Danıştay 12. Daire 2024/685 E. 2025/5650 K.

T.C. D A N I Ş T A Y ONİKİNCİ DAİRE Esas No : 2024/685 Karar No : 2025/5650

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ...Bakanlığı VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Ankara ili, Polatlı Topçu ve Füze Okulu Komutanlığında uzman onbaşı olarak görev yapan davacının, 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu uyarınca hakkında yapılan güvenlik soruşturması olumsuz sonuçlandığından bahisle, sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin...tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla; FETÖ/PDY soruşturmaları kapsamında etkin pişmanlıktan yararlanan bir şahsın ifadesinde, davacı ile ilgili olarak "Bu evde 3 ay kaldı, daha sonra bu yapıdan ayrıldı. Ispartalı, felsefe bölümü hatırladığım kadarıyla, 2014-2015 yıllarında 1. sınıf öğrencisi idi." şeklinde ve bu yapı tarafından organize edilen geziye katıldığı yönünde beyanda bulunduğu, bu durumda, yerleştirildiği kurumun statüsü ile üstleneceği görevin önem ve özelliği de dikkate alındığında, "güvenlik soruşturması uygun olmak" şartını haiz olmadığı anlaşılan davacının sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Hakkında tanık ifadesi dışında aleyhine herhangi bir bilgi ve belgenin bulunmadığı, dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu belirtilerek, temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin, işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : Davacının, 2018 yılında yapılan sınavlarda başarılı olarak Kara Kuvvetleri Komutanlığı Muhabere Okul Komutanlığında uzman erbaş kursiyeri olarak eğitime başlatıldığı, eğitim sürecindeyken hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapıldığı, soruşturma sonucunda, davacının güvenlik soruşturması sonucunun olumsuz olarak değerlendirilerek sözleşmesinin feshedildiği, bunun üzerine bu işleme karşı açtığı davada, ...İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla dava konusu işlemin iptaline karar verildiği, yapılan istinaf başvurusunun ise, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla gerekçeli olarak reddine karar verildiği, bu kararda yer alan gerekçe doğrultusunda ilgili mevzuat hükümleri kapsamında davacı hakkında yeniden yapılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunda, güvenlik soruşturmasının olumsuz sonuçlandığından bahisle, davacının sözleşmesinin feshedildiği, bunun üzerine de davacı tarafından temyizen incelenen davanın açıldığı anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT: 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu'nun "Hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılacaklar" başlıklı 3. maddesinde, "(1) Arşiv araştırması, statüsü veya çalıştırma şekline bağlı olmaksızın ilk defa veya yeniden memuriyete yahut kamu görevine atanacaklar hakkında yapılır. (2) Kurum ve kuruluşlarda, yetkili olmayan kişilerin bilgi sahibi olmaları hâlinde devlet güvenliğinin, ulusal varlığın ve bütünlüğün, iç ve dış menfaatlerin zarar görebileceği veya tehlikeye düşebileceği bilgi ve belgelerin bulunduğu gizlilik dereceli birimler ile Milli Savunma Bakanlığı, Genelkurmay Başkanlığı, jandarma, emniyet, sahil güvenlik ve istihbarat teşkilatlarında çalıştırılacak kamu personeli ile ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde çalışacak personel, kamu kurum ve kuruluşlarında çalışacak öğretmenler, üst kademe kamu yöneticileri, özel kanunları uyarınca güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasına tabi tutulan kişiler ile milli güvenlik açısından stratejik önemi haiz birim, proje, tesis, hizmetlerde statüsü veya çalıştırma şekline bağlı olmaksızın istihdam edilenler hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması birlikte yapılır." kuralına, "Arşiv araştırması" başlıklı 4. maddesinde, "(1) Arşiv araştırması; a) Kişinin adli sicil kaydının, b) Kişinin kolluk kuvvetleri tarafından hâlen aranıp aranmadığının, c) Kişi hakkında herhangi bir tahdit olup olmadığının, ç) Kişi hakkında kesinleşmiş mahkeme kararları ve 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 171 inci maddesinin beşinci ve 231 inci maddesinin onüçüncü fıkraları kapsamında alınan kararlar ile kişi hakkında devam eden veya sonuçlanmış olan soruşturma ya da kovuşturmalar kapsamındaki olguların, d) Hakkında kamu görevinden çıkarılma ya da kesinleşmiş memurluktan çıkarma cezası olup olmadığının, mevcut kayıtlardan tespit edilmesidir." kuralın; "Güvenlik soruşturması" başlıklı 5. maddesinde, "(1) Güvenlik soruşturması, arşiv araştırmasındaki hususlara ilave olarak kişinin; a) Görevin gerektirdiği niteliklerle ilgili kolluk kuvvetleri ve istihbarat ünitelerindeki olgusal verilerinin, b) Yabancı devlet kurumları ve yabancılarla ilişiğinin, c) Terör örgütleri veya suç işlemek amacıyla kurulan örgütlerle eylem birliği, irtibat ve iltisak içinde olup olmadığının, mevcut kayıtlardan ve kişinin görevine yansıyacak hususların denetime elverişli olacak yöntemlerle yerinden araştırılmak suretiyle tespit edilmesidir." kuralına; "Değerlendirme Komisyonu" başlıklı 7. maddesinin birinci fıkrasında, "Yaptırılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunda elde edilen verilerin değerlendirilmesi amacıyla Değerlendirme Komisyonu kurulur. Değerlendirme Komisyonu; Cumhurbaşkanlığında İdari İşler Başkanının görevlendireceği bir üst kademe yöneticisinin, Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığında genel sekreter yardımcısının, bakanlıklarda bakan yardımcısının, diğer kamu kurum ve kuruluşlarında en üst yöneticinin görevlendireceği bir üst kademe yöneticisinin, üniversitelerde rektör yardımcısının, valiliklerde vali yardımcısının başkanlığında, teftiş/denetim, personel ve hukuk birimleri ile uygun görülecek diğer birimlerden birer üyenin katılımıyla başkan dahil en az beş kişiden ve tek sayıda olacak şekilde oluşturulur. Milli güvenlik açısından stratejik önemi haiz birim, proje, tesis ve hizmetlerde istihdam edilecekler hakkındaki değerlendirme, ilgili bakanlık ya da kamu kurumları bünyesindeki Değerlendirme Komisyonunca yapılır." kuralına; "Atıflar" başlıklı 14. maddesinde ise, "Mevzuatta 4045 sayılı Kanuna yapılan atıflar bu Kanuna yapılmış sayılır." kuralına yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Uyuşmazlıkta, davacı hakkındaki "Zonguldak Cumhuriyet Başsavcılığınca sürdürülen soruşturma kapsamında FETÖ/PDY'ye müzahir şahsın ifadesinde 'Denizli ilinde öğrenim gördüğü dönemde cemaat evinde kaldığı ve düzenlenen gezi etkinliklerine katıldığı' şeklinde adının geçtiği, 2018 yılında Zonguldak'ta bir şahsın ifadesinde 'Denizli ilinde üniversite okuduğu 2014-2015 yılları arasında PDY/FETÖ'ye ait evlerde kaldığı' ardından ayrıldığı, BTM olarak görev yapan şahsın organize ettiği geziye katıldığı" olarak adının geçtiği" şeklindeki istihbari bilgi gerekçe gösterilerek, davacının güvenlik soruşturması sonucunun olumsuz olarak değerlendirildiği görülmektedir. Dosyada bulunan bilgi ve belgeler ile UYAP kayıtlarının incelenmesinden, dava konusu işleme sebep olan istihbari bilgi dışında, davacının güvenlik soruşturmasının olumsuz olması sonucunu doğuracak başkaca bir bilgi ve belgenin sunulmadığı ve davacı hakkında herhangi bir soruşturma veya kovuşturmanın bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Öte yandan, davacı hakkındaki aynı istihbari bilgi esas alınarak, güvenlik soruşturması sonucunun olumsuz olarak değerlendirilip sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin ilk işleme karşı açılan davada; ...İdare Mahkemesince verilen ara kararlara sunulan cevaplardan, davacı hakkında "silahlı terör örgütüne üye olmak" ihbar kaydıyla yapılan inceleme sonucunda, ... Cumhuriyet Başsavcılığının ... tarih ve İhbar Dosya No:..., Karar No:... sayılı kararıyla "davacının FETÖ/PDY terör örgütünün hiyerarşik yapısına dahil olduğu, örgüt emir ve talimatı ile hareket ettiği yönünde bir bilgi ve belge bulunmadığı" gerekçesiyle soruşturma yapılmasına yer olmadığına karar verildiği görülmüştür. Bu durumda, her ne kadar Zonguldak Cumhuriyet Başsavcılığı nezdinde yürüyen bir soruşturma kapsamında, bir şahsın ifadesinde davacının öğrenciliği döneminde FETÖ/PDY terör örgütüne müzahir evlerde kaldığı ve gezilere katıldığı beyan edilmiş ise de, bu konuda Isparta Cumhuriyet Başsavcılığınca davacı hakkında soruşturma açılmasına yer olmadığına karar verildiği ve davacı hakkında yürütülen ayrıca bir adli soruşturma ve kovuşturma bulunmadığı hususları göz önüne alındığında, anılan istihbari bilginin davacının FETÖ/PDY terör örgütü ile irtibatlı ya da iltisaklı olduğunu kanıtlamaya tek başına yeterli olmadığı ve başka somut verilerle desteklenmediği, bu nedenle de davacının güvenlik soruşturmasının olumsuz sonuçlanmasına yol açmayacağı anlaşıldığından, davacının güvenlik soruşturması sonucunun olumsuz olarak değerlendirilmesi nedeniyle sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Bu itibarla, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne, 2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının BOZULMASINA, 3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, kesin olarak, 10/12/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.