Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/1625 E. 2025/11965 K.

MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/805 Esas, 2024/2018 Karar KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Geyve 1. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2022/206 Esas, 2023/80 Karar

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın davacı idare adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Sakarya ili, .... ilçesi, ... Mahallesi 150 ada 2 parsel sayılı taşınmazda kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın müvekkili idare adına tescilini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı tarafın cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın davacı idare adına tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşınmazın tarla vasfında olduğunu ve halen tarımsal üretim amaçlı kullanıldığını, arazi olarak değerlendirilmesi gerektiğini, belirlenen bedel gerçek değerin çok üstünde olup hükme esas alınan raporların hukuka aykırı olduğunu, irtifak bedeli hesaplanırken değer azalışının taşınmaz eklentileri de dahil edilerek hesaplanmasının hukuka aykırı olduğunu, yapı bedellerinin yapı maliyetleri dikkate alınarak hesaplandığını, taşınmazın niteliklerinin ve bu kapsamda taşınmaz üzerindeki irtifakın, yapı maliyetlerine etkisi olmadığını, yapıların metrekarelerinin fen raporunda gösterilmemiş olup bu açıdan hesap raporunun denetlenebilir olmadığını, fen raporunun bu açıdan detaylı şekilde düzenlenmesi gerektiğini, lehlerine vekâlet ücretine hükmedilmemesinin hukuka aykırı olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmazın bildirilen imar durumu itibari ile ..... Planlama Alt Bölgesi 1/25000 ölçekli Çevre Düzeni Planında kaldığı, etrafının meskun olduğu, belediye ve diğer kurumların elektrik, su, telefon, yol, çöp toplama hizmeti, ulaşım gibi altyapı hizmetlerinden yararlandığı, taşınmazın arsa vasfında kabul edilmesinde isabetsizlik bulunmadığı, hükme esas alınan bilirkişi raporunda emsal olarak alınan .... Mahallesi 3171 parsel sayılı taşınmazın 31.08.2018 tarihli satışından faydalanılmak sureti ile dava konusu taşınmazın emsal taşınmazın 0,755 'i değerinde olduğunun kabulü ile metrekare birim fiyatının 2022 yılı Nisan ayı itibarıyla 225,79 TL olarak tespit edildiği dava konusu taşınmaza yakın konumda olan ... Mahallesi 150 ada 5 parsel sayılı taşınmazın Dairenin 2022/2720 Esas sayılı dosyasında yapılan istinaf incelemesinde, aynı emsal kullanılarak metrekare birim fiyatının 2022 Nisan ayı için 233,23 TL olarak belirlendiği, Dairenin 2022/1688 Esas sayılı dosyasında ... Mahallesi 101 ada 49 parsel sayılı taşınmaz için 2018 tarihi itibarıyla 125,00 TL/m² birim fiyatı belirlendiği, eldeki dosyada belirlenen 225,79 TL metrekare birim fiyatının istinaf edenin sadece davacı idare olduğu dikkate alındığında yüksek olmadığı, dosya kapsamına göre .... Genel Müdürlüğü lehine daimi irtifak hakkı sebebiyle değer azalışının yöntemine uygun tespit edildiği, daimi irtifak hakkı sebebiyle oluşan değer azalışının tenzilinin yerinde olduğu değerlendirilmiş olup, davacı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, dava konusu irtifak hakkı karşılığı bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesinde, adil ve hakkaniyete uygun olarak belirlenen bedelin davalı tarafa ödenmesine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

29.09.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.