Yargıtay 10. Hukuk Dairesi 2023/5481 E. 2024/11409 K.

MahkemeSİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/530 E., 2023/454 K. KARAR : Esastan Ret İLK DERECE MahkemeSİ : Aydın 2. İş Mahkemesi SAYISI : 2017/265 E., 2020/660 K. Taraflar arasındaki iş kazasından dolayı asıl ve birleşen maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kararın davacılar ... ve ... vekili ile davalı ... tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar ... ve ... vekili tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA ASIL DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkilden ... ... ve ...'nın oğlu, diğer davacıların kardeşi olan ...'nun 10.03.2017 tarihinde davalı şirketin inşaatında çalışmakta iken yüksekten düşme sonucu ağır yaralandığını, 6 gün sonra vefat ettiğini, davalı şirketin dava konusu kazada kusurlu olduğunu bildirerek fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak anne ... için 100 TL maddi, 100.000 TL manevi, baba ... için 100 TL maddi, 100.000 TL manevi, kardeşler ... ..., ..., ..., ..., ..., ... için her biri için ayrı ayrı 10.000 TL manevi tazminatın asıl dava davalısı Şahnur Yapı Taah. A.Ş.'den olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tahsilini talep etmiştir. BİRLEŞEN DAVA: Birleşen davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkilden ... ... ve ...'nın oğlu, diğer davacıların kardeşi olan ...'nun 10.03.2017 tarihinde davalı şirketin inşaatında çalışmakta iken yüksekten düşme sonucu ağır yaralandığını, 6 gün sonra vefat ettiğini, davalılar ... ve ...'ın da dava konusu kazada kusurlu olduklarını bildirerek asıl dava dosyası ile işbu davanın birleştirilerek fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak anne ... için 100 TL maddi, 100.000 TL manevi, baba ... için 100 TL maddi, 100.000 TL manevi, kardeşler ... ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... için her biri için ayrı ayrı 10.000 TL manevi tazminatın davalılardan olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tahsilini talep etmiştir.Ayrıca anne ve baba adına istene bu maddi tazminat tutarlarında destekten yoksun kalma tazminatı yanında cenaze giderleri ile ölümün hemen gerçekleşmemesi halinde tedavi giderleri taleplerinin de olduğu belirtilmiştir. Davacılar vekili 14.10.2020 tarihli ıslah dilekçesi ile anne ... için destekten yoksun kalma tazminat talebini 78.010,34 TL, baba ... için 62.076,04 TL olarak artırmış, bunun dışında maddi tazminat kapsamında 4.461 TL cenaze gideri ile 238,69 TL geçici iş göremezlik gelirinin de davacı Nejla ile ...'e ödenmesini talep etmiştir. II. CEVAP 1.Davalı ... Yapı Taah. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle, müteveffanın daimi çalışan olmadığını, şirketteki ilk çalışma günü olduğunu, olay günü inşaatta çalışma olmadığını, hava koşullarının çalışmaya müsait olmadığını, müteveffanın işyerinde çalışabilecek durumda olmadığını, olayın meydana gelmesinde işverenin kusurunun olmadığını bildirerek davanın reddini talep etmişlerdir. 2.Birleşen davanın davalısı ... cevap dilekçesinde özetle, kusur raporunu kabul etmediklerini, dava konusu kazanın meydana gelmesinde kusurunun bulunmadığını bildirerek davanın reddini talep etmiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "..Dosya kapsamından ve Kurum kayıtlarından anlaşıldığı üzere, dava konusu kaza, 10.03.2017 tarihinde kazazede ...'nun inşaatta mermer işçisi olarak çalışmak üzere işe başladığı gün 2.kattan düşmesi ve 16.03.2017 tarihinde ise vefat etmesi sonuçlanan, 5510 sayılı Kanun'un 13 üncü maddesinin 1 inci fıkrasının a ve b maddesi gereğince bir iş kazasıdır. SGK'nın dava konusu kazaya ilişkin düzenlediği 02.02.2018 tarih ve 93247/09/İR/09 sayılı İnceleme Raporunda da dava konusu kazanın iş kazası olduğu, kazanın meydana gelmesinde davalı şirketin %100 kusurlu olduğu tespit edilmiştir. Mahkememizce dava konusu kazaya ilişkin alınan 28.03.2019 havale tarihli ve hepsi iş güvenliği uzmanı olan üç inşaat mühendisi bilirkişi heyeti raporuna göre dava konusu kazanın oluşmasında kazazedenin %15, davalı şirketin % 65, davalı ...'ın %5, davalı ...'in %10 ve dava dışı ...'İn %5 kusurlu olduğu kanaatinin bildirildiği, Aynı heyetten alınan 02.09.2019 tarihli ek raporda da aynı kusur oranları bildirilmiştir. Mahkememizce bu kez hepsi iş müfettişi olan bilirkişi heyetinden 17.12.2019 tarihli bilirkişi heyetinden rapor alınmış, iş bu rapor uyarınca davalı şirketin %60, davalı ...'in %20, dava dışı ... Tan'ın %10, davalı ...'ın %5, dava dışı ...'in %5 oranında kusurlu olduğu, kazazedenin kusurunun bulunmadığı, Oluşan çelişki üzerine Mahkememizce yine hepsi iş güvenliği uzmanı ve inşaat mühendislerinden alınan 18.03.2020 tarihli bilirkişi raporuna göre kazazedenin %15, davalı şirketin % 65, davalı ...'ın %5, davalı ...'in %10 ve dava dışı ...'İn %5 kusurlu olduğu kanaatinin bildirildiği görülmüştür. Mahkememizce yargılama sırasında alınan ve birbiri ile örtüşen 17.12.2019 ve 18.03.2020 tarihli uzman bilirkişi heyetlerince tespit edilen kusur oranlarına itibar edilmiş, dava konusu kazanın meydana gelmesinde kazazedenin %15, davalı şirketin % 65, davalı ...'ın %5, davalı ...'in %10 ve dava dışı ...'in %5 kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.Dosya kapsamına ilişkin alınan 19.08.2020 havale tarihli hesap bilirkişisi raporunda, yerleşmiş içtihatlara uygun şekilde, mütevaffanın kazanın meydana geldiği sırada 2000 doğumlu olduğu, kaza tarihinde 17 yaşında, ... olduğu ve bakiye ömrünün PMF Yaşam Tablosuna göre 47,78 yıl olduğu, kazazedenin güvenlik görevlisi olduğu, ücretinin agi dahil asgari ücret olduğu, pasif döneminin 60 yaşında başlayacağı, pasif dönem itibari ile agi siz asgari ücret üzerinden hesaplama yapılması gerektiği, müteveffanın anne ve babasını destekle yükümlü olduğu, bir diğer ifade ile davacıların müteveffanın desteğinden faydalanacağı, müteveffanın gelirinin, müteveffanın evlenme ve çocuk sahibi olma ihtimali gözetilerek, ... olduğu dönem için her biri davacı için %25 pay, evli çocuksuz olduğu dönemde her bir davacı için %17 pay, birinci çocuk halinde her bir davacı için %14 pay ve ikinci çocuk halinde ise her bir davacı için %12,5 sayılarak dağıtılacağı, davacıların ayrı ayrı PMF yaşam tablosuna göre kalan ömürleri de gözetilerek destek alacağı yılların belirlenmesi sureti ile yapılan hesaplamaya Mahkememizce itibar edilmiş, buna göre davacılardan ... için 78.010,34-TL, diğer davacı ... için 62.076,04-TL destekten yoksun kalma tazminatına hak kazandığı anlaşılmıştır. Davacı vekili her ne kadar hesap bilirkişi raporuna itiraz ederek kazazedenin gelirinin daha fazla olduğunu iddia etmiş ve emsal ücret araştırması yapılmasını talep etmiş ise de öncelikle davacının ücreti hususunda dava ve cevap dilekçelerinde bir iddia veya savunma yapılmamış, dava dilekçesi ile davacının asgari ücretten daha fazla ücret aldığı ileri sürülmemiş, davacının asgari ücretten daha fazla ücret aldığı hesap bilirkişi raporundan sonra ileri sürülmüş ise de kaza tarihinde 17 yaşında olan davacının yaşı, kıdemi ve yaptığı iş gözetilerek asgari ücretle çalıştığı yönündeki bilirkişi tespitine ve SGK kayıtlarına Mahkememizce itibar edilerek davacı vekilinin itirazları reddedilmiştir...Dava konusu olayda davacıların ekonomik sosyal durum araştırmaları, kazazedenin gelirinin asgari ücret olması, yaşı olayın meydana geliş şekli, olay tarihi ve hak ve nesafet kuralları ve nihayetinde kusur dağılımları göz önünde bulundurularak, davacının anne ve babası olan ... ve ... için 60.000,00-TL, her bir kardeşleri için ise 3.000,00-TL manevi tazminatın tahsiline karar verilmiş..." gerekçesiyle, 1-ASIL VE BİRLEŞEN DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE; 1-Davacı ... yönünden 78.010,34-TL maddi; 60.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 10.03.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacı yana ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, 2-Davacı ... yönünden 62.076,04-TL maddi; 60.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 10.03.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacı yana ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, 3-4.641,00-TL cenaze gideri ve 238,69-TL geçici iş göremezlik gelirinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacılardan Necla ve ...'ya ödenmesine, 4-Davacı ... yönünden 3.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 10.03.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacı yana ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, 5-Davacı ... yönünden 3.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 10.03.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacı yana ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, 6-Davacı ... yönünden 3.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 10.03.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacı yana ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, 7-Davacı ... yönünden 3.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 10.03.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacı yana ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, 8-Davacı ... yönünden 3.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 10.03.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacı yana ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, 9-Davacı ... yönünden 3.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 10.03.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacı yana ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, 10-Davacı ... yönünden 3.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 10.03.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacı yana ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar ... ve ... vekili ile davalı ... istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri 1.Davacılar ... ve ... vekili istinaf dilekçesinde; yerel Mahkeme kararının hatalı olduğunu, bilirkişi raporunda SGK hizmet cetveli ve kaza tarihindeki gelire göre asgari ücret üzerinden hesaplama yapıldığını, emsal ücret araştırması yapılması gerektiğini, takdir edilen manevi tazminat miktarının düşük olduğunu, asıl dava ve birleşen davada ayrı vekalet ücreti verilmesinin hatalı olduğunu ileri sürerek istinaf yoluna başvurmuştur. 2.Davalı ... istinaf dilekçesinde; yargılama konusu olayda kusurlu kabul edilmesinin hem eylemsel olarak ve hemde yasal hükümler uyarınca mümkün olmadığını, kaza sırasında işyerinde olmadığını, şahsının da inşaatta usta işçi olarak çalıştığı için şahsına fiilen kavramı ile hukuki sorumluluk yüklenmesini kabul etmediğini, kusursuz olması nedeniyle şahsı yönünden davanın reddi gerektiğini ileri sürerek istinaf yoluna başvurmuştur. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya kapsamı, dosyadaki yazı, bilgi ve belgeler, kanuni gerektirici sebepler, dosyadaki delil durumu, İş Sağlığı ve Güvenliğine yönelik Yasa ve Yönetmelik hükümleri, çelişki giderir şekilde Mahkemece aldırılan denetime açık 3'lü bilirkişi heyet raporları, dosya içeriği, davacının yaşı, çalışma süresi, kıdemi, yine ayrıca kaza tarihi, birleşen dosyanın varlığı, tüm dosya kapsamı ile istinaf edenler yönünden istinaf sebepleri ile yapılan inceleme ile İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf itirazlarının esastan reddi gerektiği gerekçesiyle istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar ... ve ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davacılar ... ve ... vekili, istinaf dilekçe içeriğini tekrarla kararın temyizen bozulmasını talep etmiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, iş kazasında vefat eden sigortalının hak sahiplerinin maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 ve devamı maddeleri ile 417 nci maddesi, 5510 sayılı Kanun'un 13 ve 16 ncı maddeleri ile 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'nun 4 üncü maddesi hükümleridir. 3. Değerlendirme 1. Bölge adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacılar ... ve ... vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davacılar ... ve ... vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz harcının ilgililerine yükletilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 20.11.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.