Danıştay 12. Daire 2024/2108 E. 2025/2313 K.

T.C. D A N I Ş T A Y ONİKİNCİ DAİRE Esas No : 2024/2108 Karar No : 2025/2313

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Komutanlığı - ... VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) :... VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ: Dava konusu istem: Ankara ili, Altındağ İlçe Jandarma Komutanlığında sözleşmeli astsubay üstçavuş olarak görev yapan davacının, sözleşmesinin yenilenmemesine ilişkin Jandarma Genel Komutanlığının ... tarih ve E-... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesinin...... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davalı idarenin savunmasında, FETÖ/PDY Silahlı terör örgütüne üyeliği bulunan şahısların Jandarma Genel Komutanlığında görev yapan ve sözleşmeli olan eşlerinin sözleşmelerinin yenilenmemesinin istikrar kazanmış bir uygulama olduğu ileri sürülmüş ise de, kamu görevlileri tarafından yapılan müracaatlar üzerine davalı idarece tesis edilecek işlemlerde her somut olay özelinde ayrıca araştırma ve inceleme yapılması gerektiğinden, sözleşmenin yenilenmesi istemiyle başvuru yapan kamu görevlisinin eski eşinin kamu görevinden ihraç edilmesi halinde ve salt bu nedenle herhangi bir araştırma ve inceleme yapılmadan sözleşmesinin yenilenmemesine karar verilemeyeceği, davacının eski eşinin kamu görevinden çıkarılmış olmasının tek başına davacının anılan örgüte "üyeliği, mensubiyeti, irtibatı, iltisakı" olduğunu ve evliliğinin "katalog evlilik" olduğunu ispata elverişli ve yeterli olmadığı, somut bilgi ve belgeye dayanmayan sözleşmenin yenilenmemesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: ... DÜŞÜNCESİ :Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. Davalı idarenin temyiz isteminin reddine, 2.Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararının ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, 4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın .... İdare Mahkemesine gönderilmesine, kesin olarak, 07/05/2025 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

(X) KARŞI OY : Dava, Ankara ili, Altındağ İlçe Jandarma Komutanlığında sözleşmeli astsubay üstçavuş olarak görev yapan davacının, sözleşmesinin yenilenmemesine ilişkin Jandarma Genel Komutanlığının ... tarih ve E-... sayılı işleminin iptali istemiyle açılmıştır. 4678 sayılı Türk Silahlı Kuvvetlerinde İstihdam Edilecek Sözleşmeli Subay ve Astsubaylar Hakkında Kanun'un "Sözleşme süreleri" başlıklı 10. maddesinde; "Sözleşmeli astsubay adayları, ön sözleşme yapılarak askerî eğitime alınırlar. Bu eğitimi başarı ile tamamlayanlardan yönetmelikte belirtilen şartları taşıyanlarla sözleşme yapılır ve bu kişiler astsubay çavuş rütbesine nasbedilirler. Sözleşme süreleri; üç yıldan az ve dokuz yıldan fazla olmamak şartıyla, hizmet gerekleri ve yetiştirme maliyetlerine bağlı olarak kuvvet, sınıf ve branşlara göre yönetmelikte belirlenir. Yönetmelikte belirlenen şartları taşıyanların talepleri halinde sözleşmeleri yenilenebilir. Sözleşme süreleri; (…) (1) seferberlik, savaş veya silahlı çatışmayı gerektirecek hal ile savaş hallerinde Kuvvet Komutanları, Jandarma Genel Komutanı ve Sahil Güvenlik Komutanının göstereceği lüzum üzerine, durumun devamı müddetince ilgisine göre Milli Savunma Bakanlığı veya İçişleri Bakanlığının onayı ile talebe bakılmaksızın uzatılabilir. Sözleşme işlemleri, Kuvvet Komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığınca yapılır." ; "Rütbe bekleme süreleri ve sözleşmenin yenilenmesi" başlıklı 12. maddesinin ikinci fıkrasında; "Her sözleşme süresinin sona erme tarihinden en az üç ay önce taraflar sözleşmeyi yenileyeceklerine dair yazılı bildirimde bulunmadıkları takdirde, sözleşme kendiliğinden sona erer." hükmü öngörülmüştür. Dosyanın incelenmesinden, davacının 25/08/2015 tarihinde ilk sözleşmesini imzalayarak Jandarma Genel Komutanlığı bünyesinde astsubay olarak göreve başladığı, 2019 yılında sona eren sözleşmesinin davalı idare tarafından yenilenmemesine yönelik karar alındığı, bu işlemin ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin E:..., K:... sayılı kararıyla iptaline hükmedilmesi üzerine davacı ile 2019 yılından itibaren yeniden 3 yıllık sözleşme imzalandığı, 3 yıllık sözleşme dönemi sonunda dava konusu ... tarih ve E-... sayılı işlemle davacının sözleşmesinin yenilenmemesi yönünde işlem tesis edildiği anlaşılmaktadır. Temyizen incelenen başvuruya konu edilen işlemin sözleşmenin feshi değil sözleşmenin yenilenmemesi işlemi olduğu görülmektedir. İdare, sözleşme süresinin bitiminden sonra, personeli yeniden istihdam edip etmeme konusunda değerlendirme yaparken sözleşme süresi içinde sicil, ödül ve ceza durumu yanında personelin davranışlarında askerlik mesleği değerlerini sergileyip sergilemediğini, netice itibarıyla personelin hizmetinden istifade edip edemeyeceğini de esas almaktadır. Uyuşmazlıkta, davacının boşandığı eşinin FETÖ/PDY Silahlı Terör Örgütüne Üye Olma suçundan ... Ağır Ceza Mahkemesince yapılan yargılaması sonucunda 1 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırıldığı ve hükmün açıklanmasının geri bırakıldığı davalı idare tarafından davacının durumu değerlendirilirken derhâl sözleşmeyi feshetme yoluna gidilmediği, idarenin, sözleşme süresinin bitiminden sonra davacıyı yeniden istihdam edip etmeme konusunda değerlendirme yaparken, davacının FETÖ/PDY Silahlı Terör Örgütüyle iltisakının bulunması ihtimalinin mesleği üzerindeki etkilerini de dikkate alarak sonraki dönemde sözleşmesinin yenilenemeyeceği kanaatine ulaştığı, sahip olduğu takdir yetkisini sözleşmeyi yenilememe yönünde kullandığı; bu durumda, davacının yeniden istihdam edilmemesine yönelik işlem tesis edilirken kullanılan takdir yetkisinin orantılı olmadığının söylenemeyeceğinden ve sözleşme yenileme konusunda takdir yetkisi bulunan idarenin bu konuda yargı kararı ile zorlanamayacağından, dava konusu sözleşme yenilememe işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Bu itibarla, dava konusu işlemin iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşüncesiyle Daire kararına katılmıyoruz.