Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2023/8700 E. 2024/502 K.

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi SAYISI : 2022/981 Değişik İş, 2022/921 Karar SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU İTİRAZ HAKEM HEYETİ SAYISI : 2022/KIT-1558 DAVALILAR : 1. ... Sigorta Anonim Şirketi vekili Avukat ... 2. ... vekili Avukat ... DAVA TARİHİ : 06.08.2019 HÜKÜM/KARAR : Davanın Kabulü SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ SAYISI : K-2020/3489 Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir. Karara davalı ... Sigorta AŞ vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davalı vekilinin itirazının kabulüne, kararın kaldırılmasına, yeniden hüküm tesisine, davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir. İtiraz Hakem Heyeti kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmiş, Dairenin kararı ile bozulmasına karar verilmiştir. Bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verilmiştir. İtiraz Hakem Heyeti kararı davacı vekili ile davalılar ... Sigorta AŞ vekili ve ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; 08/09/2018 tarihinde, müvekkilinin sevk ve idaresindeki araç ile davalı ... Sigorta nezdinde sigortalı aracın ve plakası tespit edilemeyen başka bir aracın karıştığı trafik kazasında davacının yaralandığını ve %34 oranında maluliyetinin oluştuğunu, davalılara davadan önce yapılan başvurunun sonuçsuz kaldığını, bu nedenle belirsiz alacak olarak açtıkları davada, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 15.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ve 354,00 TL rapor ücretinin davalıdan faizi ile tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Bilirkişi raporu doğrultusunda dava değerini 77.841,13 TL'ye yükseltmiştir. Bozma kararı sonrasında 10.10.2022 tarihli ıslah dilekçesi ile dava değerini 155.328,26 TL'ye yükseltmiştir. II. CEVAP Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; davacının maluliyetini kabul etmediklerini, sigortalının kusurunun tespit edilmesi gerektiğini, avans faizine hükmedilemeyeceğini, geçici iş göremezlikten sorumlu olmadıklarını, davacı lehine vekalet ücretinin tam verilemeyeceğini ileri sürerek davanın reddini istemiştir. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; kazada sürücüsü tespit edilemeyen araç yönünden somut delil olmadığını, kaza tespit tutanağında böyle bir aracın varlığının belirtilmediğini, kaza ile ilgili olarak soruşturma dosyasında takipsizlik kararı verildiğini, maluliyet raporunu kabul etmediklerini, tedavi giderlerinden sorumlu olmadıklarını, vekalet ücretinin her iki taraf için de 1/5 oranında olması gerektiğini savunmuştur. III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; başvuru sahibinin ıslah ile artırılmış talebinin kabulü ile 77.487,13 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ve 354,00 TL rapor ücreti olmak üzere toplam 77.841,13 TL’nin 04.07.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı ... Sigorta AŞ'den tahsili ile davacıya ödenmesine, Güvence Hesabına karşı açılan davanın reddine karar verilmiştir. IV. İTİRAZ A. İtiraz Yoluna Başvuranlar Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... Sigorta A.Ş. vekili ve davacı vekili tarafından itiraz başvurusunda bulunulmuştur. C. Gerekçe ve Sonuç İtiraz Hakem Heyetinin 30.01.2020 tarih ve 2020/22588 sayılı (bozma kararı öncesi) kararında; davacı vekilinin itirazının reddine, davalı ... Sigorta AŞ vekilinin itirazının kabulüne, kararın kaldırılmasına, usulüne uygun maluliyet raporu sunulmadığından davanın dava şartı yokluğundan reddine karar verilmiştir. V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A. Bozma Kararı İtiraz Hakem Heyetinin kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur. Dairenin 01.03.2022 tarih ve 2021/8838E-2022/3584K sayılı kararı ile "Dava, trafik kazasından kaynaklı cismani zarar nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir. Haksız fiil sonucu çalışma gücü kaybının olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması halinde, zararın kapsamının tespiti açısından maluliyetin varlığı ve oranının belirlenmesi gerekmektedir. Söz konusu belirlemenin ise Adli Tıp Kurumu İhtisas Dairesi veya Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümleri gibi kuruluşlarının çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden, haksız fiilin gerçekleştiği tarihte yürürlükte olan yönetmelik hükümlerine göre düzenlenmesi gerekmektedir.Somut uyuşmazlıkta kaza tarihinin 08/09/2018 olmasına göre maluliyet raporunun Özürlülük Ölçütü Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkındaki Yönetmelik hükümlerine uygun düzenlenmesi gerekir. Davacı vekili tarafından dosyaya sunulan KTÜ Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığı'nın 14.06.2019 tarihli raporunun, Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkındaki Yönetmelik hükümleri ve ekindeki cetvellere uygun olarak konusunda uzman doktor bilirkişi heyeti tarafından, kazadaki yaralanma ile maluliyet arasındaki illiyet bağı da kurularak ve davacının bizzat muayenesinin edilerek ve yine kazaya ilişkin tedavi evraklarının da incelenerek tanzim edildiği karara esas alınabilir bir rapor olduğu gözetilmek suretiyle karar verilmesi ve davalı vekilinin anılan yöne ilişkin itirazlarının reddi ile sair itirazlarının incelenmesi gerekirken hatalı değerlendirme ile yazılı şekilde başvurunun usulden reddine karar verilmesi isabetli olmadığı" gerekçesiyle karar bozulmuştur. B. İtiraz Hakem Heyetince Bozmaya Uyularak Verilen Karar İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozma ilamına uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; Uyuşmalık Hakem Heyeti kararına karşı davalı ... Sigorta AŞ’nin itirazının kısmen kabulüne, davacı vekilinin itirazının kısmen kabulüne, kararın kaldırılmasına, yeniden hüküm tesisine, davanın kabulü ile 154.974,26 TL sürekli iş göremezlik tazminatının, davalı ... Sigorta AŞ’den 04.07.2019 tarihinden itibaren diğer davalı ... Hesabından 19.06.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulmasına karar verilmiştir. VI. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ile davalı ... Sigorta AŞ vekili ve davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; davacının dizinden yaralanması nedeniyle olayda müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, kaza tespit tutanağı, soruşturma dosyası ve Uyuşmazlık Hakem Heyetinde alınan kusur raporunda, davacının iddia ettiği gibi kazada plakası bilinmeyen araca kusur izafe edilmediğini, İtiraz Hakem Heyetinde alınan raporda %25 kusur izafesi ile toplam %50 kusurdan diğer davalı ile müştereken müteselsilen kusur sorumluluğuna karar verilmesinin hatalı olduğunu, davacı şikayetçi olmadığından gerçekten böyle bir aracın var olup olmadığının da araştırılmadığını, aracın cinsinin tespit edilmediğini, sürücüsünün de ispatlanmadığını, ... yönünden davanın reddi gerektiğini, vekalet ücretinin tam verilemeyeceğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir. Davalı ... Sigorta AŞ vekili temyiz dilekçesinde; huzurdaki davanın belirsiz alacak olarak açılamayacağını, maluliyet raporunu kabul etmediklerini, iyileşme süresinin tamamlanmadığını, davacının müterafik kusurlu olduğunu, kusur oranını kabul etmediklerini, raporların tebliğ edilmediğini, davacı lehine vekalet ücretinin tam verilemeyeceğini beyanla kararın bozulmasını istemiştir. Davacı vekili temyiz dilekçesinde; 10.10.2022 tarihli ıslah dilekçesinin, itirazlarının reddedilmesi halinde, fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla ihtirazı kayıt konularak sunulduğunu, daha sonra heyetin, itirazları kabul ederek dosyayı yeniden bilirkişiye sevk ettiğini, 14.10.2022 tarihli ek rapor tanzim edildiğini, 17.10.2022 tarihli dilekçe ile yeniden ıslah edildiğini, bir önceki dilekçede ihtirazi kayıt konulduğundan son alınan ek rapora göre 17.10.2022 tarihli dilekçelerinde talep ettikleri miktarın kabulüne karar verilmesini, davalılar sorumluluğundaki araç sürücülerinin kazada asli ve tam kusurlu olduklarını, müvekkiline kusur izafe edilmesinin hatalı olduğu belirterek İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını istemiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalı ... Sigorta AŞ tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) poliçesi ile teminat altına alınan araç, plakası tespit edilemeyen araç ve davacı sürücünün aracının karıştığı kazada, davacının yaralanması nedeniyle sürekli iş göremezlik tazminatı ve rapor ücreti istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 86, 88, 90 ve 91 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 52 ve 54 üncü maddeleri. 3. Değerlendirme 1. Davalı ... Hesabının temyiz itirazlarının incelenmesinde; Kaza tarihinde resmi görevlilerce tanzim edilen kaza tespit tutanağında, davalı sigorta şirketine sigortalı araç ile davacının sevk ve idaresindeki aracın kazaya karıştığı, sigortalı aracın kavşaklara yaklaşırken hızını azaltmama, davacının ise kavşaklarda ilk geçiş hakkını vermeme kuralını ihlal ettiğinin belirtildiği, tutanağa ekli kaza yeri krokisinde de bu iki aracın kaza anı ve sonrası konumları belirlenmiştir.Tutanak içeriğinde ve krokide, plakası tespit edilemeyen (duran) başkaca bir aracın varlığına ilişkin bir tespit yapılmamıştır. Yine Uyuşmazlık Hakem Heyeti yargılamasında alınan trafikçi bilirkişi raporunda da kaza tespit tutanağı ile örtüşen rapor tanzim edilmiştir. Uyuşmazlık Hakem Heyetince davalı ... Hesabının sorumluluğunun bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Davacı taraf soruşturma dosyasındaki ifadesinde kavşağa geldiğinde araçlardan dolayı sağ tarafını göremediğini, sağdaki sokaktan gelen aracın (davalıya sigortalı araç) motorsikletine çarptığını beyan etmiştir. Dosya kapsamında alınan diğer ifadelerde (davalıya sigortalı araç sürücüsü ve yolcusunun) davacının iddia ettiği gibi bilinmeyan araca ilişkin herhangi bir görgüden bahsedilmemiştir. Bozma kararı sonrasında İtiraz Hakem Heyetince 3 kişilik bilirkişi heyetinden kusura yönelik rapor alınmıştır. 19.09.2022 tarihli işbu raporda davacının beyanına göre ... fırını önünde bulunan ve davacının görüşünü kapatan bilinmeyen aracın da kazada kusurlu olduğu, rapor tanzim edilirken Google Earth haritasından çekilen fotoğraflarda yapılan kavşak incelemesinde, benzer durumda aynı yerde kavşakta görüşü kapatan araçların bulunduğu bu sebeple, kaza anında da böyle olabileceği görüşüyle, kazanın oluşumunda davacının %50 , davalıya sigortalı aracın %25 ve davacı beyanlarına göre plakası tespit edilemeyen ... fırını önündeki aracın da %25 kusurlu olduğu rapor edilmiştir. İtiraz Hakem Heyetince bu rapora itibar edilerek bilinmeyen aracın %25 kusurlu olmasına göre davalı ...'nın da tazminattan müştereken ve müteselsilen sorumluluğuna karar verilmiştir. Ancak varılan sonuç dosya kapsamına uygun düşmemiştir. Zira, resmi görevlilerce tutulan kaza tespit tutanağı, soruşturma dosyasındaki ifadeler ve kaza yerinin kamera kaydı görüntüsünün olmadığı da gözetildiğinde, kazada bilinmeyen park halinde veya hareket halinde başkaca bir aracın varlığı ispat edilememiştir. İzah edilen sebeplerle ... yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken, salt davacının beyanına ve tahmini kanaate dayanarak tanzim edilen ve kaza tespit tutanağı ile çelişen 19.09.2022 tarihli kusur raporuna göre davalı ... Hesabının kazadaki sorumluluğunun %25 olduğu ve davacının talebine göre tazminattan diğer davalı ile müştereken ve müteselsilen sorumluluğuna karar verilmesi doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir. 2. Davacı ve davalı ... Sigorta AŞ vekilinin temyiz itirazlarına gelince; Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı ... Sigorta AŞ vekilinin aşağıdaki (3 numaralı) bendin kapsamı dışında kalan ve davacı vekilinin aşağıdaki (3 ve 4 numaralı) bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir. 3. Davacı ve davalı ... Sigorta AŞ vekilinin diğer temyiz itirazına gelince; Kaza tespit tutanağı ile İtiraz Hakem Heyetinde hükme esas alınan kusur bilirkişisi raporunun çelişkili olduğu, kaza tespit tutanağında davacının 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 57/1-a (kavşaklarda yavaşlamamak ve ilk geçiş hakkını vermemek) kuralını ihlal ettiği, davalıya sigortalı aracın ise 52/1-d (aracın hızını kavşaklara yaklaşırken azaltmama) kuralını ihlal ettiği, kazaya bahsedilen bu iki aracın karıştığı tespit edilmiştir. İtiraz Hakem Heyetinde hükme esas alınan heyet bilirkişi raporunda ise kazaya üç aracın karıştığı sonucu ile davacıya %50, davalıya %25, bilinmeyen araca da %25 kusur izafe edilmiştir.Bu hali ile kaza tespit tutanağı ile kararda benimsenen bilirkişi raporu arasında çelişki vardır. O halde, İtiraz Hakem Heyetince, dava dosyasının, Adli Tıp Kurumu, İTÜ Karayolları Kürsüsü veya Karayolları Genel Müdürlüğü Trafik Fen Heyeti gibi kurumlardan seçilecek konusunda uzman bilirkişi kuruluna tevdii ile kazaya karışan araçların, davacının sevk ve idaresindeki araç ile davalıya sigortalı araç olduğu (yani iki aracın varlığı gözetilerek) tarafların kusur dağılımına ilişkin çelişkilerin giderilmesi yönünde ayrıntılı, gerekçeli ve denetime açık rapor alındıktan sonra varılacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması isabetli görülmemiştir. 4. Davacı vekilin diğer temyizine gelince; Yargılamanın başından itibaren davacı yanın bütün kararlara itiraz ettiği, temyiz ettiği ve yine bozma kararından sonra alınan hesap raporuna da itiraz ettiği gözetildiğinde, yukarıdaki bente göre, alınacak kusur raporunda belirlenecek oranlara göre karar tarihine en yakın veriler ile davacının talebi de gözetilerek TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant esasına göre ek hesap raporu alınıp, taleple bağlı kalınarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiğinden, kararın bozulması gerekmiştir. VI. KARAR 1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı beninde açıklanan sebeplerle davalı ... vekilinin, (3) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davacı ve davalı ... Sigorta AŞ vekilinin, (4) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davacı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA, 2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davacı vekilinin ve davalı ... Sigorta AŞ vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE, Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde davacıya ve davalılara iadesine, Dosyanın mahkemeye gönderilmesine, 16.01.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.