İlk Derece Mahkemesi · İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi

İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/363 E. 2025/582 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Daire
İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi
Esas No
2022/363
Karar No
2025/582
Karar Tarihi

T.C. İZMİR 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2022/363 KARAR NO : 2025/582 DAVA : Tespit DAVA TARİHİ: 15/06/2023 KARAR TARİHİ: 20/06/2025 Mahkememizde görülen davanın ve birleşen davanın yapılan açık yargılaması sonucunda; İDDİA ; Asıl davada davacılar vekili dava dilekçesi ile özetle; müvekkillerinden ...’ın mütevefa... eşi olduğunu, diğer davacıların ise çocukları olduğunu, davacıların murisi... Holding Grup şirketlerinin bir çoğunun hissedarı olduğunu ve 02/09/2021 tarihinde vefat ettiğini, ... Holding Grup şirketlerinden müvekkillerine intikal eden hisse hak sahipliğinin tespiti ve geçişinin sağlanması, hak sahipliğinin şirket pay defterine işlenmesi, paydan kaynaklanan haklarının temini için davalı şirket de dahil olmak üzere... Holding Grup Şirketleri’ne Karşıyaka 5. Noterliği’nin 20/10/2021 tarihli 31009 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile başvurduklarını, bu ihtarname ile “müvekkillerinin oy kullanması hususunda gerekli onayın verilmesi, genel kurulun gerçekleştirilmesi ve genel kurul tarihi konusunda yazılı bilgi verilmesi” hususlarının ihtar edildiğini, ...Holding firmaları tarafından İzmir 27. Noterliği’nin 26/10/2021 tarihli cevabi ihtarnamesi ile “başvuru hukuka ve kanuna uygun olmadığından ve hisse senetleri ibraz edilmediğinden başvurunun değerlendirilemeyeceği” hususunun bildirildiğini, davalı şirkete hisse senetleri ibraz edilmesine rağmen, payların haksız ve sebepsiz olarak usulüne uygun tescil isteğinin yerine getirilmesinden imtina edildiğini; pay devri kabul edilmeyen ve genel kurula katılma ve oy kullanma hakkı kabul edilmeyen davalı şirketin doğrudan pay sahibi olunan dava dışı ...Holding A.Ş.’nin en büyük hissedarı olduğunu, bu anlamda yapılan işlemin iyi niyet ilkesine ve eşit işlem ilkesine açıkça aykırı olduğunu; davalı şirket tarafından İzmir 27. Noterliği’nin 06/01/2022 tarihli 00293 yevmiye numaralı cevabi ihtarnamesi ile “davacıların murisleri ...mirasen intikal eden Hedef...Tic. ve San. A.Ş.’deki mevcut paylarının deftere kaydedilmesi taleplerinin şirket yönetim kurulunca reddedildiği, şirket ortakları ile müvekkilleri arasındaki husumet, şirketi çalışmaz hale getirme potansiyelindeki mirasçının hukuk dışı yollara saptığı, mirasçılardan birinin 10 yaşında, diğerinin ise otizmli olduğu ve reşit olan mirasçının ise henüz 18 yaşında olduğu ve lise mezunu olduğu gerekçeleriyle mirasçılığın şirkete esaslı surette zarar vereceği sürdürülebilirliğin esaslı surette bozulacağının değerlendirildiği, hisse senetlerinin usulüne uygun şekilde ibrazı halinde genel kurula katılma ve oy kullanma konusundaki taleplerin reddi ile ibraz edilen hisse senetleri için pay defterine genel kurula katılma ve oy kullanma haklarından yoksun olarak kayıt yapılmasına karar verildiği” hususlarının bildirildiğini, davalı şirketin tutum ve davranışlarının yasal düzenlemelere açıkça aykırı olduğunu, söz konusu bu ihtarnamede belirtilen yönetim kurulu kararının iptali için İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin...Esas sayılı davasının açıldığını; sonrasında davalı şirket tarafından bu defa müvekkillerine İzmir 27. Noterliği’nden 28/03/2022 tarihli ve 06013 yevmiye numaralı ihtarnamesinin gönderildiğini ve “şirket yönetim kurulu tarafından 24/03/2022 tarih ve 2022/14 numaralı oy birliğiyle alınan karar uyarınca; müvekkillerinin murisleri... mirasen intikal eden Hedef...Tic. ve San. A.Ş.’de mevcut 514.280.246,400 adet B grubu nama yazılı pay senedinin tamamının şirket adına alımı için yapılan değerlemeye göre 33.428.216,02-TL alım bedeli teklif edildiği” hususunun bildirildiğini, bu kararın taraflarınca kabulünün mümkün olmadığını, davalı şirketten müvekkili mirasçılara gerçek alım bedelinin tespit ve teklif edilmesi istemlerini içeren Karşıyaka 5. Noterliği'nin 05/04/2022 tarihli ve 10530 yevmiye numaralı ihtarnamesinin gönderildiğini, bu ihtarnameye cevap verilmediğini; müvekkili mirasçıların davalı şirket nezdindeki paylarının gerçek değerinin tespitinin gerektiğini; anonim şirketlerde nama yazılı payın serbestçe devredilebileceğini, bu ilkenin tek istisnasının bedellerinin tümü ödenmemiş nama yazılı paylar olduğunu, söz konusu payların, esas sözleşmede belirtilmemiş olsa bile ancak şirketin onayı ile devredilebileceğini, ayrıca devir, mirasın paylaşımı, eşler arasındaki mal rejimi hükümleri veya cebri icra yoluyla gerçekleşmişse payların bedellerinin tümü ödenmemiş bile olsa şirketin onayına gerek olmadığını, değer tespiti istenen davalı şirketin ... Holding grubunun en büyük şirketi olduğunu, diğer grup şirketlerine göre kast sisteminin hâkim olduğu ve sadece ...Holding’in kurucusu ... eşi... ve üç çocuğu olan müteveffa ... ve... hissedarı olduğu bir şirket olduğunu, diğer bir anlatımla; bütün grup şirketlerindeki karın toplandığı aile içi kapalı bir şirket olduğunu, müvekkillerin gerçek değeri hesaplanmadan nominal değere yakın bir bedel ile paylarının ödenmeye çalışılmasının genel hayat tecrübelerine, hayatın olağan akışına ve dürüstlük kurallarına aykırı kötüniyetli bir davranış olacağını; davalı şirketin değer tespiti yapılırken sadece bilançolar ile yetinilmemesi, oluşturulacak bilirkişi heyetinin yerinde incelemeler yaparak taşınır, taşınmaz malları, marka ve patent hakları gibi iktisadi bütünlüğü oluşturan tüm değerlerin dikkate alınması ve şirketin dolaylı ve doğrudan hissedarı olduğu şirketlerin varlığı dikkate alındığında ve bu şirketlerin bazılarının borsaya kote edilmiş ve Sermaye Piyasası Kanununa tabi olması karşısında uluslararası... şirketlerinin birinin görevlendirilmesi suretiyle şirketin gerçek değerinin uluslararası şirketler de olması sebebiyle belirlenmesi gerektiğini belirterek, yapılan işlemler nedeniyle uğranılan zarara ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile öncelikli olarak yargılama sonuçlanıncaya kadar davalı şirketin hisselerinin, taşınır veya taşınmaz mallarının değerinin altında veya müvekkilinin onay vermeyeceği 3. kişilere ve/veya... bünyesindeki ana şirket-yavru şirketlere müvekkillerini zararlandırıcı şekilde devri halinde şirketin içi boşaltılmış ve müvekkillerin mali hakları ellerinden alınmış olacağından davalı şirket adına kayıtlı taşınır ve taşınmaz mallar ile şirket hisselerinin 3. kişilere devrinin önlenmesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesine; davalı şirket tarafından müvekkillerine gönderilen İzmir 27. Noterliği’nin 28/03/2022 tarihli ve 06013 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile alınan yönetim kurulu kararı ile müvekkili mirasçıların paylarının davalı şirket tarafından alınması adına davalı şirket tarafından çok cüzi bir miktarın teklif olunmasının taraflarınca kabulünün olanaksız olması nedenleriyle, masrafları şirketten karşılanmak suretiyle müvekkillerine mirasen intikal eden davalı şirket hisselerinin gerçek değerinin belirlenmesine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı yana yüklenmesine karar verilmesini istemiştir. Birleşen davada davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; muris..., müvekkillerinin dedesi olup, müvekkillerinin babası müteveffa...02/09/2021 tarihinde vefat ettiğini, 11/02/2023 tarihinde vefat eden ... mirasçısı olarak geriye davacı müvekkili torunlar... ve ile murisin eşi ...ile alt soyu/kızları... ve... ile kaldığını, murisin mirasçılarından ve müvekkillerinin kardeşi ...’ın otizm hastası olduğunu, reşit olduğunda kısıtlanması ve annesinin velayeti altına alınması için İzmir 2. Sulh Hukuk Mahkemesi’nin ... Esas sayılı dosyasında dava açıldığını, mahkemece 25/05/2023 tarihli karar ile “...'ın 4721 sayılı TMK'nın 405. maddesi uyarınca kısıtlanmasına, TMK’nın 419/2 maddesi gereğince kendisinin annesi ...'ın velayeti altına alınmasına” karar verildiğini, muris ... vefatı akabinde; 6102 sayılı TTK’nın amir hükümleri gereğince, ... Holding Grup Şirketlerinde müvekkillerine miras payları oranında intikal eden hisse hak sahipliğinin tespiti ve geçişinin sağlanması, müvekkillerinin hak sahipliğinin şirket pay defterlerine işlenmesi, paydan kaynaklanan haklarının temini istemiyle davalı şirket de dahil olmak üzere ... Holding Grup Şirketlerine Karşıyaka 5. Noterliği’nin 07048 yevmiye numaralı 01/03/2023 tarihli ihtarname ile başvuru yapıldığını ve hak sahibi mirasçı müvekkilleri adına intikal eden hisselere ilişkin genel kurula katılma haklarıyla oy haklarının kullanılması konusunda 6102 sayılı kanunun 494/3 maddesi uyarınca gerekli onayın verilmesi ve bir an evvel genel kurulun gerçekleştirilmesi ile genel kurul tarihi konusunda taraflarına yazılı olarak bilgi verilmesi ve davet gönderilmesini ihtar ettiklerini, davalı şirket tarafından keşide olunan ve taraflarına 29/05/2023 tarihinde tebliğ olunan İzmir 27. Noterliği’nin 06/01/2022 tarihli... yevmiye numaralı cevabi ihtarnameleri ile bu kez şirket yönetim kurulu tarafından 26/05/2023 tarihli 2023/08-09-10 numaralı oy birliğiyle alınan karar uyarınca müvekkillerinin murisleri ...dan mirasen intikal eden davalı şirkette mevcut 61.617.664 adet nama yazılı pay senedinin tamamının şirket adına alımı için, yapılan değerlemeye istinaden mirasçı başına 7.917.869,82-TL alım bedeli teklif edildiğini bildirilmiş ise de, alınan yönetim kurulu kararının taraflarınca kabulü mümkün olmadığını, bu doğrultuda, davalı şirketten müvekkili mirasçılara gerçek alım bedelinin tespit ve teklif edilmesi istemlerini içeren Karşıyaka 5.Noterliği'nin 01/06/2023 tarihli 18.533 yevmiye numaralı ihtarnamenin gönderildiğini, söz konusu ihtarnamenin ise 05/06/2023 tarihinde davalı şirkete tebliğ olmasına rağmen ne davalı şirket tarafından cevap verilmediğini, müteveffa... doğrudan hissedar olduğu diğer şirketlerdeki payları pay defterine kaydedilmesine rağmen, davalı şirketteki hisselerin kısıtlama olmaksızın kaydedilmemesi akabinde ise müvekkillerinin mirasen intikal eden hisselerinin davalı şirketçe alınması adına çok cüzi bir miktar teklif olunduğunu, müvekkillerinin genel kurula katılma ve oy kullanma haklarının kanuna aykırı olarak ellerinden alındığını belirterek, davalı şirket adına kayıtlı taşınır ve taşınmaz mallar ile şirket hisselerinin 3. kişilere devrinin önlenmesi için dava sonuçlanıncaya kadar ihtiyati tedbir kararı verilmesine; davalı şirket tarafından müvekkillerine gönderilen İzmir 27.Noterliği’nin 29/05/2023 tarihli ve... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile alınan yönetim kurulu kararı ile müvekkili mirasçıların paylarının davalı şirket tarafından alınması adına müvekkillerine ayrı ayrı mirasen intikal eden davalı şirket hisselerinin masrafları şirketten karşılanmak suretiyle gerçek değerinin belirlenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini istemiştir. CEVAP ; Asıl davada davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle; pay senetlerinin ibrazının ardından 6102 sayılı TTK’nın 493 ve 494. maddeleri kapsamında hareket edildiğini ve davacı mirasçıların sözlü ve yazılı olarak ilettikleri ortaklıktan ayrılma ve hisselerini devretme niyetlerini değişik ortamlarda dile getirmeleri de dikkate alınarak davacılara intikal eden pay senetlerinin tamamının 6102 sayılı TTK’nın ilgili düzenlemelerine göre “gerçek bedeli karşılığında devir alma hakkı” uyarınca müvekkili şirket adına satın alınması teklifinin İzmir 27. Noterliği’nin 28/03/2022 tarihli ve 6013 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile süresi içinde mirasçılara bildirildiğini, ihtarnamenin 30/03/2022 tarihinde davacılara tebliğ edildiğini, müvekkilinin şirket ana sözleşmesi düzenlemelerinin de sağladığı imkan ile yasal hakkını kullandığını, mirasçıların, satın alma teklifini kabul ettiklerini ancak teklif olunan değer konusunda mutabık olmadıklarını, teklif edilen değere Karşıyaka 5. Noterliği’nin 05/04/2022 tarihli ve 10530 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile itiraz ettiklerini; borsaya kote edilmiş paylar için satın alma değeri borsa değeri iken, müvekkili şirket gibi borsaya kote edilmemiş paylar için gerçek değer olduğunu, davacılara teklif yapılırken şirketin mali durumu, borç ve alacakları ile içinde bulunulan ekonomik konjonktür dikkate alınarak bağımsız bir değerlendirme yapıldığını, değer rakamının, davacılar paylarının tamamının müvekkili şirket tarafından devir alınması için belirlenmiş değer olduğunu; mahkeme eli ile değer tespiti yapılacak olup, bu tespitin seçilecek uzman mali bilirkişilerce ve bilanço, kar-zarar hesapları, yıllık ticari tablolar, denetçi raporları, vergi kayıtları gibi her biri bilançodan açık ve net şekilde tespit edilebilecek kalemler üzerinden yapılması gerekliliğinin doktrinde ve yerleşik yargı kararları ile kabul edildiğini; ihtiyati tedbir isteğini kabul etmediklerini, müvekkili şirketin mali tablolarının uluslararası standartlara göre hazırlanmakta ve her yıl denetlenmekte olduğunu belirterek, davacı mirasçılara teklif olunan değerin, kendilerine miras yolu ile intikal eden söz konusu payların tamamının TTK’nın 493 ve 494. maddeleri kapsamında müvekkili şirket tarafından devir alınması için “gerçek değer” olduğu açıklamalarından vazgeçmemek üzere, kanun ve yargı kararları ile doktrin görüşleri uyarınca mahkeme aracılığı ile SMM ve/veya YMM'lerden oluşan mali bilirkişiler ile gerçek değer tespitinin yapılmasına karar verilmesini istemiştir. Birleşen davada davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle; davacılar arasında dava arkadaşlığının bulunmadığını, her bir davacıya ayrı ayrı devir kararının ve bedelinin bildirildiğini, her bir davacı için kendi paylarını ilgilendiren bir karar alındığını, birlikte dava açılmasının usule aykırı olduğunu, davacıların müteveffa...oğlu, müteveffa...mirasçısının çocukları olduğunu, ... önce 02/09/2021 tarihinde vefat ettiğini, davacıların, babalarının daha önce vefat etmiş olması sebebiyle dedeleri ... mirasçılarından olduklarını,..vefatı sonrası davacıların Karşıyaka 5. Noterliği’nin 01/03/2023 tarihli ve 7048 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile murisin pay senetlerinin kendilerine intikalini istemeleri üzerine İzmir 7. Noterliği’nden 23/03/2023 tarihli 1286 yevmiye numaralı cevabi ihtarnameyi gönderdiklerini, bu ihtarname ile...mirasçılarının murislerinden kalan paylarının mülkiyetinin miras payları oranında kendilerine intikal ettiğinin tespit edildiği fakat şirket esas sözleşmesine göre payların iktisabı şirketin onayına bağlı olduğundan 494. Maddenin ikinci ve üçüncü fıkrası uyarınca şirketçe üç ay içerisinde onay verip vermeme konusunda değerlendirme yapılarak sonuçla ilgili bilgilendirme yapılacağı hususunun bildirildiğini, değerlendirme süreci devam ederken müvekkilinin 01/02/2023 tarihli olağan genel kurul toplantısında gündemin 10. maddesi ile, ilgili sayal yükümlülükler düşüldükten sonra pay sahiplerine payları oranında 1. temettü ödenmesine karar verildiğinden ve TTK’nın 493 ve 494. Maddeleri uyarınca miras paylaşımı durumunda pay senetlerine ilişkin mülkiyet ve mal varlığına ilişkin hakların derhal geçeceği düzenlendiğinden pay sahibi mirasçı davacılara isabet eden kar payı ödemelerinin yapılabilmesi için her bir pay sahibinin banka hesap numarasının bildirilmesinin İzmir 7. Noterliği’nin 10/05/2023 tarihli 1977 yevmiye numaralı ihbarnamesi ile istendiğini, davacılar tarafından Karşıyaka 5. Noterliği’nin 26/05/2023 tarihli 17743 yevmiye numaralı ihtarname ile bildirilen üç ayrı hesaba kar payı ödemelerinin davacı mirasçılar adına ayrı ayrı yatırıldığını, Selçuk Yaşar mirasçılarından ... ve ...’a intikal eden pay senetlerinin bu üç mirasçıya devrinin onaylanması isteğinin TTK’nın 494/3 maddesinde öngörülen süre içinde reddine, şirketin geri dönüşsüz risk ve zararlara karşı karşıya kalmaması adına Selçuk Yaşar’dan bu üç mirasçıya intikal eden davalı şirket pay senetlerinin tamamının TTK’nın 493 ve 494. maddelerinde düzenlenen gerçek bedeli karşılığında devir alma hakkı uyarınca müvekkili şirket adına alınmasına karar verildiğini ve bu durum ile birlikte alım bedelinin İzmir 7. Noterliği’nin 29/05/2023 tarihli 2213, 2215 ve 2216 yevmiye numaralı ihtarnameleri ile davacıların her birine ayrı ayrı bildirildiğini, davacıların Karşıyaka 5. Noterliği’nin 01/06/2023 tarihli ve 18353 yevmiye numaralı ortak ihtarname ile bedele itiraz ettiklerini bildirdiklerini, mirasçılara karşı devir alma teklifinde bulunanın müvekkili şirket olduğunu, dava dışı diğer hissedarların hisselerinin davacı mirasçılar tarafından devir alınmasına ilişkin yasal bir düzenlemenin bulunmadığını, teklifi tebellüğ eden mirasçıların satın alma teklifini kabul ettiklerini ancak teklif olunan değer konusunda mutabık olmadıklarını, ihtarnameler ile ileri sürülen itirazın ardından birleşen İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde açılan davada TTK’nın 493/5 maddesi uyarınca mahkemece değerin belirlenmesinin istendiğini, teklif yapılırken müvekkili şirketin mali durumunun, borç ve alacakları ile içinde bulunulan ekonomik konjonktür dikkate alınarak bağımsız bir değerlendirme yapıldığını, ortaklığın devir alma hakkını kullanması halinde bu hisselerden kaynaklanan genel kurula katılma ve oy haklarının ortadan kalkacağını, davacı tarafın iddiasının aksine müvekkilinin geri dönüşsüz zararlarla karşı karşıya kalmaması adına yasanın şirkete tanıdığı ve TTK’nın 493 ve 494. maddelerinde düzenlenen hakkı davacıların davranışlarını da dikkate alarak kullanmak zorunda kaldığını, mahkeme eliyle yapılacak değer tespitinin seçilecek uzman mali bilirkişilerce ve bilanço, kar- zarar hesapları, yıllık ticari tablolar, denetçi raporları, vergi kayıtları gibi her biri bilançodan açık ve net şekilde belirlenebilecek kalemler üzerinden yapılması gerektiğini belirterek davacı mirasçılara teklif olunan değerin kendilerine miras yolu ile intikal eden söz konusu payların tamamının TTK’nın 493 ve 494. maddeleri kapsamında müvekkili şirket tarafından devir alınması için gerçek değer olduğu yönündeki açıklamalarından vazgeçmemek üzere kanun ve yargı kararları ile doktrin görüşleri uyarınca mahkeme aracılığıyla serbest mali müşavir veya yeminli mali müşavirlerden oluşan mali bilirkişiler ile gerçek değer tespitinin yapılmasına karar verilmesini istemiştir. DELİLLER ; İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğü nezdindeki şirket kayıtları, İzmir 2. Sulh Hukuk Mahkemesi’nin ... Esas ve ...Karar sayılı dava dosyası, İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ...Esas sayılı dava dosyası. GEREKÇE ; Dava; TTK’nın 493 ve 494. maddeleri gereğince değer tespiti davasıdır. Yapılan ön inceleme duruşmasında asıl davada ve birleşen davada taraflar arasındaki uyuşmazlığın; “davalı şirket tarafından... mirasçılarına gönderilen İzmir 27. Noterliği’nin 28/03/2022 tarihli 06013 yevmiye numaralı ihtarnamesinde davacı mirasçıların paylarının davalı şirket tarafından alınması için teklif olunan toplam 33.428.216,02 TL tutarın ve yine davalı şirket tarafından ... mirasçılarına gönderilen İzmir 7. Noterliği’nin 29/05/2023 tarihli... yevmiye numaralı ihtarnamelerinde davacı mirasçıların paylarının davalı şirket tarafından alınması için teklif olunan mirasçı başına 7.917.869,82-TL tutarın düşük olup olmadığı, TTK’nın 493. maddesi kapsamında her iki davada gerçek devir tutarının ne olması gerektiği” konusunda olduğu belirlenmiştir. Ticaret sicil kayıtları incelendiğinde; davalı şirketin “İzmir Merkez 22706” sicil numarasında “Akdeniz Mahallesi Şehit Fethi Bey Caddesi No:120/406 Konak/ İZMİR” adresinde kayıtlı olduğu, tescil tarihinin 06/11/1950 olduğu, yönetim kurulunda başkan olarak ..., başkan vekilleri olarak... ve...’nın, üye olarak ...bulunduğu görülmüştür. İzmir 2. Sulh Hukuk Mahkemesi’nin...Esas ve ... Karar sayılı kararı incelendiğinde; davacısının Emine ... kısıtlının ... olduğu, davanın vesayet davası olduğu, mahkemece yapılan yargılama sonucunda “...’ın 4721 sayılı TMK’nın 405. maddesi uyarınca kısıtlanmasına, kendisinin annesi ...’ın velayeti alınmasına; velinin velayet altında bulunan çocuğu ile ilgili olarak vesayet makamından izin almaksızın her türlü yasal işlem yapma yetkisinin bulunduğuna ve hesap vermekten muaf olduğuna” karar verildiği, verilen kararın 11/08/2023 tarihinde kesinleştiği görülmüştür. Asıl davada ve birleşen davada davacılar vekili 22/11/2024 tarihli duruşmada: bu davada müvekkillere miras yoluyla intikal eden payların pay defterine işlenmesi istemiyle İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde açılan... Esas sayılı dava sonucunu beklemesinin gerektiğini, bu konuda değerlendirme yapılmasını istediklerini belirtmiştir. Asıl davada ve birleşen davada davalı vekili ise; davacıların miras yoluyla intikal eden paylarının müvekkili şirketin pay defterine kaydedildiğini ancak genel kurula katılma ve oy kullanma haklarının bulunmadığını, bunun dayanağının da TTK'nın 493 ve 494. maddeleri olduğunu, paylarla ilgili mülkiyet hakkının davacılara ait olduğunu, bunun yanı sıra şirkette kendilerine kar payının da dağıtıldığını, dolayısıyla İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Esas sayılı davasının türünün eldeki bu dava ile farklı olduğunu belirtmiştir. İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... Esas sayılı dava dosyası incelendiğinde; davacılarının kendi adına asaleten küçük ... ve küçük... adına velayeten ... ile ...; davalısının Hedef ...Ticaret ve San. A.Ş. olduğu, davacı vekilinin dava dilekçesinde; “...muris ... ın vefatı akabinde; 6102 sayılı TTK’nın amir hükümleri gereğince, ... Holding Grup Şirketlerinde müvekkillerine miras payları oranında intikal eden hisse hak sahipliğinin tespiti ve geçişinin sağlanması, müvekkillerinin hak sahipliğinin şirket pay defterlerine işlenmesi, paydan kaynaklanan haklarının temini isteği ile davalı şirket de dahil olmak üzere ... Holding Grup Şirketlerine Karşıyaka 5. Noterliğinin 31009 yevmiye numaralı 20/10/2021 tarihli ihtarnamesi ile başvurulduğunu ve hak sahibi mirasçı müvekkilleri adına intikal eden hisselere ilişkin genel kurula katılma haklarıyla oy haklarının kullanılması hususunda 6102 sayılı kanunun 494/3 maddesi uyarınca gerekli onayın verilmesi ve bir an evvel genel kurulun gerçekleştirilmesi ile genel kurul tarihi konusunda tarafımıza yazılı olarak bilgi verilmesi ve davet gönderilmesi hususunun ihtar edildiğini; davalı tarafça hisse senetlerinin sunulması gerektiğinin bildirildiği; müvekkillerinin başvurunun değerlendirilebilmesi için, doğrudan hissedar olduğu şirketler ile birlikte davalı şirkete ait hisse senetlerini sunduğu ancak buna rağmen diğer 4 şirkete ait hisse senetleri kabul edilip pay defterine herhangi bir sınırlama olmaksızın tüm hakları ile birlikte pay defterine kayıt edilmesine rağmen, davalı şirkete ait payların haksız ve haksız ve sebepsiz olarak usulüne uygun tescil isteğinin yerine getirilmediğini; davalı şirketin İzmir 27. Noterliğinin 00293 yevmiye numaralı 06/01/2022 tarihli cevabi ihtarnamesi ile bu kez müvekkillerinin murisleri... dan mirasen intikal eden Hedef ... Tic. ve San. AŞ’de mevcut paylarının deftere kaydedilmesi isteklerinin şirket yönetim kurulunca reddedildiğini, şirket ortakları ile müvekkilleri arasındaki husumetin, şirketi çalışmaz hale getirme potansiyelindeki mirasçının hukuk dışı yollara saptığı, mirasçılardan birinin 10 yaşında diğerinin ise otizmli olduğu ve reşit olan mirasçının ise henüz 18 yaşında olduğu ve lise mezunu olduğu gerekçeleriyle mirasçılığın şirkete esaslı surette zarar vereceği ve sürdürülebilirliğin esaslı surette bozulacağının değerlendirildiğini, hisse senetlerinin usulüne uygun şekilde sunulması halinde genel kurula katılma ve oy kullanma konusundaki isteklerin reddi ile sunulan hisse senetleri için pay defterine GENEL KURULA KATILMA VE OY KULLANMA HAKLARINDAN YOKSUN OLARAK KAYIT YAPILMAŞINA KARAR VERİLDİĞİ hususunun bildirildiğini; bugüne dek müvekkillerinin pay sahipliğinin usul ve yasaya uyarlı olarak pay defterine tescil olunmadığı gibi yasal süresi içerisinde de payların gerçek değerinin teklifine dayalı bir ret bildirimi iletilmediğinden, davalı şirket tarafından müvekkillerin hissedarlığına dair tutumu usul ve yasaya aykırı olmakla müvekkillerinin mağduriyetine ve maddi- manevi zararına sebep olduğunu” ileri sürerek, davalı şirketin İzmir 27. Noterliği’nin 06/01/2022 tarihli 00293 yevmiye numaralı cevabi ihtarnamesi ile bilgi sahibi olunan yönetim kurulu kararının iptaline, hükümsüzlüğünün tespitine ve 6102 sayılı TTK’nın 493/4 maddesi uyarınca müvekkillerine mirasen intikal eden hisse payları yönünden davalı şirket tarafından usul ve yasaya uyarlı bir ret gerekçesi ileri sürülmediğinden müvekkillerinin genel kurula katılma ve oy kullanma hakkını haiz hisse sahibi bulunduğunun tespiti ile bu hali ile şirket pay defterine herhangi bir kısıtlama olmaksızın tesciline, aksi kanaatte olunması halinde ise müvekkillerine mirasen intikal eden davalı şirket hisselerinin TTK’nın 493/4 ve 494 maddeleri gereğince gerçek değerinin tespitine karar verilmesinin istendiği; davacılar vekilinin 18/12/2024 tarihli duruşmada “terditli olarak açtıkları payların gerçek değerinin belirlenmesine ilişkin isteklerini takip etmediklerini” bildirdiği, davalı vekilinin ise 25/12/2024 tarihli dilekçesi ile “payın gerçek değerinin tespiti istediği, davacı tarafın işlemden kaldırılmasını istediği kısım yönünden davaya devam ettiklerini” bildirdiği, mahkemece 26/03/2025 tarihli duruşmada “davalı vekilinin talebi gereğince davacı tarafın takip etmediği davanın ikinci kısmı olan müvekkillerine mirasen intikal eden davalı şirket hisselerinin TTK’nın 493 ve 494. maddeleri gereğince gerçek değerin belirlenmesine ilişkin kısım yönünden davanın devamına” ilişkin 3 numaralı ara kararının oluşturulduğu, bundan öncesinde de dosyanın bilirkişi verildiği, davanın derdest olduğu görülmüştür. TTK’nın 493. maddesinde; “(1) Şirket, esas sözleşmede öngörülmüş önemli bir sebebi ileri sürerek veya devredene, paylarını, başvurma anındaki gerçek değeriyle, kendi veya diğer pay sahipleri ya da üçüncü kişiler hesabına almayı önererek, onay istemini reddedebilir. (2) Pay sahipleri çevresinin bileşimine ilişkin esas sözleşme hükümleri, şirketin işletme konusu veya işletmenin ekonomik bağımsızlığı yönünden onayın reddini haklı gösteriyorsa, önemli sebep oluşturur. (3) Bundan başka, devralan, payları kendi adına ve hesabına aldığını açıkça beyan etmezse şirket, devrin pay defterine kaydını reddedebilir. (4) Paylar; miras, mirasın paylaşımı, eşler arasındaki mal rejimi hükümleri veya cebrî icra gereği iktisap edilmişlerse, şirket, payları edinen kişiye, sadece paylarını gerçek değeri ile devralmayı önerdiği takdirde onay vermeyi reddedebilir. (5) Devralan, paylarının gerçek değerinin belirlenmesini, şirketin merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinden isteyebilir; bu hâlde mahkeme şirketin karar tarihine en yakın tarihteki değerini esas alır. Değerleme giderlerini şirket karşılar. (6) Devralan, gerçek değeri öğrendiği tarihten itibaren bir ay içinde bu fiyatı reddetmezse, şirketin devralma önerisini kabul etmiş sayılır. (7) Esas sözleşme devredilebilirlik şartlarını ağırlaştıramaz.” düzenlemesine; 494. maddesinde; “(1) Devir için gerekli olan onay verilmediği sürece, payların mülkiyeti ve paylara bağlı tüm haklar devredende kalır. (2) Payların miras, mirasın paylaşımı, eşler arasındaki mal rejimi hükümleri veya cebrî icra gereği iktisap edilmeleri hâlinde, bunların mülkiyeti ve bunlardan kaynaklanan malvarlığına ilişkin haklar derhâl; genel kurula katılma haklarıyla oy hakları ise ancak şirketin onayı ile birlikte devralana geçer. (3) Şirket, onaylamaya ilişkin istemi, aldığı tarihten itibaren en geç üç ay içinde reddetmemişse veya ret haksızsa, onay verilmiş sayılır.” düzenlemesine yer verilmiştir. 6100 sayılı HMK'nın 114. maddesinin 1. fıkrasında dava şartları sayılmış ve (ı) bendinde "Aynı davanın, daha önceden açılmış ve hâlen görülmekte olmaması" hali de dava şartları arasında yer almıştır. Bu düzenlemeye göre derdestlik, dava konusu, sebebi ve tarafları aynı olan bir davanın geçmişte aynı ya da bir başka mahkemede açılmış ve halihazırda görülüyor olmasıdır. İlgili maddeye göre, derdestlik, davanın her aşamasında taraflarca ileri sürülebilir ve mahkeme tarafından kendiliğinden dikkate alınabilecektir. Yapılan değerlendirme sonucunda; asıl davada ve birleşen davada davacı tarafça davalı Hedef Ziraat Ticaret ve Sanayi A.Ş. aleyhinde açılan eldeki bu davada davalı şirketin ortağı olan ... mirasen intikal eden davalı şirket hisselerinin gerçek değerinin belirlenmesini istemiştir. Davanın dayanağı 6102 sayılı TTK'nın 493 ve 494. maddeleridir. Asıl davada ve birleşen davada davacı tarafça aynı davalı şirket aleyhinde İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi’nde açılan davada “davacıların genel kurula katılma ve oy kullanma hakkını haiz hisse sahibi bulunduğunun tespiti ile bu hali ile şirket pay defterine herhangi bir kısıtlama olmaksızın tesciline, aksi kanaatte olunması halinde ise davacılara mirasen intikal eden davalı şirket hisselerinin TTK’nın 493/4 ve 494 maddeleri gereğince gerçek değerinin tespitine karar verilmesinin” istendiği, davacı tarafın terditli istek (davalı şirket hisselerinin TTK’nın 493/4 ve 494 maddeleri gereğince gerçek değerinin tespiti) yönünden davayı takip etmeyeceklerini bildirdiği ancak bu isteğe ilişkin davanın davalı şirket tarafından takip edildiği, bu hususunun 26/03/2025 tarihli duruşmanın 3 numaralı ara kararı ile de belirlendiği; hatta bu mahkemece davalı şirket hisselerinin TTK’nın 493/4 ve 494 maddeleri gereğince gerçek değerinin tespiti için dava dosyasının bilirkişilere verildiği, bilirkişi raporunun henüz sunulmadığı, davanın derdest olduğu belirlenmiştir. İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi’nde açılan davanın açılma tarihi 03/02/2022’dir. Mahkememizdeki bu dava ise 15/04/2022 tarihinde, yani İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi’nde açılan davadan sonra açılmıştır. Her iki davada da davalı şirket hisselerinin TTK’nın 493/4 ve 494 maddeleri gereğince gerçek değerinin tespiti istenmiştir. Yani İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi’nde açılmış davada terditli olarak ileri sürülen istek, söz konusu dava derdest olduğu halde ve hatta mahkemece bu istekle ilgili bilirkişi incelemesi kararı verilmiş iken, mahkememizde de ileri sürülmüştür. Dolayısıyla; mahkememizde açılan dava derdest olarak açılmış bir dava olduğundan, davanın ve birleşen davanın derdestliğe ilişkin dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilmiştir. HÜKÜM ; Yukarıda yazılı bulunan gerekçeye göre; 1-Asıl davanın ve birleşen davanın 6100 sayılı HMK'nın 114/1-ı ve 115/2 maddeleri gereğince derdestliğe ilişkin dava şartı yokluğu sebebiyle usulden REDDİNE, 2-Asıl davada Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40 TL harçtan peşin olarak alınan 80,70 TL harcın düşülmesi ile kalan 534,70 TL harcın davacılardan alınarak, Hazine'ye gelir kaydına, 3-Birleşen davada Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40 TL harçtan peşin olarak alınan 179,90 TL harcın düşülmesi ile kalan 435,50 TL harcın davacılardan alınarak, Hazine'ye gelir kaydına, 4-Asıl davada ve birleşen davada davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendileri üzerine bırakılmasına, 5-Asıl davada davalının yapmış olduğu posta- tebligat ücreti olan 100,00 TL'lik yargılama giderinin davacılardan alınarak, davalıya verilmesine, 6-Asıl davada karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre takdir ve tayin edilen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak, davalıya verilmesine, 7-Birleşen davada karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre takdir ve tayin edilen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak, davalıya verilmesine, 8-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayarak artan kısmın karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine, Dair; taraf vekillerinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 20/06/2025 Başkan ... ¸E-imza Üye ... ¸E-imza Üye ... ¸E-imza Katip ... ¸E-imza

Atıf: İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2022/363, K. 2025/582, T. 20.06.2025, www.arakarar.com/karar/izmir-4-asliye-ticaret-mahkemesi-2022-363-e-2025-582-k-26e1ac94e93d