Yargıtay 9. Hukuk Dairesi 2026/4989 E. 2026/4134 K.

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi SAYISI : 2026/13 E., 2026/71 K. DAVA TARİHİ : 21.01.2025

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar; davacı-karşı davalı ... tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA 1. Asıl davada davacılar vekili dava dilekçesinde; Hekim Birliği Sağlık ve Sosyal Hizmet Çalışanları Sendikasının (Hekim Birliği Sendikası) 14.01.2025 tarihli ve 2025/4 sayılı ... Yönetim Kurulu kararının iptaline karar verilmesini talep ettiklerini, söz konusu kararda aynen "...hukuki varlığı bulunmayan ve şube olarak varlıkları sadece şekilden ibaret olan; ............................................................., olarak tüm bu yukarıdaki şubelerin şekli varlıklarının sona erdirilmesine..." karar verildiğini, iptaline karar verilen Genel Kurulda seçilen yönetim kurulunun yaklaşık bir yıldan fazla süre zarfında ve peyder pey, farklı zamanlarda almış olduğu tüm kararların yok hükmünde olduğunun iddia edilmesinin ya da bu manaya gelmesinin kesinlikle söz konusu olamayacağını, 31 ile dair şubelerin tamamının aynı anda kapatılması girişiminin, kısa süre sonra yapılacak ... Genel Kurulunun delegasyon dengesine haksız ve yapay bir müdahale olduğunu, kararın hukuka aykırı olduğunu belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle 14.01.2025 tarihli ve 2025/4 sayılı ... Yönetim Kurulu kararının iptaline karar verilmesini talep etmiştir. 2. Karşı davada davacı vekili dava dilekçesinde; davacı-karşı davalı ... bakımından, ... başkanlığındaki Yönetim Kurulunun aldığı tüm şube açılış, kuruluş ve kişilere şube kurma yetkisi verdiği kararlarının ve aldığı bütün yönetim kurulu kararlarının yok hükmünde veya mutlak suretle butlan olduklarının tespitine; Davacı-karşı davalı ... bakımından, ... Şubesinin sadece görünürde şekli ve kağıt üzerindeki işbu şube varlığının yok hükmünde veya mutlak suretle butlan olduğunun tespitine ve Sendikanın hukuken geçerli ... Şubesinin bulunmadığının tespitine, ... Şube Başkanı ve yöneticisi gibi davranan ... adındaki davacı-karşı davalının Sendikaya kesintisiz yaptığı müdahalesinin menine, Sendikaya ait ... Şubesinin banka hesabındaki paranın Sendika Genel ... banka hesabına aktarılmasına, bankadan çekilen ve ellerinde herhangi bir sebeple bulunan nakit paranın ve kasa mevcudunun teslimine, tüm demirbaşlar, defter, belge ve kayıtlar ve sözde şube adına Sendikaya ait ellerinde bulunan her şeyin eksiksiz Sendika Genel ... Yönetim Kuruluna teslim edilmesine ve Sendika üzerine yapılan her türlü müdahalenin menine; Davacı-karşı davalı ... bakımından, ... Şubesinin sadece görünürde şekli ve kağıt üzerindeki işbu şube varlığının yok hükmünde veya mutlak suretle butlan olduğunun tespitine ve Sendikanın hukuken geçerli ... Şubesinin bulunmadığının tespitine, ... Şube Başkanı ve yöneticisi gibi davranan ... adındaki davacı-karşı davalının sendikaya kesintisiz yaptığı müdahalesinin menine, Sendikaya ait ... Şubesinin banka hesabındaki paranın Sendikanın genel ... banka hesabına aktarılmasına, bankadan çekilen ve ellerinde herhangi bir sebeple bulunan nakit paranın ve kasa mevcudunun teslimine, tüm demirbaşlar, defter, belge ve kayıtlar ve sözde şube adına sendikaya ait ellerinde bulunan her şeyin eksiksiz Sendika Genel ... Yönetim Kuruluna teslim edilmesine ve sendikanın üzerine yapılan her türlü müdahalenin menine; Davacı-karşı davalı ... bakımından, ... Şubesinin sadece görünürde şekli ve kağıt üzerindeki işbu şube varlığının yok hükmünde veya mutlak suretle butlan olduğunun tespitine ve Sendikanın hukuken geçerli ... Şubesinin bulunmadığının tespitine, ... Şube Başkanı ve yöneticisi gibi davranan ve Sendika unvanını her yerde kullanan, işbu ... adındaki davacı-karşı davalının sendikaya kesintisiz yaptığı müdahalesinin menine, sendikaya ait ... Şubesinin Banka hesabınındaki paranın Sendikanın Genel ... banka hesabına aktarılmasına, bankadan çekilen ve ellerinde herhangi bir sebeple bulunan nakit paranın ve kasa mevcudunun teslimine, tüm demirbaşlar, defter, belge ve kayıtlar ve sözde şube adına sendikaya ait ellerinde bulunan her şeyin eksiksiz Sendika Genel ... Yönetim Kuruluna teslim edilmesine ve sendika üzerine yapılan her türlü müdahalenin menine; karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP Asıl dava bakımından davalı vekili cevap dilekçesinde; davaya konu edilen Genel ... Yönetim Kurulu kararının kesinleşmiş yargı kararlarına uymak ve bunların yerine getirilmesinden ibaret olduğunu, davacıların işbu huzurdaki iptal davasını açmakta hiçbir hukuki yararı bulunmadığını, kavuşmalarını gerektirir hiçbir hakları olmadığını, seçimin tüm sonuçları ile birlikte iptal edilmesinin sebep-sonuç ilişkisi içerisinde birbirleriyle zincirleme bağlantılı tüm yapılan işlemlerin yok hükmünde veya mutlak suretle butlan oldukları anlamına geleceğini belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin 02.05.2025 tarihli kararı ile; asıl dava bakımından, Olağanüstü Genel Kurulun seçimler dâhil tüm sonuçları ile birlikte iptaline, davalı Sendikanın Olağanüstü Genel Kurul öncesindeki yönetim kurulu ve diğer organlarındaki tüm görevlilerin davalı Sendikayı temsile yetkili olduklarının tespitine karar verilmiş olmasının davaya konu MYK kararı ile şube varlıklarının sona erdirilmesine karar verilen şubelerin yok hükmünde ya da mutlak butlanla batıl olduğu sonucunu doğurmayacağı, zira bu yönde bir kabulün iptal edilen Olağanüstü Genel Kurul ile yönetime gelen ve Olağanüstü Genel Kurul kararı mahkemece iptal edilene kadar yönetimde olan yönetim kurulunun, yönetimde olduğu süre boyunca yaptığı tüm iş ve işlemler ile aldığı tüm kararların yok hükmünde ya da batıl olması gerektiği sonucunu doğuracağı, bu durumda ise sendika içi kaosun söz konusu olacağı ve davalı Sendika üyelerinin Anayasal ve demokratik haklarını kullanmalarının önüne geçileceği gerekçesiyle asıl davanın kabulüne; karşı dava bakımından, benzer gerekçelerle hukuki dayanağı bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin 02.05.2025 tarihli kararına karşı süresi içinde davalı-karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesinin 01.07.2025 tarihli kararı ile; başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ Bölge Adliye Mahkemesinin 01.07.2025 tarihli kararının süresi içinde davalı-karşı davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece, dava konusu 14.01.2025 tarihli ve 2025/4 sayılı Sendika Yönetim Kurulu kararının açıklanan Kanun ve Tüzük hükümlerine aykırı olmadığı anlaşıldığından, asıl dava bakımından da davanın reddine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının ortadan kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesinin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; bozma kararı doğrultusunda değerlendirme yapıldığı belirtilerek asıl ve karşı davanın reddine karar verilmiştir. VI. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davacı-karşı davalı ... dilekçesinde; iptal kararı ile mutlak butlan (yokluk) arasındaki temel hukuki farkın göz ardı edilmesi suretiyle hatalı hüküm kurulduğunu, şubelerin "başlangıçtaki kuruluş şartlarını kaybettiği" iddiasının somut gerçeklerle çeliştiğini, kapatma işlemi için yasada aranan maddi dayanakların oluşmadığını, dava konusu Sendika Yönetim Kurulu kararının bir kapatma işlemi değil, yetki gaspı niteliğinde bir yok sayma işlemi olduğunu, dava konusu işlemin bir "yargı kararının uygulanması" niteliğinde olmadığını, aksine kesinleşmiş mahkeme kararını hatalı yorumlayarak yetki gaspı yoluyla tesis edilmiş yeni bir idari işlem olduğunu, genel kurulun şubelerin varlığını tescil ettiğini, hukuki yararın ortadan kalktığını, dava konusu kararın, Anayasal ve yasal güvence altındaki sendika içi demokrasi ilkesini ve üyelerin örgütlenme hakkını ağır biçimde ihlal ettiğini, genel kurul öncesi delegasyon yapısına müdahale edildiğini, sendika tüzel kişiliğinin mali gücünün üyelere karşı baskı aracı olarak kullanılmasının, dürüstlük kuralına aykırı olduğunu belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebepleri ileri sürmüştür. B. Değerlendirme ve Gerekçe Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık; asıl dava bakımından Sendika Yönetim Kurulu kararının iptali, karşı dava bakımından tespit ve müdahalenin meni istemlerine ilişkindir. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VII. KARAR Açıklanan sebeple; Davacı-karşı davalı ...'nın yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 30.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.