Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/11737 E. 2026/1936 K.

MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/3934 Esas, 2025/1127 Karar KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2024/37 Esas, 2024/482 Karar

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma konusu daimi ve geçici irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın davacı idare adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davacı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yeniden yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın bir kısım davalılar vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar ... vd. vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Sakarya ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 463 (yeni 29 76... ve 89) parsel sayılı taşınmazda kamulaştırma konusu daimi ve geçici irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın davacı idare adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalılar cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, kamulaştırma konusu daimi ve geçici irtifak hakkı bedelinin tespiti ile bu hakkın davacı idare adına tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde bir kısım davalılar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri 1.Davalılar ... vd. vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk bilirkişi raporunda belirtilen bedel ile ikinci bilirkişi raporunda belirtilen bedel arasında büyük bir fark olduğunu, bu farkın olmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, mahkemenin kararının hukuka aykırı olduğunu, bilirkişi raporları arasındaki bu büyük farklar sebebiyle gerçek karşılık bedelin şaibeli hale geldiğini, bilirkişinin raporunda bu bedelleri hangi bilimsel veriye dayandırdığının belirli olmayıp davaya konu taşınmazın konum itibarıyla ve özellikle sanayi bölgesine yakın olmasıyla çok yüksek değerlere sahip olduğunu, bilirkişi raporunun dayanak yapıldığı raporun çelişkili ve hakkaniyetten yoksun olduğunu, dosyanın yeni bir bilirkişi heyeti ile tekrar düzenlenmesi gerektiğini ileri sürerek, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalılar ... vd. vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk bilirkişi raporunda belirtilen bedel ile ikinci bilirkişi raporunda belirtilen bedel arasında büyük bir fark olduğunu, bu farkın olmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, bilirkişinin raporunda bu bedelleri hangi bilimsel veriye dayandırdığının belirli olmayıp davaya konu taşınmazın konum itibarıyla ve özellikle sanayi bölgesine yakın olmasıyla çok yüksek değerlere sahip olduğunu, bilirkişi tarafından belirlenen ve mahkeme karara esas alınan bedellerin gerçeklikle uyuşmadığını, kurulan irtifak ve kamulaştırılan alanın taşınmazın tamamen ortasında kalmış olduğunu, taşınmazın kullanımını, üzerinde yapılan fındık tarımını ve taşınmazın değerini fazlasıyla olumsuz etkilediğini, bu nedenle kamulaştırma yapılmasında hiçbir etkisi olmayan maliklerin ciddi şekilde zarara uğratıldığını, oluşan durumun tamamen hakkaniyetsiz bir durum olduğunu, bilirkişi raporunun dayanak yapıldığı raporun çelişkili ve hakkaniyetten yoksun olduğunu, dosyanın yeni bir bilirkişi heyeti ile tekrar düzenlenmesi gerektiğini ileri sürerek, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kapama fındık bahçesi niteliğindeki taşınmaza olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net geliri üzerinden bilimsel yolla değer biçilmesinin 2942 sayılı Kanun'un değerlendirmeye ilişkin hükümlerine aykırılık teşkil etmediği hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda dava konusu taşınmaz yönünden kapitalizasyon faizi ve taşınmazın konumu dikkate alınarak belirlenen objektif değer artış oranının da yerinde olduğu, belirlenen kamulaştırma bedelinin makul olduğu gerekçesiyle bir kısım davalılar vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar Cesur Yılmaz vd. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri Davalılar ... vd. vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, ... olarak davacı idare ile davalı tapu malikleri arasındaki kamulaştırma konusu daimi ve geçici irtifak hakkı bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Kapama fındıklık niteliğindeki taşınmaza 2942 sayılı Kanun’un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca net geliri esas alınarak değer biçilmesi ve aynı Kanun'un 11 inci maddesinin son fıkrası uyarınca taşınmaz malın niteliği, tamamının yüzölçümü, geometrik durumu ve boru hattı güzergahı dikkate alınarak değer düşüklüğü oranı belirtilmek suretiyle daimi ve geçici irtifak hakkı karşılığının tespit edilmesi ve kesilen fındık ağaçlarına maktuen değer biçilmesi yerindedir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davalılar Cesur Yılmaz vd. vekilinin yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Davalı ... vd.den peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 10.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.