Danıştay 4. Daire 2025/745 E. 2025/3604 K.

T.C. D A N I Ş T A Y DÖRDÜNCÜ DAİRE Esas No : 2025/745 Karar No : 2025/3604

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. ...

MÜDAHİL (DAVALI YANINDA) : ... VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: İstanbul ili, Üsküdar ilçesi, ... Mahallesi, ... pafta, ... ada, ... parsel, ... kapı numaralı yerde ruhsatsız olarak yapı yapıldığından bahisle 2960 sayılı Boğaziçi Kanunu uyarınca düzenlenen ... tarih ve ... sıra numaralı yapı tatil tutanağı ile anılan tutanağa istinaden tespit edilen kısımların tamamının (991,38-m²lik yapı ve 424,76-m²lik istinat duvarı) anılan Kanun'un 13. maddesi uyarınca yıktırılmasına ilişkin ... tarih ve ...sayılı encümen kararının ve aykırılıkların 15 gün içerisinde kaldırılması, aksi takdirde elektrik, su ve doğalgazın kesilerek yıkım işleminin yapılacağı ve yıkım masraflarının % 20 fazlasının tahsil edileceğine ilişkin Boğaziçi İmar Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; kararda yer alan mevzuat hükümleri, dosyada yer alan bilgi ve belgeler ile bilirkişi raporunun birlikte değerlendirilmesinden; dava konusu yapının 22/07/1983 tarihli 1/1000 ölçekli imar uygulama planındaki haritada belirtilen konumda “Boğaziçi Alanı Ön Görünüm Bölgesinde” yer aldığı için 2960 sayılı Boğaziçi İmar Kanununa tabi olduğu, dava konusu taşınmazın 1981 tarihli ruhsat projesinde ve yapı izin belgesinde belirtilen yapının tamamen değiştirildiği, diğer taraftan ruhsat projesinde toplam açık ve kapalı alanlar dâhil yaklaşık 264,50 m² iskân edilebilir alan tesis edilmişken, mevcut durumda toplamda iskân edilen alanın 1196,12 m² olduğu, daha açık bir ifade ile aykırılıkların taşınmazın tamamında yer aldığı ve tutanaklarda tespit edilen toplam aykırılıkların tüm inşaat alanı etkilediğinden taşınmazın tamamına ilişkin olarak tesis edilen 12/09/2017 tarih ve 1414 sıra numaralı yapı tatil tutanağı ile bu tutanağa istinaden tespit edilen aykırılıkların tamamının Boğaziçi Kanunu'nun 13. maddesi uyarınca yıktırılmasına ilişkin İstanbul Büyükşehir Belediye Encümenin ... tarih ve ... sayılı işleminin ve aykırılıkların 15 gün içerisinde kaldırılması, aksi takdirde elektrik, su ve doğalgazın kesilerek yıkım işleminin yapılacağı ve yıkım masraflarının % 20 fazlasının tahsil edileceğine ilişkin Boğaziçi İmar Müdürlüğünün ...tarih ve ...sayılı işleminde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İdare Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idarenin, dava konusu yapının yıkılarak yeniden yapıldığı yönündeki iddiasının gerçek durumu yansıtmadığı, bilirkişi raporunda da yapının yıkılıp yeniden yapılmadığı hususunun isabetle tespit edildiği, yapı tatil tutanağının ve yıkım kararının yapının tamamını kapsadığı, ancak, yapının ruhsatının bulunduğu, miras yoluyla davacıya intikal eden yapı hakkında alınan yıkım kararının kazanılmış hak ve mülkiyet hakkı ilkelerine aykırı olduğu, işlemlerin usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ :... DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE : Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Temyiz isteminin reddine, 2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının Üye ...'ın yapı tatil tutanağı yönünden karşı oyu ve oyçokluğu ile, diğer kısımlar yönünden oybirliği ile ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, 4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 02/06/2025 tarihinde kesin olarak karar verildi.

(X) KARŞI OY : Dava, İstanbul ili, Üsküdar ilçesi, ... Mahallesi, ... pafta, ... ada, ... parsel, ... kapı numaralı yerde bulunan yapının ruhsatsız olduğundan bahisle 2960 sayılı Boğaziçi Kanunu uyarınca düzenlenen... tarih ve ... sıra numaralı yapı tatil tutanağı ile anılan tutanağa istinaden tespit edilen aykırılıkların tamamının (991,38-m²lik yapı ve 424,76-m²lik istinat duvarı) anılan Kanun'un 13. maddesi uyarınca yıktırılmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı encümen kararının ve aykırılıkların 15 gün içerisinde kaldırılması, aksi takdirde elektrik, su ve doğalgazın kesilerek yıkım işleminin yapılacağı ve yıkım masraflarının % 20 fazlasının tahsil edileceğine ilişkin Boğaziçi İmar Müdürlüğünün ... tarih ve ...sayılı işleminin iptali istenilmiştir. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun “Dava Açma Süresi” başlıklı 7/1'inci maddesinde, "dava açma süresinin, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde (...) idare mahkemelerinde altmış (...) gün olduğu" belirtilmiş, maddenin 2/(a) bendinde ise sürenin, "İdarî uyuşmazlıklarda; yazılı bildirimin yapıldığı (...) tarihi izleyen günden itibaren başlayacağı" kuralına yer verilmiş; adı geçen Kanun'un “Dilekçeler Üzerine İlk İnceleme” başlıklı 14'üncü maddesinin 3'üncü fıkrasında, "dava dilekçelerinin, Danıştay'da daire başkanının görevlendireceği bir tetkik hâkimi, idare mahkemelerinde ise mahkeme başkanı veya görevlendireceği bir üye hâkim tarafından: a) Görev ve yetki, b) İdarî merci tecavüzü, c) Ehliyet, d) İdarî davaya konu olacak kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olup olmadığı, e) Süre aşımı, f) Husumet, g) 3'üncü ve 5'inci maddelere uygun olup olmadıkları yönlerinden sırasıyla inceleneceği" hüküm altına alınmış; anılan Kanun’un 15'inci maddesinin 1/b bendinde ise, "ilk incelemede 14'üncü maddenin (d) ve (e) fıkrasına aykırılık görülmesi halinde davanın reddine karar verileceği" hüküm altına alınmıştır. 2960 sayılı Boğaziçi Kanunu'nun "Yapının Denetimi" başlıklı 11. maddesinde "Boğaziçi Alanındaki yapılar, kazı izni verildiği günden itibaren Boğaziçi İmar Müdürlüğünce inşaat ruhsatına ve eklerine ve bu Kanunla belirlenen esaslara göre denetlenir. Boğaziçi İmar Müdürlüğü, denetleme sırasında inşaat ruhsatı ve eklerine ve bu Kanunla belirlenen imar mevzuatına aykırılıkları bir tutanakla tespit eder. Tutanak tanziminde mal sanibi veya müteahhit veya fenni mesulün bulunması esastır. Bunların bulunmamaları halinde inşaatta çalışan herhangi bir kişinin bulunması da yeterlidir. Terkedilmiş bir inşaatta tutanak, Boğaziçi İmar Müdürlüğünce görevlendirilecek asgari üç görevli tarafından tanzim edilir. İnşaat ruhsatı ve eklerine ve imar mevzuatına aykırılığı tespit edilen yapılar için, tutanak tanzimi ile birlikte inşaat mühürlenir. Yapının mühürlendiğini belirten belge ve levhalar yapının muhtelif cephelerine asılır. Bu suretle durum mal sahibine veya müteahhide veya fenni mesule tebliğ edilmiş sayılır. hükmüne yer verilmiştir. Dosyanın incelenmesinden, söz konusu taşınmazda ruhsatsız yapı yapıldığından bahisle, 2960 sayılı Boğaziçi Kanunu uyarınca düzenlenen... tarih ve ... sıra numaralı yapı tatil tutanağının, davalı idare elemanlarınca taşınmaz mahallinde usulüne uygun olarak düzenlenerek yapı yerinde asılmak suretiyle davacıya tebliğ edilmiş sayıldığı, davacı tarafından, anılan yapı tatil tutanağının ve dava konusu diğer işlemlerin iptali istemiyle 02/02/2018 tarihinde bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır. Uyuşmazlıkta, dava konusu 12/09/2017 tarihli yapı tatil tutanağının yapı yerine asılmakla Kanun gereği tebliğ edilmiş sayıldığı, bu tarihten itibaren 60 günlük dava açma süresi içerisinde anılan işlemin iptali istemiyle dava açılması gerektiği halde, bu süre geçtikten sonra, 02/02/2018 tarihinde açılan işbu davanın yapı tatil zaptına ilişkin kısmının süresinde olmadığı sonucuna varıldığından, temyize konu kararın anılan kısmının bu gerekçeyle bozulması gerektiği oyuyla, çoğunluğun kararının bu kısmına katılmıyorum.