Yargıtay 7. Ceza Dairesi 2023/19854 E. 2026/5625 K.

MAHKEMESİ :İcra Ceza Mahkemesi SAYISI : 2019/299 E - 2019/803 K SUÇ : 5941 sayılı Kanun'a muhalefet

Kayseri 1. İcra Ceza Mahkemesi tarafından, sanığın, 5941 sayılı Kanun'a muhalefet suçundan, neticeten 70.470,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına ve çek düzenlemekten ve çek hesabı açmaktan yasaklanmasına karar verildiği belirlenmiştir.

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 309/1. maddesi uyarınca, 11.10.2023 tarihli evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 13.11.2023 tarihli ve KYB - 2023/109791 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 13.11.2023 tarihli ve KYB - 2023/109791 sayılı kanun yararına bozma isteminin;

“Dosya kapsamına göre; ... Şubesine ait, ... Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi tarafından keşide edilen 30/01/2019 düzenleme ve 72.500,00 Türk lirası bedelli çek bakımından sanığın üzerine atılı bulunan suçtan mahkumiyetine karar verilmiş ise de, İstanbul Ticaret Sicili Müdürlüğünün 08/05/2019 tarihli yazısı ile sanığın anılan şirketin ortaklarından birisi olduğu ancak şirket yetkilisinin diğer ortak ...'nın olduğu bildirildiği gözetilmeksizin çek hesabı sahibi tüzel kişinin yetkilisi olmayan sanığın beraati yerine, yazılı şekilde mahkumiyetine karar verilmesinde,

Kabule göre de, 5941 sayılı Çek Kanunu'nun "Ceza sorumluluğu, çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağı" başlıklı 5. maddesinde yer alan "Üzerinde yazılı bulunan düzenleme tarihine göre kanuni ibraz süresi içinde ibrazında, çekle ilgili olarak “karşılıksızdır” işlemi yapılmasına sebebiyet veren kişi hakkında, hamilin şikâyeti üzerine, her bir çekle ilgili olarak, binbeşyüz güne kadar adli para cezasına hükmolunur...Bu suçtan dolayı açılan davalar icra mahkemesinde görülür ve İcra ve İflas Kanununun 347, 349, 350, 351, 3 52... üncü maddelerinde düzenlenen yargılama usulüne ilişkin hükümler uygulanır..." şeklindeki düzenleme karşısında, Karşılıksız çek keşide etmek suçundan, çekle ilgili olarak karşılıksız işlemi yapılmasına sebebiyet veren kişinin, yani çek karşılığını ilgili bankada bulundurmakla yükümlü olan çek hesabı sahibinin, bu kişinin tüzel kişi olması halinde belirleme yapılmış ise tüzel kişinin mali işlerini yürütmekle görevlendirilen yönetim organı üyesinin, böyle bir belirleme yapılmamışsa yönetim organını oluşturan gerçek kişi veya kişilerin adli para cezası ile cezalandırılmasının mümkün olduğu, benzer şekilde çek hesabı sahibi gerçek veya tüzel kişi hakkında çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağı kararı verilebileceği gözetilmeden yazılı şekilde çek hesabı sahibi tüzel kişi, tüzel kişi adına çek keşide edenler ve şirket yönetim organları ile ticaret siciline tescil edilen şirket yetkilileri ile sanık hakkında çek düzenleme ve çek hesabı açmaktan yasaklanmasına karar verilmesinde, isabet görülmemiştir.” şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE Dosyanın tetkikinde, şikâyetçi tarafından, çek hesabı sahibi ".... San. Ve Dış. Tic. Ltd. Şti.'ni temsilen ..." şeklinde, sanığın çek hesabı sahibi şirket yetkilisi olduğu belirtilerek şikayette bulunulduğu, 5941 sayılı Kanun'un 5/2. maddesindeki "Birinci fıkra hükmüne göre çek karşılığını ilgili banka hesabında bulundurmakla yükümlü olan kişi, çek hesabı sahibidir. Çek hesabı sahibinin tüzel kişi olması hâlinde, bu tüzel kişinin mali işlerini yürütmekle görevlendirilen yönetim organının üyesi, böyle bir belirleme yapılmamışsa yönetim organını oluşturan gerçek kişi veya kişiler, çek karşılığını ilgili banka hesabında bulundurmakla yükümlüdür." şeklindeki düzenleme uyarınca, çek hesabı sahibinin .... San. Ve Dış. Tic. Ltd. Şti. olduğu, her ne kadar bu tüzel kişinin yetkilisi olarak sanık ... gösterilmiş ise de İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün 08.05.2019 tarihli yazısına göre 24.11.2016 tarihinden itibaren şirketi münferiden temsile yetkili kişinin ... olduğunun tespit edildiği, çekin tarihinin 30.01.2019 olduğu ve aynı tarihte ibraz edildiği, dolayısıyla ibraz tarihinde şirket yetkilisinin sanık ... değil ... isimli şahıs olduğu, ayrıntıları ve gerekçeleri Dairemizin 22.05.2024 tarihli ve 2023/15713 E., 2024/5764 K. sayılı Bölge Adliye Mahkemeleri Ceza Daireleri Arasındaki Karar Uyuşmazlığının Giderilmesine Dair Kararda açıklandığı üzere, Mahkemece, ibraz tarihinde çekin karşılığını banka hesabında bulundurmakla yükümlü kişinin belirlenerek yargılamaya devam edilmesi gerektiği hususu yönünden de kanun yararına bozma isteminde bulunulup bulunulmayacağına ilişkin Adalet Bakanlığından görüş istenilmesine karar vermek gerekmiştir.

III. KARAR Gerekçe bölümünde tespit edilen husus yönünden kanun yararına bozma isteminde bulunulup

bulunulmayacağının takdiri için dava dosyasının, Adalet Bakanlığına sunulmak üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, oy birliğiyle, 11.05.2026 tarihinde karar verildi.