Danıştay 2. Daire 2025/3858 E. 2026/481 K.

T.C. D A N I Ş T A Y İKİNCİ DAİRE Esas No : 2025/3858 Karar No : 2026/481

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... İdaresi Genel Müdürlüğü VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava Konusu İstem: Dava; ... Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü İlçe Hizmetleri Dairesi Başkanlığında ... Derece İlçe Hizmetleri ... olarak görev yapan davacı tarafından, daire başkanlığı görevinden alınarak 1. Derece Mühendis kadrosuna atanmasına ilişkin İzmir Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Yönetim Kurulunun ... tarihli işleminin iptali ile işlem nedeniyle mahrum kaldığı parasal hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesi istemiyle açılmıştır. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; davacının yürütmekte olduğu görevin, görevde yükselme sınavına tabi olmayan üst düzey yönetici ataması kapsamında yapılan bir görev olduğu, söz konusu göreve atanmasında ve görevine son verilmesinde idarenin takdir yetkisinin olduğu, idarenin takdir yetkisini kaldıracak biçimde yargı kararı verilemeyeceği yolundaki yasal düzenlemeler dikkate alındığında, idare tarafından takdir yetkisinin kamu yararı ve hizmet gerekleri gözardı edilerek kullanıldığı yönünde bir durum bulunmadığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; idarenin mevzuat gereği sahip olduğu takdir yetkisinin kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı kullanıldığına ilişkin herhangi bir bilgi ve belgenin bulunmadığı; görev yaptığı Dairenin kapatılması sonrası tesis edilen uyuşmazlığa konu idari tasarrufun, davacının geçmiş hizmetleri ve memuriyet unvanı ile kazanılmış hakları dikkate alındığında, hizmetin daha etkin ve verimli bir şekilde yürütülmesini teminen kamu yararı ile hizmet gerekleri doğrultusunda gerçekleştirildiği anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun gerekçeli reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından; idari bir kararla daire başkanlıklarının kapatılması ve yeni başkanlıklar açılmasının mümkün olduğu, ancak başarılı şekilde görevini yürüttüğü ve başkanı olduğu dairenin kapatılması, mühendis kadrosuna atanarak tasfiyesini gerektirmediği, başkaca veya yeni kurulan dairelerde başkan olmaya liyakatli olduğu; çalışma süresi içerisinde Devlet Memurları Kanunu’nun kariyer, liyakat ilkeleri kapsamında sadakat ve tarafsızlık ve devlete bağlılık hükümlerini içeren maddelerine bağlı kalarak verilen görevin gerektirdiği teknik, idari, hukuki sorumlulukları ahlak ve etik kuralları sınırında dürüst bir şekilde ve başarı ile yürüttüğü; dava konusu işlemin liyakat ilkesine aykırılığı ve kazanılmış hakkını ihlal edici nitelikte olması yönüyle açıkça hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI : Davalı idare tarafından; kamu yararı ve hizmet gerekleri doğrultusunda işlem yapıldığı, üst düzey yöneticilerin atanması ve görevden alınmalarında geniş takdir yetkisinin bulunduğu, içtihadi nitelik kazanan yargı kararlarının da bu yönde olduğu, 657 sayılı Kanun'un 71 ve 76. maddeleri ile 2560 sayılı Kanun'un 12. maddesi kapsamında hareket edildiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının açıklama ile onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE : MADDİ OLAY : ... Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü İlçe Hizmetleri Dairesi Başkanlığında ... Derece İlçe Hizmetleri ... olarak görev yapan davacının, daire başkanlığı görevinden alınarak ... Derece Mühendis kadrosuna atanmasına ilişkin İzmir Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Yönetim Kurulunun ... tarihli işleminin iptali ile işlem nedeniyle mahrum kaldığı parasal hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesi istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT : 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 71. maddesinin 2. fıkrasında; kurumların, memurlarını meslekleri ile ilgili sınıftan genel idare hizmetleri sınıfına veya genel idare hizmetleri sınıfından meslekleri ile ilgili sınıfa, görev ve unvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hak aylık dereceleriyle atayabilecekleri; 76. maddesinde ise; kurumların, görev ve unvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hak aylık dereceleriyle memurları bulundukları kadro derecelerine eşit veya 68. maddedeki esaslar çerçevesinde daha üst veya kurum içinde aynı veya başka yerdeki diğer kadrolara naklen atayabilecekleri hükme bağlanmıştır. 23/11/ 1981 günlü, 17523 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan, 2560 sayılı İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun'un 9/l . maddesinde; "Genel Müdürün önerisi üzerine dördüncü ve daha yukarı derecelerdeki kadrolara atanacak personel ile bu derecelerdeki personelin (Bakanlıklarca atananlar hariç) atama, nakil, terfi ve işten çıkarılmaları hakkında karar vermek ve sözleşmeli personelin işe alınmalarını onaylamak" İSKİ Yönetim Kurulunun görevleri arasında sayılmıştır. 5 Ağustos 1983 günlü, 18126 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 56 sayılı KHK ile 2560 sayılı Kanun'a Ek 1 sayılı Cetvel eklenmiş, 1-4 üncü derece kadroları belirlenmiş ve daire başkanları bu kapsamda düzenlenmiş; 2560 sayılı Kanun'un 12. maddesi; a) Teftiş ve Kontrol Kurulu Başkanı, 1 inci Hukuk Müşaviri ve Daire Başkanlarına (1 inci derece) Genel Müdürün teklifi Yönetim Kurulunun kararı, Valinin görüşü alınarak İçişleri Bakanının onayı ile, b) Diğer 1 - 4 üncü derece kadrolara Genel Müdürün teklifi, Yönetim Kurulunun kararı ve Valinin onayı ile atama yapılacağı şeklinde değiştirilmiştir. 3009 sayılı Kanun tasarısında ise, 2560 sayılı Kanun'un, "Teşkilat ve personel" başlıklı 12. maddesi için; "20/11/1981 günlü, 2560 sayılı Kanunla kurulan İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü müstakil bütçeli tüzelkişiliğe sahip bir kamu kuruluşudur. İSKİ'nin niteliği ve hizmet gerekleri de gözönünde tutularak bu kuruluşun İstanbul iline genel koordinatör olan Valinin denetim ve gözetimi altında belediye ile koordineli olarak çalışması öngörülmüştür. İSKİ'nin tüzelkişiliğe sahip bir kuruluş olması ve bu sıfatın devamında zorunululuk bulunması nedeniyle yapılan düzenlemede bu kuruluşu doğrudan Valiye bağlamak yerine bir tür vesayet denetimine bağlamanın daha yararlı olacağı düşünülmüştür." genel gerekçesi yer verilerek 12. madde değişikliği teklifi "... Genel Müdürlüğün kadrolarından; a) Teftiş ve Kontrol Kurulu Başkanı, 1 inci Hukuk Müşaviri ve Daire Başkanlarına (1 inci derece) Genel Müdürün teklifi Yönetim Kurulunun kararı, Valinin görüşü alınarak İçişleri Bakanının onayı ile, b) Diğer 1/4 üncü derece kadrolara Genel Müdürün teklifi, Yönetim Kurulunun kararı ve Valinin onayı ile, ... " şeklinde yapılmış ise de, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçişleri Komisyonu Raporu ile Plan ve Bütçe Komisyonunun kabul ettiği metinler sonucunda; 3009 sayılı Kanun ile; 2560 sayılı Kanun'un 1. maddesi değiştirilerek, İSKİ Büyük Şehir Belediye Başkanlığına bağlanmış 7. maddesi değişikliği ile Büyük Şehir Belediye Başkanının Yönetim Kurulunun başkanı olması sağlanmış ve aynı zamanda 12. maddesi de "...Daire başkanları, Teftiş ve Kontrol Kurulu Başkanı ve 1 inci Hukuk Müşaviri, Genel Müdürün teklifi, yönetim kurulunun kararı ve İstanbul Büyük Şehir Belediye Başkanının onayı ile, müdürler, teknik elemanlar, avukatlar, müfettişler, daire başkan yardımcıları ve doktorlar Genel Müdürün teklifi üzerine Yönetim Kurulu kararı ile, İSKİ'nin diğer personeli Genel Müdür tarafından atanır...." şekilde değiştirilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME : Hukuk devleti, idarenin işlemlerinin yargı denetimine tabi olduğu bir sistemdir. Bu sistemde idare, keyfi hareket edemez; yasama organınca konulan kurallara uymakla mükelleftir. Mevzuatta aksi öngörülmedikçe bir idari işlemin yapılması sırasında izlenen şekil ve usul kurallarına, o işlemin geri alınmasında, kaldırılmasında, değiştirilmesinde ve düzeltilmesinde de uyulması gerekmektedir. Başka bir ifade ile idari işlemi tesis etmeye hangi makam yetkiliyse ve işlemin tesisinde hangi usul ve esaslar uygulanıyor ise işlemin geri alınması, kaldırılması, değiştirilmesi ve düzeltilmesinde de işlemin tesisinde uygulanan usule göre ve o işlemi kurmaya yetkili olan makam tarafından işlem tesis edilmesi gerekmektedir. Yukarıda yer verilen 2560 sayılı Kanun'unda, İSKİ bir tür vesayet denetimine bağlanmamış ancak, 3009 sayılı Kanun ile yapılan değişikler sonucunda; Büyükşehir Belediye Başkanına bağlı kuruluş haline getirilmiş, İSKİ Yönetim Kurulu Başkanlığı ile Büyükşehir Belediye Başkanlığının bir organı olma durumu, Büyükşehir Belediye Başkanında birleşmiştir. 2560 sayılı Kanunda Daire başkanlarının atama usulü, "Genel Müdürün teklifi, Yönetim Kurulunun kararı ve Büyükşehir Belediye Başkanının onayı" olarak belirlenmiştir. Bu kapsamda, Büyükşehir Belediye Başkanınca, bir yandan Su ve Kanalizasyon İdaresi Yönetim Kurulu Başkanı olarak, diğer yandan da Büyükşehir Belediye Başkanı olarak, her iki tüzel kişilik yönünden verilmiş görevlerin yerine getirilmesi gerekmektedir. Bir tüzel kişilik yönünden yapılan görevin diğeri adına da geçerli olduğu yönünde bir düzenleme de bulunmamaktadır. İSKİ Yönetim Kurulunun, ... olarak atama yaptığı veya bu görevden almaya karar verdiği toplantılarda, Büyükşehir Belediye Başkanının bulunması veya bulunmaması, ayrı bir tüzel kişilik olan Büyükşehir Belediyesinin Başkanı olması nedeniyle yasa ile öngörülen onay makamı olma durumunu etkilememektedir. Bu çerçevede, 2560 sayılı Kanunda Büyükşehir Belediye Başkanı, İSKİ Yönetim Kurulu Başkanı olarak belirlenmesine rağmen daire başkanlığından alınmaya ilişkin yönetim kurulu kararı ayrıca Büyükşehir Belediye Başkanının onayına tabi kılınarak bu husus açıkça belirtilmiştir. Davaya konu uyuşmazlıkta, davacının görev yaptığı İlçe Hizmetleri Daire Başkanlığı kadrosunun, Yönetim Kurulu kararıyla kapatılması üzerine dava konusu işlem tesis edilmiştir. Ancak "yetkide ve usulde paralellik ilkesi" gereğince, davacının ... olarak atanması sırasında izlenen usulün (teklif, karar ve onay süreci), bu kadrodan alınarak Mühendis kadrosuna atanması aşamasında da işletilmesi gerekmektedir. Dairemizin 20/11/2025 günlü ara kararı ile davalı idareden; "davacının, İlçe Hizmetleri Dairesi Başkanlığı görevinden alınarak Mühendis kadrosuna atanmasına ilişkin Yönetim Kurulu Kararının, 2560 sayılı Yasa'nın 12. maddesi uyarınca İzmir Büyükşehir Belediye Başkanınca onaylanıp/onaylanmadığının sorulduğu, İZSU Genel Müdürlüğü'nün 30/12/2025 tarihli yazısında; "Yönetim Kurulu kararında imzası bulunan Belediye Başkanı tarafından ayrıca Yönetim Kurulu kararının onaylamadığının bildiriliği anlaşılmıştır. Bu durumda; davacının yürüttüğü Daire Başkanlığı görevinden alınması sürecinde, 2560 sayılı Kanunu'nun 12. maddesinde öngörülen "Büyükşehir Belediye Başkanı onayı" şartının yerine getirilmediğinden; ... olarak görev yapan davacının, Daire Başkanlığı görevinden alınarak Mühendis kadrosuna atanmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık, davanın reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına karşı davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun gerekçeli reddine ilişkin Bölge İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.

KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE, 2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 2/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA, 3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'la değişik 50. maddesinin 2. fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, kararı veren ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na 6545 sayılı Kanun'un 27. maddesi ile eklenen Geçici 8. maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 10/02/2026 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

(X) KARŞI OY : Dava; davacının, ... Su ve Kanalizasyon İdaresi (İZSU) Genel Müdürlüğü İlçe Hizmetleri Dairesi Başkanlığı kadrosunda ... derece İlçe Hizmetleri ... olarak görev yapmakta iken bu daire başkanlığı kadrosunun Yönetim Kurulu kararı ile kapatılması üzerine, ... derece Mühendis kadrosuna atanmasına ilişkin İZSU Yönetim Kurulu’nun ... tarihli işleminin iptali ve işlem nedeniyle mahrum kaldığı parasal hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesi istemiyle açılmıştır. 2560 sayılı İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun'un "Yönetim Kurulu" başlıklı 7 maddesinde; Yönetim Kurulunun bir başkan ve beş üyeden oluşacağı, Büyükşehir Belediye Başkanının Yönetim Kurulunun başkanı olduğu, Belediye Başkanının bulunmaması halinde Genel Müdürün Yönetim Kuruluna başkanlık edeceği hüküm altına alınmış ve "Teşkilat ve personel" başlıklı 12. maddesi (ve Ek Madde 5 uyarınca bu kanunun uygulanacağı İZSU Genel Müdürlüğü) kapsamında; Daire Başkanlarının atanması usulü Genel Müdürün teklifi, Yönetim Kurulunun kararı ve Büyükşehir Belediye Başkanının onayı şartına bağlanmıştır. 2560 sayılı Kanun'un 12. maddesi kapsamında, daire başkanlığı kadrosuna yapılacak atamalar ile görevden almalarda; idari iradenin oluştuğu Yönetim Kuruluna Büyükşehir Belediye Başkanının bizzat katıldığı ve söz konusu kararı imzaladığı durumda, Büyükşehir Belediye Başkanının nihai iradesinin Yönetim Kurulu kararıyla hukuken ortaya konulduğunun kabulü gerekmektedir. Dava konusu uyuşmazlıkta, İlçe Hizmetleri Dairesi Başkanlığı kadrosunda ... derece İlçe Hizmetleri ... olarak görev yapan davacının, bu daire başkanlığı kadrosunun kapatılması üzerine, 1. derece Mühendis kadrosuna atanmasına Yönetim Kurulunca karar verildiği, söz konusu Kurula Büyükşehir Belediye Başkanının bizzat katıldığı ve söz konusu kararı imzaladığı görülmektedir. ​Bu doğrultuda, üst amir ve nihai onay makamı olan Büyükşehir Belediye Başkanı'nın bizzat katılımı ve imzasıyla oluşan Yönetim Kurulu kararından sonra, aynı makamdan ek bir "onay" veya "makam oluru" alınmasında hukuki bir gereklilik bulunmamaktadır. Bu nedenle, uyuşmazlık konusu işlemde usul ve şekil yönünden hukuka aykırılık bulunmadığından, temyize konu kararın yukarıda belirtilen açıklama ile onanması gerektiği oyu ile kararın bozulmasına yönelik çoğunluk kararına katılmıyoruz.