Yargıtay 7. Hukuk Dairesi 2026/598 E. 2026/2143 K.

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2022/679 E., 2023/595 K.

Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar davacı vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; 1 70... parsel sayılı taşınmazlarının genel yola bağlantısının bulunmadığını ileri sürerek 170 parsel sayılı taşınmazı için davalılara ait 1 74... parsel sayılı taşınmazlardan, 171 parsel sayılı taşınmazı için davalı ...'ya ait 172 parsel sayılı taşınmazdan bedeli karşılığında ... hakkı kurulmasını talep etmiştir. II. CEVAP 1. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkiline ait taşınmazdan ... hakkı kurulması hâlinde taşınmazın kullanılamaz hâle geleceğini belirterek davanın reddini savunmuştur. 2. Davalı ... adına Köy Muhtarı cevap dilekçesinde; 174 parsel sayılı taşınmazın içerisinde okul olduğunu, bu parsel üzerinden ... hakkı kurulması hâlinde bahçenin kullanılamayacağını belirterek davanın reddini savunmuştur. III. MAHKEME KARARI Mahkemece yapılan yargılama sonucunda; “…davanın kısmen kabul-kısmen reddi ile, 171 parsel sayılı taşınmaz lehine 172 parsel sayılı taşınmazdan ... hakkı kurulmasına, diğer davalı ve diğer taşınmazlar yönünden ... hakkı isteminin reddine.” karar verilmiştir. IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A. Bozma Kararı 1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili ve davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur. 2. Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesince karar bozulmuştur. Mahkemece bozma ilâmına uyularak yapılan yargılama sonucunda, “…davanın kısmen kabulü, kısmen reddi ile 110 ada, 171 parsel sayılı taşınmaz lehine 110 ada, 172 parsel sayılı taşınmaz üzerinden ... hakkı kurulmasına, 110 ada, 170 parsel sayılı taşınmaz lehine 110 ada, 174 parsel sayılı taşınmaz üzerinden ... hakkı kurulmasına.” karar verilmiş, karara karşı davalılar vekilleri tarafından temyiz başvurusunda bulunulmuştur. Dairemizce: “…dava konusu aleyhine ... tesis edilen 1 10... parsel sayılı taşınmazın tapuda ... Köyü adına ‘Ahşap İlkokul binası ve bahçesi’ vasfı ile kayıtlı olup, dosya içerisinde Bilecik Valiliği Milli Eğitim Müdürlüğünden gelen yazı cevabında 174 parseldeki Bakanlığın lehine olan tahsisin kaldırılmasının uygun olmadığı beyan edilmiştir. Bu bakımdan amaca özgülenmiş 1 10... parsel sayılı taşınmazın üzerinde ... irtifakı kurulması isabetli değildir. Nitekim dava konusu taşınmaz üzerinde kurulan ... irtifakı özgüleme amacını engelleme niteliğindedir. Öte yandan, Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin bozma ilamında 1 70... parsel sayılı taşınmazlar arasındaki ark üzerinden akdi ... sağlanıp sağlanamayacağı yönünde yeniden bilirkişi incelemesi yapılarak karar verilmesi gerektiği belirtilmiştir. Mahkemece bozma ilamına uyularak alınan 19.12.2019 tarihli bilirkişi raporunda ise 1 70... parseller arasındaki ark üzerinde boru, beton, büz ve menfez ile drenaj yapılması suretiyle arkın ıslahı ile geçiş sağlanabileceğinin uygun görüldüğü belirtildiği halde lehine ... irtifakı istenen her bir taşınmaz için farklı güzergahlardan ... kurulması doğru görülmemiştir.” gerekçesiyle karar bozulmuştur. B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar Mahkemece bozma kararına uyularak yapılan yargılama sonucunda yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; “…yapılan keşifte gözlemlendiği ve alınan bilirkişi raporlarında belirtildiği üzere, davacının taşınmazının yola geçişi bulunmadığından lehine ... hakkı kurulması istemi bulunan 1 70... parsel sayılı taşınmazlar lehine mutlak ... ihtiyacı içinde olduğu gerek keşif tutanağı, gerek tanık ifadeleri ve bilirkişi raporundan anlaşılmaktadır… Bilirkişi raporunda ... hakkı kurulacak taşınmazlar üzerinde ne kadar toprak kaybı olacağı, ve ne kadar tazminat ödeneceği belirtilmişitr. Her iki taşınmaz açısından komşuluk hukuku ve fedakarlığın denkleştirilmesi ilkesi gereği, ... hakkı verilirken üzerinde ... kurulacak taşınmazın yükünü arttırmayacak şekilde hüküm tesis edilmiştir.” gerekçesiyle davanın kısmen kabul-kısmen reddiyle davacının maliki olduğu 1 10... ve 171 parsel sayılı taşınmazlar lehine dosya arasında yer alan 26.11.2019 havale tarihli kadastro uzmanı teknik bilirkişi rapor ve krokisinde 172 parsel sayılı taşınmaz üzerinden rapor ve krokide belirtildiği şekilde "F" harfi ile belirtilen güzergah üzerinden, 299,52 metrekarelik kısmından her iki taşınmaz için 6.638,89 TL tazminat karşılığında ... hakkı kurulmasına, diğer davalı ve diğer taşınmazlar yönünden ... hakkı isteminin reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalılardan ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri 1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde; kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, taşınmazın tarım arazisi olduğu dikkate alınmadan karar verildiğini, karara konu arktan geçmek için arazinin çiğnenmesi halinde problem çıkacağını, arktan geçişin mümkün olmadığını, arazilerin her biri için ayrı ayrı ... irtifakı kurulması gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir. 2. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; kararın hatalı olduğunu, meblağın eksik hesaplandığını, davacı lehine vekalet ücretine hükmedilmiş olmasının da hatalı olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir. C. Değerlendirme ve Gerekçe Dava, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 747. maddesi gereğince ... hakkı kurulması talebine ilişkindir. 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre taraf vekillerinin aşağıdaki paragraflar kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2. Dava, 4721 sayılı Kanun'un 747. maddesine dayanılarak açılmış ... hakkı kurulması istemine ilişkindir. Ülkemizde arazi düzenlenmesinin sağlıklı bir yapıya kavuşmamış olması ve her taşınmazın yol ihtiyacına cevap verilmemesi ... davalarının nedenidir. ... hakkı verilmesiyle genel yola bağlantısı olmayan veya yolu bulunsa bile bu yol ile ihtiyacı karşılanamayan taşınmazın genel yolla kesintisiz bağlantısı sağlanır. ... hakkı, şahsa bağlı bir hak olmayıp, taşınmaza bağlı sınırlı ayni hak olup görülmekte olan davada davacı maliki olduğu 1 70... parsel sayılı taşınmazları için ... hakkı istediğinden genel yola ulaşabilmesi için öncelikle davanın görülmekte olduğu tarihte davacının maliki olduğu 170 parsel sayılı taşınmazdan 171 parsel sayılı taşınmaza geçmesi, daha sonra davalıya ait parsellerden ... hakkı kurulması gerekir. 170 parsel sayılı taşınmaz lehine 171 parselden geçecek ... düşünülmeden davalıya ait diğer parselden ... kurulması kesintisizlik ilkesinin ihlali mahiyetinde olacağından kurulan ... irtifak hakkı doğru olmamıştır. Mahkemece yapılması gereken; taraf yararları gözetilerek ve geçidin kesintisizliği ilkesi gereğince davacıya yeterli süre verilerek, davanın görüldüğü aşamada davacıya ait olan, ancak davacı tarafından taşınmaz ya da taşınmazların satılması durumunda farklı kişilere ait olabilecek dava konusu taşınmazlar için, yukarıda değinildiği üzere ... hakkının şahsi hak olmadığı, taşınmaza bağlı bir ayni hak olduğu gözetilerek, halihazırda davacıya ait olan 170 parsel sayılı taşınmaz için, yine davacıya ait olan 171 parsel sayılı taşınmaz üzerinden akdi ... kurulduktan sonra davalılara ait diğer parseller üzerinden ... hakkı kurulması gerekirken yanılgılı değerlendirmeyle yazılı şekilde hüküm tesis edilmiş olması doğru görülmemiş, bu sebeple hüküm bozulmuştur. VI. KARAR 1. Yukarıda (1) numaralı paragrafta açıklanan sebeplerle, taraf vekillerinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE, 2. (2) numaralı paragrafta açıklanan nedenlerle, taraf vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, Peşin yatırılan temyiz karar harcının ilgililere iadesine, Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine, Karara karşı karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 20.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.