Bölge Adliye Mahkemesi 2024/1271 E. 2026/1706 K.

T.C. ADANA BAM 3. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2024/1271 - 2026/1706 T.C. ADANA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 3. HUKUK DAİRESİ DOSYA NO : 2024/1271 KARAR NO : 2026/1706

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

Başkan : Üye : Üye : Katip :

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : İSKENDERUN ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 30/11/2023 NUMARASI : 2022/... Esas, 2023/... Karar DAVACILAR : 1- ... - 2- ... - 3- ... - VEKİLLERİ : Av. DAVALI : 1- ... HESABI VEKİLİ : Av. DAVALILAR : 2- ... - 3- ... - 4- ... - MÜTEVEFFA : ... DAVA : Ölüm Sebebiyle Açılan Tazminat KARAR TARİHİ : 02/06/2026 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 02/06/2026

İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 30/11/2023 tarih ve 2022/... Esas, 2023/... Karar sayılı kararına yönelik olarak istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla Dairemize gönderilen dosyanın yapılan incelemesinde; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ: DAVA: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 23.02.2015 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davalı ...'un sevk ve idaresinde tescilsiz motosiklet ile davacıların desteği ...'nın sevk ve idaresindeki ve kendi adına kayıtlı ... plakalı motosikletin bu kaza sonucu davacıların desteğinin vefat ettiğini, davalı Emirhan’ın yaşının küçük ve kullandığı motosikletin sigortasız olması nedeniyle davalıların meydana gelen zarardan sorumlu olduğunu, destek ...'nın, ...A.Ş.'de tavan vinci operatörü olarak yüksek bir gelire sahip olduğunu, davacıların ve lisede okuyan çocuğu Ahmet’in müteveffanın desteğinden yoksun kaldıklarını, davalarının kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik her bir davacı için 100,00 TL’şer destekten yoksun kalma tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden tahsiline karar verilmesi talep ve dava ettiği anlaşılmıştır. CEVAP: Davalı sigorta şirketi vekili cevap dilekçesi ile; davacının müvekkiline husumet yöneltmesine neden olan aracın motorlu bisiklet olduğunu ancak motorlu bisikletin kullanımlarından doğan zararın Genel Şartların A.3 K. Maddesi uyarınca teminat dışı bırakıldığını, bu araçların zorunlu mali mesuliyet sigortası yaptırma zorunluluğu bulunmadığını bu nedenle davanın husumetten reddi gerektiğini, müvekkilinin temerrüde düşürülmediğini bu nedenle faiz başlangıç tarihi ve faiz talebinin kabul edilemez olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalılar ... ve ... cevap dilekçeleri ile; açılan davayı kabul etmediklerini, kazada her hangi bir kusurlarının olmadığını, kazayı yapan kişinin oğlu olduğunu, oğlunun kusurundan dolayı sorumlu tutulmasının mümkün olmadığını, oğlu ...'un dava sonuçlanıncaya kadar 18 yaşını dolduracağını, açılan davayı kabul etmediğini, davanın reddini talep ettikleri anlaşılmıştır. DAİREMİZCE VERİLEN 17/05/2022 TARİHLİ KARAR: Mahkemece öncelikle kazaya neden olan aracın ZMMS yaptırması zorunlu olan araçlardan olup olmadığı, bu kapsamda davalı ... Hesabının sorumluluğunun bulunup bulunmadığının yukarıda ayrıntılı belirtildiği şekilde değerlendirilmesi ve sonucuna göre karar verilmesi, davalılar ... ve ... aleyhine açılan destekten yoksun kalma tazminatına yönelik hüküm tesis edilmeden karar verilmesinin hatalı olduğu anlaşıldığından, eksik inceleme ve araştırma yapıldığı, bu nedenle HMK'nın 353/1-a-6. bendine göre davanın esasıyla ilgili olarak gereken önemli delillerin toplanmadığı anlaşıldığından açıklanan nedenlere dayalı davacılar vekilinin istinaf taleplerinin, HMK'nın 353/1-a-6. maddesi uyarınca kabulüne, Dairemizin karar türüne göre sair istinaf sebeplerinin bu aşamada incelenmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: Mahkemece, davacıların davalılar ..., ... ve ... aleyhine açtığı maddi tazminat davasının ıslah ile birlikte kabulü ile, %20 müterafik kusur indirimi yapılarak, davacı ... için 119.443,6 TL, davacı ...için 9.886,952 TL, davacı ... için 15.655,512 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalılar ..., ... ve ...'dan kaza tarihi olan 23.02.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, davacıların davalı ... Hesabı aleyhine açtığı davanın husumetten reddine karar verilmiştir. İSTİNAF NEDENLERİ: Karara karşı davacılar vekili; makine mühendisi bilirkişisi ... 10.07.2023 tarihli gerekçeli bilirkişi raporunu hazırlarken farazi bilgiler üzerinden hareket ettiğini, aracın teknik özelliklerine dair herhangi bir bilgi ya da verinin dosya kapsamında mevcut olmadığının bilirkişi raporu ile sabit olduğunu, dosyaya sunulan makine mühendisi bilirkişisi raporunun eksik ve de yetersiz olup hüküm kurmaya elverişli olmadığını, davanın ... Hesabı açısından husumet yokluğundan reddine karar verilmiş olmasının hatalı olduğunu, mahkemeye güncel ücretler üzerinden hesap yapılması için talepte bulunulmuşsa da mahkemenin bu talebi reddettiğini, tazminat hesabında asgari ücret artışlarının kamu düzeninden olup mahkemece göz önünde bulundurulması gerektiğini, tazminattan müterafik kusur indirimi yapılmış olmasının hatalı olduğunu, her davacı açısından ayrı vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken tek vekalet ücretine hükmedilmiş olmasının hatalı olduğunu, dava değeri olarak 300,00 TL gösterilmiş olup davanın ... Hesabı açısından ıslah edilmediğini, kabul etmemek kaydıyla davalı ... Hesabı lehine sadece 300,00 TL vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava, ölümlü trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup karar davacılar vekili tarafından istinaf edilmiştir. Davacılar vekili 27.04.2026 tarihli ıslah dilekçesinde; dava değerinin ... için talep edilen destekten yoksun kalma tazminatının 2.842.636,62 TL, ...için 21.672,61 TL, ... için 1.624,69 TL, ... için 61.705,79 TL olmak üzere toplam 2.927.639,71 TL olarak esas alınmasını talep etmiştir. Davalılar vekillerince ıslaha karşı beyan dilekçesi sunulmuş ise de istinaf aşamasında ıslah mümkün olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmamıştır. ... Hesabının zarardan sorumlu olduğuna yönelik yapılan incelemede; Mahkemece yapılan araştırmalar sonucunda incelemeye konu aracın hurdaya çıkarılmış olmasından dolayı dosya kapsamında bulunan trafik kayıtlarından veya trafiğe bâğlı birimlerin herhangi bir kaydından aracın teknik özelliklerine ulaşmak mümkün olmadığı görülmüştür. Bu sebeple aracın imalatçısına yönelik araştırma yapılmış ve imalatını yapmış oldukları, bu aracın üzerinden tespit edilmiş olan şase ve motor numaralarından yola çıkarak teknik özelliklerine ulaşılmaya çalışılmıştır. Bilirkişice bu kapsamda yapılan araştırmalar sonucu incelemeye konu ... plakalı aracın motor hacminin 49,93 cc olduğu, aynı tipteki araçların trafik kayıtlarında genel olarak 49 cc olarak görüldüğü tespit edilmiştir. Bilirkişice, piyasada yapılan araştırmalar neticesinde incelemeye konu aracın iki zamanlı motoru olan ve motorlu bisiklet diye anılan bir Moped versiyonu olduğu, mobilet modelleri arasında Türkiye'de en çok bilinenler 51, 52 ve Bionik modeli olduğu bilgisine ulaşıldığı, kazaya karışarak davaya konu olan aracın kaza tarihinde aracın motor hacminin 50 cc'den (49,93 cc) küçük olduğu belirtilmiş, mahkemece aracın kaza tarihinde aracın motor hacminin 50 cc'den (49,93 cc) küçük olması sebebi ile trafik sigortası yapılması zorunlu araçlardan olmadığı kanaatine varıldığı anlaşılmakla davalı ... Hesabı'nın zarardan sorumlu tutulmamış olması yerinde görülmekle davacılar vekilinin bu yöndeki istinaf talebinin reddi gerekmiştir. Davacılar vekilinin vekalet ücretine yönelik istinaf talebinin incelenmesinde; Mahkemece hükmün 5 numaralı bendi ile davalı ... Hesabı lehine Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 7/2. maddesine göre 17.900,00 TL maktu vekalet ücretine karar vermiştir. Ancak, dava değeri olarak 300,00 TL (her bir davacı için 100,00 TL) gösterilmiş olup, dava ... Hesabı açısından sadece davacı Fatma yönünden 5.000,00 TL olarak ıslah edilmiştir. Bu nedenle mahkemece dava değerinden fazla vekalet ücretine hükmedilmesi hatalı olmuştur. Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 7/2. Maddesi gereğince davanın husumet nedeniyle reddi halinde bu tarifenin 2. Kısmının 2. Bölümünde yazılı miktarı geçmemek üzere (maktu vekalet ücretini) 3. Kısma göre vekalet ücreti takdir edilir. Buna göre davalı lehine 5.300,00 TL üzerinden nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken maktu vekalet ücretine hükmedilmesi hatalı olmuştur. Müterafik kusura yönelik yapılan istinaf incelemesinde: Davacılar vekili müvekkilinin kusurunun olmadığı halde kazada müterafik kusur indirimi yapılabilmesinin söz konusu olmadığını ileri sürerek kararı istinaf etmiştir. Mahkemece, ölen ...'nın motosikleti kasksız olarak kullandığı ve incelenen tedavi evraklarına göre kafa travmasına bağlı ölümü gerçekleştiğinden ölümünde kendinin de bir miktar kusuru olduğu anlaşıldığından aktüerya uzmanı bilirkişi tarafından hesaplanan zarar miktarından takdiren %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılmıştır. Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2014/... K. sayılı kararı, 16/05/2017 tarih ve 2016/. sayılı kararında da belirtildiği üzere, her ne kadar kaza tespit tutanağında ve dosya kapsamında davacının kask takıp takmadığına ilişkin net bir bilgi yok ise de, dosya kapsamına göre davacıların murisinin ölümünün kafa travmasına bağlı olarak gerçekleştiği görülmüştür. Bu halde davacının kaza sırasında kask takmadığı, bu durumun müterafik kusur oluşturduğunun kabul edilmesi ve Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin istikrarlı uygulamalarına göre BK.nın 52. maddesi uyarınca tazminattan %20 oranında indirim yapılmasına dair Mahkemece yapılan tespitler dosya kapsamına, usul ve yasaya, hayatın olağan akışına, içtihatlara uygundur. Bu nedenle davacılar vekilinin bu yöndeki istinaf sebebi yerinde görülmemiştir. Hesap raporu yönünden yapılan istinaf incelemesinde; İlk derece mahkemesince verilen 10.07.2020 tarihli kararı davacılar vekili istinaf etmesine ve kararın davacılar lehine kaldırılmış olmasın rağmen dairemiz kaldırma kararından sonra mahkemece verilen 30.11.2023 tarihli kararın yeniden rapor alınmadan verildiği ve kaldırma öncesinde verilen karardakinden daha düşük miktarda tazminata hükmedildiği görülmüştür. Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2023/... Esas, 2026/... Karar sayılı kararında "......Gerçek zarar hesabı, özü itibariyle varsayımlara dayalı bir hesap olup, gerçeğe en yakın verilerin kullanılması esastır. Bu durumda; Yargıtay Daireleri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından ve yine bu tablonun ülkemize özgü ve güncel verileri içerdiği göz önüne alındığında, Dairemizce de tazminat hesaplamalarında TRH 2010 Yaşam Tablosu'na göre bakiye ömür sürelerinin belirlenmesinin, güncel verilere ve ülkemiz gerçeklerine daha uygun olacağına karar verilmiştir....." denilmiştir. Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin yerleşik içtihatları da bu yöndedir. Buna göre Dairemizce dosya aktüerya bilirkişisine verilmiş ve güncel veriler üzerinden yeniden rapor alınmıştır. Dairemizce davacılar vekilinin istinaf başvurusunun değerlendirilebilmesi bakımından; TRH 2010 yaşam tablosu ve prograsif rant yöntemine göre davacıların zararının hesaplanması hususunda ayrıntılı, açıklamalı, denetime elverişli raporu temin edilmiş ve bilirkişice davacı ... için 2.632.588,23 TL, ... için 1.624,69 TL, ... için 27.236,19 TL olduğu anlaşılmıştır. Her ne kadar rapora itirazlar var ise de alınan raporun dosya kapsamına ve içtihatlara uygun olarak hazırlandığı anlaşılmakla itirazlar yerinde görülmemiştir. Buna göre bilirkişice davacıların talep edebilecekleri tazminat miktarları daha yüksek belirlenmiş, dava buna göre ıslah edilmiş ise de HMK'nın 357/1. Maddesi gereğince istinaf aşamasında ıslah mümkün olmadığından ıslah talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına ve davacıların fazlaya ilişkin hakları saklı tutulmak suretiyle aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur. HMK'nın 355. maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede; Yukarıda açıklanan ve benimsenen nedenlerle dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye göre, ilk derece mahkemesince yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olduğundan, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, HMK 353/1-b-2. maddeleri gereği ilk derece mahkemesi kararının yeniden hüküm kurulmak üzere ortadan kaldırılmasına karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davacılar vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b/2. maddesi hükmü uyarınca düzelterek yeniden esas hakkında karar verilmek üzere İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 30/11/2023 tarih ve 2022/... Esas, 2023/... Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA, 2-Davacıların davalılar ..., ... ve ... aleyhine açtığı maddi tazminat davasının KISMEN KABULÜ İLE, -Davacı ... için 149.304,50 TL, davacı ...için 12.358,69 TL, davacı ... için 19.569,39 TL olmak üzere toplam 181.232,58 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalılar ..., ... ve ...'dan kaza tarihi olan 23.02.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacılara belirtilen miktarlarda verilmesine, -Fazlaya ilişkin hakların saklı tutulmasına, ıslah talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına, 3-Davacıların davalı ... Hesabı aleyhine açtığı davanın husumet nedeniyle reddine, 4-Harçlar kanunu gereğince alınması gerekli 12.380,00 TL nispi harçtan dava açılırken yatırılan 35,90 TL peşin harç, yargılama sırasında yatırılan 347,00 TL ıslah harcı ve 272,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 654,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 11.725,10 TL nispi harcın davalılar ..., ... ve ...'dan müştereken veya müteselsilen alınarak Hazineye irat kaydına, 5-Davacılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davacı ... için hesaplanan 45.000,00 TL; davacı ...için hesaplanan 12.358,69 TL, davacı ... için hesaplanan 19.569,39 TL vekalet ücretinin davalılar ..., ... ve ...'dan müştereken veya müteselsilen alınarak belirlenen miktarlarda davacılara ödenmesine, 6-Davalı ... Hesabının kendisini vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 7/2. maddesine göre hesaplanan 848,00 TL vekalet ücretinin davacılardan müteselsilen (davalılar İrem ve Semra bu miktarın 16,00'şar TL'sinden sınırlı sorumlu olmak üzere) alınarak davalı ... Hesabına ödenmesine, 7-Davacıların yaptığı tebligat, müzekkere, Adli Tıp Fatura bedeli, bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.318,13 TL yargılama giderinden davanın kabul-red oranına göre hesaplanan 263,62 TL, dava açılırken yatırılan 35,90 TL peşin harç, yargılama sırasında yatırılan 347,00 TL ıslah harcı ve 272,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 918,52 TL yargılama giderinin davalılar ..., ... ve ...'dan müştereken veya müteselsilen alınarak davacılara ödenmesine, bakiyenin davacılar üzerinde bırakılmasına, 8-HMK'nın 333. Maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden sonra taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avanslarının bulunması halinde ilgililerine iadesine, İstinaf giderleri açısından; 9-Davacılar tarafından yatırılan istinaf karar harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine, 10-İstinaf aşamasında duruşma yapılmadığı için istinaf incelemesi için vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 11-Davacılar tarafından yapılan 9.785,00 TL istinaf yargılama, bilirkişi ve dosya gönderme ücretinin davalılar ..., ... ve ...'dan müştereken veya müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361. maddesi gereğince; Dairemizin kararının taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde kararı veren Adana Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi'ne, yahut temyiz edenin bulunduğu yer Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesine veya Dairemize gönderilmek üzere İlk Derece Mahkemesi'ne verilebilecek bir dilekçe ile YARGITAY'A TEMYİZ YOLU AÇIK olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda oy birliği ile karar verildi.02/06/2026

Başkan Üye Üye Katip e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır

İş bu karar 5070 Sayılı Yasa hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.