Bölge Adliye Mahkemesi 2022/413 E. 2026/717 K.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

15.HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO:2022/413

KARAR NO:2026/717

TÜRK MİLLETİ ADINA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ:BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ:09/12/2021

NUMARASI:2020/363 Esas, 2021/961 Karar

KONU:İtirazın İptali

DAVANIN KONUSU:İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

KARAR TARİHİ:03/06/2026

Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:Asıl dava, eser sözleşmesinden kaynaklı fatura alacağı dayanak gösterilerek yapılan icra takibine itirazın iptali davası; karşı dava, iş sahibi tarafından cezai şart talebine ilişkin olup, Asıl davada davacı vekili, müvekkil şirket ile davalı şirket arasında sözleşme imzalandığını, sözleşme gereği ısıl işlem tesisini davalıya eksiksiz teslim ettiklerini, alacaklarına mahsuben düzenlenen fatura bedeli 143.800,00TL'nin davalı tarafından ödenmemesi üzerine Küçükçekmece 2. İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyası ile davalı hakkında icra takibi başlattıklarını, davalının söz konusu takibe itiraz ettiğini, takibin durduğunu, davalının itirazının haksız ve usule aykırı olduğunu ve iptaline karar verilmesini, % 20'den aşağı olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap/karşı dava dilekçesinde özetle; davacının iddialarının doğru olmadığını, söz konusu fırının yarı mamül olarak müvekkil firmaya getirildiğini, imalatı firma adresinde yapıldığı ve sözleşmede yer alan hususların bir çoğu yerinde getirilmeden yarım bırakıldığını, sözleşmede de belirtildiği üzere fırının, ilk ödeme sonrasında 120 gün içerisinde eksiksiz bir biçimde tesliminin ve 15 gün içerisinde de montajının yapılacağının belirtildiği, söz konusu fırın davacı tarafından bitirilmediği, söz konusu fırının davacı tarafından bitirilip teslim edilmediğini, henüz doğmuş muaccel bir borcun söz konusu olmadığını belirterek müvekkiline karşı açılan iş bu davanın usul ve esastan reddine, davacı tarafın 04/12/2017 tarihli sözleşmenin ceza-i şartına uymamasından dolayı fazlaya dair talep hakkı saklı kalmak üzere fırın bedeli olan 410.000,00TL'nin %5 ve %10 olmak üzere toplam %15'i olan 61.500,00TL alacağa konu olan karşı davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.Mahkemece, asıl dava yönünden, Makine Mühendisi bilirkişisinden aldırılan rapora göre, taraflar arasında yapılan sözleşmeye göre eksik işlerin olduğunun tespit edildiği, sözleşmeye uygun ve eksik bırakılan kısımların ve nefaset açısından, dava tarihi itibariyle, toplam sözleşme bedelinin % 7'si olabileceği belirtilerek bu miktarın 38.866,00 TL olarak hesaplandığı, taraflar arasında mal teslimi ve 340.000,00 TL ödeme noktasında bir anlaşmazlığın olmadığı, davacı tarafın davalı taraftan 109.934,00 TL alacağı olduğu kanaatine varılarak işlemiş faiz yönünden de taleple bağlı kalınarak asıl davanın kısmen kabulü ile Küçükçekmece 2. İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasına yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 109.934,00TL asıl alacak 1.000,00TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 110.934,00TL üzerinden devamına karar verildiği; Karsı dava yönünden ise; 7155 sayılı Yasanın 20.maddesi ile TTK.nun 5. maddesinden sonra gelmek üzere dava şartı olarak arabuluculuk başlıklı 5/A maddesinin eklendiği, 5/A maddesi gereğince, bu Kanunun 4. maddesinde ve diğer konularda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar para ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmasının dava şartı olarak düzenlendiği, somut olayda talebin bir alacağa ilişkin olduğu, davalı-karşı davacı vekilinin beyanında arabulucuğa başvurmadan davayı açtıklarını belirttiği, buna göre, davalı-karşı davacı tarafın dava açılmadan önce arabulucuya başvurmadığı anlaşıldığından karşı davanın 6102 Sayılı TTK'nun 5/A maddesi uyarınca dava şartı yokluğu nedeniyle açılan davanın usulden reddine karar verilmiştir. Davalı-karşı davacı vekili istinaf dilekçesinde, sözleşme bedelinin 410.000 TL olduğu ve müvekkilinin davacıya toplamda 340.000 TL ödediğini, sözleşmede belirtildiği üzere fırının, ilk ödeme sonrasında 120 gün içerisinde eksiksiz bir biçimde tesliminin ve 15 gün içerisinde de montajının yapılacağının belirtildiği, söz konusu fırının ve 04.12.2017 tarihli sözleşme ile taahhüt edilen tesisin henüz tamamlanıp eksiksiz bir biçimde teslim edilmediği, tesis işi bitirilmediği için davacı tarafından bir fatura da kesilmediğini, davacının icra takibini yarı mamül eser parçalarının geçersiz sevk irsaliyelerine dayandırdığını, dolayısı ile borcun henüz doğmadığını, davacı taraf iddia ettiği alacağı için fatura dahi kesmediğinden KDV hesaplanmasının da yanlış olduğunu, hem tespit dosyasında hem de işbu yargılamada, bilirkişinin metalurji ve malzeme mühendisi bilirkişi olması gerekirken sadece makine mühendisi bilirkişiden rapor alındığını, eserin %7 dahi olsa eksik bırakıldığı tespiti karşısında eserin teslim edilmediğinin kabulü gerektiğini, sözleşme konusu ...’nin sadece sevk irsaliyesi ile herhangi bir mal gibi teslim edilecek sıradan bir mal olmadığı, tesisin büyük ölçüde müvekkiline ait iş yerinde inşasının gerektiği, yarım bırakılan fırının ticari olarak bir yarar sağlamadığı, ticari olarak yarar sağlamaktan uzak bu eserin eksiklik oranının %7 bulunmasının mümkün olmadığı, eserin teslim işleminin yapıldığını ispat yükünün yükleniciye ait olduğu, fakat davacı taraf eserin bitirilip teslim edildiğinin ispatını yapamadığını, geçici teslim tutanağının dahi bulunmadığını belirterek kararın kaldırılması talep edilmiştir.DEĞERLENDİRME Uyuşmazlık, eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Davacı yüklenici, davalı iş sahibidir.Davacı vekili özetle, sözleşme gereğince ısıl işlem tesisini davalıya eksiksiz teslim ettiklerini, düzenlenen faturanın davalı tarafından ödenmediğini, başlattıkları icra takibine davalının itiraz ettiğini belirterek itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.Davalı vekili özetle, asıl davada, makinenin iş yerlerine yarı mamul getirildiğini, sözleşmedeki birçok hususun yapılmadan yarım bırakıldığını, makinenin bitirilerek teslim edilmediğini, bu nedenle henüz muaccel olmuş bir borcun bulunmadığını belirterek asıl davanın reddini, karşı davada ise, 04/12/2017 tarihli sözleşmenin ceza-i şartına uymamasından dolayı fazlaya dair talep hakkı saklı kalmak üzere fırın bedeli olan 410.000,00TL'nin %5 ve %10 olmak üzere toplam %15'i olan 61.500,00TL alacağa hükmedilmesini talep etmiştir.Mahkemece özetle, asıl dava yönünden davacının alacaklı olduğu belritilmiş, ancak bilirkişi raporunda belirtilen oranda eksik işten kaynaklı indirim yapılarak davanın kısmen kabulüne, birleşen dava yönünden ise arabuluculuk şartı gerçekleşmediğinden reddine karar verilmiştir.Dosya kapsamındaki deliller ele alındığında; Küçükçekmece 2. İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasında, alacaklısının ..., borçlusunun ... olduğu, 171.994,65TL üzerinden icra dairesinde ilamsız icra takibi açıldığı görülmüştür.Küçükçekmece 1. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2018/52 D.İş numaralı dosyası ile aldırılan bilirkişi raporunda; taahhüt edilen işte eksiklikler olduğunu, sözleşmeye uygun olmayan ve eksik bırakılan kısımların dava değeri itibariyle sözleşme bedelinin %7'si olduğu belirtilmiştir.Makine Mühendisi bilirkişi tarafından düzenlenen kök ve ek raporlarda özetle; sözleşmeye göre bazı bölümlerinin eksik yapıldığı ve önemli bölümlerinin değiştirildiği (davacı ifadesine göre davalınım talebine bağlı olarak/karşılıklı konuşularak) tespit ve kanısına varıldığını, bu eksik işlemlerin, dosya içeriğine göre, karşılıklı olarak yazılı bir şekilde tespitinin de söz konusu olmadığını, davalı tarafından sipariş edilen Isıl İşlem sisteminin, kontrollü atmosfer ve soğuma açışından çok hassas olmayan işleri karşıladığı, ancak özellikle kontrollti yüzeye karbon yükleme, ani soğutma/su verme, su verme işlemi sonrası ıslah etme gibi birbiri ardı sıra yapılması gereken çoklu ısıl işlemleri yapmak açışından mümkün olamayabileceğini, tespit dosyasındaki bilirkişisinin de belirttiği şekliyle sözleşmeye uygun olmayan ve eksik bırakılan kısımların nefaset açısından, dava tarihi itibariyle, toplam sözleşme bedelinin % 7'si olabileceği (KDV dahil toplam sözleşme bedeli 483.800,00 TL olup %7'si: 33.866,00TL olacağı) belirtmiştir.Uyuşmazlık konusu hususlar ele alındığında;İstinaf incelemesine konu uyuşmazlıkta, davacı-karşı davalının istinaf talebi bulunmamakta, davalı-karşı davacının ise sadece asıl dava yönünden istinaf talebi bulunmaktadır. Davalı-karşı davacının istinaf dilekçesi ile ek istinaf dilekçesinin süresinde olduğu anlaşılmıştır.Davalı-karşı davacı, asıl davadaki savunmasını ve istinaf gerekçesini esas itibariyle davacı-yüklenicinin sözleşme konusu fırının montajını yapmadığını, bu haliyle eserin tesliminden bahsedilemeyeceği iddiasına dayandırmıştır. Buna karşılık dosyada mevcut bilirkişi raporunun incelenmesinde, bilirkişi tarafından fırının çalışır vaziyette olduğu ancak bir kısım eksiklerinin bulunduğu tespit edilmiştir. Bu nedenle teslim olgusunun gerçekleştiği Dairemizce kabul edilmiştir.Bilirkişi raporunda, iş sahibi davalının eseri mevcut eksiklerle kabul etmesi gerekip gerekmediği hususunda bir değerlendirme yapılmamıştır. Buna karşılık eserin iş sahibine ait işyerinde çalışır vaziyette olması karşısında, mevcut eksikleriyle birlikte davalı-iş sahibi tarafından eserin kabul edildiği Dairemizce kabul edilmiş, bu itibarla bilirkişi raporundaki söz konusu eksikliğin sonuca etkili olmayacağı anlaşılmıştır.Davalı-karşı davacı, cevap dilekçesinde açıkça takas-mahsup talebinde bulunmamıştır. Bununla birlikte cevap dilekçesi içeriğinde, borç muaccel olsa bile talep edilen miktarda olmadığı söylemiş, farklı bir hesaplama yaparak delil tespiti dosyasında de belirtilen yüzde 7 oranındaki eksik iş bedelini mahsup etmiştir. Dolayısıyla, davanın kabulü halinde takas-mahsup yönünden terditli bir irade ortaya koymuştur. Bu nedenle davalı-karşı davacının davaya cevap dilekçesinde takas-mahsup talep ettiğinin de kabulü gerekir. İlk derece mahkemesi, karşı davanın usulden reddine karar vermiş ise de, asıl davada davalı-karşı davacının takas-mahsup talebi yönünden olumlu ya da olumsuz bir değerlendirme yapması gerekmektedir. Ancak ilk derece mahkemesi tarafından asıl davada davalının takas-mahsup talebi hakkında herhangi bir değerlendirme yapmadığı anlaşılmakla kararın bu nedenle kaldırılması gerektiği anlaşılmıştır.Kabule göre de, her ne kadar ilk derece mahkemesi tarafından davacı-karşı davalı lehine icra inkar tazminatına hükmedilmiş ise de, eserde eksik işlerin mevcut olduğunun sabir olması, bu eksik işler delil tespiti dosyasında tespit edilmekle beraber ilk derece mahkemesi yargılamasında da incelenmesinin gerektiği, bu itibarla mahkemece yapılan incelemede de delil tespit dosyasında olduğu gibi eksik iş yüzdesinin %7 olarak aynı şekilde bulunmasının davalı-karşı davacıyı icraya itirazında haksız konuma getirmeyeceği ve borç miktarının likit kabul edilemeyeceği anlaşılmakla, davalı-karşı davacı aleyhine hükmedilen icra inkar tazminatının hukuka aykırı olduğu değerlendirilmiştir.Açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile usul ve yasaya uygun bulunmayan yerel mahkeme kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılarak yukarıda açıklanan şekilde inceleme ve araştırma yapıldıktan sonra oluşacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi için dosyanın yerel mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE,

2-BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin 09/12/2021 tarih, 2020/363 Esas, 2021/961 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,

3-Dosyanın Dairemiz kararına uygun şekilde inceleme yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere yerel mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,

4-Davalı tarafından yatırılan istinaf karar harcının istek halinde kendisine İADESİNE,

5-Davalı tarafça yapılan istinaf yargılama giderinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda DİKKATE ALINMASINA,

6-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekâlet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince KESİN olmak üzere 03/06/2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.