Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2022/1559 E. 2023/7550 K.

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi SAYISI : 2021/982 D.İş -2021/982 SAYISI : 2021/İHK-36420 HÜKÜM/KARAR : Davalının İtirazının Reddi / Davanın Kabulü SAYISI : K-2021/130717

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın reddine karar verilmiştir.

... kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; 05.08.2020 tarihinde geçerli ... poliçesi bulunmayan aracın yaya konumundaki müvekkiline çarpması sonucu davacının yaralandığını belirterek fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 5.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 25.03.2021 tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte, 1.500,00 TL sağlık raporu ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, ıslahla talebini 84.613,00 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının maluliyet raporu sunmadığını, kazaya konu aracın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 3 üncü maddesi bakımından motosiklet mi motorlu bisiklet mi olduğunun araştırılması gerektiğini, çünkü motor hacminin 50 cc'den küçük olması halinde müvekkilinin sorumluluğunun bulunmadığını, davalının sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında zarardan sorumlu olduğunu, kusur tespitinin uzman bilirkişi heyeti tarafından yapılması gerektiğini, geçici iş göremezlik tazminatı ve geçici bakıcı gideri ile tedavi giderleri tazminatından davalının sorumlu olmadığını, SGK tarafından davacıya ödeme yapılıp yapılmadığının belirlenmesi gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. ... KARARI Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "...dosyada yer alan maluliyet raporuna göre davacının maluliyet oranının %11 olduğu, %100 kusur oranı üzerinden, TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre hazırlanmış aktüer raporunun hüküm kurmaya elverişli olduğu" gerekçesiyle, davanın kabulüne, 84.613,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 22.03.2021 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ A. İtiraz Yoluna Başvuranlar Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri Davalı vekili itiraz dilekçesinde; davacıdan talep ettikleri evrakların kendilerine iletilmediğini, ödeme yapmak istediklerini ancak davacının kabul etmediğini, kusur tespitinin uzman bilirkişi heyeti tarafından yapılması gerektiğini, maluliyet raporunun usule uygun olmadığını, yeniden alınacak maluliyet raporunun Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Dairesi'nden alınması gerektiğini, motor hacminin araştırılması gerektiğini, aktüer raporunun da hatalı düzenlendiğini, hesaplamada TRH-2010 Yaşam Tablosu ve %1.8 teknik faizin uygulanması gerektiğini, davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirtmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "... ... kararının Yargıtay'ın yerleşik ve güncel emsal kararlarına uygun olduğu" gerekçesiyle davalının itirazlarının reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri Davalı vekili temyiz dilekçesinde; davalının sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında zarardan sorumlu olduğunu, kusur tespitinin uzman bilirkişi heyeti tarafından yapılması gerektiğini, maluliyet raporunun usule uygun olmadığını, yeniden alınacak maluliyet raporunun Adli Tıp Kurumu 3.İhtisas Dairesi'nden alınması gerektiğini, hesaplamada TRH-2010 Yaşam Tablosu ve %1.8 teknik faizin uygulanması gerektiğini, motor hacminin araştırılması gerektiğini, faiz yönünden temerrüde düşmediklerini ve davacı yararına hükmedilecek vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; geçerli ... poliçesi bulunmayan aracın yaya konumundaki davacıya çarpması sonucu yaralanıp malul kalan davacının sürekli iş göremezlik tazminatı ile rapor ücreti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49, 51 ve 54 üncü maddeleri, 2918 sayılı Kanun'un 3, 85, 89, 90, 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 14 ve 30 uncu maddesi, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme 1-Dava, trafik kazasından kaynaklanan bedensel zarara dayalı iş göremezlik tazminatı istemine ilişkindir.

Davacı vekili, davacının yaya konumunda iken trafik sigortası bulunmayan motosikletin çarpması sonucu gerçekleşen kazada yaralandığını ve malul kaldığını, aracın trafik sigortasının bulunmaması nedeni ile davalı ... Hesabının zarardan sorumlu olduğunu açıklayıp tazminat talebinde bulunmuş, davalı vekili, davalı kurumun sorumluluğuna karar verilebilmesi için öncelikle taşıtın cinsinin araştırılması gerektiğini savunmuş, hakem heyetince anılan savunma üzerinde durulmayarak yazılı olduğu şekilde karar verilmiştir. Eksik inceleme ile karar verilemez.

2918 sayılı KTK’nin 91 inci maddesinde motorlu araçların trafik sigortası yaptırmalarının zorunlu olduğu, ... Yönetmeliğinin 9 uncu maddesinde trafik sigortası bulunmayan araçların neden olduğu bedensel zararlar için Güvence Hesabına başvurulabileceği, motorlu bisikletin tanımının yapıldığı 2918 sayılı KTK'nin 3 üncü maddesinde de silindir hacmi 50 cm küpü geçmeyen içten patlamalı motorla donatılmış ve imal hızı saatte 50 km’den az olan bisiklet olduğu, 2918 Sayılı Yasanın 103 üncü maddesinde de motorsuz taşıtlar ile motorlu bisiklet sürücülerinin hukuki sorumluluğunun genel hükümlere tabi bulunduğu öngörülmüştür.

Güvence Hesabına başvurulabilecek hallere ilişkin olarak, 5684 sayılı Sigortacılık Kanununun 14/2-b maddesinde "Rizikonun meydana geldiği tarihte geçerli olan teminat tutarları dâhilinde sigortasını yaptırmamış olanların neden olduğu bedensel zararlar" düzenlemesine yer verilmiş; aynı mahiyetteki düzenleme, ... Yönetmeliğinin 9/1-b maddesinde de yer almıştır. Bu düzenlemelere göre; trafik kazası sonucu oluşan bedensel zarar nedeniyle Güvence Hesabına husumet yöneltilebilmesi için, bedensel zarara yol açan aracın kaza tarihi itibariyle zorunlu sigortası yaptırmasının zorunlu ve kaza tarihi itibari ile de sigortasının yapılmamış olması gerekmektedir.

Davalı ... Hesabına aracın trafik sigortasının bulunmayışı nedeniyle husumet yöneltildiğinden, öncelikle kazaya karışan motosikletin, trafik sigortası yaptırması zorunlu olan motorlu araçlardan olup olmadığı hususunun saptanması gerekmektedir.

Zira, ... Genel Şartlarının A.6-ı maddesi gereğince "Motorlu bisikletlerin kullanılmasından ileri gelen zararlar" teminat dışı hallerden olup, yukarıda değinildiği üzere 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 3 üncü maddesinde motosiklet ve motorlu bisikletin tanımı yapılmıştır. Anılan düzenlemeler gereği, kazaya karışan motosikletin, KTK'nın 3 üncü maddesindeki tanıma uyan 50 cc ve üzeri motor silindir hacmine sahip motosiklet olup olmadığının saptanması, kanun kapsamında motorlu araç olmadığı sonucuna ulaşıldığı takdirde davalı ... Hesabının bu aracın neden olduğu zarardan sorumlu olmadığı gözetilip sonuca ulaşılması gerekmektedir.

Somut olayda, dosya kapsamında kazaya karışan motosiklete yönelik olarak hiçbir bilgi ve belge bulunmamakta, hakem heyetince de bu yönde bir araştırma yapılmadığından aracın trafik sigortası yaptırması zorunlu bir araç olup olmadığı anlaşılamamaktadır.

Bu durumda Hakem Heyetince, trafik sigortası bulunmayan araç nedeniyle zararın doğduğu ve davalı ... Hesabının zarardan sorumlu olduğu davacı tarafça iddia edildiğine göre, aracın trafik sigortası yaptırması zorunlu araçlardan olduğunun ispat yükünün de davacı üzerinde olduğu gözetilmek suretiyle; ceza dosyası da irdelenerek, söz konusu motosiklete ilişkin bilgilerin sorulması, motosiklete ilişkin fatura var ise sunulması için taraflara uygun bir süre verilip belgenin temin edilmesi; bahsi geçen motosikletin üzerinde, aksi halde varsa eğer ceza mahkemesi dosya kapsamında elde edilen CD ve fotoğraflar üzerinden uzman makine mühendisi marifetiyle inceleme yapılıp araç motor silindir hacminin belirlenmesi; silindir hacminin 50 cm küpün üzerinde/trafik sigortası yapılması zorunlu araçlardan olduğunun anlaşılması halinde davalı ... Hesabının sorumlu olduğu gözetilerek işin esasına girilmesi gerekirken aracın niteliği konusunda eksik inceleme yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi yanılgıya dayalı olup karar bu yönüyle bozulmuştur.

2-Dava konusu trafik kazasında, davacı yaya ile dava dışı sürücünün kusur oranlarının tespiti bakımından dosyada herhangi bir kusur raporunun alınmadığı hatta olay yeri terk nedeniyle kaza tespit tutanağı dahi düzenlenemediği sadece 2 polis memuru tarafından düzenlenen tutanak doğrultusunda kusur oranlarının belirlenerek hükme esas alındığı görülmektedir.

Açıklanan nedenlerle İtiraz Hakem Heyetince, ceza dosyası aslı getirtilmek suretiyle, kusur konusunda uzman bilirkişi veya bilirkişi heyetinden kusur raporu alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken kusur raporu alınmadan, tutanak ile yetinilerek yazılı olduğu biçimde hüküm tesisi doğru görülmemiş ve kararın bozulması gerekmiştir.

3-Bozmanın kapsamı ve şekline göre, davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.

VI. KARAR 1- Değerlendirme bölümünün (1) ve (2) numaralı bentlerinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile ... kararının BOZULMASINA,

2- Değerlendirme bölümünün (3) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,06.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.