Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/5063 E. 2025/16723 K. – Kamulaştırmasız

MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/2839 Esas, 2024/2565 Karar KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Denizli 7. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2022/198 Esas, 2023/279 Karar

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasında yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda;

Davalı idare vekilinin gerekli şartları taşıdığı anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; .. ili, .. ilçesi, .. köyü 85 80... parsel sayılı taşınmaza kamulaştırma yapılmaksızın fiilen etrafı tel örgü ile çevrilmek suretiyle el atıldığını belirterek kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin davalı idareden tahsilini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu parselin Gayrimenkul Eski Eserler ve Anıtlar Yüksek Kurulunun 13.12.1980 tarih ve A-2587 sayılı kararı ile koruma altına alınan .. Arkeolojik ve Doğal Sit Alanı içinde kaldığını, ayrıca .. 2 Numaralı Kültür ve Tabiat Varlıkların Koruma Kurulunun 02.10.1991 tarih ve 2172 sayılı kararı ile onaylanan .. (..) Antik Kenti 1/1000 ölçekli Koruma Amaçlı İmar Planında kalmakta olup Koruma Amaçlı İmar Planında ... numaralı parselin bulunduğu alanın "tarım arazisi" olarak belirlenmiş ve onaylandığını, söz konusu parselle ilgili takas ya da kamulaştırma müracaatında bulunulmadığını, dava konusu taşınmaza müvekkili idare tarafından fiilen el atılmadığını, taşınmazın arsa niteliğine sahip olmadığını, tarla vasfında değerlendirilmesi gerektiğini, davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne ve el atma tazminatının davalı idareden tahsil edilerek davacılara ödenmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; davanın esastan reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu, el atma tarihi itibariyle maktu vekâlet ücreti takdiri gerekirken nispi vekâlet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu, dava konusu taşınmazın tarla vasfında olmasına rağmen arsa vasfında kabul edilip emsal araştırma yöntemine göre değer tespitinin doğru olmadığını, emsalin doğru seçilmediğini, emsal taşınmaz ile dava konusu taşınmaz mukayesesinin uygun yapılmadığını bedelin yüksek belirlendiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, dava konusu taşınmaza davalı idare tarafından tel çekilerek çevrilmek suretiyle usulüne uygun kamulaştırma olmaksızın fiilen el atıldığı, dava konusu taşınmazın 1/1000 Ölçekli İmar Planı içerisinde kalması nedeniyle arsa vasfında kabul edilerek emsal araştırma yöntemine göre değer tespiti yoluna gidilmesinde yöntem olarak isabetsizlik bulunmadığı, dava konusu taşınmazda düzenleme ortaklık payı kesintisi yapılmadığı, emsal olarak alınan Denizli ili, Pamukkale ilçesi, Karahayıt Mahallesi 2 10... parsel sayılı taşınmazın 31.08.20 18... yevmiye nolu satışının emsal olma özelliğine sahip bulunduğu, dava konusu taşınmazla emsal taşınmazın eksik ve üstün yanlarının tartışıldığı, emsal taşınmazın dava konusu taşınmazdan daha değerli kabul edilerek dava tarihi olan 20.05.2022 tarihi itibariyle dava konusu taşınmazın m² birim fiyatının 750,00 TL olarak tespitinin yerinde olduğu gerekçesiyle davalı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, ... olarak davacı tapu malikleri ile davalı idare arasında kamulaştırmasız el atılan taşınmazın değerinin biçilmesi ve bedelinin tahsili hususundadır.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arsa niteliğindeki .. ili, .. ilçesi, .. köyü 85 80... parsel sayılı taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesi ve alınan rapor uyarınca bedelinin davalı idareden tahsiline karar verilmesi yerindedir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davalı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davalı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

10.12.2025 oy birliğiyle karar verildi.