Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2023/5917 E. 2026/4034 K.

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi SAYISI : 2021/... E., 2023/... K. İLK DERECE MAHKEMESİ: ... 20. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2020/... E., 2021/80 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin ortağı olduğu şirket aracılığı ile sattığı emtia karşılığı dava dışı şirketin fatura düzenlediğini ve bunun karşılığında bu şirketten .... şubesinden ... nolu hesabından keşide edilen ... .03.2013 tarihli 5.866,67 TL bedelli çek aldığını, söz konusu çeki daha sonra ciro ettiğini, çek hamilinin çeki tahsil amacıyla davalı ... Bankası AŞ'ye verdiğini, bankanın çeki tahsil ederek bedelini müşterisine verdiğini ve çekin davalı ... bankasının arşivine kaldırıldığını ancak bankanın çeki iptal etmeden arşive kaldırdığını ve yine arşivde yeterli güvenlik önlemi almayarak çok sayıda çekin başka kişilerce ele geçirilmesine sebebiyet verdiğini, bunun neticesinde tahsil edilen çekin üzerindeki 2013 rakamının 2018 yapılarak tekrar piyasaya sürüldüğünü ve çekin tahsiline çalışıldığını, tahsili için bankaya ibraz edildiğini, bunun üzerine davalı ... Bankasının dolandırıcılık ve evrakta sahtecilik sebebiyle şikayette bulunduğunu ve ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2018/... soruşturma nolu dosyası ile soruşturma başlattığını, soruşturmanın halen devam ettiğini, müvekkilin çekte ciro nedeniyle imzası olması sebebiyle şüpheli konumunda olduğunu, ... İlçe Emniyet Müdürlüğü'nde Cumhuriyet Savcılığının talimatı ile 29.03.2019 tarihinde şüpheli sıfatı ile ifade verdiğini, davalıların kusurları ve haksız eylemleri sebebiyle müvekkili hakkında ceza soruşturmasına sebep olmaları ve bunun sonucunda müvekkilinin büyük bir elem ve üzüntü sebebiyle uğradığı zararın tazmini için davalı ... Bankasından 1,00 TL ve davalı ... Bankasından 2,00 TL manevi tazminatın alınarak müvekkiline verilmesini, davalıların birlikte veya ayrı ayrı yazılı veya görsel basın yolu ile müvekkilden özür metni yayınlamalarına karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkili banka tarafından savcılığa verilen şikayet dilekçesinde şüpheli belirtilmediğini, şikayet dilekçesinin faili meçhul yapıldığını, sorumluların savcılık tarafından tespitinin istendiğini, müvekkili bankanın Anayasanın 36. maddesinde düzenlenen şikayet hakkını kullandığını, bu şikayet hakkını da kimseyi şüpheli göstermeksizin yasal hakkını kullanmasına imkan sağlayacak şekilde yargı mercileri önünde kullandığını belirterek davanın reddini istemiştir. Davalı ... Bankası vekili cevap dilekçesinde; davacının dava takip yetkisi bulunmadığını, savcılık soruşturmasının şirket tüzel kişiliği hakkında yapıldığını, bu yüzden davacı asılın itibar kaybına uğramasının mümkün olmadığını, davacının ticari imajının zarar gördüğünün ispatlanması gerektiğini, savcılık ve kolluk kuvvetlerinde imza ve yazı örneği incelemesi gizli olarak yapıldığından davacı asılın manevi zarara uğramasının mümkün olmadığını belirterek davanın reddini istemiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davacı vekili temyiz dilekçesinde; 11.02.2021 tarihli duruşmaya mazeret dilekçesi verildiğini, İlk Derece Mahkemesince mazeret kabul edilerek yokluklarında karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, Bölge Adliye Mahkemesince usule ilişkin anılan istinaf sebebinin değerlendirilmediğini, davalı ... Bankası AŞ yönünden illiyet bağı kesildiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de bankaların güven kurumu olduklarını, anılan davalı banka tarafından tahsil edilen çeklerin bu hususa dair şerh düşülmeden, çekler iptal edilmeden saklanmasının kusurlu davranış olduğunu ve hırsızlık ile illiyet bağının kesilmeyeceğini, davalı ... Bankasının şikayet dilekçesini hazırlarken müvekkilinin çekteki meşru ciranta olduğunu bilecek durumda olduğunu, şikayet dilekçesinde bu husus belirtilmiş olsaydı müvekkilin şüpheli olarak savunmasının alınmasının sözkonusu olmayacağını, müvekkilinin lekelenmeme hakkının ihlal edilmesinde sorumlunun şikayet dilekçesinde gerekli dikkat ve özeni göstermeyen davalı ...Ş. olduğunu, şikayet dilekçesinde çeklerin normal vadesi olan 30.03.2013 tarihinde tahsil edildiğine dair hiçbir ibare olmadığını, şikayetçinin gerçek cirantalar ile hırsızlık fiilinin işlendiği dönem sonrası atılan imzaları ayrıştırmadığı, bu şekilde çekteki müvekkil de dahil tüm cirantaların şüpheli sıfatı ile ceza soruşturmasına uğramasına sebebiyet verildiğini ileri sürerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, haksız şikayet ve bankanın özen yükümlülüğüne aykırılıktan kaynaklanan manevi tazminat ve yayın istemine ilişkindir. 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 27. maddesi “Davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahiptirler. Bu hak; yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, açıklama ve ispat hakkını, mahkemenin, açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini ve kararların somut ve açık olarak gerekçelendirilmesini içerir.” şeklinde düzenlenmiştir. Aynı Kanun'un "Tahkikatın sona ermesi" başlıklı 184 üncü maddesinde ise "(1) Hâkim, tarafların iddia ve savunmalarıyla toplanan delilleri inceledikten sonra, duruşmada hazır bulunan taraflara tahkikatın tümü hakkında açıklama yapabilmeleri için söz verir. (2) Mahkeme tarafların tahkikatın tümü hakkındaki açıklamalarından sonra, tahkikatı gerektiren bir husus kalmadığını görürse, tahkikatın bittiğini taraflara tefhim eder." şeklinde düzenleme mevcuttur. Somut olay incelendiğinde; 06.10.2020 tarihli ön inceleme duruşmasında tahkikat aşamasına geçildiği ve duruşmanın 11.02.2021 tarihine ertelendiği, davacı vekilinin 11.02.2021 tarihli celseye katılamayacağından bahisle mazeret dilekçesi gönderdiği, İlk Derece Mahkemesince 11.02.2021 tarihli celsede davacı vekilinin mazeretinin kabulüne karar verilerek duruşmaya devam edildiği, duruşmada hazır bulunan davalı ... Bankası AŞ vekilinin beyanları dinlenildikten sonra yargılamanın sona erdiği tefhim edilerek davanın reddine karar verildiği görülmektedir. 6100 sayılı Kanun'un yukarıda anılan maddeleri gereğince davacı vekilinin mazereti kabul edildiği halde, yeni duruşma günü tayin edilmeksizin yargılamanın sonlandırılması, davacının hukuki dinlenilme hakkını sınırlar mahiyettedir. İlk Derece Mahkemesince, açıklanan yön gözetilmeyerek, davacının hukuki dinlenilme hakkını ihlal edecek şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya uygun olmadığından kararın bozulması gerekmiştir. 2. Bozma nedenine göre davacı vekilinin diğer temyiz itirazları bu aşamada incelenmemiştir. VI. KARAR 1. Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, 2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, 3. Yukarıda (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davacıya iadesine, Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 13.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.