Danıştay 8. Daire 2024/5513 E. 2025/7701 K.

T.C. D A N I Ş T A Y SEKİZİNCİ DAİRE Esas No : 2024/5513 Karar No : 2025/7701

TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Tarım İnşaat ve Ticaret San. Ltd. Şti. VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunun 97. maddesi uyarınca çıkarılan 2021 yılı ücret tarifesine ilişkin Finike Belediye Meclisinin... tarih ve ... sayılı kararının zirai ilaç bayilerine yönelik kısmının iptaline ve ödenen 5.000,00 TL tutarındaki işyeri açma ve çalışma ruhsatı sınıflandırma ücretinin yasal faizi ile birlikte iadesine karar verilmesi istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:...sayılı kararda; davanın 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu'nun 97. maddesi uyarınca çıkarılan 2021 ücret tarifesine ilişkin Finike Belediye Meclisi'nin ...tarih ve ... sayılı Kararının zirai ilaç bayilerine yönelik kısmının incelenmesinden; belediyelerin ilgililerin isteğine bağlı olarak ifa edecekleri her türlü hizmet için belediye meclislerince düzenlenecek tarifelere göre ücret almaya yetkili oldukları hususu mevzuatta açıkça düzenlendiğinden, mevzuatla verilmiş yetkiye istinaden 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu'nun 97. maddesi uyarınca çıkarılan 2021 ücret tarifesine ilişkin Finike Belediye Meclisi'nin ...tarih ve ... sayılı kararının zirai ilaç bayilerine yönelik kısmı bakımından hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı, davanın, davacının işyeri açılışı sırasında ödediği 5.000,00- TL tutarındaki işyeri açma ve çalışma ruhsatı sınıflandırma uygunluk, faaliyet ve kontrol ücretinin iadesi isteminin incelenmesinden ise; 2464 sayılı Kanunu'nun 97. maddesi ile bu Kanunda harç ve katılma payı konusu yapılmayan ve ilgililerin isteğine bağlı olarak ifa edecekleri her türlü hizmetler için alınacak bedellerin belirlenmesi için belediye meclislerine yetki verildiği, buna göre anılan maddeye göre belirlenen tarife uyarınca ücret alınabilmesi için öncelikle ilgililerden bir hizmet talebi gelmesi ve bu hizmetin harç veya katılma payına konu edilmemiş olması gerektiği, uyuşmazlıkta davacının usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı aldığı, ruhsat harcını ödediği, ancak davalı idare tarafından davacının talebi üzerine işyeri sınıflandırma uygunluk, faaliyet ve kontrol hizmeti verildiğine ilişkin açık ve somut bir bilgi ve belge sunmadığı, bu durumda davacı şirketin Belediye Gelirleri Kanunu'nun 97. maddesi gereğince açık bir hizmet talebinin olmadığı, gayrisıhhi müesseseleri ruhsatlandırmak ve denetlemenin belediyelerin asli hizmetlerinden olması nedeniyle bu hizmetin anılan 97. madde kapsamında değerlendirilerek ücrete bağlanamayacağı anlaşıldığından, aksi kabulle hareket edilerek hukuki ve kanuni dayanaktan yoksun olarak davacı şirketten tahsil edilen 5.000,00-TL "gayrisıhhi işyerleri kontrol, uygunluk ve faaliyet ücreti" iadesi gerektiği gerekçesiyle, davanın davacı şirketten tahsil edilen 5.000,00-TL gayrisıhhi işyerleri kontrol, uygunluk ve faaliyet ücretinin davacı şirkete iadesi isteminin kabulüne, davacının ödediği 5.000,00-TL ücretin dava tarihi olan 19/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı idarece davacıya ödenmesine, davanın 2021 ücret tarifesine ilişkin Finike Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı Kararının zirai ilaç bayilerine yönelik kısmının iptali istemi yönünden ise davanın reddine arar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesince verilen ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacıdan istenilen işyeri açma ve çalışma ruhsatı sınıflandırma ücretinin dayanağının Finike Belediye Meclisinin ...tarih ve ... sayılı kararıyla kabul edilen 2021 yılı ücret tarifesinin işyeri açma ve çalışma ruhsatı sınıflandırma ücretinin "Zirai ilaç Bayileri" bölümü karşılığında yer alan ücret olduğu, anılan Tarifenin Belediye Meclisi tarafından Belediye Gelirleri Kanunu'nun 97. maddesine göre belirlendiği, bu yasa maddesine göre bir ücret tahakkuk ettirilebilmesi için harç ve katılma payı konusu yapılmayan ve ilgililerin isteğine bağlı olarak ifa edecekleri bir hizmetin söz konusu olması ve belediyenin de istenen hizmeti ifa etmiş olması gerekmekteyken, dava konusu zirai ilaç bayisinin açılışı 2464 sayılı Kanun'un 81. maddesi uyarınca harca tabi olduğu ve davacı tarafından istenilen ayrı bir hizmetin de bulunmadığının anlaşıldığı, dava konusu işlemin zirai ilaç bayilerine yönelik kısmı yönünden hukuka uyarlık bulunmadığı, uyuşmazlık konusu olayda, hukuka aykırılığı saptanan işlem nedeniyle ilgililerin uğradığı zararın idarece tazmini Anayasanın 125. maddesi gereği bir zorunluluk ve idare hukukunun bilinen ilkelerinden olduğu, bu kapsamda, dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata uyarlık bulunmaması nedeniyle davacı tarafından işlemden kaynaklı olarak ödenen 5.000,00 TL'nin dava tarihi olan 19/07/2022 itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi gerektiği gerekçesiyle davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca kabulüne, başvuruya konu ... İdare Mahkemesi'nin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararının davanın 2021 ücret tarifesine ilişkin Finike Belediye Meclisi'nin... tarih ve ... sayılı kararının zirai ilaç bayilerine yönelik kısmının reddine yönelik kısmının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, davalı idare tarafından yapılan istinaf başvurusunun 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca yukarıdaki gerekçe ile reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu işlem ile davacıdan talep edilen işyeri açma harcı olmadığı, sınıflandırma ve gayrisıhhi işyerleri kontrol ücretinin yasal dayanağı olarak belirtilen 2464 sayılı Kanun'un 97. maddesi ile belediyelere verilen yetkiye istinaden davacıdan istenilen ücretin vergi, resim, harç veya benzeri mali yüküm olarak nitelendirilemeyeceği, anılan ücretin harç ve katılma payı yapılmayan konularda davacının isteği üzerine belediyelerce sunulacak hizmetin karşılığı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle, 1. Temyiz isteminin reddine, 2. ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine, 4. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 5. Kesin olarak, 16/10/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.