Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2024/1103 E. 2024/2384 K.

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi SAYISI : 2022/192 D. İş, 2022/192 K. HÜKÜM/KARAR : Başvurunun Kabulüne/İtirazın Kısmen Kabulüne Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir. Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın kısmen kabulüne karar verilmiştir. İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; 28.05.2020 tarihinde davalı ... tarafından Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) yapılan araç ile davacının oğlunun kullandığı aracın karıştığı çift taraflı trafik kazasında davacının oğlunun/desteğinin vefat ettiğini, davacının ölenin desteğinden mahrum kaldığını, zararın giderilmesi için sigorta şirketine başvuru yapıldığını ancak doğan zararın karşılanmadığını iddia ederek, oluşan zararlarının tazmini için açtığı belirsiz alacak davasında fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 4.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 2.000,00 TL cenaze ve def'in gideri olmak üzere toplam 6.000,00 TL'nin kazanın davalı ... şirketine ihbar edildiği tarihten sekiz iş günü sonrasından itibaren işleyecek avans faizi ile tahsilini talep etmiş, 26.10.2021 tarihinde destekten yoksun kalma tazminatı talebini 43.415,25 TL'ye artırmıştır. II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurudan önce sigorta şirketine usulüne uygun başvuru yapılmadığını, talebin dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddi gerektiğini, belirsiz alacak davası açmakta hukuki yarar bulunmadığından davanın reddi gerektiğini, davalının sorumluluğunun sigorta poliçesi ve kusur ile sınırlı olduğunu, cenaze ve def'in giderlerinden sigorta şirketinin sorumluluğu bulunmadığını, kusur incelemesinin Adli Tıp Kurumu İhtisas Dairesince yapılması gerektiğini, koruyucu tertibat takılıp takılmadığının araştırılarak müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, gelirin tesbiti bakımından Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) kayıtları, vergi kayıtlarının esas alınması gerektiğini, SGK'ya gelir bağlanıp bağlanmadığının sorulması gerektiğini, karşı taraf lehine vekalet ücretine hükmedilmesi halinde vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi (AAÜT) 'ne göre belirlenecek rakamın 1/5'i oranında olması gerektiğini savunarak talebin reddini istemiştir. III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; tarafların iddia ve savunmaları, sunulan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre davanın kabulüne, 45.415,25 TL toplam tazminatın 22.02.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmiştir. IV. İTİRAZ A. İtiraz Yoluna Başvuranlar Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur. B. İtiraz Sebepleri Davalı vekili itiraz dilekçesinde; hesaplamada teknik faiz kullanılması gerektiğini, progresif rant yöntemine göre yapılan hesaplamanın hatalı olduğunu, destek paylarının hatalı ayrıldığını, başvurudan önce sigorta şirketine usulüne uygun başvuru yapılmadığından dava şartı noksanlığı sebebi ile başvurunun usulden reddi gerektiğini, emniyet kemeri kullanılıp kullanılmadığı araştırılarak kullanılmaması halinde müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, vekalet ücretinin hatalı belirlendiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir. C. Gerekçe ve Sonuç İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; sigorta şirketine usulüne uygun başvuru yapıldığı, TRH-2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemi ile yapılan hesabın yerleşik Yargıtay içtihatlarına uygun olduğu, emniyet kemeri takılıp takılmadığının kaza tespit tutanağında belirsiz olarak işaretli olduğu, takılmadığına ilişkin bilgi ve belge bulunmadığı bu nedenle bu talebin reddinin de yerinde olduğu ancak belirlenen vekalet ücretinin hatalı olduğu, AAÜT'ye göre belirlenen rakamın maktunun altında kalmayacak 1/5'inin vekalet ücreti olarak takdiri gerektiği gerekçesiyle davalı ... vekilinin itirazının kısmen kabulüne, Hakem Heyeti Kararının (5. Karar) bölümü (3) nolu bendinin kaldırılmasına yerine, “3- Başvuran vekil ile temsil edilmiş olduğundan avukatlık ücret tarifesi gereği takdir ve hesap edilen 5.100,00 TL vekalet ücretinin aleyhinde başvuru yapılan'den alınarak başvurana ödenmesine” yazılmak suretiyle hüküm tesisine, karardaki diğer hususların aynen icrasına karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davalı vekili temyiz dilekçesinde; sigorta şirketine veraset ilamı ve güncel vukuatlı nüfus kaydı ile başvuru yapılmadığından usulüne uygun başvuru yapıldığının söylenemeyeceğini, dava şartı yokluğundan başvurunun usulden reddi gerektiğini, %1,8 teknik faiz ile hesap yapılmamasının hatalı olduğunu, progresif rant yöntemi ile yapılan hesaplamayı kabul etmediklerini, destek paylarının hatalı hesaplandığını, emniyet kemeri kullanılıp kullanılmadığı araştırılarak kullanılmaması halinde müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, vekalet ücretinin hatalı belirlendiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu vefat eden sürücünün annesinin destekten yoksun kalma tazminatı ile cenaze ve defin gideri talebine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 52 ve 53 üncü maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16 ncı maddesinin 13 üncü fıkrası, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 17 nci maddesi, Karayolları Moturlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları. 3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına, temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere, TRH-2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemi ile hesap yapılmasında hata bulunmamasına, müterafik kusur indirimi yapılmamasının yerinde olmasına, vekalet ücretinde hata bulunmamasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2. Destekten yoksun kalma tazminatına esas zararın tespitinde, destekten yoksun kalanlara, ölenin sağlığında sağlamış olduğu yardımın miktarı doğru şekilde belirlenmelidir. Trafik kazası sonucu destek ölmeseydi hayatın olağan akışı içinde eş ve çocuklarının yanında ana ve babaya destek olacakları varsayılmalıdır. Eş, çocuklar ile anne ve babanın desteklenen olduğu durumlarda destek paylarını belirlerken desteğin gelirinin bir miktarını kendisine, bir miktarını eşine, bir miktarını çocuklarına, bir miktarını da anne ve babasına ayıracağı kabul edilmektedir. Hayatın olağan akışına göre desteğin ileride evleneceği ve en az iki çocuk sahibi olacağı kabul edilerek, desteğin evleninceye kadar gelirinin yarısını kendi ihtiyaçları, yarısını da anne ve babası için ayıracağı varsayılarak bu dönemde desteğe iki, anne ve babaya birer pay vermek suretiyle desteğin tüm gelirine oranlandığında evlenmeden önceki dönem içinde anne ve babanın her birine %25 pay verilmesi gerektiği; desteğin ileride evlenmesi ile birlikte desteğe iki, eşe iki, anne ve babaya birer pay verilerek, yine desteğin tüm gelirinin oranlanarak anne ve babaya %16 şar pay ayrılması; desteğin bir çocuğunun olması durumunda iki pay desteğe, iki pay eşe bir pay çocuğa ve birer pay anne ve babaya ayrılmak suretiyle desteğin tüm gelirine oranlandığında anne ve baba için %14 er pay verilmesi; daha sonra ikinci çocuğun doğacağı varsayılarak bu kez desteğe iki, eşe iki, çocukların her birine birer ve anne ve babaya birer pay verilerek desteğin tüm gelirine oranlanarak anne ve babaya 12,5'er pay verilmesinin uygun olacağı, daha sonra anne ve babadan yaşam tablosuna göre hangisi destekten çıkacaksa kalan kişiye diğerinin payının ilave edilerek destek tazminatlarının varsayımsal hesabının yapılması gerekeceği, Dairemizin yerleşik uygulaması gereğidir. Somut uyuşmazlıkta, davacı, trafik kazasında hayatını kaybeden sürücünün annesi olup vefatı nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı talep etmektedir. 33 yaşında olan müteveffanın bekar ve çocuksuz öldüğü, hükme esas alınan bilirkişi raporunda müteveffanın evleneceği ve çocuk sahibi olacağı ihtimali değerlendirilmeden annesine gelirinin 1/4'ünü ayıracağı ihtimali ile hesap yapıldığı anlaşılmaktadır. Rapor bu hali ile hükme esas alınmaya elverişli değildir. Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince; yukarıda açıklanan ilkelere uygun şekilde desteğin vefat tarihindeki destek olabileceği kişilerin tespiti yapılarak hesap bilirkişisinden ek rapor alınıp sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi kararın bozulmasını gerektirmiştir. KARAR 1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE, 2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA, Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine, Dosyanın mahkemeye gönderilmesine, 04.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.