Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2024/3749 E. 2025/695 K.

MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/2757 Esas, 2023/1918 Karar Avukat ... DAVALILAR : ... vd. vekili Avukat ... DAVA TARİHİ : 12.09.2022 KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Denizli 7. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2022/378 Esas, 2023/254 Karar

Taraflar arasındaki kamulaştırmaya esas bedelin ödendiğinden bahisle dava konusu taşınmazın tapu iptal ve tescil istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; davalılar tarafından dava konusu Denizli ili, ...,... Mahallesi 334 ada 1 parsel sayılı taşınmaza ilişkin olarak Denizli İdare Mahkemesinin 2020/1551 Esas sayılı dosyasında hukuki el atmadan kaynaklı tazminat davası açıldığını, Denizli İdare Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verildiğini, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun (2577 sayılı Kanun) 28 inci maddesi uyarınca 30 gün içinde ödeme yapılmaması halinde müvekkili idarenin icra takibi, haciz işlemi ve ilaveten icra gideri ödemeleriyle karşılaşacağını, bu nedenle belirlenen bedelin davalılar adına vekiline ödendiğini, dolayısıyla dava konusu taşınmazın davalılar adına olan tapu kaydının iptali ile müvekkili idare adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın uygulama ve ... planında "park, yaya yolu, otopark alanı" içerisinde kamusal alana bırakıldığını, müvekkilleri adına hukuki el atma sebebiyle taşınmazların bedelinin tahsili talepli Denizli İdare Mahkemesinin 2020/1551 Esas sayılı dosyasında dava açtıklarını, davalı idare ile birlikte... Belediye Başkanlığının da davalı sıfatıyla yer aldığını, her bir idarenin kendi sorumluluğu kapsamında müvekkillerine kamulaştırmasız el atma bedeli ödemesine karar verildiğini, idare mahkemesi kararının henüz kesinleşmediğini, bu sebeple eldeki davanın açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, davanın reddine veya idare mahkemesindeki yargılamanın bekletici mesele yapılmasına karar verilmesi gerektiğini, davalı idare tarafından tescil işlemine yönelik müvekkillerine karşı herhangi bir başvuru veya bildirimde bulunulmadığını, müvekkillerinin işbu davanın açılmasında herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, bu nedenle yargılama giderlerinden ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmamaları gerektiğini ileri sürmüştür.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile hukuki yarar yokluğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalılar tarafından dava konusu taşınmaza ilişkin olarak Denizli İdare Mahkemesinin 2020/1551 Esas sayılı dosyasında hukuki el atmadan kaynaklı tazminat davası açıldığını, Denizli İdare Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verildiğini, 2577 sayılı Kanun’un 28 inci maddesi uyarınca 30 gün içinde ödeme yapılmaması halinde müvekkili idarenin icra takibi, haciz işlemi ve ilaveten icra gideri ödemeleriyle karşılaşacağını, bu nedenle belirlenen bedelin davalılar adına vekiline ödendiğini, tazminatın ödenmesi için kararın kesinleşmesi beklenmediği gibi, tescil için de kararın kesinleşmesinin beklenmesine gerek bulunmadığını, dolayısıyla dava konusu taşınmazın davalılar adına olan tapu kaydının iptali ile müvekkili idare adına tesciline karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalılar tarafından imar planında "park, yaya yolu, otopark alanı" olarak planlanan dava konusu taşınmaz için Denizli İdare Mahkemesinin 2020/1551 Esas, 2022/1153 Karar sayılı dosyasında hukuki el atmadan kaynaklı tazminat istemli olarak ... ve... Belediye Başkanlığına karşı dava açıldığı, açılan davanın Denizli İdare Mahkemesince kabul edilerek davalılar aleyhine tazminata hükmedildiği, İdare Mahkemesinin dosyasındaki davacılar vekili tarafından hükmedilen bedelin ödenmesi için Denizli Büyükşehir Belediye Başkanlığına başvurulduğu, ... tarafından kendi sorumluluğunda olan yerin bedelinin ödendiği, Denizli İdare Mahkemesi kararının istinaf edilmesi üzerine İzmir Bölge İdare Mahkemesi 3. İdare Dava Dairesinin 2022/1594 Esas, 2022/2071 Karar sayılı kararı ile görevli yargı yolunun adli yargı olduğundan bahisle kaldırma kararı verildiği, Denizli İdare Mahkemesinin 2023/172 Esas, 2023/184 Karar sayılı kararı ile davanın görev yönünden reddine karar verildiği, kararın tekrar istinaf edilmesi üzerine İzmir Bölge İdare Mahkemesi 3. İdari Dava Dairesinin 2023/811 Esas, 2023/602 Karar sayılı kararıyla istinaf başvurusunun reddine karar verildiği, diğer davalı tarafından temyiz edilen dosyanın Danıştay 6. Daire Başkanlığının 2023/4624 Esas sayılı dosyasında görülmeye devam edildiğinin anlaşıldığı, hukuki el atmadan kaynaklı tazminat istemli olarak İdare Mahkemesine açılan davanın henüz kesinleşmediği, davalı idare tarafından karar kesinleşmeden ödeme yapılmış olsa bile İdare Mahkemesine açılan dava kesinleşmediğinden tescil istemli bir talepte bulunulmasının hukuka uygun olmadığı, İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve kanuna uygun bulunduğu gerekçesiyle davacı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, ... olarak kamulaştırmaya esas bedelin ödendiğinden bahisle dava konusu taşınmazın tapu iptal ve tescili hususundadır.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 2577 sayılı Kanun’un 28 inci maddesi.

3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Davacı idare tarafından Denizli İdare Mahkemesinin kararı kesinleşmeden, salt kamulaştırma bedeli adı altında tazminatın ödenmiş olması, davacı idareye dava konusu taşınmazın kendi adına tescilini talep etme hakkı vermeyeceği gibi davacı idarenin ödediği tutarı sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre davalılardan isteyebileceği de gözetildiğinde davanın reddine karar verilmesi yerindedir. 3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

16.01.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.