Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm, B. No: 2016/1050, 08.02.2018

TÜRKİYE CUMHURİYETİ

ANAYASA MAHKEMESİ

BİRİNCİ BÖLÜM

KARAR

MEHMET KANDEMİR BAŞVURUSU

(Başvuru Numarası: 2016/1050)

Karar Tarihi: 8/2/2018

BİRİNCİ BÖLÜM

KARAR

I. BAŞVURUNUN

KONUSU

1. Başvuru, idari para cezasının iptali istemini

inceleyen hâkimliğin başvurucunun delil toplanması yönündeki taleplerini

dikkate almaması, böylelikle delillerin sunulması ve inceletilmesi noktasında

başvurucu aleyhine dezavantaj oluşturulması nedenleriyle adil yargılanma

hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.

II. BAŞVURU

SÜRECİ

2. Başvuru 6/1/2016 tarihinde yapılmıştır.

3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden

yapılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.

4. Komisyonunca başvurunun kabul edilebilirlik

incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.

III. OLAY VE

OLGULAR

5. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle

ilgili olaylar özetle şöyledir:

6. Başvurucu, avukatlık mesleğini icra etmektedir.

7. Çanakkale İl Emniyet Müdürlüğü Trafik Tescil Denetleme

Büro Amirliğince başvurucu hakkında 13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı

Karayolları Trafik Kanunu'nun 47/1-a maddesini ihlal ettiği gerekçesiyle 189 TL

idari para cezası kesilmiştir.

8. İdari para cezasına yapılan itiraz, Çanakkale Sulh

Ceza Hâkimliğince 23/10/2015 tarihinde kesin olarak reddedilmiştir.

9. Başvurucu, anılan karardan 7/12/2015 tarihinde

haberdar olmuş ve 6/1/2016 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.

10. Bireysel başvuru sonrasında Adalet Bakanlığının

23/3/2016 tarihli talebi üzerine Çanakkale Sulh Ceza Hâkimliğinin 23/10/2015

tarihli ve 2015/2288 Değişik İş sayılı kararına karşı kanun yararına bozma

yoluna gidilmiştir.

11. Anılan karar, Yargıtay 19. Ceza Dairesinin 22/05/2017

tarihli ve E.2016/5890, K.2017/4782 sayılı kararıyla bozulmuş; idari para

cezası kaldırılmıştır.

IV. İNCELEME VE

GEREKÇE

12. Mahkemenin 8/2/2018 tarihinde yapmış olduğu

toplantıda başvuru incelenip gereği düşünüldü:

A. Başvurucunun

İddiaları

13. Başvurucu; idari para cezasına itirazı inceleyen

Çanakkale Sulh Ceza Hâkimliğinin başta MOBESE kayıtları olmak üzere gerekli

delilleri toplamadığı, bu nedenle Anayasa'nın 36. maddesinde güvence altına

alınan adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüştür.

B. Değerlendirme

14. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin

Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un "Başvuru hakkının

kötüye kullanılması" kenar başlıklı 51. maddesi şöyledir:

"Bireysel

başvuru hakkını açıkça kötüye kullandığı tespit edilen başvurucular aleyhine,

yargılama giderlerinin dışında, ayrıca ikibin Türk Lirasından fazla olmamak

üzere disiplin para cezasına hükmedilebilir."

15. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün (İçtüzük) "Başvuru

hakkının kötüye kullanılması" kenar başlıklı 83. maddesi şöyledir:

"Başvurucunun istismar edici, yanıltıcı ve benzeri nitelikteki

davranışlarıyla bireysel başvuru hakkını açıkça kötüye kullandığının tespit

edilmesi hâlinde başvuru reddedilir ve yargılama giderleri dışında, ilgilinin

ikibin Türk Lirasından fazla olmamak üzere disiplin para cezasıyla

cezalandırılmasına karar verilir."

16. İçtüzük'ün "Bireysel başvuru formu ve ekleri"

kenar başlıklı 59. maddesinin (5) numaralı fıkrası şöyledir:

"Başvurucuların, adreslerinde veya başvuruyla ilgili koşullarda

herhangi bir değişiklik meydana geldiğinde bunu Mahkemeye bildirmeleri

zorunludur."

17. Anılan düzenlemelerde, genel olarak bir hakkın

öngörüldüğü amaç dışında ve başkalarını zarara sokacak şekilde kullanılmasının

hukuk düzenince himaye edilmeyeceğini ifade eden hakkın kötüye kullanılmasının

bireysel başvuru alanında özel olarak ele alındığıaçıkça görülmektedir. Bu bağlamda

bireysel başvuru usulünün amacına açıkça aykırı olan ve Anayasa Mahkemesinin

başvuruyu gereği gibi değerlendirmesini engelleyen davranışların başvuru

hakkının kötüye kullanılması olarak değerlendirilmesi mümkündür (S.Ö.,

B. No: 2013/7087, 18/9/2014, § 28; Mehmet Güven Ulusoy [GK], B. No:

2013/1013, 2/7/2015, § 31).

18. Bu kapsamda başvurunun değerlendirilmesi sürecinde

vuku bulan ve söz konusu değerlendirmeyi etkileyecek nitelikte yeni ve önemli

gelişmeler hakkında Anayasa Mahkemesinin bilgilendirilmemesi suretiyle başvuru

hakkında doğru bir kanaat oluşturulmasının engellenmesi durumunda başvuru

hakkının kötüye kullanıldığı kabul edilebilecektir (S.Ö., § 29; Mehmet

Güven Ulusoy, § 32).

19. Somut olayda Anayasa Mahkemesinin incelemesini

tamamlamadan önce Yargıtay 19. Ceza Dairesi, başvuruya konu kararın bozulmasına

ve idari para cezasının kaldırılmasına karar vermiştir (bkz. § 11).

Başvurucuya, anılan Yargıtay kararı 18/8/2017 tarihinde tebliğ edilmiştir. Buna

karşın başvurucu, İçtüzük'ün 59. maddesinin (5) numaralı fıkrasında belirtilen

yükümlülüğe açıkça aykırı olarak bozma kararına dair herhangi bir bildirimde

bulunmamıştır.

20. Bu itibarla başvuru sonrasında gerçekleşen ve

başvurunun değerlendirilmesini etkileyecek nitelikteki bir konuda bilgi verilmeyerek

Anayasa Mahkemesini yanıltıcı, öte yandan yeniden yargılamayla ilgili

işlemlerin başlatılmasına yol açabilecek bir davranışın ortaya konduğu

anlaşılmaktadır (Benzer yöndeki bir karar için bkz. Ş.K., B. No:

2014/1312, 8/6/2017, §§ 17-24).

21. Açıklanan nedenlerle başvurunun başvuru hakkının

kötüye kullanılması nedeniyle reddine ve 6216 sayılı Kanun'un 51. maddesi

uyarınca başvurucu aleyhine takdiren 500 TL disiplin para cezasına

hükmedilmesine karar verilmesi gerekir.

V. HÜKÜM

Açıklanan gerekçelerle;

A. Başvurunun başvuru hakkının kötüye kullanılması

nedeniyle REDDİNE,

B. 6216 sayılı Kanun'un 51. maddesi uyarınca başvurucunun

500 TL disiplin para cezası ile CEZALANDIRILMASINA,

C. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde

BIRAKILMASINA 8/2/2018 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Başkan

:

Burhan ÜSTÜN

Üyeler

:

Serruh KALELİ

Nuri NECİPOĞLU

Kadir ÖZKAYA

Rıdvan GÜLEÇ

Raportör

:

Akif YILDIRIM

Başvurucu

:

Mehmet KANDEMİR

Vekili

:

Av. Burcu KANDEMİR