Yargıtay 10. Hukuk Dairesi 2025/15283 E. 2026/3184 K.

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi SAYISI : 2023/21 E., 2025/212 K.

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar davacı/birleşen davada davalı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Asıl davada davacı asıl dava dilekçesinde; eşi ... 2010 tarihinde boşanması üzerine ...'ya yaptığı başvuru ile tarafına yetim aylığı bağlandığını, 06.11.2019 tarihine kadar düzenli olarak ödendiğini, ancak 06.11.2019 tarihinde davalı Kurum tarafından kendisine aylığının kesildiğinin bildirildiğini, ancak bu süre zarfında hiçbir şekilde eşiyle tekrar bir araya gelmesinin ve barışmasının söz konusu olmadığını, bu işleme sebebiyet veren olayın ne olduğunu bilmediğini, davalı tarafından aylığının kesilme sebebinin kendisine bildirilmediğini, tarafına isnat edilen bu durumu asla kabul etmediğini, boşandığı eşiyle birlikteliğinin olmadığıı, yaşadıkları evlerin, kira sözleşmelerinin ve aboneliklerin hep ayrı olduğunu, sadece eski eşiyle 4,5 ay öncesine kadar hiçbir görüşmesinin olmadığını, 4,5 ay önce eski eşinin yönlendirmesiyle hastanedeki görevlilerin kendisini aradığını ve eski eşinin hastalandığını, hastaneye yatırıldığını çok zor durumda olduğunu ve yardım edecek kimsesi olmadığının kendisine bildirilmesi üzerine refakatçisi olduğunu, barışma durumlarının söz konusu olmadığını, eski eşinin kalp, böbrek vs hastası olduğunu ve 31.01.2020 tarihinde hayatını kaybettiğini, davalı Kurum tarafından yapılan bu işlemin yaptığı iyiliğin cezalandırılması olduğunu, hastalanıp hastaneye yatırıldığı döneme kadar eski eşinden haberinin dahi olmadığını, vicdanen rahmetli çocuğunun babası olması sebebiyle yardımcı olmak istediğini belirterek davalı Kurum tarafından yapılan usulsüz işlemin iptalini, kesilen yetim aylığının tekrar bağlanmasını talep etmiştir. Birleşen dosya davacı Kurum vekili dava dilekçesinde; davalı ...'ın babasının vefat ettiğini, davalının eşi ...'tan 17.01.2011 tarihinde boşanmış olması sebebiyle davalıya 27.01.2011 - 01.11.2019 tarihleri arasında yetim aylığı bağlandığını, davalının boşandığı eşi ... ile fiilen birlikte yaşamaya devam ettiği yönünde gelen şikayet üzerine yapılan araştırmada davalı ve eşi ...'ın "... ..." adresinde komşu tanık beyanlarından kişilerin aynı evde yaşadıkları, "... ..." adresinde yapılan çevresel araştırmada yine kişilerin birlikte yaşadıklarının tespit edildiğini, ... sisteminden alınan verilere göre de davalı ile eşinin boşandığı dönemlerde ...'ne birlikte gittiklerinin tespit edildiğini, tüm araştırma ve tespitler değerlendirildiğinde davalı ile eşinin birlikte yaşadığının açıkça görüldüğünü, davalıya yetim aylığı olarak yapılan ödemelerin toplamının 58.413,14 TL olduğunu, borcun tahsili için davalıya borç bildirim belgesi gönderildiğini ancak ödeme yapmadığını, davalı tarafından Akhisar 1. Asliye Hukuk Mahkemesine açılan 2020/98 Esas sayılı davada borcun dava sonuna kadar tedbiren durdurulmasına karar verildiğini, bu nedenle Akhisar 1. Asliye Hukuk Mahkemesine açılan 2020/98 Esas sayılı dosyasının bekletici mesele yapılmasını ve davalarının kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP Asıl davada davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; davanın yasal süresi içerisinde açılmadığını, davacı eşinden 17.01.2011 tarihinde boşanmış olması sebebiyle Kurumca davalıya yetim aylığı bağlandığını, Kurum Rehberlik ve Teftiş Kurulu tarafından denetim yapıldığını ve 25.09.2019 tarih ve 2019/DB/066 sayılı rapor hazırlandığını ve davacının boşandığı eşi ile birlikte yaşadığı tespit edildiğinden yetim aylığının kesildiğini, Kurum tarafından yapılan çevresel soruşturmada 5-6 yıl birlikte ikamet ettikleri ve evli olarak bilindiklerinin tespit edildiğini, davacının beyan ettiği diğer adreslere gidildiğini ancak bu adreslerde davacıyı ve eşinin tanınmadığını belirterek davanın reddini istemiştir. Birleşen dosya davalı asıl cevap dilekçesinde; eski eşi ... ile 2011 yılında boşandığını, o günden bu güne kadar eski eşi ile hiçbir zaman karı - koca hayatı yaşamadığını, Kurumun 06/11/2019 tarihli yazısıyla yetim aylığının kesildiğini öğrendiğini, bu nedenle Akhisar 1. Asliye Hukuk Mahkemesine açılan 2020/98 Esas sayılı davayı açtığını, davacı Kurum tarafından inceleme ve araştırmalar inclendiğinde sayısız yalan ve yanlış bulunduğunu, kendisini tanımayan kişiler tarafından iftira atıldığını, iyi niyetinin suistimal edildiğini, örnek olarak raporda ismini vermek istemeyen 6 numaralı dairede oturan kişinin oğlunun İzmirde okuduğunu söylediğini oysa ki oğlunun seneler önce vefat ettiğini, kendisinin bu durumunu bile bilmeyenlerin medeni durumunu ve ev halini bilemeyeceğini, alınan ifadelerin yanlış olduğnu ve imzalı olarak tutanak altına alınmadığını, eski eşi ile ... birlikte gittiklerini bu nödenle eski eşiyle görüştüğünün doğru olduğunu, eski eşi vefat etmeden önce hastaneden aranarak çok hasta olduğu ve hastaneye yatırıldığının hastane görevlileri tarafından söylendiğini, durumunun kritik olduğu ve zor durumda olduğundan dolayı gelip gelemeyeceğini sorduklarını, vicdanen hastaneye gittiğini ve refakatçi olduğnu, eski eşinin çok fazla zamanının olmadığını öğrenince de yalnız başına bırakmaya vicdanının el vermediğini, eski eşinin hastalığı sebebiyle 31.01.2020 tarihinde vefat ettiğini, boşandıktan sonra hastaneden gelen habere kadar hiçbir şekilde eski eşiyle görüşmesinin olmadığını, eski eşiyle ailelerine bakacak gelirinin ve mal varlığının olmaması ve kendisine şiddet uyglamasından dolayı anlaşarak boşandığını belirterek davanın reddini istemiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin 24.01.2022 tarihli kararı ile asıl dava 2021/476 Esas yönünden; ...'ın davasının reddine, birleşen dava 2021/383 Esas yönünden; davanın kabulü ile 58.413,14-TL Kurum zararının her bir aylık ödemesi için ödemenin yapıldığı tarihten itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı ...'dan tahsiline, fazlaya ilişkin hakların saklı tutulmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin 24.01.2022 tarihli kararına karşı süresi içinde davacı/birleşen davada davalı tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 18.05.2022 tarihli kararı ile Akhisar İş Mahkemesi'nden verilen 24.01.2022 tarih, 2021/476 Esas ve 2022/3 Karar sayılı kararının kaldırılmasına yönelik davacı/birleşen dava davalısının istinaf başvurusunun 6100 sayılı Kanun'un 353/1-b.1 hükmü gereğince esastan reddine karar verilmiştir. V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ Bölge Adliye Mahkemesinin 18.05.2022 tarihli kararının süresi içinde davacı vekili ve davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece, "... Somut uyuşmazlıkta, Mahkeme kabulü eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır. Davacının ...adresinde yapılan araştırmada ihtilaf konusu (01.02.2011-25.02.2020 tarihleri arasında) dönem yönünden davacının ve boşandığı eşinin dört yıldır birlikte yaşadıklarına ilişkin tanık beyanları mevcut olmakla öncesine ilişkin birlikte yaşama olgusuna dair herhangi bir tespit yapılamamıştır. Öte yandan, boşanılan eşin adresinde (...) de gerekli inceleme ve araştırmalar yapılmadan sonuca gidilmesi hatalı olmuştur. Mahkemece yapılması gereken iş, davacının boşandığı eski eşinin adres kayıt sistemindeki adresinde birlikte yaşadıkları iddia edilen dönem yönünden birlikte yaşayıp yaşamadıkları zabıta marifetiyle araştırılmalı, söz konusu adreslerdeki komşular tespit edilerek ifadelerine başvurulmalı, ayrıca boşanılan eski eşin “cam toptancısı” olduğu anlaşılmakla işyerinin nerede olduğu, işyerini ...adresine taşıyıp taşımadığı ilgili mesleki oda kuruluşlarından, belediyeden ve vergi dairesinden araştırılmalı, toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilmeli, boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun gerçekleşip gerçekleşmediği, gerçekleşmiş ise hangi dönemden itibaren gerçekleşmiş kabul edilebileceği hususu hiç bir şüpheye yer bırakmayacak şekilde ortaya konularak sonucuna göre infaza elverişli bir karar verilmelidir..." gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl dava yönünden; ...'ın davasının reddine, birleşen dava yönünden; davanın kabulü ile 58.413,14-TL kurum zararının her bir aylık ödemesi için ödemenin yapıldığı tarihten itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı ...'dan tahsiline, fazlaya ilişkin hakların saklı tutulmasına karar verilmiştir. VI. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davacı-birleşen dava davalısı asıl temyiz dilekçesinde; eski eşinin ciddi rahatsızlıkları sonrası onunla görüşmeye başladığı, Mahkemece yeterli bir araştırmayla sonuca gidilmediği, karara dayanak olarak gösterilen tanık beyanlarının iddiayı ispatlamaktan uzak olduğu, eski eşi ile evlerinin, ikametgahlarının, faturalarının ayrı olduğu, Kurum işleminin usulsüz, açıça hukuka ve kanuna aykırı olduğunu beyan etmektedir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık,boşandığı eşiyle birlikte yaşamadığını belirterek yetim aylığının kesilmesine ilişkin olarak tesis edilen işlemin iptali ile yeniden yetim aylığı bağlanması istemine ilişkindir. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davacı/birleşen davada davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA, Temyiz yoluna başvuru harcının ve aşağıda yazılı temyiz harcının ilgiliden alınmasına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

25.03.2026 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.