Danıştay · 13. Daire

Danıştay 13. Daire 2026/35 E. 2026/241 K.

Mahkeme
Danıştay
Daire
13. Daire
Esas No
2026/35
Karar No
2026/241
Karar Tarihi

T.C. D A N I Ş T A Y ONÜÇÜNCÜ DAİRE Esas No:2026/35 Karar No:2026/241

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... İnşaat İç ve Dış Ticaret Ltd. Şti. VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Kurumu VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ: Dava konusu istem: Bayilik lisansı sahibi davacı şirkete ait akaryakıt istasyonunda 15-16 Temmuz 2016 tarihlerinde darbe girişiminin yaşandığı sırada akaryakıt satışı yapılmadığından 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 19. maddesinin yedinci fıkrası uyarınca 84.575,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali ile anılan Kurul kararına istinaden ödenen tutarın yasal faiziyle birlikte iadesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K...sayılı kararda; bayilik lisansı sahibi davacı şirkete ait akaryakıt istasyonunda darbe teşebbüsünün yaşandığı 15-16 Temmuz 2016 tarihinde saat 0:30-8:30 arasında satış yapılmadığının tespit edilmesi üzerine söz konusu fiilin 5015 sayılı Kanun'un 4. maddesinin birinci ve ikinci fıkralarına aykırılık teşkil ettiği gerekçesiyle aynı Kanun'un 19. maddesinin yedinci fıkrası uyarınca idari para cezası uygulanmasına ilişkin ... tarih ve ...sayılı Kurul kararının tesis edildiği, bu kararının iptali istemiyle açılan davada ... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla dava konusu işlemin iptaline karar verildiği, anılan karara karşı yapılan istinaf başvurusunun reddedildiği, temyiz incelemesi neticesinde Danıştay Onüçüncü Dairesinin 08/11/2023 tarih ve E:2018/3872, K:2023/4595 sayılı kararıyla Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçesi değiştirilerek onandığı, bu kararın ardından anılan kararda yer alan gerekçeler doğrultusunda davacı şirkete aynı maddi olay nedeniyle 5015 sayılı Kanun'un 3. maddesinin dokuzuncu fıkrası, Petrol Piyasası Lisans Yönetmeliğinin 56. maddesi ve Petrol Piyasası Fiyatlandırma Sistemi Yönetmeliği'nin 13. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi hükümlerinin ihlal edildiğinden bahisle fiil tarihinde yürürlükte bulunan 5015 sayılı Kanun'un 19. maddesinin yedinci fıkrası uyarınca yeniden idari para uygulanması üzerine bakılan davanın açıldığı; Uyuşmazlıkta, davacı şirket hakkında düzenlenen soruşturma raporunda, davacıya ait akaryakıt istasyonunun 14-15-16-17 Temmuz 2016 tarihleri arasındaki tank ve pompa hareketleri ile detaylı satış raporlarının incelendiği, 16/07/2016 tarihinde 00:30 ile 08:14 saatleri arasında stoklarında yeterli miktarda akaryakıt bulunduğu halde satış yapılmadığının tespit edildiği; Bu durumda, akaryakıt ikmalini kesintisiz olarak sağlamakla yükümlü olan davacı şirketin stoklarında yeterli ürün bulunduğu halde belirtilen saat aralığında akaryakıt satışı yapmadığı sabit olduğundan, eyleminin niteliği ve kusur durumu birlikte değerlendirildiğinde, 5015 sayılı Kanun'un 19. maddesinin yedinci fıkrası uyarınca idari para cezası verilmesine ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı; Öte yandan, dava konusu işlem hukuka uygun olduğundan, ödenen idari para cezası tutarının yasal faizi ile birlikte iadesine yönelik talebin de reddi gerektiği sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, dava konusu işleme esas alınan ... tarih ve ... sayılı Kurul kararının iptali istemiyle açılan davada verilen yargı kararının kesinleştiği, buna rağmen davalı idarece herhangi bir inceleme ve araştırma yapılmaksızın, önceki tespitlere dayanılarak hukuka aykırı bir şekilde yeniden işlem tesis edildiği, 15/07/2016 tarihinde saat 22:00 ile 16/07/2016 tarihi saat 01:00 arasında toplam 2.536 litre akaryakıt satışı gerçekleştirildiği, şirket otomasyon kayıtlarının incelenmesi halinde de satış yapılmadığı iddia edilen zaman diliminde satışın bulunduğunun görüleceği, akaryakıt ikmalinin kesintisiz olarak sağlandığı, isnat edilen fiilin gerçekleştiğinin somut ve kuşkuya yer bırakmayacak şekilde ortaya konulamadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile duruşma yapılmadan verilen Mahkeme kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: USUL YÖNÜNDEN: Anayasa'nın 36. maddesinde güvence altına alınan adil yargılanma hakkının temel unsurlarından biri de Anayasa'nın 141. maddesinde düzenlenen "yargılamanın açık ve duruşmalı" yapılması ilkesidir. Yargılamanın açıklığı ilkesinin amacı, yargısal mekanizmanın işleyişini kamu denetimine açarak yargılama faaliyetinin saydamlığını güvence altına almak ve yargılamada keyfiliği önlemektir. Bu yönüyle, hukuk devletini gerçekleştirmenin en önemli araçlarından biridir. Adil yargılanma hakkının düzenlendiği Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 6. maddesindeki "aleni yargılamanın" varlığı, zorunlu olarak "sözlü yargılama" hakkını da içerir. Bununla birlikte, bu hak mutlak olmayıp 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nda idari yargılamanın özellikleri gözetilerek öngörülen duruşmaya ilişkin kurallar çerçevesinde değerlendirme yapılmalıdır. 2577 sayılı Kanun'un 17. maddesinin birinci fıkrasında, "Danıştay ile idare ve vergi mahkemelerinde açılan iptal ve yirmibeşbin Türk Lirasını aşan tam yargı davaları ile tarh edilen vergi, resim ve harçlarla benzeri mali yükümler ve bunların zam ve cezaları toplamı yirmibeşbin Türk Lirasını aşan vergi davalarında, taraflardan birinin isteği üzerine duruşma yapılır." düzenlemesine yer verilmiştir. İdare Mahkemesince, dava dilekçesinde istemde bulunulmasına rağmen uyuşmazlık konusu miktarın tek hakimle görülme sınırında ve duruşma sınırının altında olduğu gerekçesiyle duruşma yapılmaksızın karar verilmiş ise de, 2577 sayılı Kanun'un 17. maddesinde iptal davaları bakımından duruşma yapılması için belirli bir miktar sınırının öngörülmediği, bakılan uyuşmazlığın da bir iptal davası olduğu gözetildiğinde, taraflardan birinin istemi halinde duruşma yapıldıktan sonra karar verilmesi gerektiği açıktır. Bu durumda Mahkemece davacının duruşma istemi göz önünde bulundurulmadan karar verilmesi, 2577 sayılı Kanun'un 17. maddesinin açık ve emredici kuralına aykırı olduğundan, duruşma yapılmaksızın verilen İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında usul hükümlerine uygunluk bulunmamaktadır. Öte yandan, bozma kararı üzerine yeniden karar verileceğinden, davacının esasa ilişkin temyiz iddialarının bu aşamada incelenmesine gerek bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Davacının temyiz isteminin kabulüne; 2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ...... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 28/01/2026 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.

Atıf: Danıştay 13. Daire, E. 2026/35, K. 2026/241, T. 28.01.2026, www.arakarar.com/karar/danistay-13-daire-2026-35-e-2026-241-k-7cb59b51107b