Bölge Adliye Mahkemesi ·

Bölge Adliye Mahkemesi 2023/854 E. 2026/1652 K.

Mahkeme
Bölge Adliye Mahkemesi
Esas No
2023/854
Karar No
2026/1652
Karar Tarihi

T.C. İZMİR BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 17. HUKUK DAİRESİ

ESAS NO : 2023/854 KARAR NO : 2026/1652

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : İZMİR 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 02/02/2023 NUMARASI : 2018/761 Esas 2023/52 Karar DAVA :ALACAK KARAR TARİHİ :02/07/2026 KARAR YAZIM TARİHİ :02/07/2026

İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/761 Esas ve 2023/52 Karar sayılı dava dosyasından yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya, Dairemize gönderilmiş olmakla HMK'nın 353. maddesi uyarınca dosya üzerinden inceleme yapıldı. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Mahkemece yapılan açık yargılama sonucunda; ''...Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin davalı şirketten 23.06.2017 tarihinde bir tanesi hediye olmak üzere 30 adet kombi ve kalorifer peteği aldığını, karşılığında da .... marka kombi verdiğini, müvekkili şirketin davalıdan aldığı kombilerde servis problemlerinin doğması üzerine 24 adet kombiyi 06.11.2017 tarihinde iade ettiğini, davalı şirketin de bu kombilere karşı müvekkilinden aldığı kombileri iade ederek bunlara ilişkin iade faturası tanzim ettiğini, davalı tarafın gönderdiği iade faturasındaki kombilerin müvekkilinden aldığı kombiler olmadığını, başka firmadan temin edilen farklı kombiler olduğunu, davalı tarafın müvekkili şirketten aldığı kombilerin yerine başka firmadan temin ettiği kombilere ait faturaların tutarının müvekkili şirketten temin edilen kombi ve malzemelerin adet ve fiyatının karşılığının olmadığını, davalı şirketin başka firmadan temin edip müvekkili şirkete iade ettiği kombiler nedeniyle müvekkili şirketin ... marka kombileri devamlı olarak satın aldığı firmadan (promosyon tarzında) puan kazanamadığını ve maddi kayıpları olduğunu, İzmir 14.Noterliği'nin 12769 yevmiye numaralı 04.12.2017 tarihli davalı şirkete çekilen ihtarname ile iade faturalarının tutarının, kombi ve malzemelerin müvekkili şirketten temin edildiği zamanki tutar üzerinden hesaplanarak yeniden fatura edilmesinin istendiğini ancak davalı yanca bu tarihe kadar müvekkili firmaya herhangi bir olumlu cevap verilmediğini, davalıdan alınan peteklerin yan ve üst kapaklarının eğri olması nedeniyle kullanılamadığını, radyatörlerin hava alma yerleri olan prüjör tapalarının ise su kaçırdığını, müvekkilinin çektiği ihtarname ile davalıdan aldığı petekleri kullanabilmesi için 10'ar tane yan ve üst kapak (2 metre 5 adet), 30 adet prüjör tapasının gönderilmesinin istenmesine rağmen davalı tarafın bu tarihe kadar bu talebine karşılık vermediğini, davalı tarafın müvekkilinden aldığı kombiler yerine daha ucuz kombileri iade etmesinin yanı sıra bu kombilere ait faturaların iade tarihinde faturalandırılmasının müvekkili şirket açısından ekonomik açıdan bir kayıp teşkil ederken davalı şirket açısından ise bir sebepsiz zenginleşme teşkil ettiğini, alınan peteklerin yan ve üst kapaklarının eğri olmasının yanısıra hava alma yerlerinden su kaçırmasının bu petekleri kullanılamaz hale getirdiğinden müvekkilinin zarara uğradığını beyanla fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere ve bilirkişi raporu neticesinde davayı ıslah etme hakları saklı kalmak üzere şimdilik 1.000-TL'si alacaklarının ihtarname tarihi olan 04.12.2017 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı taraftan tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Dava dilekçesi ve ekleri davalı tarafa usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş, davalı tarafça dilekçeler aşamasında davaya cevap verilmediği, bilirkişin raporları ve davacı beyanlarına karşı beyan ve itirazlarda bulunduğu anlaşılmıştır. Taraflar arasındaki uyuşmazlık bulunan hususların, davacının davalıdan kombi ve kalorifer satın alıp almadığı, almış ise söz konusu kombide ve kaloriferlerde ayıp olup olmadığı, davacı tarafçada davalı tarafa kombiler verilip verilmediği, tarafların kombileri karşılıklı birbirlerine iade edip etmedikleri, davalı tarafça iade edilen davacıdan alınan kombilerin davacı tarafça kendilerine verilen kombiler olup olmadığı başka firmalara ait olup olmadığı, davacının bu alışverişten kaynaklı zararının olup olmadığı, var ise miktarı noktalarında toplandığı tespit edilmiştir. DELİLLER : İzmir 14.Noterliğinin 04/12/2017 tarih 12769 sayılı ihtarnamesi ve tasdikli fatura suretleri, davacı şirket ile .... firması arasında yapılan sözleşme ve taahhütname sureti, dava konusu ürünlere ilişkin fotoğraf suretleri dosyamız içerisindedir. Mahkememizce taraflara tüm ticari defter ve belgelerini sunmaları veya yerlerini bildirmeleri için kesin süre verilmiş, taraflarca ticari defterlerin bulunduğu yer bildirildiğinden dosya SMMM bilirkişisine tevdii ile edilerek SMMM bilirkişisine taraf defterleri üzerinde yerinde inceleme inceleme yapma yetkisi de verilmek suretiyle davaya konu faturaların taraf defterlerinde kayıtlı olup olmadığı, taraflar arasındaki alacak-borç durumları hususlarında rapor tanzimi istenilmiş, SMMM bilirkişi .... tarafından dosyaya ibraz edilen 28/05/2019 havale tarihli raporda özetle; Tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılan incelemede, taraf defterlerinin usulüne uygun olarak tutulduğu, taraf şirketler arasında ticari ilişki bulunduğu, taraflar arasında kombilere ilişkin karşılıklı olarak iadelerin olduğu, taraflar arasındaki alacak-borç ilişkisine ait muhasebe kayıtlarının mevcut olduğu, davacı şirket tarafından iade faturalarıyla davalı şirkete iade edilen kombilerin birim fiyatlarının, davalı şirketin davacı şirkete düzenlediği faturalarda belirtilen kombilerin birim fiyatlarıyla aynı olduğu ve tüm bu faturaların tarafların ticari defterlerinde muhasebe kayıtlarının yapıldığı, davalı şirketin düzenlemiş olduğu 27.11.2017 tarihli 3BT2017000004389 no'lu 34.400,20 TL tutarındaki E-Arşiv faturanın muhasebe kayıtlarının davacı şirketin ticari defterlerinde mevcut olmadığı, bahis konusu faturanın muhasebe kaydının davalı şirketin yevmiye defterinde ise 27.11.2017 tarihli 15647 no'lu yevmiye kaydı ile yapıldığı, davacı şirketin ticari defterlerinin incelenmesi sonucunda, davacı şirketin davalı şirketten cari hesap bakiyesinden kaynaklı olarak 35.618,68 TL alacaklı olduğu, davalı şirketin ticari defterlerinin incelenmesi sonucunda ise, davalı şirketin davacı şirketten cari hesap bakiyesinden kaynaklı olarak 1.218,57 TL alacaklı olduğu, taraflara ait hiçbir fatura üzerinde faturaya konu kombilere ait herhangi bir seri numarasının bulunmadığı, bu nedenle de iade edilen kombilerin daha önce satılan kombilerle aynı kombiler olup olmadığının tespitinin mümkün olmadığı, davalı şirketin 27.11.2017 tarihli iade faturası ile 5 adet ...Yoğuşmalı kombinin davacı şirkete iade edildiği, ancak daha önce davacı şirket tarafından davalı şirkete .... Yoğuşmalı kombi satışı söz konusu olmadığı ve 27.11.2017 tarihli fatura ile iade edilen ... Yoğuşmalı 9 adet kombi ile .... ..4 adet kombinin birim fiyatlarının ise davacı şirketin daha önce davalı şirkete düzenlediği faturalarda belirtilen kombilerin birim fiyatlarıyla aynı olmaması nedeniyle; bu kombilere ilişkin davacı şirketin faturadan kaynaklı zararının (Kdv hariç 9.745,75 TL + Kdv hariç 1.016,87 TL + Kdv hariç 0,26 TL olmak üzere) Kdv dahil toplam 12.700,20 TL olabileceği, iade edilen 18 adet kombinin tümünün başka firmalardan temin edilen kombiler olduğunun kabulü halinde ise; iade işlemi geçerli olamayacağından davacı şirketin faturadan kaynaklı zararının (davalı şirket tarafından düzenlenen 27.11.2017 tarihli iade faturasmdaki toplam bedel üzerinden) Kdv dahil toplam 34.400,20 TL olabileceği belirtilmiştir. İtiraz ve beyanlar yerinde görülerek; Mahkememizce dosya Makine Mühendisi bilirkişiye tevdi edilerek, dosyaya sunulan SMMM bilirkişi raporu ile tarafların iddia ve savunmaları da incelenmek suretiyle davalı tarafça davacıya iade edilen kombilerin davacı tarafça davalıya verilen kombiler olup olmadığı hususunda rapor tanzimi istenilmiş, Makine Mühendisi bilirkişi .... tarafından dosyaya ibraz edilen 11/11/2020 havale tarihli raporda özetle; Yetkili satış noktaları ile yetkili satıcı firmalar arasında imzalanan sözleşmeler gereği yetkili satış noktası olarak görülen firmalara kombi ilk çalıştırmadan sonra montaj destek primi ödemesi yapılmakta olduğu, yetkili satıcı tarafından satılmayan, başka satıcılardan alınan kombilere montaj destek primi verilmediği, Yetkili satıcı olarak anılan ... Şti. ile satış noktası olarak anılan davacı ....Şti. arasında yapılan sözleşmenin dosyada mevcut olduğu, Dosyaya sunulan bilgi, belge , beyanlar ile tüm dosya teknik olarak irdelenip incelendiğinde; Davacı ...Şti. nin davalı ...Şti. nden iade aldığı kombilerin, kombi montaj destek primi alamadığı da gözönünde bulunduralarak , kendisinin verdiği kombiler olmadığı , başka satıcı bayi veya firmalardan alınarak, karşılık olarak iade edildiği hususlarının tespit edildiği belirtilmiştir. Beyan ve itirazlarda dikkate alınarak, dosyaya sunulan bilirkişi raporunun denetime elverişli ve açık olmaması nedeniyle dosyanın Makine Mühendisi bilirkişi.... ve Hesap bilirkişisi....'na tevdii ile taraflar arasındaki karşılıklık kombi ve kalorifer alım satımına ilişkin olarak davalı tarafından davacıya gönderilen davacıdan daha önce alınan kombiler olup olmadığı, davalı şirketin davacı tarafça kendisine iade edilen başka kombiler nedeniyle .... marka kombileri devamlı olarak satın aldığı firmadan puan kazanamaması nedeniyle davalının sorumluluğunun olup olmadığı, davacının bu hususta bir zararının olup olmadığı var ise miktarı, davacının davalıdan satın aldığı peteklerin ayıplı olup olmadığı, davacı tarafça ayıp ihbarı yapılıp yapılmadığı, ayıbın niteliği, davacının ayıp nedeniyle zararının oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise miktarı, davalının iade ettiği kombileri iade tarihinde faturalandırması nedeniyle davacının bir zararının oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise miktarı, tarafların iddia ve savunmaları, davacı vekilinin dava dilekçesinin açıklanmasına ilişkin dilekçesi, SMMM bilirkişi raporu da değerlendirilmek suretiyle rapor tanzimi istenilmiş, bilirkişi heyeti Makine Mühendisi bilirkişi .... ve Hesap bilirkişisi .... tarafından dosyaya ibraz edilen 20/05/2021 havale tarihli raporda özetle; Davalı şirket taralından davacı şirkete takastan vazgeçme sonrası iade edilen kombilerin dosyada mevcut 27.11.2017 tarihli ve 3BT2017000004389 no lu faturada görüldüğü üzere 18 adet .... marka kombi olduğu, davacı şirketinde dava dilekçesinde ....marka kombi vermiş olduğunu beyan ettiği, dolayısı ile davalı şirketin de davacıya iade ettiği kombilerin aynı marka olduğu, davacı ve davalı şirketler arasındaki kombi takasındaki kombi takas rakamlarının davacının dava dışı şirketten puan kazanabilmesi için minimum rakam olan 125 adet/yıl altında kalmakta olup davacının puan almasını etkilemediği, ayrıca davacı şirketin puan kazanabilme şartlarından biri olan dava dışı ... Şti.' ne ödemelerini vadesinde yapıp yapmadığına dair herhangi bir bilgi yer almadığından bu konuda bir hesaplama ve değerlendirme yapılamamış olduğu, davalı şirket tarafından davacıya ... marka kombilerin takası karşılığında verilen ....marka 85 adet .. Kalorifer radyatörlerinin yan ve üst kapaklarının eğri olduğuna ve radyatör pürjör tapalarından su kaçırdığına dair dosya içeriğinde tespit raporu, fotoğraf CD herhangi bir belge ver almadığı ve davacı tarafça davalıya ayıp ihbarında bulunulmadığı, davalı ... Şti.'nin, davacı ... Şti. ne yapılan kombi takası sonrası geri iade etmiş olduğu kombilerden kaynaklanan 25.286,56 TL davacı şirketin zararının meydana gelmiş olduğu, belirtilmiştir. Taraf vekillerinin 20/05/2021 havale tarihli bilirkişi heyeti raporuna itirazları doğrultusunda itirazları karşılar şekilde bilirkişi heyetinden ek rapor tanzimi istenilmiş, bilirkişi heyeti tarafından dosyaya ibraz edilen 09/06/2021 havale tarihli ek raporda özetle; davacı vekilinin itirazlarının değerlendirilmesi neticesinde; dava dilekçesi ekinde sunulu ihtarnamede, “bunun yanı sıra şirketinizden aldığı peteklerin yan ve üst kapaklarının eğri olması nedeniyle kullanılamamakta...” şeklinde ifade bulunmakta ise de; buna ilişkin adet vs. belirtilmediğinin görüldüğü, kaldı ki, söz konusu ihbarın geçerli bir ayıp ihbarı kabul edilse dahi, kök raporda ifade edildiği üzere dosya ieçrisinde bu konuda tespit raporu, fotoğraf, CD herhangi bir belge yer almadığınından malların ayıplı olup olmadığının tespitinin mümkün olmadığı, davalı vekilinin itirazlarının değerlendirilmesi neticesinde; ticari defterlerin usulüne uygun incelenmediğini, faturaların gözden kaçırıldığını bu nedenle her iki taraf defterlerinin birlikte irdelenerek incelenmesinin talep edilmiş olduğunun görüldüğü, söz konusu itirazlar doğrultusunda dosyanın ek rapor tanzimi için SMMM bilirkişiye tevdii edilip edilmeyeceği hususunun Mahkemenin takdirinde olduğu, netice itibari ile Mahkemeye ibraz edilen 20/05/2021 tarihli kök raporda belirtilen tespitlerde herhangi bir değişiklik olmadığı' nı belirtilmiştir. Mahkememizce dosyaya sunulan raporlar hüküm kurmaya elverişli olmadığından dosyanın SMMM bilirkişisi ...., Makine Yüksel Mühendisi .... ve Hesap bilirkişisi ....'a tevdii edilerek; tarafların iddia ve savunmaları, davacının dava dilekçesi ve ıslah dilekçesi açıklamaları ile önceki raporlara karşı itirazlarda değerlendirilmek suretiyle SMMM bilirkişisine taraf defterleri üzerinde yerinde inceleme yapma yetkisi de verilmek suretiyle davacıya gönderilen kombilerin davalıdan daha önce alınan kombiler olup olmadığı, davalı şirketin davacı tarafça kendisine iade edilen başka kombiler nedeniyle ... marka kombileri devamlı olarak satın aldığı firmadan puan kazanamaması nedeniyle davalının sorumluluğunun olup olmadığı, davacının bu hususta bir zararının olup olmadığı var ise miktarı, davacının davalıdan satın aldığı peteklerin ayıplı olup olmadığı, davacı tarafça ayıp ihbarı yapılıp yapılmadığı, ayıbın niteliği, davacının ayıp nedeniyle zararının oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise miktarı, davalının iade ettiği kombileri iade tarihinde faturalandırması nedeniyle davacının bir zararının oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise miktarı, davacının talep ettiği her bir kaleme ilişkin ayrı ayrı denetime elverişli rapor tanzimi istenilmiş, bilirkişi heyeti SMMM bilirkişisi ..., Makine Yüksel Mühendisi .... ve Hesap bilirkişisi ... tarafından dosyaya ibraz edilen 18/05/2022 havale tarihli raporda özetle; avalı tarafından davacıya iade edilen kombilerin bir kısmının davacıdan aldığı kombiler olmadığı, davacının bunları teslim alarak aradaki fiyat farkından doğan zararını talep ettiği, fiyat farkından kaynaklanan zararın 25.286,56 TL olduğu, davacının kendisine teslim ve iade edilen malların bir kısmındaki bozukluk, arıza gibi ayıp iddialarını ispata yarar delil ve belge sunmadığı fotoğraflara göre böyle bir ayıp iddiasının tespit edilemeyeceği, davacının, davalının kendisine ayıplı mal iadesi nedeniyle uğradığı zarara karşılık olmak üzere 5.113,64.TL.sı zararını ispat edemediğinden talep edemeyeceği, davacının başka firmadan alacağı promasyonları alamaması sebebi ile uğradığı zarara ilişkin somut delillere dayalı hukuki tespit yapılamadığından bu iddiasını ispat edemeyen davacının puan kaybı nedeni ile talep ettiği 2.000.TL tazminat alacağı bulunmadığı, tarafların yasal defterleri arasındaki 34.400,20-TL tutarındaki farkın davalı yanca düzenlenen 27.11.2017 tarih 3BT2017000004389 no.lu faturanın davacı yasal defterlerinde kayıt altına alınmamasından, davacı tarafından faturaya itiraz edilmesinden kaynaklandığı, davacının, davalının faturasına itiraz ederek kombilerin bir kısmının farklı olduğu anlaşıldığından bu konuda haklı olduğu,27.11.2017 tarihi itibarı ile aradaki fiyat farkı olan 25.286,56 TL tutarında davalıdan alacaklı olduğu 'nu belirtmişlerdir. Davalı vekilinin 18/05/2022 havale tarihli bilirkişi heyet raporuna karşı itirazları doğrultusunda celse arasında bilirkişi heyetinden ek rapor tanzimi istenilmiş, bilirkişi heyeti SMMM bilirkişisi ...., Makine Yüksel Mühendisi ... ve Hesap bilirkişisi ... tarafından dosyaya ibraz edilen 03/11/2022 havale tarihli ek raporda özetle; taraflarca yapılan itirazların değerlendirmesi neticesinde; kök raporda belirtilen hususlarda sadece sonuç kısmı 5. Bendinde yer alan davacı zararı hesaplamasında bir değişiklik olduğu diğer hususlarda herhangi bir değişiklik olmadığı tespit edilerek raporun sonuç kısmının düzeltildiği, 1-) Davalı tarafından davacıya iade edilen kombilerin bir kısmının davacıdan aldığı kombiler olmadığı hususunda 2 farklı durum için değerlendirme yapılarak Mahkemenin takdirine sunulduğu, ilk durum için davalı tarafından iade edilen 9 farklı kombinin davacı tarafından davalıya teslim edilen kombilerden farklı marka veya özellikte olması nedeniyle davalı tarafından teslim edilen ürünler arasında değerlendirmeye alınmamış ve 9 adet kombi eksik teslim edildiği kabul edilerek, yapılan takas işlemi sonucunda davacı tarafın 23.846,35 TL zararının oluştuğunun tespit edildiği, ikinci durum için her ne kadar bahse konu 9 adet kombi davacının davalıya teslim ettiği kombilerden farklı özellikte olsa da davacı tarafından bu kombilerin kabul edilmeyerek iade edildiğine ilişkin bir tespit dosya kapsamında görülemediğinden bu kombiler davalı tarafından davacıya teslim edilen malzemeler arasında değerlendirilerek hesaplama yapılmış, ancak başka marka da olsa teslim edilmiş olduğu dikkate alındığında değer farkı olarak, bu durumda davacı tarafın 1.640,89 TL zararının oluştuğunun görüldüğü, 2-) Davacının kendisine teslim ve iade edilen malların bir kısmındaki bozukluk, arıza gibi ayıp iddialarını ispata yarar delil ve belge sunmadığı fotoğraflara göre böyle bir ayıp iddiasının tespit edilemeyeceği, davacının , davalının kendisine ayıplı mal iadesi nedeniyle uğradığı zarara karşılık olmak üzere 5.113,64.TL.sı zararını ispat edemediğinden talep edemeyeceği, 3-) Davacının başka firmadan alacağı promosyonları alamaması sebebi ile uğradığı zarara ilişkin somut delillere dayalı hukuki tespit yapılamadığından bu iddiasını ispat edemeyen davacının puan kaybı nedeni ile talep ettiği 2.000.TL.tazminat alacağı bulunmadığı, 4-)Tarafların yasal defterleri arasındaki 34.400,20-TL tutarındaki farkın davalı yanca düzenlenen 27.11.2017 tarih 3BT2017000004389 no.lu faturanın davacı yasal defterlerinde kayıt altına alınmamasından, davacı tarafından faturaya itiraz edilmesinden kaynaklandığı hususlarının tespit edildiği 'ni belirmişlerdir. Davacı vekilli 16/11/2020 havale tarihli ıslah dilekçesi ile talep etmiş oldukları 1.000,00-TL alacak miktarını 33.400,20.TL. daha arttırarak 34.400,20.TL. alacağın ihtarname tarihi olan 04.12.2017 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı taraftan tahsilini talep ettiklerini beyan etmiş, yapılan incelemede eksik harcın tamamlandığı anlaşılmıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: İncelenen dosya kapsamından; davacının davalıdan satın almış kombileri davalıya iade etmesi ve karşılığında davalının da davacıdan aldığı kombileri iade etmesi konusunda taraflar arasında anlaşmazlık olmadığı, anlaşmazlığın, davalı tarafça düzenlenen 27.11.2017 tarihli iade faturası ile iade edilen kombilerin davacının davalıya vermiş olduğu kombiler olmadığı hususunda oluştuğu anlaşılmıştır. Davanın konusunun; ticari alacak olup; davacı tarafça, 23/06/2017 tarihinde davalı taraftan 30 adet kombi ve kalorifer peteği alındığı, karşılığında davalı tarafa .... marka kombi verildiği, davacının almış olduğu kombilerde servis problemlerinin doğması üzerine 24 adet kombiyi 06.11.2017 tarihinde davalıya iade ettiği, davalı şirketin de davacıdan aldığı kombileri iade ederek söz konusu ürünlere ilişkin iade faturası tanzim ettiği, davacı tarafça davalı tarafın gönderdiği iade faturasındaki kombilerin davacıdan alınan kombiler olmadığı farklı kombiler olduğundan bahisle iade edilen kombiler ve kombilere ait faturaların yeniden düzenlenerek iadesi ile kalorifer peteklerine ilişkin kapakların gönderilmesine ilişkin İzmir 14.Noterliği'nin 12769 yevmiye numaralı 04.12.2017 tarihli ihtarnamesinin davalı tarafa keşide edildiği, ihtardan sonuç alamayan davacı tarafça Mahkememizde işbu alacak davasının açıldığı, taraf şirketler arasında "Kombi ve Kalorifer Peteği Alım Satım İşi" ile ilgili yazılı olmayan ticari bir ilişki kurulduğu, tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılan incelemede, taraflar arasındaki alacak-borç ilişkisine ait muhasebe kayıtlarının mevcut olduğu, taraf ticari yasal defterlerinin usulüne uygun olarak tutulduğu, sahibi lehine delil vasfını taşıdığı, taraflar arasında kombilere ilişkin karşılıklı olarak iadelerin olduğu, davacı davalından 23.6.2017 tarihinde 30 adet kombi aldığı, bunların 26 adedini 06.11.2017 tarihinde iade ettiği, davalının da müvekkilinden aldığı kombileri iade ettiğini ancak bunların müvekkilinden aldığı kombiler olmadığını iddia ettiği, davacının 26 adet kombiyi davalıya iade etmesi ve davalının da davacıdan aldığı kombileri iade etmesi konusunda taraflar arasında anlaşmazlık olmayıp anlaşmazlığın; davalının davacıya iade ettiği kombiler ile ilgili olduğu, davalı tarafın davacı tarafa kombileri iade ettiği tarih 27.11.2017 olarak alındığı, zira, 34.400,20-TL tutarındaki 27.11.2017 tarih 3BT2017000004389 no.lu fatura ile davacıdan aldığı kombileri iade ettiği, iade konusunda taraflar anlaşmış olup, davacının 27.11.2017 tarihli faturayı alan davacı bu faturaya ve iade edilen malların anlaştıkları mallar olmadıkları konusunda ihtilaf çıktığı, davalının iade tarihi 27.11.2017 olduğu ve davacının da İzmir 14. Noterliğinin 04.12.2017 tarihli 12769 yevmiye no.lu ihtarnamesini keşide ettiği ve iade aldığı mallara ve davalının gönderdiği faturaya itiraz ettiği, süresi içinde 7 günlük süre içinde faturaya itiraz edilmediği, ihtarnamenin 12.01.2018 tarihinde davalıya tebliğ edildiği, davalının davacı tarafa gönderdiği ihtarname ile faturayı iade etmesi, ayıp ihbarında bulunması süresi içinde yapıldığı, davalı tarafın bu ihtarnameye karşı bir cevabı ve itirazı olmadığı, davacı tarafın ihtarnamede davalı tarafın kendisine iade ve teslim edilen malları kabul etmediğini bildirmediği, malları kabul etmekle beraber, promosyon niteliğinde puan kazanamadığı için zarara uğradığını, peteklerin yan ve üst kapaklarının eğri olduğunu, radyötürlerin tapalarının su kaçırdığını, peteklerin kullanılması için 10 ar tane yan ve üst kapak (2 metre 5 adet) ve 30 adet projür tapasının bir hafta içinde gönderilmesini, faturanın yeniden düzenlenmesini talep ettiği, davacı tarafından dosyaya konu radyatörlerin yan ve üst kapaklarının eğri olması nedeniyle kullanılamamakta olduğu, radyatörlerin hava alma yerleri olan prüjör tapalarından su kaçağı olduğuna ilişkin beyanlarda bulunmuştur. Tarafların iddia ve savunmaları, itiraz ve beyanları, tarafların ticari defterleri İzmir 14.Noterliği'nin 12769 yevmiye numaralı 04.12.2017 tarihli ihtarname, faturalar, hükme esas alınan SMMM bilirkişisi ...., Makine Yüksel Mühendisi .... ve Hesap bilirkişisi ... tarafından tanzim edilen 18/05/2022 tarihli kök ve 03/11/2022 ek raporu, kısmen Makine Mühendisi bilirkişi ...tarafından dosyaya ibraz edilen 11/11/2020 havale tarihli raporu, kısmen bilirkişi heyeti Makine Mühendisi bilirkişi ... ve Hesap bilirkişisi... tarafından dosyaya ibraz edilen 20/05/2021 havale tarihli raporu Mahkememizce de benimsenip karar vermeye yeterli ve itirazların varit görülmeyen yeminli rapor mütalaaları, belge, bilgi, tutanak, toplanan deliller ile tekmil dosya içeriğinden; tarafların tacir oldukları, incelenen taraf defterlerine göre taraf ticari yasal defterlerinin usulüne uygun tutulduğundan mahkememizce sahibi lehine delil vasfını taşıdığı, taraflar arasında “Kombi ve Kalorifer Peteği Alım Satım İşi” ile ilgili yazılı olmayan ticari bir ilişki kurulduğu, ticari defter kayıtlarının birbiri ile uyumlu olduğu, İade ve teslim edilen Kombiler konusunda; hükme esas alınan bilirkişi heyet raporunda belirtildiği üzere, her ne kadar davacının davalıya teslim ettiği kombilerden farklı özellikte de olsa bahse konu 9 adet farklı özellikteki kombiye ilişkin davacı tarafından bu kombilerin kabul edilmeyerek iade edildiğine ilişkin bir tespit yapılamadığından iade işleminin tamamlandığı ve iade faturası davacı defterine işlenmemiş ise de tarafların iade aldıkları malları kabul ettikleri, uyuşmazlığın alışveriş tamamlanmasından ve sonrasında vazgeçme üzerine alınan malların iade edilmesinden sonra tarafların birbirine borçlu kalıp kalmadıkların belirlenmesinin ve bu kombilerin davalı tarafından davacıya teslim edilen malzemeler arasında değerlendirilmesi gerektiği, teknik hesaplamalarda; davalı ... firması tarafından davacı .... firmasına teslim edilen 9 adet .... kombinin 1610,16 birim fiyat üzerinden iade edildiği, fakat davacı şirket tarafından davalı şirkete düzenlenen 01.06.2017 tarih ve B-514578 sıra nolu irsaliye faturadaki 3 adet kombinin birim fiyatının 1.525,42 TL olduğu ve 28.02.2017 tarihli ve B-514544 nolu faturadaki 10 adet kombinin birim fiyatının 1.483,05 TL olduğu, davalı şirketin aynı özellikteki kombileri farklı birim fiyat üzerinden iade ettiğinin görüldüğü ve bu nedenle arada oluşan farkın 1.016,87 TL +KDV(%18) = 1.199,90 TL tutarında olduğunun ve davalı ... firması tarafından davacı .... firmasına teslim edilen 4 adet .... kombilerin 1.228,88 TL birim fiyat üzerinden iade edildiği, fakat davalı şirkete düzenlenen 07.08.2017 tarih ve B-514598 nolu faturadaki 2 adet kombinin birim fiyatının 1.228,81 TL olduğu ve 08.07.2017 tarih ve B-514544 numaralı faturadaki 3 adet kombinin birim fiyatının 1.228,81 TL olduğu, davalı şirketin aynı özellikteki kombileri farklı birim fiyat üzerinden iade ettiği ve iade edilen 4 adet kombi için arada oluşan farkın toplam 0,28 TL+KDV (%18)=0,33 TL olduğu, bu durumda davacı .... firması tarafından ... firmasına teslim edilen kombi ve radyatörlerin toplam bedelinin yine 151.016,84 TL olduğu buna karşılık ... firması tarafından takas karşılığı teslim edilen kombi ve radyatörlerin toplam bedelinin 150.576,18 TL olduğu, buna göre davacı ... firmasının takas işleminden dolayı 151.016,84 TL-150.576,18 TL=440,66 TL zararının oluştuğunun anlaşıldığı, davalının iade ettiği malların bir kısmının davacıdan aldığı mallar olmadığından ve davalı tarafından iade edilen kombilerden .... marka kombilerin birim fiyatlarının farklı alınmasından dolayı davacı .... firmasının kombi ve radyatör takas işlemlerinden oluşan toplam zararının 440,66 TL+1.199,90 TL+0,33 TL=1.640,89 TL olduğu, kaldı ki; her ne kadar bahse konu 9 adet kombi davacının davalıya teslim ettiği kombilerden farklı özellikte olsa da davacı tarafından bu kombilerin kabul edilmeyerek iade edildiğine ilişkin bir tespit ve isbat dosya kapsamında görülemediğinden bu kombiler davalı tarafından davacıya teslim edilen malzemeler arasında değerlendirilmiş, ancak başka marka da olsa teslim edilmiş olduğu dikkate alındığında değer farkı olarak, bu durumda davacı tarafın 1.640,89 TL zararının oluştuğunun anlaşıldığı, ayrıca davacı şirket ...Şti. 23.06.2017 tarihinde aldığı kombileri 06.11.2017 tarihinde iade etmiş ve karşılığında ... kombileri iade aldığı, aradan geçen zaman dikkate alındığında davalı şirket ....Şti. nin satıcı bayi olarak deposunda bu kadar sure aynı kombileri tutması ve satmaması, ticaret ile iştigal eden iki tarafında aldıkları ürünlerin bir kısmını veya tamamını kullanabilecekleri veya satış yapabilecekleri dikkate alınmasının gerektiği, davalı şirketin satıcı bayi olarak deposunda beş ay kadar bir süre ayni kombileri tutması ve satamamasının mümkün görülmediği, davacının davalıdan satın aldığı peteklerin ayıplı olup olmadığı hususunda; ilgili radyatörlerin ayıplı olduğuna ilişkin fotoğraflar ve beyanlar üzerinden bir değerlendirme yapılamasının mümkün bulunmadığı, değerlendirme yapılabilmesi için incelemeye konu radyatörlerin davacı tarafından ayıplı olduğu iddia edilen radyatörler olduğunun teyit edilmesine müteakip yerinde tespit yapılarak test edilmesi ve değerlendirme yapılmasının gerekmiş olacağı, dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelerden bahse konu radyatörlerin davacı tarafından ayıplı olduğu iddia edilen radyatörler olup olmadığı ve ilgili radyatörlerin ayıplı olup olduğuna ilişkin bir değerlendirme yapılamasının mümkün bulunmadığı, teslim ve iade aldığı malların bir kısmındaki ayıp ve teknik arızaya dair iddialarını ispat edemediğinden bu konuda zarara uğradığını da ispat edilemediği, davacının başka firmadan alacağı promosyon niteliğinde puan kazanamadığı için zarara uğradığı konusunda; davacı somut delillere sunamadığı, bu iddiasını ispat edemeyen davacının puan kaybı nedeni ile talep ettiği tazminat alacağı bulunmadığının anlaşıldığı, kaldı ki; davacı ve davalı şirketler arasındaki kombi takasındaki kombi takas rakamlarının davacının dava dışı şirketten puan kazanabilmesi için minimum rakam olan 125 adet/yıl altında kalmakta olup davacının puan almasını etkilemediği, ayrıca davacı şirketin puan kazanabilme şartlarından biri olan dava dışı .... Şti.'ne ödemelerini vadesinde yapıp yapmadığına dair herhangi bir ispatın da sunulmamış olduğu..." gerekçesi ile, davanın KISMEN KABULÜNE, 1.640,89-TL zarar tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin taleplerin REDDİNE, davacı tarafın ayıplı mal iadesi nedeniyle uğradığı zarar ile davacının puan kaybı nedeniyle uğradığı zarara yönelik tazminat taleplerinin REDDİNE karar verilmiş, verilen bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. İSTİNAF NEDENLERİ: Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; verilen kısmen red kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, yerel mahkemede çok sayıda hakimin değiştiğini, gerekmediği ve olayı açıkladığı halde lehlerine verilen ilk bilirkişi dahil olmak üzere diğer raporların görmezden gelinerek adeta bu raporun aksi ispatlanmak istenircesine defalarca (6 defa) bilirkişi raporu alındığını, ilk bilirkişi raporuna itimat etmeleri nedeni ile davanın ıslah edilerek dava değerinin arttırıldığını nitekim son alınan bilirkişi raporu aleyhe yorumlanarak davacı müvekkili firma haklı olduğu halde ve hakkını da ispat ettiği halde davanın çok cüzi bir kısmı için kabul kararı verildiğini, ret edilen miktar üzerinden de karşı taraf vekiline vekalet ücretine hükmedilince davalı firmanın ayıplı mal teslim ettiği ve haksız olduğu halde adeta taraflarının borçlu hale getirildiğini, tamamen çelişkili, dosya içeriği ve toplanan delillerle uyuşmayan, hakkaniyete aykırı şekilde davamızın kısmen reddine karar verildiğini, davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek yerel mahkeme kararının kaldırılması istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur. DELİLLERİN TARTIŞILMASI, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE: Dava, kombi alım satımı ve iadesinden kaynaklı bedel farkı ve doğan zararın tazmini istemine ilişkindir. İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır. İspat, bir olayın veya hukuksal durumun varlığı veya yokluğu hakkında hâkimde kanaat uyandırmak için girişilen, ispat yükü üzerinde olan tarafın deliller vasıtasıyla yürüttüğü inandırma faaliyetidir. İddia ve savunmaya dayanak gösterilen ve mahkemenin karar vermesinde etkili olacak olgulardan hangisinin kim tarafından ispat edileceği hususu ispat yükü kavramıyla ilgilidir. İspat yükünün ne şekilde dağılacağına ilişkin genel kural 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun (TMK) 6. maddesinde düzenlenmiştir. Bu maddeye göre: “Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguları ispatla yükümlüdür.” Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun “İspat yükü” başlığını taşıyan 190. maddesinin 1. fıkrasında, ispat yükünün belirlenmesine ilişkin temel kural vurgulanmış; 2. fıkrada ise, karinelerin varlığı hâlinde ispat yükünün nasıl belirleneceği düzenlenmiştir. Buna göre “(1)İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. (2) Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir.” İspat yükü üzerine düşen taraf ancak ispata “elverişli” deliller ile iddiasının haklılığını kanıtlayabilir. Kanun koyucu HMK’nın 200. maddesinde belli miktarın üzerindeki uyuşmazlıklar yönünden bir hakkın doğumu, düşürülmesi, devri, değiştirilmesi, yenilenmesi, ertelenmesi, ikrarı ve itfası amacıyla yapılan hukukî işlemlerin senetle ispatını zorunlu kılmış ve bu miktar dâhilinde kalan bir alacağın takdiri delillerle ispatına imkân vermemiştir. Nitekim aynı hususlara Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 28.09.2021 tarihli ve 2017/(19)11-936 E., 2021/1090 K. sayılı kararında da değinilmiştir. İspat yükü ilk önce kural olarak davacıya düşer; yani davacı davasını dayandırdığı olguları ispat etmelidir. Hâkimin kendisine ispat yükü düştüğünü bildirdiği taraf, uyuşmazlık konusu olguyu ispat edemezse davayı kaybeder. O taraf davacı ise davası reddedilir, davalı ise mahkûm edilir. Kendisine ispat yükü düşmeyen taraf, karşı (kendisine ispat yükü düşen) tarafın iddiasını (olguyu) ispat etmesini bekleyebilir. Kendisine ispat yükü düşen taraf iddiasını ispat edemezse, diğer (kendisine ispat yükü düşmeyen) tarafın onun iddiasının aksini (hilafını) ispat etmesine gerek yoktur; o olgu ispat edilmemiş (yani dava bakımından yok) sayılır. Yukarıdaki açıklamalar ışığında, dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillerle, usul ve yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle hükme esas alınan bilirkişi heyet raporunun oluşa, somut olayın özelliklerine uygun, açık, anlaşılır, taraf ve yargı denetimine uygun olmasına, yargılamada eksiklik bulunmamasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına göre; kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, inceleme konusu kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekilinin yerinde bulunmayan istinaf kanun yolu başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 02/02/2023 tarih ve 2018/761 Esas 2023/52 Karar sayılı hükmü usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan davacı vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-İstinaf başvurusu sırasında alınması gereken 732,00.TL maktu karar harcından peşin olarak alınan 179,90.TL harcın mahsubu ile bakiye 552,10.TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 3-İstinaf kanun yolu başvurusunda bulunan davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadan karar verildiğinden davalı yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 5-Kararın taraflara tebliği, kesinleştirme, harç ikmali ve gider avansı iadesi işlemlerinin yerel mahkemece yerine getirilmesine, Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde HMK'nın 362/(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere 02.07.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

Atıf: Bölge Adliye Mahkemesi, E. 2023/854, K. 2026/1652, T. 02.07.2026, www.arakarar.com/karar/bam-karar-2023-854-e-2026-1652-k-bcde17ac1dc0