Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/604 E. 2024/18 K.

T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/604 Esas - 2024/18 T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2022/604 Esas KARAR NO : 2024/18 HAKİM : ... KATİP : ... DAVACI : ... VEKİLİ : Av. ... DAVALI :.... VEKİLLERİ :Av. ... Av. ... Av. .... DAVA : İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 09/09/2022 KARAR TARİHİ : 17/01/2024 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 17/02/2024 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Taraflar arasında "Kargo Hizmeti Alımı İşine Ait Sözleşme" imzalandığını, davalının taşıma hizmetinde kayıp ve hasarlı gönderilerin ortaya çıktığını, kayıp ve hasarlı gönderilerin tazmini amacıyla .... Noteri'nin 10.09.2021 tarih, ... yevmiye nolu ihtarname ile borçlu kargo şirketine ihtar gönderildiğini, ancak ihtarnamenin davalıya 13.09.2021 tebliğ edilmesine rağmen borcunu ödemediğini, buna istinaden .... Esas sayılı dosyası ile borçlu kargo şirketinin aleyhine icra takibi başlatıldığını, davalının icra takibine itirazı üzerine takibin durdurulduğunu ileri sürüp .... Esas sayılı dosyada davalının yaptığı itirazın iptali ile takibin aynı şartlarla devamına alacağın %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının davaya konu kargolara ilişkin süresinde bildirim de bulunmadığından dava hakkının düştüğünü, 6102 sayılı TTK'nın 889. Md. Göre " gönderilen, taşıyıcıya teslim süresinin aşıldığını, teslimden itibaren 21 gün içinde bildirmezse, gecikmeden kaynaklanan hakları sona erer" hükmünün yer aldığını, davacının gönderileri itirazı kayıt ileri sürmeden teslim aldığını, taşınan kargolara ilişkin talepte bulunma sürelerinin zaman aşımına uğradığını, davaya konu 7 adet kargonun müvekkil şirketçe taşıma hizmetinin ifasına uygun şekilde taşınıp alıcılarına teslim edilmiş olduğundan müvekkil şirketin sorumluluğu bulunmadığını, davaya konu kargoların içeriği beyan edilmeden taşındığını, taşıma senedini düzenlediği şekliyle kabul eden ve herhangi bir çekince koymayan davacının kargonun teslim edilememesinden ötürü zarara uğradığı iddiasıyla açtığı davanın hakkın kötüye kullanılması niteliğinde olduğunu, müvekkil şirkete yükletilecek bir kusur bulunmadığını, aksi düşünülse dahi sorumluluğun TTK 882 md. hükümlerince belirlenmesi gerektiğini, davaya konu kargoların hasarlı teslim edildiğinin kabulü halinde dahi davacının gönderileri taşımaya uygun şekilde ambalajladığını ispat etmesi gerektiğini, malzemenin kendine özgü yapısını tanımlayacak etiket ve benzeri uyarıcı işaretin konulmadığı anlaşılan kolilerde yetersiz ambalaj sonucu oluşan hasardan taşıyıcının sorumlu tutulamayacağını, alacak likit olmadığından icra inkar tazminat talebinin reddi gerektiğini bildirip davanın öncelikle hak düşürücü süreden, olmazsa esastan reddini savunmuştur. GEREKÇE:DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, "Kargo Hizmeti Alım Sözleşmesi" kapsamında kargo taşıması sırasında oluşan kayıp ve hasarlı gönderiler nedeniyle başlatılan icra takibine davalının itirazı üzerine açılan itirazın iptali istemine ilişkindir. Taraflarca dayanılan tüm deliller toplanmış; Arabulculuk son tutanağı, .... E. Sayılı dosyası, taraflar arasındaki sözleşme, kargo şirketinden temin edilen belgeler, fotoğraflar, bilirkişi raporu ve diğer bilgi belgeler dosyada mevcuttur. .... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; Davacı tarafından davalı aleyhine 26.11.2021 tarihinde başlatılan ilamsız icra takibinde; -24.774,80 TL asıl alacak, -1.180,00 TL avans faizi, -1.121,00 TL avans faizi -704,89,0 TL işlemiş faiz, -11.37,00 TL işlemiş faiz, -31,89 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 27.823,95 TL istendiği, Ödeme emrinin davalıya 29/11/2021'de tebliğ edildiği, davalının 03.12.2021'de ödeme emrine, ekine, icra dosyasına, borca, tutara, içeriğine, dayanağına, faize ve tüm ferilerine itiraz ettiği, takibin dayanağının .... Noteri'nin 10.09.2021 tarih, ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile talep edilen alacak ve 04.11.2021 tarihli ... takip no'lu gönderinin kayıp ürün bedeli ve 24.09.2021 tarihli ... no'lu takip numarası ile teslim edilmeyen ürün bedeli olarak gösterildiği, davacının yasal süresi içinde itirazın iptali davasını açtığı anlaşılmaktadır. Taşıma, genel anlamda, yolcu veya eşyanın bir yerden başka bir yere götürülmesidir. Eşya taşıması ise yükleme ve boşaltmayı da kapsamına alan ve bir nakil vasıtası (araç) ile yapılan taşıma biçimidir. Taşıma konusu eşya ise, taşınması mümkün olan bütün maddi şeylerdir. Taşıma sözleşmesinin varlığı, bir taşıma taahhüdünün bulunmasına bağlıdır. Taşıma taahhüdü, taşıyıcının eşyayı kendi gözetim ve sorumluluğu altında bir yerden başka bir yere götürmesidir. Taşıma ücretinin de, taşıma sözleşmesi bakımından zorunlu bir unsur olduğu kabul edilmektedir. Eşya taşıma ilişkisinde, gönderen; taşıyıcı ile kendi adına taşıma sözleşmesi kuran, taşıyıcı; ücret karşılığında eşya taşıma işlerini üzerine alan, gönderilen ise; eşyayı teslim almaya yetkili kişidir. Taşıma hukuku bakımından hasar, eşyada meydana gelen ve onun değerinin düşmesine neden olan her türlü maddî kötüleşmedir. Zıya ise eşyanın gönderilene teslim edilememesi veya teslim edilecek durumda olmamasıdır. Zıya ve hasardan doğan sorumluluk, eşyaya özen borcunun ihlâlinden kaynaklandığı için, taşıyıcının eşyaya özen borcu devam ettiği sürece, yani eşyayı teslim aldığı andan, onu gönderilene teslim edinceye kadar olan sürede söz konusu olmaktadır. Zıya, tam veya kısmi olabilir. Eşya, gönderilene hiç teslim edilemiyorsa ya da değerini tamamen kaybetmiş şekilde teslim edilmiş ise tam zıya; eksilmiş ve/veya değeri azalmış bir şekilde teslim edilmiş ise kısmi zıya söz konusudur. Kısmi zıya durumunda, eşyanın zayi olmayan kısmının, değersiz hâle gelmemiş olması gerekmektedir. Aksi hâlde, mevcut zıya, tam zıya olarak nitelendirilir. Somut olayda, taraflar arasındaki ilişkinin yurt içi eşya taşıma ilişkisi olduğu anlaşılmaktadır. Bu sözleşme, kural olarak, TTK m.850 ve devammda düzenlenen, "Taşıma İşleri" hükümlerine tâbidir. Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın ziyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur. (TTK m.875/I). TTK m. 874/1 uyarınca eşya, taşıma süresini izleyen yirmi gün içinde teslim edilmezse, hak sahibi ona zayi olmuş gözüyle bakabilir. İspat yüküne ilişkin .... sayılı ilamında; "6102 Sayılı TTK 875. madde hükmü uyarınca, davalı taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın ziyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumlu olup, taşınmak üzere kendisine teslim edildiği uyuşmazlık dışı olan malı gönderilene teslim ettiğini de usulüne uygun biçimde ispat etmekle yükümlüdür." şeklinde karar verilmiştir. Taşıyıcının sorumluluktan kurtulmasında genel sebepler ve özel sebepler ayrımı yapılmış olup taşıyıcı ancak TTK'nın 875/2, 876 ve 878. maddesinde gösterilen hallerin mevcudiyetini ispat etmek suretiyle mesuliyetten kurtulabilir. TTK m.875/2'ye göre, zararın oluşmasına, gönderenin veya gönderilenin bir davranışı ya da eşyanın özel bir ayıbı sebep olmuşsa, tazminat borcunun doğmasında ve kapsamının belirlenmesinde, bu olguların ne ölçüde etkili olduğu dikkate alınır. Taşıyıcının, sorumluluktan kurtulmasını düzenleyen genel kural olarak, TTK m.876 uyarınca, "Zıya, hasar ve gecikme, taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana gelmişse, taşıyıcı sorumluluktan kurtulur.". Taşıyıcının sorumluluktan kurtulmasını sağlayan özel sebepler ise TTK m.878/1'de şu biçimde sayılmıştır: "a) Sözleşme veya teamüle uygun olarak üstü açık bir aracın kullanılmış olması yahut güverteye yükleme yapılması, b) Gönderen tarafından yapılan yetersiz ambalajlama, c) Eşyanın gönderen veya gönderilen tarafından işleme tabi tutulması, yüklenmesi veya boşaltılması, d) Eşyanın; özellikle kırılma, paslanma, bozulma, kuruma, sızma, olağan fire yoluyla kolayca zarar görmesine yol açan doğal niteliği, e) Taşınacak paketlerin gönderen tarafından yetersiz etiketlenmesi, f) Canlı hayvan taşıması, g) 27/10/1999 tarihli ve 4458 sayılı Gümrük Kanunu ile diğer kanun ve düzenlemelerde yer alan hükümlerin taşıyıcının sorumluluktan kurtulmasını haklı gösterdiği hâller." Herhangi bir zararın hâl ve şartlara göre birinci fıkrada öngörülen bir sebebe bağlanmasının muhtemel bulunduğu durumlarda, o zararın bu sebepten ileri geldiği varsayılır. Birinci fıkranın (a) bendinde öngörülen olağanüstü zıya veya hasar hâlinde bu karine geçerli olmaz. (TTK m.878/2). Bu kabul, hukukî niteliği bakımından adi bir karinedir ve aksinin ispatı mümkündür. Neticeten, karinenin aksi veya taşıyıcının en yüksek özeni göstermediği ispatlandığı takdirde, sorumluluktan kurtulan taşıyıcının, sorumsuzluk hâli ortadan kalkacak; sorumluluğu devam edecektir. Taşıyıcı, eşyanın tamamen veya kısmen ziyaından dolayı tazminat ödemekle sorumlu tutulduğunda, bu tazminat, eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre hesaplanır (TTK m.880/1). Eşyanın hasara uğraması hâlinde, onun taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki hasarsız değeri ile hasarlı değeri arasındaki fark tazmin edilir. Zararı azaltmak ve gidermek için yapılacak harcamaların birinci cümleye göre saptanacak değer farkını karşıladığı karine olarak kabul edilir (TTK m.880/2). Eşyanın değeri piyasa fiyatına göre, bu yoksa aynı tür ve nitelikteki malların cari değerine göre tayin edilir. Eşya, taşımak üzere teslimden hemen önce satılmışsa, satıcının faturasında taşıma giderleri mahsup edilerek gösterilen satış bedelinin piyasa fiyatı olduğu varsayılır (TTK m.880/3). Gönderinin tamamının zıyaı veya hasarı hâlinde, 880 ve 881 inci maddeler uyarınca ödenecek tazminat, gönderinin net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır (TTK m.882/1). Gönderinin münferit parçalanın zıyaı veya hasarı hâlinde taşıyıcının sorumluluğu; a) Gönderinin tamamı değerini kaybetmişse tamamının, b) Gönderinin bir kısmı değerini kaybetmişse, değerini kaybeden kısmının, net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır (TTK m.882/2). Özel Çekme Hakkı, eşyanın taşıma amacıyla taşıyıcıya teslim edildiği tarihteki veya taraflarca kararlaştırılan diğer bir tarihteki, .... belirlenen değerine göre Türk Lirasına çevrilir (TTK m.882/4). Zarara, kasten veya pervasızca bir davranışla ve böyle bir zararın meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle İşlenmiş bir fiilinin veya ihmalinin sebebiyet verdiği ispat edilen taşıyıcı veya 879 uncu maddede belirtilen kişiler, bu Kısımda öngörülen sorumluluktan kurtulma hâllerinden ve sorumluluk sınırlamalarından yararlanamaz (TTK m.886/1). Dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Mahkememizce Hesap Bilirkişisi .... , Elektrik Elektronik Yüksek Mühendisi .... , İnşaat Yüksek Mühendisi .... 'den aldırılan 17/03/2023 tarihli Bilirkişi Raporunda özetle; "Davacının takibe konu ettiği -.... takip numaralı, 29.01.2021 tarih çıkışlı kargo -... takip numaralı, 17.08.2021 tarih çıkışlı kargo -.... takip numaralı, 07.07.2021 tarih çıkışlı kargo -... takip numaralı, 02.04.2021 tarih çıkışlı kargo -.... takip numaralı, 29.04.2021 tarih çıkışlı kargo -.... takip numaralı, 05.05.2021 tarih çıkışlı kargo -Gönderilere ilişkin olarak, taleple bağlılık ilkesi çerçevesinde, 21.649,91 TL. Talep edebileceği, 2-.... takip numaralı, 16.08.2021 tarih çıkışlı kargoda oluşan hasarın davalıdan kaynaklanamayacağı, bu nedenle tazmine konu edilemeyeceği, 3-Davacının her ne kadar ihtarname çekmiş ise de ihtarnamenin davalıya tebliğ edildiğine ilişkin şerhin bulunmaması sebebi ile temerrüt tarihinin belirlenemediği ve temerrüt faizi hesaplanamayacağı mahkememize" bildirilmiştir. İtiraz üzerine Hesap Bilirkişisi .... , Elektrik Elektronik Yüksek Mühendisi .... , İnşaat Yüksek Mühendisi ....'den aldırılan 17/05/2023 tarihli Bilirkişi Ek Raporda özetle; "Davacının takibe konu ettiği, .... takip numaralı, 29.01.2021 tarih çıkışlı kargo .... takip numaralı, 17.08.2021 tarih çıkışlı kargo .... takip numaralı, 07.07.2021 tarih çıkışlı kargo .... takip numaralı, 02.04.2021 tarih çıkışlı kargo .... numaralı, 29.04.2021 tarih çıkışlı kargo .... takip numaralı, 05.05.2021 tarih çıkışlı kargo Gönderilere ilişkin olarak, taleple bağlılık ilkesi çerçevesinde, 21.649,91 TL. asıl alacak, 625,92 TL. işlemiş temerrüt faizi olmak üzere toplam 22.275,83 TL alacağı bulunduğu, takip tarihinden itibaren yıllık aşamalı 16,75 avans faizi talebinde bulunacağı 2-.... takip numaralı, 16.08.2021 tarih çıkışlı kargoda oluşan hasarın davalıdan tazminin talep edilebileceği yönünde kanaate varılması halinde davacının 24.782,81 TL. asıl alacak, 716,49 TL. işlemiş temerrüt faizi olmak üzere toplam 25.499,30 TL alacağı bulunduğu, takip tarihinden itibaren yıllık aşamalı 96 16,75 avans faizi talebinde Bulunacağı Raporda verilen görev çerçevesinde yapılan tespit ve değerlendirmelerin, delillerin nihai takdir yetkisi Sayın Mahkemede olduğunu" bildirmişlerdir. İtiraz üzerine Hesap Bilirkişisi .... , Elektrik Elektronik Yüksek Mühendisi .... , İnşaat Yüksek Mühendisi .... 'den aldırılan 21/11/2023 tarihli Bilirkişi Ek Raporda özetle; 1- Davacının takibe konu ettiği .... takip numaralı, 29.01.2021 tarih çıkışlı kargo ... takip numaralı, 17.08.2021 tarih çıkışlı kargo .... takip numaralı, 07.07.2021 tarih çıkışlı kargo .... takip numaralı, 02.04.2021 tarih çıkışlı kargo ... takip numaralı, 29.04.2021 tarih çıkışlı kargo .... takip numaralı, 05.05.2021 tarih çıkışlı kargo Gönderilere ilişkin olarak, taleple bağlılık ilkesi çerçevesinde, 21.649,91 TL. asıl alacak, 625,92 TL. işlemiş temerrüt faizi olmak üzere toplam 22.275,83 TL alacağı bulunduğu, takip tarihinden itibaren yıllık aşamalı 16,75 avans faizi talebinde bulunacağı, 2- TTK md.878 1-b'de hasarın, gönderen tarafından yapılan yetersiz. Ambalajlamaya bağlanabiliyorsa taşıyıcının sorumluluktan kurtulacağı hükmü uyarınca, davacı tarafın TTK md.862'de belirtilen şekilde yeterli ambalajlama yapmamış olması sebebiyle, davalı taşıyıcının .... takip numaralı, 16.08.2021 tarih çıkışlı kargonun görmüş olduğu zarar dolayısıyla sorumluluğunun bulunmadığını" bildirmişlerdir. Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, süresi içeresinde taraf vekilleri bilirkişi raporuna karşı beyan ve itirazlarını içerir dilekçelerini ayrı ayrı dosyaya sunmuşlardır. Bilirkişi raporu dosya kapsamı ve delil durumuna uygun olup, hükme esas alınmıştır. Yukarıda yazılı açıklamalar, taraf iddia ve savunmaları, dosyaya kazandırılan deliller, fotoğraflar, tutanaklar, bilirkişi incelemesi ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafından çeşitli cihazların çeşitli illere gönderilmek üzere değişik tarihlerde davalı kargo şirketine teslim edildiği, bu şekilde taşıma ilişkisinin kurulduğu, cihazların gönderilene teslimi sırasında dava konusu edilenlerin bazılarının kayıp, bazılarının ise hasarlı olduğunun tespit edildiği anlaşılmıştır. Taşıyıcı davalı firma alıcıya teslim etmek üzere teslim aldığı eşyayı zarara uğratmadan kararlaştırılan teslim yerine ulaştırmak zorundadır. Teslim alınma aşamasından teslim edilme yerine kadar geçen sürede eşyanın zarar görmesi durumunda zarardan taşıyıcı sorumludur. Davaya konu olaylarda tutanaklar ve fotoğraflar ile olayın gelişimi dikkate alındığında davalı taşıyıcı firma çalışanlarının taşınan eşyanın özelliğine uygun taşıma işlemi yapmadığından eşyanın hasarlandığı sonucuna varılmıştır. Ayrıca, ürünlerin özelliğine göre paketlemenin/ambalajlamanın yeterli olup olmadığının davalı taşıyıcı firma çalışanlarınca yapılması gerekmekte olup, aksine kayıt ve tespit bulunmamaktadır. Taşıyıcı firma çalışanlarının eşyanın özelliğine göre yükleme, istifleme, taşıma, indirme yükümlülüklerini eksiksiz olarak yerine getirmediği görülmekle, firmanın sorumlulukların kısıtlanması hakkını kaybettiği ve kısıtlanma hakkından yararlanamayacağı ve kargolardan ... takip numaralı gönderi dışındaki diğer gönderilerler yönünden meydana gelen zararın tamamında sorumlu olacağı kanaatine varılmıştır. Bu kapsamda davacının net zararının 21.649,91 TL olduğu tespitlerini içeren bilirkişi raporu dosya ve delil durumuna uygun olup, hükme esas alınarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: -Davanın KISMEN KABULÜNE -.... Esas sayılı dosyasında davalının itirazının -21,649,91 TL asıl alacak -625,92 işlemiş faiz olmak üzere toplam 22,275,83 TL üzerinden iptaliyle takibin bu miktar üzerinden devamına, -Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE -Alacak likit olmadığından icra inkar tazminatının REDDİNE Harçlar kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 1.521,66-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 336,08-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 1.185,58-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, -Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 İkinci Kısım İkinci Bülüm) göre hesaplanan 17.900,00-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, -Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre vekalet ücreti red edilen miktarı geçemeyeceğinden 5.548,12-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, -Davacı tarafından yapılan; 80,70-TL Başvuru Harcı, 336,08-TL Peşin/nisbi Harcı, olmak üzere toplam 416,78TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, -Davacı tarafından yapılan; 7.200,00-TL Bilirkişi ücreti, 244,50-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 7.444,50-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 5.959,63-TL lik kısmının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davacı üzerinde bırakılmasına, -6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği .... tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen iki taraf için iki saatlik ücret tutarı karşılığı olan 1.320,00-TL arabulucu ücretinin 1.056,00 TL'sinin davalıdan, 264,00 TL'sinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, - Fazla yatan gider avansı ile delil avansı var ise 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı .... Hukuk Muhakemeleri Gider Avansı Tarifesinin 5.maddesine göre karar kesinleştikten sonra istek halinde ve taraflar hesap numarası bildirilmiş ise iade elektronik ortamda hesaba aktarılmasına, hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle ... merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak taraflara İADESİNE Dair davalı vekilinin yüzüne karşı, davacı vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.. 17/01/2024 Katip ... e-imzalı Hakim ... e-imzalı