Yargıtay · 4. Hukuk Dairesi
Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2022/13761 E. 2023/12378 K.
Konu: Tasarrufun İptali
- Mahkeme
- Yargıtay
- Daire
- 4. Hukuk Dairesi
- Esas No
- 2022/13761
- Karar No
- 2023/12378
- Karar Tarihi
- Konu
- Tasarrufun İptali
MAHKEMESİ : Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi SAYISI : 2022/653 E., 2022/835 K. DAVA TARİHİ : 22.01.2021 HÜKÜM/KARAR : Red/ Kabul İLK DERECE MAHKEMESİ : Kayseri 4. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2021/25 E., 2022/102 K. Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalılar ... ve ... vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar ... vekilleri ve ... vekilleri tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; borçlu ... hakkında yaptığı takibin semeresiz kaldığını, borçlu şirketin mal kaçırma amacı ile Kayseri/ Talas 119 ada 1parsel 1-2-3-4-5-6-7 nolu bağımsız bölümleri davalı...İnşaat Taahhüt Nakliyat Petrol Ürünleri Madeni Yağ Hayvancılık Otomotiv Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketine 18.08.2016 tarihinde sattığını onun da 11.11.2016 tarihinde davalı ... ne devrettiğini, Kayseri /Melikgazi 308 ada 1 parsel 50 nolu bağımsız bölümü 18.08.2016 tarihinde davalı...İnşaat Taahhüt Nakliyat Petrol Ürünleri Madeni Yağ Hayvancılık Otomotiv Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketine sattığını onun da 16.01.2017 tarihinde davalı ...İnşaat Ve Sanayi Anonim Şirketine sattığını belirterek bu satışların iptaline karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP 1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafça aciz vesikası sayılabilecek nitelikte bir belgenin sunulmadığını, takip tarihinin 2017 olmasına ve borçlunun aciz vesikası olduğu iddia edilen haciz tutanağındaki adresine taşınma tarihinin 2019 olduğunu, herhangi bir işlem yapılmadan dosyanın bekletildiğini, takibe konu senedin düzenlenme tarihinin 04.10.2016 olduğunu, müvekkili şirketin taşınmazı devraldığı diğer davalı olan...İnş. San. Şirketinin taşınmazı devraldığı tarihin ise 18.08.2016 olduğunu, davaya konu edilen senedin müvekkilinin taşınmazı devraldığı şirkete devir tarihinden sonra olmasının muvazaa iddialarını çürüttüğünü, müvekkilinin taşınmazı piyasa değerinde aldığını, davacının borçlusu olan şirketten dahi almadığını, davanın müvekkili şirket yönünden reddinin gerektiğini, davalılar arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmaması ve davalılar arasındaki ilişkinin ihtiyari dava arkadaşlığı olması nedeniyle dosyanın tefrik edilmesini, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. 2.Davalı ...Et ve Et Ürünleri Gıda San. Tic. AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin yöneticileri ve ortakları Şahin Sucukları markasıyla gıda sektöründe faaliyet gösteren Türkiye genelinde satış ve dağıtım ağına sahip saygın insanlar olup, muvazaalı işlere girmeyen prensip olarak böyle şeylere tenezzül etmeyen insanlar olduğunu, davacının ve diğer davalı Atekinler Ltd. Şti'nin faaliyet alanları ile kendilerinin faaliyet alanlarının farklı olduğunu, diğer davalı Atekinler Ltd. Şti'nin tek ortağı Ahmet Tekin'in 2016 yılında dava konusu taşınmazın özel okul olarak kirada bulunduğunu, kira getirisi olduğunu söyleyip müvekkili şirkete satmayı teklif ettiğini, müvekkili şirket yetkilerinin o tarihte davalı Atekinler Ltd. Şti'nin ve ortağı Ahmet Tekin'in mali durumunu bilmediklerini, tapu devir aşamasında tapuların...İnşaat Ltd. Şti. adına kayıtlı olduğunun ortaya çıktığını fakat şirketin yetkilisinin de pazarlık ve satış müzakerelerine katıldığını, taşınmazın satılık olduğunu açıkladığını, müvekkil şirkete tapu devirlerinin 11.11.2016 tarihinde...İnşaat Ltd. Şti tarafından yapıldığını, müvekkilin taşınmazların Atekinler Ltd. Şti'den hangi maksatla...Ltd. Şti'ye devredildiğini bilmesine imkan olmadığını, müvekkil şirketin kısmen peşin ödeme ile kısmen de 2019 yılından 2022 yılına kadar vadelerde ödenecek olan senetlerle toplam 17.000.000,00 TL bedel ile satın aldığını, taşınmazların müvekkil şirkete satışından sonra satıştan önce kirada olan taşınmazların kira bedellerinin müvekkil şirket tarafından tahsil edildiğini, taşınmazın kirasını fiilen yıllık olarak ödemekte olduğunu, 01/03/2017 itibariyle müvekkil şirketin imzaladığı kira sözleşmesinin damga vergisinin ödendiğini, davalı ...İnşaat San. ve Tic. A. Ş. 'nin müvekkili şirketle bir ilgisinin olmadığını, farklı davaların tek dosyada açılmasının doğru olmadığını, usul yönünden davanın reddine, dosyaların ayrılmasına karar verilmesini, davacının eksik harcı tamamlaması gerektiğini, tasarrufun iptali davasının aciz vesikası bulunan alacaklı tarafından açılabileceğini, müvekkilinin borçlu şirket ve diğer davalı şirketlerle akrabalık ilişkisi , organik bağı, iş ortaklığı gibi bir ilişkisinin bulunmadığını, davanın borçlu Atekinler Ltd. Şti ile alacaklı... İnşaat Ltd. Şti'nin karşılıklı dayanışma içinde tasarrufun iptali baskısı yaratılarak mali durumu iyi olan müvekkilden haksız para tahsil etmek amacıyla açıldığını, haksız ve hukuka aykırı davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. 3.Diğer davalılar cevap dilekçesi sunmamıştır. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "..Davaya konu taşınmazların işlem akit tarihindeki değerleri mahkememizce tarafların ticari defterleri üzerinde yaptırılan bilirkişi incelemesi, mahallinde yapılan keşif sonucu düzenlenen bilirkişi raporları bir bütün halinde değerlendirildiğinde davacı şirket ile davalı borçlu Tek Hayvancılık Ticaret Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi arasındaki ticari ilişkinin bononun düzenlenme tarihinden daha önce doğduğu, davalı borçlu Atekinler Demir İnşaat Ticaret ve Sanayi Limited Şirketinin üzerine kayıtlı taşınmazları önce davalı...İnşaat Ticaret Ltd. Şti'ye sözde satarak devrettiği , sonrasında davalı...İnşaat Şirketinin davaya konu Kayseri ili Talas İlçesi Talas mahallesi 1199 ada 1 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki 1,2,3,4,5,6,7 numaralı bağımsız bölümleri ( bu bağımsız bölümlerin bir bütün halinde dava dışı özel Büyük Nesil Koleji tarafından okul haline getirilerek kullanıldığı ) diğer davalı ...Et ve Et Ürünleri Ticaret A.Ş'ye satarak devrettiği, davalılardan ...Et ve Et Ürünleri Ticaret Şirketi vekilinin cevap dilekçesinden, tanık beyanlarından ve ayrıca mali müşavir bilirkişi incelemesinden de anlaşılacağı üzere bu davalının taşınmazları satın alması karşılığında ödemeleri borçlu davalı Tek Hayvancılık Ticaret Sanayi Limited Şirketine ödediği, dava konusu taşınmazların tapudaki satış bedeli ile bilirkişi tarafından belirlenen rayiç değeri arasında misli fark bulunduğu, yine davaya konu Kayseri ili Melikgazi ilçesi Gesi Mahallesi 308 ada 1 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki B blok zemin kat 50 numaralı bağımsız bölümün davalı borçlu Atekinler Demir İnşaat Şirketi tarafından...İnşaat Şirketine satılarak devredildiği,...İnşaat Şirketi tarafından sonrasında ...İnşaat A.Ş. 'ye satılarak devredildiği, dava konusu taşınmazın tapudaki satış bedeli ile bilirkişi tarafından belirlenen rayiç değeri arasında misli fark bulunduğu, davalı...İnşaat şirketinin söz konusu devirlerde ara malik olarak kullanıldığı, bu davalının borçlu davalı Tek Hayvancılık Ticaret Ltd. Şti'ye aldığı taşınmazlar karşılığında herhangi bir bedel ödediğinin tespit edilemediği, taşınmazların alımından kısa bir süre sonra söz konusu taşınmazların bir kısmının davalı ...şirketine bir tanesinin ise davalı ...İnşaat şirketine devredildiği, davalı şirketlerin birbirlerini tanıdıkları, davalı şirketler ...İnşaat ve ...et ürünleri şirketinin söz konusu işlemlerde kötü niyetli olduklarının anlaşıldığı, İİK.nın 278/III-2 maddesi ve İİK 282.maddeleri gereğince tasarrufların iptale tabi olduğu anlaşıldığından. " gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar ... ve ... vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri 1.Davalı ...Et Ve Et Ürünleri Gıda San. Tic. A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde, dava konusu taşınmazların tapudaki resmi senette gösterilen ve bilirkişi tarafından tespit edilen rayiç değerleri arasında bir misli fark olmadığını, tasarrufun iptali davasında ızrar kastını ispat yükü davacı tarafta olduğunu, bu konuda ispat koşulu sağlanamadığından müvekkil şirket yönünden davanın reddi gerektiğini, kararın dosyadaki somut delillerle çelişkili ve eksik inceleme/araştırmaya dayalı olduğunu, takip dayanağı bononun iki tarafın ticari defterlerinde de kayıtlı olmadığını, müvekkil şirketin taşınmazları rayiç bedelinden satın aldığını ve satış bedellerini bankadan ödediğini, tanık sayısına sınır getirilmesi müvekkilin delil ikame ve adil yargılanma hakkını ihlal ettiğini, borçlu şirketin kötüniyetli olarak davacı... İnşaat Ltd Şti ile işbirliği içinde müvekkilden tahsilat yapmayı amaçladığını, mahkemece müvekkil şirket lehine olan deliller dikkate alınmadan karar verildiğini belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir. 2.Davalı ...İnşaat San. Tic. A.Ş vekili tarafından verilen istinaf dilekçesinde özetle; tasarrufun İptali davalarının dinlenilebilmesi için; dava konusu taşınmaza ilişkin tasarrufun takip konusu borçtan sonra yapılmış olması ve borçlu hakkında alınmış kesin ve geçici aciz belgesinin bulunması(İİK m.277) gerektiği, İİK. nun 278. Maddesininin birinci fıkrasında adı geçen bağışlama ve karşılıksız tasarruf tarihi ile haciz veya aciz yahut iflas tarihi arasında 2(İki) yıl, İİK. 279. maddesinin birinci fıkrasındaki tasarruflarda 1(Bir) yılı geçmişse, 284. maddedeki 5 yıllık süre geçmemiş olsa bile iptal davası açılamayacağı, 278 ve 279. maddelerde yazılı iki ve bir yıllık süre iptale konu tasarrufların sınırını gösteren bir süre olduğu, çünkü her iki maddedeki açıklamaya göre, tasarruf hacizden veya acizden yahut iflastan geriye doğru iki ve bir yıllık süreden önce yapılmışsa iptale tabi olmadığı, ivazsız tasarrufların butlanını düzenleyen İİK. 278/II Maddesine göre; iptal kararı verilebilmesi için davaya konu tasarruf ile haciz veya aciz vesikasının düzenlendiği tarih arasında en fazla iki yıllık sürenin geçmiş olması gerektiği, tasarrufun borcun doğumundan sonra yapılmış olması gerektiği, takip dayanağı bononun iki tarafın ticari defterlerinde de kayıtlı olmadığı, müvekkil şirket taşınmazları rayiç bedelinden satın aldığını ve satış bedellerini bankadan ödediğini, davalı borçlu şirketin kötüniyetli olarak davacı... İnşaat Ltd Şti ile işbirliği içinde müvekkilden tahsilat yapmayı amaçladıklarını, mahkemece müvekkil şirket lehine olan deliller dikkate alınmadan karar verildiğini, bu sebeplerle tehiri icra taleplerinin kabulü ile duruşmalı olarak mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile somut olayda dava ön koşullarının gerçekleştiği, 1199 ada 1 parselde 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 nolu bağımsız bölümlerin davalı...İnşaattan alınmadığı, davalı borçludan satın alındığı, defter ve kayıtlarda da devir tarihi öncesinde davalı borçlu ile davalı ...A.Ş. arasında ticari ilişkinin bulunduğu, taşınmazların ticari nitelikte olduğu, aynı tarihte benzer şekilde davalı borçlu tarafından davalı...İnşaata devredilen taşınmazın davalı ...A.Ş. tarafından satın alındığı hususlarının birlikte değerlendirildiğinde; davalı ...A.Ş.'nin davalı borçlunun taşınmazlarını alacaklılarına zarar verme kastıyla sattığını bilebilecek kişilerden olduğunun kabulü gerektiği, ayrıca dava konusu taşınmazların dükkan vasıflı oldukları ve ticari işletmenin devri mahiyetinde oldukları anlaşıldığından İİK 280/1 ve 280/son maddesi gereğince tasarrufun iptali koşulları bulunduğu, 308 ada 1 parselde 50 nolu taşınmaz yönünden de, davalı borçlu defter ve kayıtlarında aralarında ticari ilişkinin bulunduğu, taşınmazın ticari nitelikte olduğu gerekçesi ile davalı ...İnşaat A.Ş. ve davalı ...İnşaat A.Ş. vekillerinin istinaf başvurularının yukarıda belirtilen gerekçelerle 6100 sayılı HMK 353/1-b-1 maddesi hükmü gereğince reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar ... ve ... vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri 1.Davalı ... vekili, temyiz dilekçesinde; borçlu şirketin aciz halinin olmadığını, başka banka borcunun yargılama sırasında ödediğini, borç kaynağı bono tanzim tarihinin tasarruf tarihinden sonra olduğunu, taşınmaz devrinin ticari işletme devri niteliğinde olmadığını zira market olarak kiraya verildiğini, 16.01.2017 tarihinde borçludan 25.157,00 TL alacaklı konumunda olmasından dolayı borçlunun mali durumunu bildiği sonucunun çıkarılmasının kabul edilemez olduğunu, ivazlar arasında bedel farkı olmadığını ve hükümde tahsilde tekerrür olmamak üzere açıklamasının belirtilmediğini beyan ederek kararın bozulmasını istemiştir. 2. ... vekilleri temyiz dilekçesinde, dava konusu taşınmazların rayiç değerden alındığını, müvekkilinin borçlunun mali durumunu bilmediğini, binanın dersaneye kiralık olarak verilerek kullanıldığını, ticari işletme devri olmadığını, borçlunun davaya cevap vermediğini, alacağın gerçek olmadığını, takip konusu bononun borçlu şirketin ticari defterinde kayıtlı olmadığını belirterek, kararın bozulmasını istemiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, İİK'nın 277 ve devamı maddelerine dayalı tasarrufun iptali istemidir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 277 ve devamı maddeleri. 3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalılar ... ve ... vekilleri tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davalılar ... ve ... vekillerinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalılar ... ve ...Et Ve Et Ürünleri Gıda Sanayi Ticaret Anonim Şirketine yükletilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 21.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.