Yargıtay 10. Hukuk Dairesi 2025/538 E. 2026/4336 K.

MAHKEMESİ : Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/1606 E., 2024/1173 K. İLK DERECE MAHKEMESİ : Sivas 1. İş Mahkemesi SAYISI : 2023/654 E., 2024/335 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne ve duruşmanın düzenlendiği 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369. maddesinde sayılı ve sınırlı olarak gösterilen hâllerden hiçbirine uymadığından, temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasına ilişkin isteğin reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde, inşaat işinde çalışmakta iken 11.04.2013 tarihinde kazaya maruz kalan ... ile aralarında iş ilişkisi olmadığının ve kazanın kendisi yönünden iş kazası sayılmayacağının tespiti; öte yandan davalı ..., ..., ..., ... ile aralarında iş ilişkisi olmadığının tespitini talep ve dava etmiştir. II. CEVAP Davalı ... vekili ile Davalı ... Başkanlığı vekili özetle; davacının iddialarını kabul etmediklerini beyanla davanın reddini istemişlerdir. Davalı ... cevap dilekçesinde özetle, davalı ... ..nın bina yapan müteahhit olduğunu, anahtar teslimi iş aldığını, işvereninin davalı olduğunu ve davayı kabul ettiğini beyan etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne dair karar verilmiştir. IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde karara karşı davalı ... ve Sosyal Güvenlik Kurumu vekillleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kararın kaldırılmasına ve davacının davalı ...’ın 11.04.2013 tarihinde geçirdiği kazanın kendisi bakımından iş kazası olmadığının tespitine yönelik davanın reddine, davacının davalı ... arasındaki hukuki ilişkinin iş ilişkisi (iş sözleşmesi) olmadığının, davalı ... ile aralarındaki hukuki ilişkinin eser sözleşmesi (anahtar teslim iş) ilişkisi olduğunun ve asıl işveren-alt işveren ya da iş ilişkisi (iş sözleşmesi) olmadığının, davalı ... ile aralarındaki hukuki ilişkinin iş ilişkisi (iş sözleşmesi) olmadığının, davalı ... ile aralarındaki hukuki ilişkinin iş ilişkisi (iş sözleşmesi) olmadığının tespitine yönelik davasının hukuki yarar yokluğu nedeniyle ayrı ayrı usulden reddine, davalı ... yönünden 6100 sayılı HMK'nın 307. maddesi gereğince davanın feragat nedeniyle reddine, dair karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davacının temyiz dilekçesinde; talep dilekçesinde belirttiği gibi aralarında iş ilişkisinin bulunmadığını ve davanın kabulü gerektiğini beyan etmektedir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, iş kazası olmadığının tespiti istemine ilişkindir. Davanın yasal dayanağı olan, Kaza tarihinde yürürlükte bulunan 5510 sayılı Kanun'un 13. maddesinin birinci fıkrasında iş kazası, “a) Sigortalının işyerinde bulunduğu sırada, b)-(Değişik bend:17.04.2008-5754 S.K./8.mad) İşveren tarafından yürütülmekte olan iş nedeniyle sigortalı kendi adına ve hesabına bağımsız çalışıyorsa yürütmekte olduğu iş nedeniyle, c)-Bir işverene bağlı olarak çalışan sigortalının, görevli olarak işyeri dışında başka bir yere gönderilmesi nedeniyle asıl işini yapmaksızın geçen zamanlarda, d)-(Değişik bend:17.04.2008-5754 S.K./8.mad) Bu Kanun'un 4. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki emziren kadın sigortalının, iş mevzuatı gereğince çocuğuna süt vermek için ayrılan zamanlarda, e)-Sigortalıların, işverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere gidiş gelişi sırasında, meydana gelen ve sigortalıyı hemen veya sonradan bedenen ya da ruhen özüre uğratan olaydır.” şeklinde tanımlanmıştır.

Bölge Adliye Mahkemenin yazılı hükmü, eksik inceleme ve değerlendirmeye dayalıdır. Eldeki dava dava niteliği itibariyle iş kazasının olmadığına yönelik olup hukuki sebep olarak da davacı ile davalılar arasındaki ilişkinin hizmet akdi olmadığına dayalıdır. Davacı ile davalılar arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi ön sorununun, iş kazası olup olmadığının ortaya konulabilmesi için çözülmesi gerekmektedir. Mahkemece diğer davalar gerekçe gösterilerek iş kazasının olmadığı yönünde hukuki yararı bulunmadığının kabul edilmesi yanılgılı değerlendirmeye dayalı olup davacının bu davayı açmasında hukuki yarar var olduğundan, sonuçlandırılıp karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi hatalıdır. Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI.KARAR Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Peşin yatırılan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 13.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.