İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2025/322 E. 2026/214 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2025/322
- Karar No
- 2026/214
- Karar Tarihi
T.C. ... 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ T.C. ... TÜRK MİLLETİ ADINA 6.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2025/322 Esas KARAR NO : 2026/214
HAKİM : ... ... KATİP : ... ...
DAVA : Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 24/04/2025 KARAR TARİHİ : 17/03/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 07/04/2026
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili şirket ile davalı şirket arasında 01/10/2022 tarihinde danışmanlık hizmet sözleşmesi imzalandığını, Müvekkili şirketin sözleşmeden doğan tüm yükümlülüklerini yerine getirdiğini, davalı tarafın sözleşmeden kaynaklanan borcunu ifa etmediğini, sözleşme kapsamında müvekkili şirket tarafından davalı şirketin Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Kurumundan doğrudan temin veya davet usulü ile alacağı işlerin planlaması, gerekli evrakların hazırlanması ve sözleşmesinin imzalanması işlerine ilişkin danışmanlık hizmeti verileceği kararlaştırıldığını, sözleşmenin 6. Maddesi uyarınca kurumdan almış olduğu mezkur işten kurumun/kuruma ödeyeceği keseceği her fatura bedelinin %10'u (KDV hariç) danışmanlık ücreti olarak ödeneceğini, davalı şirketin ÖSYM ile sözleşme imzalaması sonucunda davacının kararlaştırılan ücrete hak kazandığını, davalı şirket tarafından sözleşmenin diğer tarafının İdare olması ve yapılan işlerin ihale yoluyla alınıyor olması nedeniyle faturalandırılması söz konusu olmadığını, ÖSYM tarafından davalıya keşide edilen herhangi bir fatura bulunmadığını, tarafların ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi ile müvekkilinin alacaklı olduğunun anlaşılacağını, ... .... ... ... ... ... ... ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davalı şirkete kararlaştırılan ücreti ödemesi hususunda ihtarat yapıldığını, davalı ile dava dışı ÖSYM arasındaki işlerin ve bedellerinin tespitine, Fazlaya ilişkin tüm hak ve talepleri saklı kalmak kaydı ile şimdilik 100,00-TL belirsiz alacağın, davalı şirket tarafından ÖSYM ile arasındaki sözleşmeye istinaden ödenen bedelin %10’unu (KDV hariç) her bir hakediş tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsiline, yargılama harç ve giderleri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Öncelikle davada talep edilen alacağın zamanaşımına uğradığını, davacı taraf ile davalı müvekkil şirket arasında imzalanan sözleşme konusu kapsamında müvekkili şirketin Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Kurumundan ihale işi almadığını, müvekkili ihale şartlarını taşıyan herkes gibi herkese açık olarak ilan edilen bir ihaleye herkes gibi girerek teklifte bulunduğunu, ilgili işi danışmanlık sözleşmesi dışında KİK kapsamında ihale şeklinde aldığını, doğrudan temin veya davet usulü ile alınan bir ihale söz konusu olmadığını, davaya konu sözleşme kapsamında ilgili idare ile bir sözleşme akdedilmediğini, davacının bu danışmanlık sözleşmesi kapsamında bir ücret talebinde bulunamayacağını, söz konusu ihalenin taraflar arasındaki sözleşme kapsamında olmadığını, müvekkilinin almış olduğu ihalenin tüm evraklarının hazırlanarak ilgili kuruma/idareye verilmesi iş ve işlemleri tamamen müvekkili firma tarafından yapıldığını, bu konuda davacıdan herhangi bir danışmanlık hizmeti de alınmadığını, davacının danışmanlık sözleşmesi kapsamında yaptığını iddia ettiği iş için bu zamana kadar fatura kesmediğini, müvekkili şirketin tüm defter ve kayıtlarında davacı tarafa iddia edilen iş nedeniyle herhangi bir borcu olmadığını, beyanla davanın usulden ve esastan reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER -Taraflar arasında akdedilen sözleşme, -Ticari defter ve kayıtlar, -İhtarname, -Dava dışı ÖSYM'den celp edilen ihale/sözleşme belgeleri, -Bilirkişi raporu, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Dava; taraflar arasında akdedilen danışmanlık hizmet sözleşmesi başlıklı hizmet sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir. Mahkememizce deliller toplanmış bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. 06/02/2026 tarihli bilirkişi raporunda özetle: "Taraflar arasında 01.10.2022 tarihinde akdedilen danışmanlık hizmet sözleşmesi imzalandığı ve sözleşmenin tarafların kabulünde olduğu, Sözleşmenin Kapsamı başlıklı 3. Maddesinde “işverenin (Altıntaşlar İnşaat) Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Kurumundan doğrudan temin veya davet usulü ile alacağı işlerin planlanması, gerekli evrakların hazırlanması ve sözleşmenin imzalanması işlerine ilişkin danışmanlık hizmeti verilmesi.” Şeklinde düzenlendiği, Buna göre davacının doğrudan temin yöntemi ve davet usulü ihale yöntemi ile alınan işler hakkında danışmanlık hizmeti verdiği ve bu usullerde iş alınması durumunda ücrete hak kazanılacağı; diğer usullerde alınan ihale ve işlerin bu sözleşme kapsamına girmediği, Dava dışı kurum tarafından 07.10.2025 tarihinde dosyaya sunulan müzekkere cevabının ve eklerinin incelenmesi sonucunda; davalının dava dışı kurumdan aldığı işlerin doğrudan temin yöntemi veya davet usulü ihale yöntemi ile yapılmadığı, Bu kapsamda davacının 01.10.2022 tarihinde akdedilen danışmanlık hizmet sözleşmesinde belirtilen ücrete hak kazanıp kazanmadığı hususunda takdir Sayın Mahkemeye ait olduğu, Sayın Mahkeme tarafından davacının danışmanlık hizmet sözleşmesinde belirtilen ücrete hak kazandığının kabulü halinde; davacının talep edebileceği ücretin / alacağın 5.550.373,29 TL olduğu, " hususları belirtilmiştir. Eldeki davada; taraflar arasındaki ihtilaf, davalı ile dava dışı idare(ÖSYM) arasında akdedilen sözleşmelerin, diğer bir anlatımla davalının dava dışı kurumdan aldığı işlerin; davacı ile davalı arasında akdedilen danışmanlık sözleşmesi kapsamında kalıp kalmadığı buna göre sözleşmeden kaynaklanan danışmanlık ücreti istenip istenemeyeceği hususunda toplanmaktadır.
Taraflar basiretli tacir olup, aralarında akdedilen danışmanlık sözleşmesinde, sözleşmenin kapsamının, açıkça; davacının dava dışı Ösym'den doğrudan temin veya davet usulü ile alacağı işlere yönelik olarak belirlendiği görülmüştür. Bu noktada doğrudan temin ve davet usulü ifadeleri bakımından 2886 sayılı Devlet İhale Kanun'u ile 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'na değinmek gerekmiştir. 2886 Sayılı Devlet İhale Kanunu'nun "kapsam" başlıklı 1. Maddesi uyarınca; Genel bütçeye dahil dairelerle katma bütçeli idarelerin, özel idare ve belediyelerin alım, satım, hizmet, yapım, kira, trampa, mülkiyetin gayri ayni hak tesisi ve taşıma işleri bu Kanunda yazılı hükümlere göre yürütülür. Yine 2886 sayılı Kanun'un uygulanmasında; Alım, Satım: Taşınır ve taşınmaz mallar ile her türlü ihtiyaç maddeleri, hizmet ve hakların alım ve satımını, İstekli: İhaleye katılan gerçek veya tüzelkişi veya kişileri, İhale: Bu Kanunda yazılı usul ve şartlarla, işin istekliler arasından seçilecek birisi üzerine bırakıldığını gösteren ve yetkili mercilerin onayı ile tamamlanan sözleşmeden önceki işlemleri, ifade eder. 2886 Sayılı Kanun kapsamında ihale usulleri 35. Madde ve devamında düzenlenmiş olup, bunlar; a)Kapalı teklif usulü, b) Belli istekliler arasında kapalı teklif usulü, c) Açık teklif usulü, d) Pazarlık usulü ve e) Yarışma usulü olarak belirtilmiştir. Kapalı teklif usulü, tekliflerin gizli olarak verilmesini sağlayan usuldür, Kapalı teklif usulünde teklifler yazılı olarak yapılır, ilan üzerine isteklilerce, teklifler ilanda belirtilen saate kadar, sıra numaralı alındılar karşılığında komisyon başkanlığına verilir. Kanunun 1 inci maddesinde yazılı işlerden, tahmin edilen bedeli her yıl Genel Bütçe Kanunu ile tespit edilecek tutarı geçmeyen ihaleler açık teklif usulüyle yapılabilir. açık teklif usulüne göre ihaleler, isteklilerin ihale komisyonları önünde tekliflerini sözlü olarak belirtmeleri suretiyle yapılır. Diğer yandan Kanun'un 44. Maddesinde düzenleme alanı bulan Belli İstekliler Arasında Kapalı Teklif Usulünde ihaleler teknik yeterlilikleri ve güçleri idarece kabul edilmiş en az üç istekli arasında kapalı teklif usulü ile yaptırılır. Bu ihalelerde ilan yapılması zorunlu değildir. 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu hükümlerine bakıldığında; Kanunun amacı, kamu hukukuna tâbi olan veya kamunun denetimi altında bulunan veyahut kamu kaynağı kullanan kamu kurum ve kuruluşlarının yapacakları ihalelerde uygulanacak esas ve usulleri belirlemektir. Kanun'un 2. Maddesi uyarınca; Genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri ile özel bütçeli idareler, il özel idareleri ve belediyeler ile bunlara bağlı; döner sermayeli kuruluşlar, birlikler (meslekî kuruluş şeklinde faaliyet gösterenler ile bunların üst kuruluşları hariç), tüzel kişiler. kullanımında bulunan her türlü kaynaktan karşılanan mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihaleleri bu Kanun hükümlerine göre yürütülür. Bu Kanunun uygulanmasında; İhale : Bu Kanunda yazılı usul ve şartlarla mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin istekliler arasından seçilecek birisi üzerine bırakıldığını gösteren ve ihale yetkilisinin onayını müteakip sözleşmenin imzalanması ile tamamlanan işlemleri, Teklif: Bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde isteklinin idareye sunduğu fiyat teklifi ile değerlendirmeye esas belge ve/veya bilgileri, Açık ihale usulü: Bütün isteklilerin teklif verebildiği usulü, Belli istekliler arasında ihale usulü: Ön yeterlik değerlendirmesi sonucunda idare tarafından davet edilen isteklilerin teklif verebildiği usulü, Doğrudan temin: Bu Kanunda belirtilen hallerde ihtiyaçların, idare tarafından davet edilen isteklilerle teknik şartların ve fiyatın görüşülerek doğrudan temin edilebildiği usulü, Sözleşme: Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinde idare ile yüklenici arasında yapılan yazılı anlaşmayı, ifade eder. Her iki kanunda da benzer kavramların yer alması ve bazı idarelerin her iki kanunun da kapsamında bulunması nedeniyle uygulama alanlarının ayrımına bakıldığında; ... .... ... ... ... ... ... tarihli kararından hareketle ve özetle, İdarenin harcama yapmak suretiyle temin edeceği mal alımı, hizmet alımı ya da yapım ihalelerinin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'na; idareye gelir getirici nitelikteki ihalelerin ise 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'na göre yapılması gerektiği anlaşılmaktadır. Somut olayda taraflar arasında akdedilen danışmanlık sözleşmesinde kullanılan "doğrudan temin" ibaresinin, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nda tanımlanmış olduğu ve yine kanunun 22. Maddesinde düzenleme alanı bulduğu açıktır. Taraflar arasındaki sözleşmede yer alan diğer ifade olan "davet usulü" ibaresi ise değinilen her iki kanun kapsamında kanuni bir ifade olmamakla beraber, yorum yoluyla bu ifadenin 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'ndaki "Belli İstekliler Arasında Kapalı Teklif Usulü" veya 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu'ndaki "Belli istekliler arasında ihale usulü"nü işaret ettiği düşünülmüştür. Buradan hareketle taraflar arasındaki sözleşmenin; dava dışı kurumdan 4734 sayılı Kanun'un doğrudan temin usulünce veya aynı kanunun belli istekliler arasında ihale usulünce alınan ve yine 2886 sayılı Kanun'un Belli İstekliler Arasında Kapalı Teklif Usulünce alınan ihale ve işlere özgü akdedildiği, diğer bir anlatımla taraflar arasındaki sözleşmede kararlaştırılan edim ve beklenen menfaatin, şartları taşıyan herkesin ilan üzerine katılabileceği ihaleler için değil, bazı yasal şartlarda ilana dahi gerek olmaksızın, idarenin belirli kriterlere göre tercih/seçiminin ön planda olduğu ihale ve işlere özgülendiği kanaatine varılmıştır. Hal böyle olunca; somut olayda davalının dava dışı idareden aldığı işlerin 2886 sayılı Kanun'un açık teklif usulünce ve yine aynı kanunun kapalı teklif usulünce yapılan ihaleler kapsamında olduğu, buna göre davalının aldığı işlerin taraflar arasındaki danışmanlık sözleşmesi kapsamında kalmadığı anlaşılmakla, davaya konu danışmanlık ücreti alacağının doğmadığı sonucuna varılmıştır. Yapılan açıklamalar kapsamında, davalının dava dışı idareden aldığı ihalelerin, davaya dayanak danışmanlık sözleşmesi kapsamında kalmaması nedeniyle, davaya konu danışmanlık ücreti istemi yerinde görülmediğinden davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle 1-Davanın REDDİNE, 2-Alınması gereken 732,00 TL maktu karar ve ilam harcından, 615,40 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 116,60 TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 3-Davacının karşıladığı yargılama harç ve giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 5-Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18A/13. Maddesi gereğince yargılama giderlerinden sayılan ve suç üstü ödeneğinden karşılanan 3.120,00-TL dava şartı arabuluculuk giderinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 6-Gider avansından sarf edilmeyen miktarın 6100 Sayılı HMK'nın 333. Maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde iadesine, Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin (e-duruşma) yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 17/03/2026
Katip ... Hakim ... BU BELGE GÜVENLİ ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞTIR