Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2026/1984 E. 2026/11629 K.

MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi SAYISI : 2025/3737 Esas, 2025/511 Karar KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2023/1107 Esas, 2025/47 Karar

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 Sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve davacı idare adına tescili ile kamulaştırılan taşınmazların yol olarak tapudan terkini davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince, İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın yeniden görülmesi için dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; İzmir ili, ... ilçesi, ... Mahallesi (eski ... Mahallesi) 1 53... ve 132 parsel sayılı taşınmazların kamulaştırma bedelinin tespiti ile davacı idare adına tescili ve yol olarak terkinine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri 1. Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; ağaçlarla kaplı arazilerin değerini belirlerken, tek yıllıklarda olduğu gibi net gelir formülü kullanılmasının doğru olmadığını, bilirkişi raporunda yapılan hesaplamanın hatalı olduğunu, %200 oranında objektif değer artışının yüksek olduğunu, kapitalizasyon faiz oranın belirlenirken dikkate alınan hususların objektif değer artış oranı belirlenirken mükerrer olarak dikkate alınmasının hatalı olduğunu, objektif değer artışı çıplak zemine uygulandıktan sonra ağaç bedellerinin eklenmesi gerektiğini, idarece düzenlenen müştemilat formu ile rapor arasında fahiş fark bulunduğunu, kurum lehine vekâlet ücreti hükmedilmesi gerektiğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

2.Davalılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; 2942 sayılı Kanun'a uygun bir usulle yapılmadığını, mahkemece üçüncü kez verilen süreden sonra depo kararının yerine getirildiğini, bu nedenle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, taşınmaz arsa vasfında olduğu halde arazi olarak değer biçildiğini, taşınmazlar tapuda ... bahçesi vasfıyla kayıtlı oldukları halde zeytin bahçesi olarak değerlendirilmesinin doğru olmadığını, zeytin ürününün satış fiyatının düşük alındığını, objektif değer artış oranının düşük belirlendiğini, bu yöndeki istinaf kararının adil yargılanma ve mülkiyet hakkına aykırı olduğunu, yapılara biçilen değerin de düşük olduğunu, Anayasa Mahkemesince kamulaştırma davalarında yasal faiz hükmü iptal edildiğinden kamulaştırma bedelinin DİE endeksi uygulanarak ödenmesine karar verilmesi gerektiğini belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; İlk Derece Mahkemesince kaldırma kararı uyarınca bilirkişi incelemesi yaptırıldığı, mahkemece hükme esas alınan 22.03.2024 tarihli bilirkişi kurulu raporunda dava konusu İzmir ili, ... ilçesi, ... Mahallesi (eski ... Mahallesi) 1 53... ve 132 parsel sayılı taşınmazlara 2019 yılı resmi verileri ile sulu kapama zeytin bahçesi olarak, kapitalizasyon faiz oranı % 4 uygulanmak ve gelir metoduna göre tespit edilen m² birim fiyatına %200 oranında objektif değer artırıcı unsur ilave edilmek suretiyle, dava konusu taşınmazlardan 1 53... parsel üzerinde bulunan yapılara ise resmi birim fiyatları esas alınıp, yıpranma payı düşülerek değer biçildiği, taşınmazların vasfına, konum ve niteliklerine, aynı bölgeden intikal eden dava dosyalarına göre bilirkişi kurulunca belirlenen kapitalizasyon faizi ile objektif değer artırıcı unsur oranlarının ve dava konusu taşınmazlar için belirlenen metrekare birim fiyatının uygun ve resmi verilerle uyumlu olduğu, 1 53... parsel üzerinde bulunan yapılara biçilen değerin de yerinde olduğu gerekçesiyle taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri 1. Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

2. Davalılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Kapama Zeytin bahçesi niteliğindeki dava konusu taşınmazlara 2942 sayılı Kanun’un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca net geliri esas alınarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

3. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre; taraf vekillerinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

4.Kamulaştırma bedeline, Anayasa’nın 46/son maddesi gereğince dava tarihinden karar tarihine kadar kamu alacakları için öngörülen en yüksek faiz uygulanması gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirir.

5. Yapılan incelemede; dava konusu taşınmazın mahalle adının değişmiş olmasına rağmen hatalı yazılması doğru görülmediğinden bozmayı gerektirmiştir.

Ne var ki bu hataların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; 1. Taraf vekillerinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Taraf vekillerinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile ile temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3. İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının;

a)(1) numaralı bendinde yer alan "Aşağı Mahalle" ibaresinin hükümden çıkarılarak yerine "... Mahallesi" ibaresinin yazılması,

b)(4) numaralı bendinde yer alan "tarihten 4 ay sonraki tarih olan 21/01/2020", " yasal faiz" ibarelerinin hükümden çıkartılarak yerlerine sırayla "20.09.2019", " Anayasa’nın 46/son maddesi gereğince kamu alacakları için öngörülen en yüksek faiz" yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Davalıdan peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

18.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar veridi.