Danıştay 8. Daire 2022/2458 E. 2025/7622 K.

T.C. D A N I Ş T A Y SEKİZİNCİ DAİRE Esas No : 2022/2458 Karar No : 2025/7622

TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVACI): ... İnş. Temz. Gıda Tic. San. Ltd. Şti. VEKİLİ : Av....

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... İl Özel İdaresi VEKİLİ : Av. ....

İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Sivas ili, Koyulhisar ilçesi, ... Köyü, ... ... Mevkii üzerinde davacı şirketçe işletilen kum-çakıl ocağı tesisine verilen ... numaralı I-(a) Grubu maden işletme ruhsatının iptaline ilişkin Sivas İl Özel İdaresi İl Encümeni'nin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; 3213 sayılı Maden Kanununda düzenlendiği üzere, madencilik faaliyetleri ile ilgili olarak yapılacak her türlü kısıtlamanın ancak kanun ile mümkün olduğu, davacı şirketin ... numaralı I-(a) grubu maden işletme ruhsatı ile kum ve çakıl ocağı olarak faaliyetlerini yürüttüğü sahada, davalı idarece tespit edilen projeye aykırı faaliyetlerin düzeltilmesi için davacı şirkete 6 aya kadar süre verilmesi ve verilen bu süre sonunda davacı şirketin projeye uygun faaliyette bulunulmaması halinde para cezası verilerek faaliyetlerin durdurulması ya da tespit edilen projeye aykırı faaliyetlerin işletme açısından tehlikeli olduğunun tespiti halinde doğrudan faaliyetlerin durdurulması yoluna gidilmesi gerektiği, süreç işletilmeden, davalı idarece işletme ruhsatının doğrudan iptali yoluna gidildiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davacı şirkete verilen işletme ruhsatına konu maden ruhsat sahasında, izin verilen alan dışında faaliyette bulunduğunun yapılan tetkik ve denetimler sonucunda tespit edildiği, davacı şirketin daha önce ruhsat iptaline konu aynı fiilleri sebebiyle idari para cezaları ile cezalandırıldığı, davacı şirketçe bu cezalara dava açılmadığı, Kanunda işletme projesine aykırı faaliyetlerde bulunduğunun tespit edilmesi hallerinde her ihlale bir yaptırım uygulanmasının yeterli görüldüğü, bu bağlamda davalı idarece davacı şirkete aynı ihlaller sebebiyle verilen idari para cezalarına konu ihlallerin 2016 yılından itibaren 4 yıl boyunca (2016-2019 yılları arası) işlenmeye başlandığı ve sözleşmenin yenilenmesinden sonra da devam ettiği, mevzuatta öngörülen süreleri aşan şekilde Kanuna, ruhsata ve sözleşmeye aykırı faaliyetlerini sonlandırmayıp aksine itiyat haline getirdiği dikkate alındığında, Kanunda öngörülen işletme faaliyetinin durdurulması ya da süre verilmesi gibi önlemlerin uygulama eşiğinin aşıldığının açık bulunması karşısında, ruhsat süre uzatımına dair Sözleşmenin 15. maddesinde yer alan, sahanın herhangi bir nedenden dolayı uzatılan süre dolmadan ruhsatın iptali halinde idarenin herhangi bir yükümlülük ve sorumluluk altında tutulmayacağı ve dava edilmeyeceği taahhüdüne de uymayan davacı şirketin, uhdesinde bulunan işletme ruhsatının kamu yararı gözetilerek iptal edilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesi ile istinaf başvurusunun kabulüne, ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, mevzuat hükümleri incelendiğinde maden sahalarında işletme projesine aykırı faaliyette bulunulduğunun tespit edilmesi halinde ruhsat sahiplerine 6 aya kadar süre verileceğinin ve faaliyete devam edilmesi halinde de idari para cezası verilerek faaliyetlerin durdurulabileceğinin düzenlendiği, kum ocağının sözleşmesini 14/11/2017 yılında 5 yıl süreyle uzatarak faaliyetlerine devam ettikleri, bu sözleşmeye güvenerek ekonomik riskler altına girdikleri, İl Özel İdaresi ve DSİ ekiplerince yapılan incelemede dere yatağının şevinde bozulmalar olduğu, yatağın genişletildiği, buna bağlı olarak stok yapılan alanda daralma ve bozulmalar meydana geldiğinin belirtildiği, ancak kendi işletmelerinin hemen bitişiğinde iki tane daha I(a) grubu işletme bulunduğu ve bu iki işletmenin de aynı dere yatağını kullandığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle, 1. Temyiz isteminin reddine, 2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, kullanılmayan yürütmenin durdurulmasına ilişkin harç ile posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine, 4. Kullanılmayan ...TL temyiz yürütmeyi durdurma harcının istemi halinde davacıya iadesine, 5. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 6. Kesin olarak, 15/10/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.