Anayasa Mahkemesi İkinci Bölüm, B. No: 2014/14205, 23.02.2017

TÜRKİYE CUMHURİYETİ

ANAYASA MAHKEMESİ

İKİNCİ BÖLÜM

KARAR

ŞEHNAZ AYHAN BAŞVURUSU (2)

(Başvuru Numarası: 2014/14205)

Karar Tarihi: 23/2/2017

İKİNCİ BÖLÜM

KARAR

I. BAŞVURUNUN KONUSU

1. Başvuru, atama işleminin iptali istemiyle açılan davada

verilen iptal kararının gereği gibi uygulanmaması nedeniyle adil yargılanma

hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.

II. BAŞVURU SÜRECİ

2. Başvuru 25/8/2014 tarihinde yapılmıştır.

3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön

incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.

4. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm

tarafından yapılmasına karar verilmiştir.

5. Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul edilebilirlik ve

esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir.

III. OLAY VE OLGULAR

6. Başvuru formu ve ekleri ile Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi

(UYAP) üzerinden başvuruya konu yargılama dosyasına ilişkin tespit edilen

ilgili olaylar özetle şöyledir:

7. Başvurucu, Bitlis Eren Üniversitesinde genel sekreter olarak

görev yapmakta iken şube müdürü olarak atanmış; bu işlemin iptali için açtığı

davada Van 1. İdare Mahkemesinin 8/5/2013 tarihli ve E.2011/1216, K.2013/428

sayılı kararıyla işlemin iptaline karar verilmiştir.

8. İdare tarafından bu kararın uygulanması amacıyla 4/9/2013 tarihli

ve 2013/31-1 sayılı işlemle başvurucu, önce eski görevi olan genel sekreterliğe

atanmış; ardından aynı tarihli ve 2013/31-4 sayılı işlemle yeniden şube

müdürlüğü kadrosuna atanmıştır.

9. Başvurucu, bu işlemin de iptali istemiyle dava açmıştır. Van

1. İdare Mahkemesi 8/5/2014 tarihli ve E.2013/1990, K.2014/1197 sayılı

kararıyla başvurucunun Üniversite genel sekreterliğinden alınması işleminde

şekil unsuru bakımından hukuka aykırlık bulunduğu

gerekçesiyle dava konusu işlemi iptal etmiştir.

10. Anılan karar üzerine idare 19/6/2014 tarihli ve 7879 sayılı

işlem ile 6/3/2014 tarihli ve 28933 Mükerrer sayılı Resmî Gazete’de

yayımlanarak yürürlüğe giren, 21/2/2014 tarihli ve 6526 sayılı Kanun'un 18.

maddesi ile değiştirilen 6/1/1982 tarihli ve 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü

Kanunu’nun 28. maddesi gereği genel sekreterlik kadrosunun dolu olduğu

gerekçesiyle başvurucuyu tekrar şube müdürü olarak atamıştır.

11. Başvurucu 25/8/2014 tarihinde bireysel başvuruda

bulunmuştur.

12. Bireysel başvuru yapıldıktan sonra Danıştay Beşinci

Dairesinin 6/6/2016 tarihli ve E.2016/3014, K.2016/3597 sayılı kararıyla

davanın derdestlik nedeniyle incelenmeksizin reddine

karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle Van 1. İdare Mahkemesinin anılan

E.2013/1990, K.2014/1197 sayılı iptal kararı bozulmuştur.

13. Başvurucu tarafından karar düzeltme başvurusunda bulunulmuş

olup başvuru henüz sonuçlanmamıştır.

IV. İLGİLİ HUKUK

14. İlgili hukuk için bakınız Bülent

Türk [GK], B. No: 2014/7002, 1/12/2016, §§ 17-20.

V. İNCELEME VE GEREKÇE

15. Mahkemenin 23/2/2017 tarihinde yapmış olduğu toplantıda

başvuru incelenip gereği düşünüldü:

A. Başvurucunun İddiaları

16. Başvurucu, görev biriminin değiştirilmesi üzerine açtığı

davada verilen iptal kararının 2577 sayılı Kanun’un 28. maddesi gerekçe

gösterilerek uygulanmadığını, böylelikle yargı kararının etkisiz hâle

getirildiğini belirterek Anayasa'nın 36. maddesinde güvence altına alınan adil

yargılanma hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüş; söz konusu 19/6/2014 tarihli

ve 7879 sayılı işlemin ve dayanağı kanun maddelerinin iptaline karar verilmesi

talebinde bulunmuştur.

B. Değerlendirme

17. Bireysel başvuru yolu, bireylerin maruz kaldığı temel hak

ihlallerinin tespit edildiği ve tespit edilen ihlalin ortadan kaldırılması için

etkin araçları içeren anayasal bir güvencedir. Ancak Anayasa Mahkemesine

bireysel başvuru yolu, kamusal bir düzenlemenin soyut biçimde Anayasa'ya

aykırılığının ileri sürülmesini sağlayan bir yol olarak düzenlenmemiştir. Bir

yasama işlemi veya düzenleyici idari işlemin temel hak ve özgürlüğün ihlaline

neden olması durumunda, bireysel başvuru yoluyla doğrudan bu işlemlere değil

ancak yasama veya düzenleyici idari işlemin uygulanması mahiyetindeki işlem,

eylem ve ihmallere karşı başvuru yapılabilecektir (Serkan Acar, B. No: 2013/1613, 2/10/2013, § 37).Buna göre

başvuruya konu olayda, 2577 sayılı Kanun'da yapılan düzenleme gereğince

başvuruya konu işlem tesis edilmiş olup somut başvurunun bu açıdan

değerlendirilmesi gerekir.

18. Başvurucunun şikâyetlerine benzer nitelikte, kamu

görevlisinin çalıştığı birimin değiştirilmesi üzerine bu işlemin iptaline ve

yürütmenin durdurulmasına karar verilmesi istemiyle açılan davada verilen

yürütmenin durdurulması kararının, 2577 sayılı Kanun'un 28. maddesi gerekçe

gösterilerek gereği gibi yerine getirilmediğine ilişkin şikâyet daha önce

Anayasa Mahkemesinin içtihadına konu olmuştur (Bülent

Türk; Arif Canlı [GK],

B. No: 2014/7152, 1/12/2016; Hakan Yıldız

[GK], B. No: 2014/8804, 1/12/2016).

19. Anayasa Mahkemesinin anılan içtihadında da belirtildiği

üzere yürütmenin durdurulması kurumu anayasal bir değer ve öneme sahip olmakla

birlikte adil yargılanma hakkı kural olarak uyuşmazlık bakımından nihai ve

kesin nitelik taşıyan yargı kararlarının sonucuna erişmeyi güvence altına

almakta olup yürütmenin durdurulması kararlarının böyle bir niteliği

bulunmamaktadır. Yürütmenin durdurulması kararlarının icra edilmemesinin de

diğer ara kararlarında olduğu gibi ancak adil yargılanma hakkına hâkim olan

ilkelerden yargılamanın bütününün adil olmaktan çıkması ilkesi dikkate alınarak

mahkemeye erişim hakkı kapsamında incelenmesi gerekmektedir. Buna göre

yargılama bakımından nihai nitelik taşımayan yürütmenin durdurulması

kararlarının icra edilmemesine ilişkin şikâyetlerde adil yargılanma hakkı

yönünden bakılacak husus, yürütmenin durdurulması kurumunun niteliği gereği bu

kararın uygulanmamasının ileride başvurucu lehine verilecek muhtemel nihai

kararın icra edilmesini imkânsız hâle getirecek veya aşırı derecede zorlaştıracak

nitelikte olup olmadığıdır. Bu hususun ise her somut olayın koşulları dikkate

alınarak değerlendirilmesi gerekir.

20. Başvurucu, münhasıran tayine ilişkin olan bireysel

başvurusunda başka bir hakkının ihlal edildiğini ileri sürmediği gibi Mahkeme

tarafından da başvurunun diğer temel haklarla bir bağlantısı tespit

edilememiştir. Ayrıca söz konusu kararın gereği gibi icra edilmemesinin,

yargılama sonundaki nihai kararın icra edilmesini imkânsız hâle getirecek veya

aşırı derecede zorlaştıracak bir nitelikte olmadığı da anlaşılmaktadır.

21. Somut olayda başvuruya dayanak olan ve gereği gibi yerine

getirilmediği ileri sürülen karar, başvurucunun aynı il içinde başka bir

kadroya atanması işlemine ilişkin açılan davada verilen ancak başvuru sırasında

henüz kesinleşmemiş olan karardır. Başvuruya konu yapılan karar, yürütmenin

durdurulması kararı olmayıp esasa ilişkin olmakla birlikte başvuru tarihi

itibarıyla kesin olmadığı (nitekim sonrasında temyiz merciince bozulduğu),

başvurunun başka bir hakla bağlantısının tespit edilemediği ve söz konusu

kararın gereği gibi icra edilmemesinin yargılama sonundaki nihai kararın icra

edilmesini imkânsız hâle getirecek veya aşırı derecede zorlaştıracak bir

nitelikte olmadığı anlaşılmaktadır.

22. Bu durumda bakılmakta olan başvuruda, yukarıda anılan Bülent Türk kararında belirtilen

içtihattan ayrılmayı gerektiren bir durum bulunmadığı sonucuna varıldığından

nihai ve kesin nitelikte olmayan kararın gereği gibi uygulanmadığı şikâyetine

ilişkin yapılan başvurunun açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle kabul

edilemez olduğuna karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmaktadır.

23. Açıklanan nedenlerle, başvurunun diğer kabul edilebilirlik

koşulları yönünden incelenmeksizin açıkça

dayanaktan yoksun olması nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar

verilmesi gerekir.

VI. HÜKÜM

Açıklanan gerekçelerle;

A. Başvurunun açıkça

dayanaktan yoksun olması nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,

B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde BIRAKILMASINA

23/2/2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Başkan

:

Engin

YILDIRIM

Üyeler

:

Celal Mümtaz

AKINCI

Muammer

TOPAL

M. Emin KUZ

Recai AKYEL

Raportör

:

Mehmet Sadık

YAMLI

Başvurucu

:

Şehnaz AYHAN