Danıştay 2024/1199 E. 2025/386 K.

T.C. D A N I Ş T A Y İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU Esas No : 2024/1199 Karar No : 2025/386

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Bakanlığı VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : Danıştay Sekizinci Dairesinin 26/12/2023 tarih ve E:2020/4126, K:2023/7817 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Milli Eğitim Bakanlığınca yayımlanan Geleneksel Oyunlar ve Zeka Oyunları Alanı Zeka Oyunları Kurs Programlarının 23/08/2019 tarihli Makam Onayı ile değişikliğe uğrayan "Eğitimcilerin niteliği" kısmının iptali istenilmiştir. Daire kararının özeti: Danıştay Sekizinci Dairesinin 26/12/2023 tarih ve E:2020/4126, K:2023/7817 sayılı kararıyla; Davalı idarenin usule ilişkin itirazı yerinde görülmeyerek işin esasına geçilmiş, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 309. maddesi, 11/04/2018 tarih ve 30388 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı Hayat Boyu Öğrenme Kurumları Yönetmeliği'nin 57., 58. ve 59. maddeleri, Milli Eğitim Bakanlığı Talim Terbiye Kurulunun 20/02/2014 tarih ve 9 sayılı kararı ve Milli Eğitim Bakanlığınca yayımlanan Geleneksel Oyunlar ve Zeka Oyunları Alanı Zeka Oyunları Kurs Programlarının "Eğitimcilerin niteliği" kısmında yer alan kurallar aktarılarak, Yukarıda belirtilen mevzuat ile Milli Eğitim Bakanlığı Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğüne tanınan yetki kapsamında, başlangıç, okul öncesi, orta düzey, ileri düzey ve zeka oyunları öğreticiliği olmak üzere beş düzeyde, dava konusu Geleneksel Oyunlar ve Zeka Oyunları Alanı Zeka Oyunları Kurs Programlarının hazırlandığının anlaşıldığı, idareye tanınan bu yetkinin usulüne uygun kullanılıp kullanılmadığının yargısal olarak denetlenmesinin hukuk devleti ilkesinin gereği olduğu, Davacı tarafından, 13/09/2019 tarihinde Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğüne yapılan başvuruda, Zeka Oyunları modülünde yer alan eğitici niteliklerinin değiştirilmesi ve üniversitelerde açılan programlardan alınan sertifikaların da eğitimcilerin nitelikleri arasında yer verilmesi isteminde bulunulduğu, Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü tarafından verilen ...tarih ve ... sayılı cevapta, konu hakkında değerlendirme yapılacağı, değişiklik yapılması durumunda resmi internet sitesinde yayınlanacağının bildirildiği,

Davacı tarafından, Milli Eğitim Bakanlığınca atanmamış olması nedeniyle dava konusu düzenlemenin 1. maddesinde belirtilen Öğretmen Yetiştirme ve Geliştirme Genel Müdürlüğü ile Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğünce düzenlenen kurslara katılmasının mümkün olmadığı; zeka oyunları modülünün mezun olmasından sonra ders olarak okutulması nedeniyle lisans öğrenimi sırasında ders olarak alma şartını sağlamadığı, Tüm Akıl ve Zekâ Oyunları Federasyonu tarafından verilen sertifikalar kabul edilirken, üniversitelerce yürütülen sertifika programlarından ya da kurslardan alınan sertifikaların kabul edilmemesinin eksik düzenleme olduğu ileri sürülerek bakılan davanın açıldığı, Davalı idarece, üniversitelerin, farklı zeka oyunları kurs programları düzenlediği, üniversitelerden alınan programların içeriğinin Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğünün alan uzmanları tarafından incelenmemesi nedeniyle pek çok farklı içeriğe sahip ve farklı sürelerde verilen eğitimleri alan kişilerin dava konusu kursların eğiticilerine eklenmediği, belgeleri ve eğitim içerikleri incelenen ve kamu kurumundan alınmış olan belgelerin kurslara eğitici olmak için ibraz edilebileceğinin belirtildiği, Bu durumda; Zeka Oyunları Kurs Programlarında, eğitimcilerin önemi ve yürütülen hizmetin özellikleri dikkate alınarak, dava konusu "Eğitimcilerin niteliği" kısmının düzenlendiği, idare tarafından yürütülen ya da içeriği idare tarafından kabul edilen kurslarda alınan eğitim sonrası düzenlenen sertifikaların kabul edilmesi, lisans eğitiminde ders alma ya da belli akademik unvana sahip olma niteliğinin öngörülmesinde, eğitimcilerde belli bir standardın aranması suretiyle eğitim kalitesinin ve niteliğinin yükseltilmesinin amaçlandığı anlaşıldığından, dava konusu düzenlemede hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, Milli Eğitim Bakanlığında öğretmen olmadığı için Öğretmen Yetiştirme ve Geliştirme Genel Müdürlüğü ile Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü tarafından verilen kurs programlarına katılmasının mümkün olmadığı, Tüm Akıl ve Zekâ Oyunları Federasyonu tarafından verilen kursların ücretlerinin çok yüksek olması nedeniyle bu Federasyon tarafından verilen eğitimlere de katılamadığı, lisans eğitimini 2008 yılında bitirmesi ve üniversitelerde zekâ oyunları dersinin 2016 yılından itibaren verilmeye başlanması nedeniyle lisans eğitimi sırasında zekâ oyunları dersini alamadığı, bu nedenlerle, Uşak Üniversitesi tarafından verilen kursa katılarak sertifika aldığı, anılan Federasyon tarafından verilen sertifika kabul edilirken Devlet üniversitesi tarafından verilen sertifikanın kabul edilmemesinin eksik düzenleme olduğu, üniversiteler tarafından verilen kursların hangi açıdan yeterli olmadığının davalı idarece ortaya konulamadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, Danıştay Sekizinci Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. Davacının temyiz isteminin reddine, 2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin Danıştay Sekizinci Dairesinin temyize konu 26/12/2023 tarih ve E:2020/4126, K:2023/7817 sayılı kararının ONANMASINA, 3. Kesin olarak, 20/02/2025 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY X- Milli Eğitim Bakanlığı Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan dava konusu "Geleneksel Oyunlar ve Zeka Oyunları Alanı Zeka Oyunları Kurs Programları"; başlangıç, okul öncesi, orta düzey, ileri düzey ve zeka oyunları öğreticiliği olmak üzere beş düzeyde düzenlenmiştir. Başlangıç Düzeyi Programının "Eğitimcilerin Niteliği" kısmında, "Kurs programının uygulanmasında eğiticiler aşağıdaki öncelik sırasına göre görevlendirilirler; 1. Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığınca yayımlanan "Öğretmenlik Alanları, Atama ve Ders Okutma Esaslarına göre atanan tüm alan öğretmenlerinden, aşağıda belirtilen niteliklerden en az birine sahip olanlar: - Öğretmen Yetiştirme ve Geliştirme Genel Müdürlüğünce düzenlenen Zekâ Oyunları Eğitici Eğitimi Kursunu veya Akıl ve Zeka Oyunları Eğitici Eğitimi tamamlayanlar, - Öğretmen Yetiştirme ve Geliştirme Genel Müdürlüğünce düzenlenen Zekâ Oyunları Kursu 1 ve Zekâ Oyunları Kursu 2 kurslarını tamamlamış olanlar, - Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü tarafından verilen Zekâ Oyunları Öğreticiliği Kurs Programı’nı tamamlamış olanlar, - Tüm Akıl ve Zekâ Oyunları Federasyonu tarafından verilen 1. Derece Zekâ Oyunları Öğreticiliği Sertifikasına sahip olanlar veya Tüm Akıl ve Zeka Oyunları Federasyonu tarafından verilen Zeka Oyunları Öğreticiliği Sertifikasına sahip olanlar. - Lisans öğrenimi sırasında zekâ oyunları dersi aldığını belgelendirenler. 2. Yükseköğretim kurumlarında görevli öğretim üyesi, öğretim görevlilerinden yukarıda belirtilen kursların herhangi birinde eğitim görevlisi olarak görev yapanlar, 3. Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığınca yayımlanan "Öğretmenlik Alanları, Atama ve Ders Okutma Esaslarına İlişkin Çizelgede belirlenmiş olan bütün alanlara kaynak teşkil eden yükseköğretim programları/fakülte mezunu olup, Pedagojik Formasyon Programı/Pedagojik Formasyon Eğitimi Sertifikasına sahip olanlardan lisans eğitimlerinde zekâ oyunları dersi aldığını belgelendirenler veya yukarıdaki kurslardan birini tamamladığına dair sertifikaya sahip olanlar." kuralı yer almış olup, diğer düzeylerde de benzer yönde düzenleme yapılmıştır. Dava konusu düzenlemede, Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğüne bağlı eğitim kurumlarında açılan Zeka Oyunları Kurs Programlarında görevlendirilebilecek eğitimciler öncelik sırasına göre; Milli Eğitim Bakanlığında görev yapan öğretmenler, yükseköğretim kurumlarında görevli öğretim üyesi ile öğretim görevlileri ve öğretmenlik programlarından mezun olup, pedagojik formasyon sertifikasına sahip olanlar şeklinde sayılmıştır. Öğretmenlik programlarından mezun olup, pedagojik formasyon sertifikasına sahip olanların bu kurslarda görevlendirilebilmesi için de, lisans eğitimlerinde zekâ oyunları dersi aldığını belgelendirmesi veya bu maddede sayılan kurslardan birini tamamladığına dair sertifikaya sahip olması gerektiği belirtilmiştir. Dosyanın incelenmesinden, sınıf öğretmenliği bölümünden mezun olup, pedagojik formasyon sertifikasına sahip olan davacının, Uşak Üniversitesi Zeka ve Akıl Oyunları Eğitmenliği Eğitimi Sertifika Programını tamamladığı ve bu sertifikasıyla Zeka Oyunları Kurs Programlarında eğitimci olarak görevlendirilme talebinde bulunduğu, söz konusu başvurusunun dava konusu düzenlemede sayılan sertifikalardan birine sahip olmadığı gerekçesiyle reddedilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır. Davacı tarafından, Milli Eğitim Bakanlığında öğretmen olmadığı için dava konusu düzenlemede sayılan Öğretmen Yetiştirme ve Geliştirme Genel Müdürlüğü ile Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü tarafından verilen sertifika programlarına katılmasının mümkün olmadığı, lisans eğitimini 2008 yılında bitirmesi ve üniversitelerde zekâ oyunları dersinin 2016 yılından itibaren verilmeye başlanması nedeniyle lisans eğitimi sırasında zekâ oyunları dersini alamadığı, Tüm Akıl ve Zekâ Oyunları Federasyonu tarafından verilen sertifikalar kabul edilirken, üniversitelerce yürütülen sertifika programlarından ya da kurslardan alınan sertifikaların kabul edilmemesinde hukuka uyarlık bulunmadığı ileri sürülmektedir. İdari işlemlerin bir sebebe ve gerekçeye dayalı olması hukukun genel ilkelerinden olup, bu ilke genel anlamda düzenleme veya işlem tesis eden idareyi, uyguladığı ve düzenleme yaptığı alanda, doğru ve anlamlı olgular ortaya koymaya ve bilimsel gerekçeleri tespit etmek suretiyle, bilimsel gerekçelere uygun hareket etmeye zorlar. Uyuşmazlıkta; davalı idarece, üniversiteler tarafından verilen kursların içeriğinin Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü uzmanları tarafından incelenmemesi nedeniyle bu kurslardan alınan sertifikaların dava konusu düzenlemeye eklenmediği belirtilmekte ise de, üniversitelerce verilen kursların süresi ya da içeriğinin yetersiz olduğuna dair bir tespitten bahsedilmediği gibi başka bir bilimsel gerekçenin de ortaya konulamadığı anlaşılmaktadır. Bu durumda, Milli Eğitim Bakanlığınca yayımlanan Geleneksel Oyunlar ve Zeka Oyunları Alanı Zeka Oyunları Kurs Programlarının 23/08/2019 tarihli Makam Onayı ile değişikliğe uğrayan "Eğitimcilerin niteliği" kısmında, üniversitelerden alınan sertifikalara yer verilmemesi nedeniyle hukuka uyarlık görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle, davanın reddi yolunda verilen temyize konu Daire kararının bozulması gerektiği oyuyla, karara katılmıyoruz.