 tarihli ihtarnamesi ile feshedildiği, bu tarihe kadar sözleşmenin ihtilafsız uygulandığı, her ne kadar davacı tarafından sözleşme süresi boyunca davalının sözleşmeye aykırı hareket ederek davacıya belirlenen fiyattan daha yüksek bedelle akaryakıt sattığından bahisle fazla alınan paranın ticari faizi ile birlikte iadesi talep edilmiş ise de, sözleşme süresince davalının düzenlediği faturalara itiraz etmediği gibi bu faturaları çekincesiz olarak davalıya ödediği, dosyaya alınan 14/01/2022 tarihli bilirkişi kök ve 30/07/2023 tarihli ek raporuna göre düzenlenen faturalardaki fiyatlar ile enerji piyasası fiyatları birlikte karşılaştırmalı olarak değerlendirildiğinde tanzim edilen faturalarda kabul edilen birim akaryakıt fiyatları ile enerji piyasası düzenleme kurumu tarafından belirlenen fiyatların sözleşmede kabul edilen çerçeve aralığında kaldığını, bu bağlamda davalının davacıya yüksek fiyatla petrol ürünü satmadığı ve davacının herhangi bir zararının olmadığının belirtildiği anlaşıldığından davacının iddia ettiği davalı tarafından belirlenen fiyattan daha yüksek bedelle akaryakıt satıldığı talebi ispatlanamadığından açılan davanın reddine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-) Davanın REDDİNE, 2-) 492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca karar tarihi itibari ile alınması gereken 427,60 TL karar harcının, peşin alınan 853,33 TL harcın mahsubu ile bakiye 425,73 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde DAVACIYA İADESİNE, 3-)Davacı tarafından işbu dava için yapılan yargılama giderlerinin ÜZERİNDE BIRAKILMASINA, 4-)7155 sayılı kanun 23. Maddesi ile 6325 sayılı Kanuna eklenen 18/A Maddesinin 14. fıkrası gereğince suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00 TL arabulucuk ücretinin davacıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 5-) Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibari ile yürürlükte olan A.A.Ü.T. (madde 13/1) uyarınca; 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak DAVALIYA VERİLMESİNE, 6-)6100 sayılı HMK'nın 333.maddesi ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesi'nin 5. maddesi gereğince artan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde talep aranmaksızın YATIRAN TARAFA İADESİNE, Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize veya eşdeğer başka bir mahkemeye verilecek bir dilekçe ile Adana Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF YOLU açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/01/2024

Katip ... ¸e-imzalıdır

Hakim ... ¸e-imzalıdır

Atıf: İlk Derece Mahkemesi, E. 2019/908, K. 2019/908, T. 12.01.2024, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2019-908-e-2019-908-k-377be68e4b57