Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2024/10655 E. 2025/8636 K.

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/1230 Esas, 2024/1621 Karar DAVA TARİHİ : 20.12.2016 KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Batman 2. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2022/123 Esas, 2022/368 Karar

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili ve baraj göl alanı olarak tapudan terkini davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın bir kısım davalılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı bir kısım davalılar vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde; Batman ili, ....ilçesi, ... köyü 13, 14... parsel sayılı taşınmazların kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazların davacı idare adına tescili ile baraj göl alanı olarak tapudan terkinini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı taraf cevap dilekçesi ibraz etmemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, kamulaştırma bedelinin tespiti ile davalılara ödenmesine, dava konusu taşınmazların davalılar adına olan tapu kaydının iptali ile davacı idare adına tesciline ve baraj göl alanı olarak tapudan terkinine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde bir kısım davalılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri Bir kısım davalılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşınmazlar için kapama meyve bahçesi niteliği ile değerlendirme yapılması gerektiğini, taşınmaz üzerine dikilen ağaçların hangi tarihte dikildiğinin dosya kapsamında sabit bir husus olmadığını, ağaçların askı ilan tarihinden önce dikildiğinin tanık beyanları ile sabit olduğunu, münavebe planının, belirlenen kapitalizasyon faiz oranının, taşınmaz için belirlenen objektif değer artış oranının ve bu bağlamda tespit edilen bedelin az olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Dairenin kaldırma kararı uyarınca keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırıldığı, Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda, uydu görüntülerine göre askı ilan tarihi itibarıyla taşınmazlarda dikili ağaçlar olmadığı, dava tarihi itibarıyla dava konusu taşınmazların fiilen tarla olarak kullanıldıkları, taşınmazın zeminine sulu tarım arazisi olarak o yörede mutad olarak ekilen münavebe ürünleri esas alınıp kapitalizasyon faiz oranı % 4 uygulanarak çıplak metrekaresine 19,40 TL değer biçildiği, gelir metoduna göre tespit edilen metrekare birim fiyatına % 20 oranında objektif değer artırıcı unsur ilave edilerek sonuç metrekare birim fiyatının 23,28 TL olarak belirlendiği, taşınmazların vasfına, konum ve niteliklerine, aynı bölgeden intikal eden dava dosyalarına göre bilirkişi kurulunca belirlenen kapitalizasyon faizi ile objektif değer artırıcı unsur oranlarının ve dava konusu taşınmazlar için belirlenen metrekare birim fiyatının uygun ve resmî verilerle uyumlu olduğu, belirtilen nedenlerle hükme esas alınan bilirkişi raporunun yasal niteliklere haiz ve hüküm kurmaya elverişli bulunduğu, davalılarca taşınmazın kapama meyve bahçesi olduğu, taşınmazdaki ağaçların askı ilan tarihinden önce dikildiği ileri sürülmüşse de dosya arasındaki TÜRKSAT kıymetlendirme raporunda 11.10.2013 tarihi itibarıyla taşınmaz üzerinde dikili ağaç, fidan, yapı ve sair bir muhdesatın bulunmadığının bildirilmesi, hükme esas alınan raporda da uydu görüntülerine göre taşınmazlardaki ağaçların askı ilandan sonra dikilip dava tarihi itibarıyla taşınmazın kapama meyve bahçesi niteliğinin bulunmadığının açıklanmış olmasına göre Mahkemece çelişkili tanık anlatımlarına itibar edilmeyip bilimsel raporlara göre taşınmaza o yörede mutad olarak ekilen münavebe ürünleri esas alınıp değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmediği, sulu tarım arazisi niteliğindeki taşınmazların zeminine gelir metodu esas alınarak değer biçilmesine, tespit edilen bedelin hak sahibine derhal ödenmesine ilişkin İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul ve kanuna uygun olduğu anlaşıldığından bir kısım davalılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde bir kısım davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri Bir kısım davalılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesini tekrar ederek kararı temyiz etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arazi niteliğindeki dava konusu taşınmazlara 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca gelir metodu esas alınarak değer biçilmesinde adil ve hakkaniyete uygun olarak tespit edilen bedelin davalı tarafa ödenmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

3. Dava konusu taşınmazların hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda belirtilen özelliklerine ve dosya kapsamına göre uygulanan kapitalizasyon faiz oranı ve objektif değer artış oranı uygun görülmüştür.

4. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Bir kısım davalılar vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Bir kısım davalılardan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

29.05.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.