Yargıtay · 5. Hukuk Dairesi
Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/12119 E. 2025/17910 K.
- Mahkeme
- Yargıtay
- Daire
- 5. Hukuk Dairesi
- Esas No
- 2025/12119
- Karar No
- 2025/17910
- Karar Tarihi
MAHKEMESİ : Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi SAYISI : 2025/659 Esas, 2025/1367 Karar KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2023/235 Esas, 2025/59 Karar
Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazların yol olarak tapudan terkini davasında ve birleştirilen davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl ve birleştirilen davaların kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davacı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA Davacı idare vekili asıl ve birleştirilen dava dilekçelerinde özetle; .. ili, ... ilçesi, .. Mahallesi 52, 56... parsel sayılı taşınmazların kamulaştırma bedelinin tespiti ile davacı idare adına tescilini, yol olarak tapudan terkinini talep etmiştir.
II. CEVAP Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; acele kamulaştırma dosyası ile hesaplama yapıldığını, idare tarafından bedel tespit ve tescil davası açılmaması nedeniyle kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat davası açıldığını, toprağın verimli olduğunu, acele kamulaştırma dosyasında bedelin düşük belirlendiğini, taşınmazın oldukça değerli olduğunu, sulu tarım arazisi olduğunu, objektif unsurun yüksek oranda uygulanması gerektiğini, kamulaştırmadan arta kalan kısım için değer azalmasının göz önüne alınmasını talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl ve birleştirilen davaların kabulüne, kamulaştırma bedelinin tespiti ile davacı idare adına tesciline, dava konusu taşınmazların davalılar adına olan tapu kaydının iptali ile yol olarak tapudan terkinine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili başvuruda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; asıl ve birleştirilen davalarda bedelin yüksek belirlendiğini, dava konusu taşınmazların tarım arazisi vasfında olup net gelir usulüne göre değer tespiti yapılması gerektiğini, huzurdaki kararı hesaplama yöntemi, münavebe ürünleri, taşınmazın sulu tarım arazisi olarak belirlenirken kullanılan kriterler ile 63 parsel sayılı taşınmazın kamulaştırmasından arta kalan kısım üzerindeki değer azalış oranı yönünden ve lehlerine vekâlet ücretine hükmedilmesi açısından kararı istinaf ettiklerini ileri sürerek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesince yapılan keşif gözleminde 52... parsel sayılı taşınmazların Menderes Nehri kenarında olduğu, 63 parselin de bir kısmında sulu ürün olan bamya ekili olduğunun tespitinde, parsel sorgu ekranı ve Google Earth Haritası üzerinden bu tespitin denetlenmesi sonucunda sulu tarım arazisi niteliğindeki taşınmazlara gelir metodu kullanılarak bilimsel yolla, dosyaya getirilen resmî veriler esas alınarak net gelirin tespit edilmesinde, dava konusu taşınmazların niteliğine uygun oranda (%4) kapitalizasyon faizi uygulanmasında, 63 parsel sayılı taşınmazda kamulaştırmadan arta kalan alanın yüzölçümü ve geometrik şekli dikkate alındığında %20 değer azalışı uygulanmasında, ... İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü verilerinden edinilen bilgilerden tespit edilen dava konusu 52... parsel sayılı taşınmazların konumu ve bilirkişi kurulu raporunda belirtilen özellikleri de dikkate alınarak %10 objektif değer artışı uygulanmasında ve sonuç metrekare birim fiyatının 52... parsel sayılı taşınmazlar yönünden 171,83 TL/m², 56 parsel sayılı taşınmaz yönünden 156,21 TL/m² olarak belirlenmesinde ve bu şekilde kamulaştırma bedellerinin tespitinde bir isabetsizlik görülmediği, ayrıca, davacı vekili lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesinin yerinde olduğu belirtilerek, İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve kanuna uygun olması nedeniyle davacı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirttiği hususları tekrar ederek kararı temyiz etmiştir.
C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, ... olarak davacı idare ile davalı tapu malikleri arasındaki kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.
2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Arazi niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca gelir metodu esas alınarak değer biçilmesi, adil ve hakkaniyete uygun olarak tespit edilen bedelin davalı tarafa ödenmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.
3. Dava konusu taşınmazın hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda belirtilen özelliklerine ve dosya kapsamına göre uygulanan kapitalizasyon faiz oranı ve objektif değer artış oranı uygun görülmüştür.
4. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
18.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.